Bamberg

Bamberg is een stad, welke vanaf +/- 900 is opgebouwd. Het is een oude bisschops-residentie, die overigens van de Eerste Wereldoorlog vrijwel niets heeft gemerkt; de vrij aanzienlijke schade door WO II iets stroomopwaarts van het oude Raadhuis is met man en macht meteen daarna in de oorspronkelijke stijl hersteld.
Vanaf +/- 1700 kozen de zeer rijken uit Würtzburg en Nürnberg Bamberg als oord om hun oude dag te slijten. Aan de huizenbouw en parkaanleg is dit nu nog steeds goed te zien: Bamberg is een zeer rijke stad, zowel letterlijk als figuurlijk.
Rozentuin met uitzicht de de Michaelskirche
In 1888 bouwde Johann Baptist Weyermann, een inventief koopman, aan de rand van de stad een nieuwe mouterij met een aansluiting op het spoorwegnet. De bouwaktiviteiten besloeg meerdere jaren en duurden tot 1929. Weyermann's zwager, Gustav Häberle, was de architect en hij was ook verantwoordelijk voor het aanzien van enige villa's in het Haingebiet alsmede diverse representatieve gebouwen, waarvan het uit 1903 stammende Palas der Altenburg wel het bekendste is.
Zodoende heeft Häberle, die zich duidelijk merkbaar heeft laten inspireren door de oostduitse baksteengotiek, zijn stempel op het aanzien van de stad gedrukt.
Anno nu is het een industrie- en universiteitsstad met 70.000 inwoners De stad telt maar liefst 10 brouwerijen.
Op het gebied van bierkeuze is men over het algemeen kritisch, met een daarbij horende zeer uitgesproken mening. Voor een echte Bamberger is bijvoorbeeld de Polarbär in de Judenstrasse min of meer besmet, omdat daar geen Bambergs bier wordt uitgeschonken...
Weizen (Kristall, Hefe), Ungespundenes, Lager, Pils; ieder heeft zijn voorkeuren voor soort en merk.
Het Ungespundenes is mode-biertje geweest: "Echt" Ungespundenes 'moest' ongefilterd geschonken worden, terwijl dat niets met dit soort bier te maken heeft. Nu is het in enkele zaken nog een gewaardeerd bier op de kaart

Dit deel van het Frankenland is nog ouderwets degelijk katholiek; algemeen gesproken trouwens nogal vormelijk: als een aantal strakke 'basis-fatsoensregels' in acht worden genomen, gaat het er inderdaad zeer gemoedelijk aan toe. Op vele voordeuren stond in 2010 met krijt het volgende te lezen:
20 C + M + B 10
De jeugd, die met Driekoningen de buurt afschuimt, hoeft dat jaar bij dit adres niet meer aan te bellen: deze bewoner is al aan de beurt geweest.
Een bijzonderheid in de Kersttijd is de Bamberger Krippenweg.

Even wennen is het, als er over een Keller wordt gesproken. Dat is geen ondergronds gebeuren, maar ligt bovenop een van de zeven heuvelen van de stad. De meeste Kellers vindt je op de Stephansberg, die van Brauerei Spezial geeft een ongelooflijk mooi uitzicht.

Brotzeiten is de Frankische term voor lunch: een schaal met plakken worst (diverse soorten en heel vaak Hausgemacht), bruin brood en soms ook kaas. Een ferme pul goed bier erbij en voor 7 euro eet je je helemaal klem.

