De vraag 'biologisch of regulier' is voor een prive-wijngaardje, dat geen geld met de wijnen hoeft te verdienen, niet zo belangrijk. Ook de reguliere behandelingsmiddelen die voor druiven op de markt zijn, zijn alle van een ecologisch verantwoorde soort - en komen ook bijna alle in de biologische teelt voor. Er zijn middelen die in het strenge Nederland, in de strikt biologische teelt niet zijn toegelaten, maar daarvan blijkt dan dat ze in omliggende landen weer wel o.k. zijn. Waterglas, en ook kaliumfosfiet (bladmest) zijn voorbeelden.


Veel van het verschil tussen biologische of reguliere teelt zit, geloof het of niet, louter in hoe het genoemd wordt. Wanneer een spuitbehandeling met koper, gedaan wordt met als reden bladbemesting, mag het in de biologische teelt (mits niet meer dan zo vaak na de bloei etc.). Maar wanneer het oogmerk van de bespuiting (zelfde middel, zelfde moment, zelfde dosis) is: behandeling tegen valse meeldauw, mag het regulier wel, maar biologisch niet. U zult begrijpen dat een private wijnboer op den duur weinig geduld zal kunnen opbrengen met dit soort dwaasheden, en gewoon op een ecologisch verantwoorde, minimale manier zal spuiten, met als adagium: al wat nodig is, maar niets teveel.


En daar ligt dan ook veel meer de grens van ecologisch verantwoord bezig zijn: het gaat om hoeveelheden, frequentie en tijdstip, veel meer dan om woordspelletjes.*) Een verantwoord spuitschema zal na juli geen zwavel of bitterzout (magnesium-meststof) meer inzetten, vanwege het gevaar dat de wijn verpest wordt door een overmaat aan zwavel. En zo zijn er nog een aantal criteria: niet vaker dan zus, niet later dan zo.



Het genoemde Handboek van Lorsheijd geeft een goede eerste leidraad om voor uw eigen situatie een spuitschema uit te knobbelen. Bedenk daarbij dat het in alle gevallen goed is om eerst eens te kijken hoe ernstig de infectiedruk van bijv. valse meeldauw in de praktijk van uw wijngaard eigenlijk is, voor u met maatregelen begint.

Voor de teelt van Johanniter en Solaris kunnen bespuitingen met zwavel (vooral tegen zwartevlekkenziekte en galmijt, voor het uitlopen in de lente) aan de orde zijn, en later in het jaar bespuitingen met bitterzout tegen magnesiumgebrek. Johanniter vraagt daarnaast waarschijnlijk om een stuk of drie bespuitingen tegen valse meeldauw, met kaliumfosfiet (t/m juli) of koper (na juli, tot hoogstens 35 dagen voor de oogst). Een bespuiting met sporenelementen als boor en mangaan (bijvoorbeeld met een zeewierextract) kan ook aan de orde zijn. Tegen rotting van de druiventrossen (botrytis) kan voor Johanniter en ook voor Solaris een bespuiting met waterglas of Teldor zinvol zijn; bij compacte trossen spuiten net voordat de tros is dichtgegroeid.

Spuitmiddelen zijn in kleinere doses te koop bij ofwel Vitis Vino ofwel Zuidland - zie vorige bladzij. Vitis Vino is goed in vloeibaar koper en zwavel en ook kaliumfosfiet; in Zuidland kaliumfosfiet, waterglas en zeewierextract. Teldor van Bayer is als specifiek anti-botrytismiddel in kleinverpakking te koop bij de Intratuin. Spuitzwavel ook (Microsulfo, Bayer).

Vitis Vino heeft daarnaast ook een handig middel genaamd Aminosol, dat bijgemengd kan worden om hechting en vloeiing van spuitmiddelen te verbeteren, en zelf een 'eigen' werking heeft als stikstofmest en 'infuus' van aminozuren, erg welkom bij beschadiging. Dit middel heeft ons na hagelschade al eens goede diensten bewezen.



Bij het voorgaande wel de kanttekening dat het aanhouden van een luchtige, niet te compacte loofwand van de druivenbladeren, en ook het weghalen van een aantal bladeren op tros-hoogte, qua voorkoming van schimmelziekten als valse meeldauw al het halve werk is.
Daarnaast, maar dat zult u begrijpen, kan de wijngaard ook veel baat hebben bij het laten doen van een bodemonderzoek voorafgaand aan beplanting. Bijvoorbeeld www.gaiabodem.nl kent de behoeften van een wijngaard en geeft degelijk en uitgebreid advies. Kosten 55 euro ex btw.

En tot slot: HET kenmerk van een ecologisch werkende wijngaard is het onderhouden van een onderbegroeiing van bijvoorbeeld klaver, met eventueel ander gewas. Dit zorgt vooral dat nuttige insecten in de wijngaard hun bedje gespreid zien, waardoor er tegen schadelijke insecten niet meer apart hoeft te worden opgetreden. Dat doen de vrienden als lieveheersbeestjes en roofmijten als vaste bewoners van de wijngaard nu voor ons.




*) Het gebruik van spuitmiddelen zelf - regulier, biologisch of zelfs biologisch-dynamisch - staat trouwens voor een ieder, biologisch of niet, wel buiten kijf. Een goede wijn wordt gemaakt in de wijngaard, en een goede wijngaard, d.w.z. een wijngaard in topconditie, kan niet zonder.  


[copyright jet wester 2008]

.