Straten van Spijkenisse ...

A B C D E F G H I J K L M
N O P Q R S T U V W X Y Z

Spijkenisse, Spijkenisse is een plaats en gemeente in de Nederlandse provincie Zuid-Holland op het eiland Putten. De gemeente telt ruim 73.000 inwoners en beslaat ruim 30 km², waarvan 4,07 km² water. Qua inwoners is het de 42e gemeente van Nederland en de derde plaats binnen de Stadsregio Rotterdam (ook bekend als het Rijnmond-gebied). Spijkenisse grenst in het zuiden en oosten aan Bernisse en Korendijk en in het noorden en westen aan Albrandswaard en Rotterdam. De kernen Hekelingen (tot 1966 een aparte gemeente), Den Hoek en Beerenplaat vallen tevens binnen de gemeente Spijkenisse.
Het gebied waar Spijkenisse nu ligt wordt al zeer lang bewoond. Archeologisch onderzoek heeft uitgewezen dat de eerste sporen van bewoning in het Maasmondgebied dateren van ongeveer 10.000 jaar geleden. Toen werkten er vissers (steurvangers) en jagers in het moerassige gebied van het huidige Spijkenisse.
De naam Spickenisse treft men voor het eerst in een bron van het jaar 1231 aan. De plaats dankt zijn naam aan de woorden spieke (spits) en nesse (letterlijk neus); een spits stuk uitstekend land langs een rivier.
Spijkenisse is ontstaan als een boeren- en vissersgemeenschap aan een kreek van de Oude Maas. Op de noordoever vormde zich een woondijk, de huidige Voorstraat. De huizen, de akkers en een stenen kerkgebouw daaromheen groeide uit tot dorpskern. De middeleeuwse Oude Kerk en het Marktplein bestaan nog steeds en zijn een bezienswaardigheid, evenals de molen aan het Noordeinde. In de 16e eeuw werd het dorp enkele malen getroffen door overstromingen. In de 17e en 18e eeuw werd Spijkenisse getroffen door branden. Door deze rampen werd de welvaart en economische groei in het gebied belemmerd.
De Heer van Putten had zeggenschap over het grondgebied. Het wapen van die familie wordt tegenwoordig gebruikt als het stadswapen. In 1459 ging de Heerlijkheid Putten, waaronder Spijkenisse, over naar Philips van Bourgondië. In 1581 kwam het gebied onder de macht van de Staten van Holland.
Van 1817 tot 1966 waren Spijkenisse en Hekelingen twee zelfstandige gemeenten onder één burgemeester. Na de Tweede Wereldoorlog was het dorp nog bescheiden van omvang (ca. 2500 inwoners), maar vanaf de jaren '60 en jaren '70 is de gemeente als groeikern uitgegroeid tot het huidige grotestadsformaat. Momenteel werkt Spijkenisse hard aan het ontgroeien van haar status van groeikern door het actuele Centrumplan: Een omvangrijk project dat Spijkenisse een groter en meer divers centrum moet geven.
De samenstelling van de bevolking bestond tot het midden van de twintigste eeuw vooral uit ambachtslieden en boeren die generaties lang afkomstig waren uit de directe nabijheid van Spijkenisse. Spijkenisse ligt tot 1903 op een eiland zonder vaste oeververbindingen en daardoor blijft vinden er weinig verhuisbewegingen plaats van en naar Voorne-Putten. Pas sinds de aanleg van een vaste oeververbinding met Rotterdam kwam er meer diversiteit in de bevolking.
In de jaren '60 van de twintigste eeuw groeit Spijkenisse door haar ligging ten opzichte van de groeiende Rotterdamse havens. Veel werkende Rotterdammers vestigen vervolgens in Spijkenisse om dichter bij het werk te kunnen wonen (vanaf de jaren '60 in Spijkenisse Noord, Sterrenkwartier en Groenewoud). In deze periode ontwikkelt Spijkenisse zich in een iets hoger dan normaal liggend tempo van een dorp tot een kleine woonplaats van 25.000 inwoners in 1973. In deze periode verandert de bevolkingssamenstelling waardoor de 'oorspronkelijke' Spijkenisser uit de dorpstijd vrijwel geheel opgaat tussen de 'nieuwe' Spijkenisser bevolking die voor een omvangrijk deel vanuit Rotterdam (en omgeving) zich komt vestigen. Ook het eeuwenoude dialect moet daarbij plaatsmaken voor het Rotterdams.