 
Bezienswaardigheden in Bamberg
Altenburg Altenburger Strasse Burcht uit 1903
Zum Katzenbuckel Katzenberg 2 Lokale specialiteiten op het menu.
Zum Sternla Langstrasse 46 Oudste kroeg, van 1380. Eten is in orde.
Greifenklau Laurenziplatz 20 Het bier is zeer matig, maar het uitzicht op de Altenburg + omgeving blijft mooi. Heeft zowel Brotzeiten als Gutbürgerliche Küchen. Zo + feestdagen Ruhetag.
Michaelskirche Michelsberg Route door boomgaard: bij Ottoplatz tussen de paaltjes door en na 30 mtr. rechts het pad in en de trap op; je komt uit bij een groot wit kruis
Rosengarten Oben am Dom Mooie tuin met prachtige uitzichten
Bamberger Weissbierhaus (eerst: Maisel-Bräu-Stübl) Obere Königstrasse 38 Ommuurde buitenplaats; goed en 'preiswert' eten. Zondag Ruhetag.
Kachelofen Obere Sandstrasse 1 Goede Frankische keuken.
Pizzini Obere Sandstrasse 17 Al meer dan 50 jaar bestierd door Frau Muck. Open vanaf 20 uur, zondag gesloten.
Storchekeller (vroeger: Zinza) Obere Stephansberg Gerund door Michael.
Spezialkeller Sternwartstrasse Van Brauerei Spezial; uitzicht! Hele jaar open, maandag Ruhetag.
Englishen Garten Untere Sandstrasse Brotzeitteller (toeristisch en enigszins verlopen)
Griesgarten Untere Sandstrasse 19 Kneipe + eten gelegen net voor de Markusbrug aan de linkerkant. Woensdag Ruhetag. Krug-bier is zéér mild.
Tussen Camping Bug en Pettstadt ligt (op het kruispunt achter Neustadt) een Keller, in 1998 aanbevolen door de ober van Leicht in Memmelsdorf.
 
Omgeving
Ahorntal Schloss Adlitz.
Ahorntal / Ails-bachtal Sophienhöhle, Burch + Falknerei Rabenstein
Aufseß Jodenkerkhof, Schloss Oberaufseß, Schloss Unteraufseß, Brauereienweg
Bad Windsheim Openluchtmuseum met 3 Brauereien en hoptuin
Baiersdorf Centrum van de meerrettich-teelt (lokaal Kren genoemd)
Baunach Brauerei Sippel heeft een redelijk Vollbier. Woensdag Ruhetag. De flanken van de Sem-berg vormen een gatenkaas door de vele Felsenkellern.
Bayreuth Biermuseum. Becherbräu in Nikolaus Strasse, Brauereischanke in Maximillian Strasse en Schinner in Richard Wagner Strasse. Auf der Theta van Holger Heller (Bindlach)
Betzenstein Tiefer Brunnen, Eibgrat, Klauskirche, Heimatsmuseum, Gouddorp Frankendorf
Bubenreuth Centrum van vioolbouw, Geigenbaumuseum
Buttenheim Levi Strauss-museum. St. Georgen Brau heeft goede Brotzeiten. Barokke Pfarrkirche
Coburg Grote vesting - Poppenmuseum in Neustadt
Dinkelsbühl Is zeker zo mooi als Rothenburg, maar knusser en minder toeristisch. Goede brouwerij-Gasthofen: Landwehr in Reichelshofen (Flair-Hotel 42) en Hauf in Dinkelsbühl zelf.
Ebermannstadt Museumbahn naar Behringersmühle
Eckersdorf Schloss Fantaisie (tuinen!)
Effeltrich Versterkte kerk - linde uit 1007
Egloffstein Mooie stad, Felsentor, Felsenkeller, Frauenhöhle
Forchheim Stadsmuur - slot - mooie oude stad - Brauerei Hebendanz ! - Annafest (laatste week juli), Lohmühl (Kneipe in Wiesentstrasse, bij Kino - laat open)
Gössweinstein Barokkerk - Pronkslot - Speelgoedmuseum
Gräfenberg Brauerei Lindenbräu. Tevens mouterij en stokerij. Postcode 91322. Historische stadskern.
Heckenhof Brauerei Kathi-Bräu, in 1993 aanbevolen door "Deutschland, deine Biere" (nu meer een motormuizen-ontmoetingsplaats waar veel thee en limo wordt gedronken)
Heiligenstadt Brauerei Drei Kronen, Erwin Aichinger, Burch Greifenstein
Heroldsbach Barok waterslot met park
Herzogenaurach Hellerbrau: rookbier en ongefilterd pilsner.
Hohenschwärz Brauerei Hofmann
Hundshaupten Wildpark - Brauerei Pöhlmann
Huppendorf Brauerei Grasser; ook voor overnachting
Kerschbach Linde van + 700 jaar. Postcode 91233
Kronach Vesting
Kulmbach Plassenburg met Tinnen-figuren-museum (iets kopen op de hoek van de Markt - met pendelbus op (en neer) naar de burcht scheelt een zeer steile klim). Mönchshof Brauerei heeft ook museum.
Lengenfeld Flair-Hotel 29 (Winkler Bräustüberl) serveert prima Brot-zeiten. Lengenfeld ligt Z-O van Neurenberg (postcode 92355)
Lohndorf Brotzeiten bij Bauernhof Hölzlein - Fachwerkhäuserensemble
Memmelsdorf Hans Ludwig Straub (3 Kronen) organiseert Bierseminars, waarbij je zelf brouwt - Sloß Seehof (barok) heeft een appelboom, waaraan 84 verschillende soorten!
Neuhaus-Krottensee Maximiliansgrotte (postcode: Neuhaus an der Pegnitz 91284)
Neukirchen Osterhöhle (postcode: Neukirchen bei Sulzbach-Rosenberg 92259)
Neunkirchen am Brand Barokke gebouwen, kapel v.h. Heilig Graf, synagoge Ermreuth.
Oberailsfeld Held-Bräu (Helmut Polster), vooral z'n Dunkles
Pommersfelden Schloss Weißenstein (barokslot met prachtig interieur en schilderijencollectie)
Pottenstein GasthausBrauerei Hufeisen - mooie stad - Teufelshöhle - klimwand
Pretzfeld Jodenkerkhof, slot uit 16e eeuw, barokke kerk, centrum kersenteelt, ruine Dietrichstein
Rund ums Walberla Slot Wiesenthau; uitzichtplateau Walberla
Sanspareil (Showkasteel + burcht) tuin (Bamberg-Bayreuth, afslag 21 Hollfeld)
Schederndorf Brauerei Willbräu (wordt gezegd beter te zijn dan Hübner…)
Schesslitz Brauerei Drei Kronen - Brauerei Barth-Senger, barok ziekenhuis met kapel, vakwerk-gildehuis van de brouwers, stadsmuur (gedeeltes), ruine Gügl, Giechenburg + Felsenka-pelle (Wallfahrtskirche)
Staffelstein Slot Banz - Barokkerk met erg veel goud - Staffelberg: plateau (5000 v.Chr. reeds be-woond) met uitzicht op Thüringer Wald; ook 's winters een mooie wandeltocht
Steinfeld Brauerei Hübner: "Bestes Vollbier" - Wisentquelle - Paradiestal (wandelen + 10 km.) "Ziebeleskäs" tegenover Gasthof Keller in Untersteinfeld.
Streitberg Binghöhle en Streitburch (ruine met prachtig uitzicht)
Tambach Wildpark
Teuchatz Gebeinhaus = knokenopslag achter de kerk. Postcode 91332
Tiefenellern Brauerei Höni; Brot-zeiten! Uitzichtspunt bij Eulenstein.
Untergreuth Brauerei Büttner
Vierzehnheiligen Barokkerk - Brauerei Alte Klosterbrauerei: Brot-zeiten
Wattendorf 2 goede Brauereien: Dremel en Hübner
 
Streekgerechten in Franken

Blaue Zipfel, Obatzter, Scheiterhaufen, Schäuferle, Linzen mit Spotzen.

Uit Steinfeld: Ziebeleskäs (lijkt op kwark, maar wordt van rauwe, niet-afgeroomde melk gemaakt)

In de Wilde Rose Keller wordt Gerüptner geserveerd: ook zo'n jonge kaas, gelig en met een zoute stengel erin.

 
Geschiedkundige data
< 700 Start bebouwing Domberg (burcht en enkele houten huizen)
769 Eerste vermelding, in een zogeheten oorkonde, van een Castrum Babenberch
906 Omdat Graf Adelbert op 9 september onthoofd wordt, sterft de frankische lijn van de Babenbergers uit. De familie Kon-rad(in) neemt het bewind over
911 Bamberg wordt van erfgoed tot koningsbezit (Konrad I wordt Frankische koning)
995 De Burg Babenberg wordt uitgebreid; het gebied maakt inmiddels deel uit van het hertogdom Beieren
1003 Start met de bouw van de Dom, ze wordt op 6 mei 1012 ingewijd
1015 Op de Mönchsberg (de latere Michaelsberg) wordt het benedictijnerklooster gesticht
1020 De St.Stephanskerk, van de in 1009 door keizerin Kunigunde opgerichte stift, wordt ingewijd
1071 Start van de bouw van de St.Jakobskerk, welke op 25 juli 1109 ingewijd wordt
1117 Aardbeving op 3 januari 's avonds: St.Michaelsabdij zwaar beschadigd
1137 Eerste vermelding van een ziekenhuis (Spital St.Gertrud, op de hoek van (nu) Luitpoldstrasse/Königstrasse)
1237 Inwijding van de nu nog bestaande Dom, welke herbouwd werd na de (tweede) brand in 1185.
1306 Eerste vermelding van een burgemeester en een stad-raad
1310 De orde der Doninikanen vestigt zich in Bamberg, in 1314 gevolgd door de nonnen
1320 Start van de bouw van de "Obere Pfarre" (Zu Unserer Lieben Frau), welke in 1387 ingewijd wordt
1428 Bamberg verkrijgt het recht zich met grachten, muren en torens te beschermen
1524 Protestante infiltratie; het klooster op de Michaelsberg wordt verwoest
1608 Tot 1648: de dertigjarige oorlog maakt ook in dit gebied veel slachtoffers, zowel door de oorlogshandelingen zelf als de gevolgen van enkele pestepidemieën. Bamberg wordt nog enige tijd door de Zweden bezet gehouden (in 1632 en 1634)
1626 De orde der Kapucijnen vestigt zich in de stad
1633 Laatste heksenverbranding; de eerste was in 1623
1722 Oprichting van het Regiment Infanterie door de bisschiop; vanaf 1805 overgenomen door de staat
1735 Stichten en bouwen (tot 1749) van de Universiteit uit de Academia Ottoniana; gestart werd met een juridische faculteit
1754 De eerste krant verschijnt (wekelijks)
1758 Pruisische troepen bezetten de stad in de Zevenjarige Oorlog
1784 Zware overstromingen vernielen op 27 februari vrijwel alle bruggen
1806 Napoleon in Bamberg
1807 De eerste protestante kerk in de stad: St.Stephan
1832 Op 9 april wordt de laatste terechtstelling door onthoofding uitgevoerd
1841 Het Ludwig-Donau-Main-kanaal bereikt Bamberg; doorgraven van het 'stadseiland' maakt de verbinding met de rechter Regnitz-arm (1850)
1844 Opening van de spoorlijn Neurenberg-Bamberg
1855 De bouw van een gasvoorziening op stadsniveau wordt gestart
1869 Begin van arbeidersvereniging: ziekenzorg, scholing en vakbond
1874 Start van de stadswaterleiding
1879 Oprichting van mouterij Weyermann
1897 Begin van het tijdperk van de elecrische tram
1910 Op 11 september wordt de eerste synagoge in gebruik genomen
1945 Bij vliegtuigaanvallen op 14 en 22 februari vallen veel doden; op 14 april bevrijden Amerikaanse troepen de stad
1972 Middels een gemeentelijke herindeling kwamen Bug, Bughof, Gaustadt, Bruckertshof, Hirschknock, Kramersfeld en Wildensorg bij de stad Bamberg
1979 Oprichting van het Frankische Brouwerijmuseum; op 3 september 1983 wordt ze geopend