In het jaar 1977 aanvaardde de gemeente Spijkenisse status van groeikern met een verhoogde taakstelling. Deze groeitaak hield in dat in een periode van vijftien jaar ca. 16.500 woningen gebouwd moesten worden. Het Rijk stelde middelen beschikbaar om de Rotterdamse metro naar Spijkenisse door te trekken. Voorwaarde hiervoor was echter dat het grootste deel van de taakstelling binnen een bepaalde straal van de metrostations moesten worden gebouwd en dat in een kleine straal rond de nieuwe metrostations in een hoge dichtheid moest worden gebouwd.
Het gemeentebestuur wilde de groei alleen realiseren door middel van een uitgebreid inspraakproces. De gebieden De Hoek, Groenewoud-Noord, De Akkers en Vriesland werden hiervoor opgedeeld in deelplannen van ca. 300 woningen. Vooraf werden hiervoor uit het enorme woningzoekendenbestand (het zgn stuwmeer) kandidaten geselecteerd. Deze toekomstige bewoners kozen de architekt en gaven in ongeveer 20 inspraakavonden vorm aan het deelplan. Tijdens een van deze avonden werd een zgn. deelplanraad gekozen die de bewoners tot een jaar na de oplevering van de wijk moest vertegenwoordigen. Deze deelplanraad had officiële bevoegdheden zoals het verlenen van de bouwvergunning van het plan en het vaststellen van het bestemmingsplan. In 1980 en 1981 waren er ongeveer 25 van deze deelplanraden actief. Cor Lamers, de latere burgemeester van Bleiswijk en Houten, was de eerste deelplanraadsecretaris.
In de eerste groeikernjaren werd geen hoogbouw gebouwd (meer dan vier verdiepingen) maar voor het overgrote deel eengezinswoningen waarbij koop en huur volledig werden gemengd. Deze woningen worden voor het overgrote deel betrokken door woningzoekenden uit Rotterdam, Schiedam en Vlaardingen. In de jaren tachtig groeit het inwonertal van Spijkenisse snel naar bijna 70.000 inwoners waarvan verreweg het grootste deel in de wijk De Akkers komt te wonen (daarnaast ook in Vriesland, De Hoek en Vogelenzang). In tegenstelling van wat vaak wordt gedacht ("Spijkenisse is een stad met lage inkomens") heeft Spijkenisse vooral de middeninkomens uit Rotterdam weggetrokken.
Het hoge bouwtempo, de grote aantal woningen per hectare en het ontbreken van hoogbouw hebben bijgedragen tot de eenvormige uitstraling die deze 'groeikernwijken' hebben gekregen.
Ondanks dat de groei van de woonplaats niet direct zorgde voor een echte stadse sfeer in het voormalige dorp, bleek de gemeente wel de problemen van grote steden te ervaren. Dat Spijkenisse in deze periode in een identiteitscrisis (stad óf dorp) raakt noemen aantallen Spijkenissers hun woonplaats liefkozend 'Spijkcity of Spikecity'. Na deze periode stabiliseert het inwoneraantal. Spijkenisse bouwt na de taakstellende groeitijd weer meer duurdere woningbouw (Schenkel, Maaswijk) en kampt met vertrekkende inwoners uit oudere wijken naar andere gemeenten en een blijvende groei van inwoners uit Rotterdamse wijken die gesaneerd worden (bijvoorbeeld Pendrecht). Hierdoor wordt de bevolkingssamenstelling verder gemêleerd door de instroom van grotere groepen immigranten.
In de 21e eeuw slaat de gemeente een nieuwe koers in om na decennia van woningbouw de kwaliteit van het immers nog steeds karakterloze imago wat Spijkenisse nog steeds in de ogen van vele Nederlanders heeft op te poetsen: In een Stadsplan 2010/2020 besluit de gemeente het centrum zowel kwalitatief (sfeer en uitstraling) als kwantitatief (aantallen winkels) grondig te herinrichten; luxere voorzieningen te bouwen (publiekstrekkend) en bestaande (woning)bouw te herontwikkelen. Dit is tevens noodzakelijk gebleken om bewoners met nieuwe midden- en hogere klasse inkomens te lokken naar Spijkenisse die in de voorgaande decennia vooralsnog grotendeels Spijkenisse links hebben laten liggen. Juist voor deze inkomensgroepen wordt aan de zuidkant ruimte vrijgemaakt voor luxueuze woningbouw (in het dorp Hekelingen en Maaswijk-Landgoed); wordt op klassieke stijl een industrielocatie herontwikkeld tot klassiek ogende woningbouw (Centrum-Staalmeesters; Vierambachten) en wordt een nieuwe stadswijk ontwikkeld direct aan de Maas (De Elementen).

Voor aanvullingen of verbeteringen graag een mailtje naar Jaap van der Kooij


bronnen:
Streekarchief Voorne-Putten-Rozenburg
Wikipedia

A

Top

Aaldijk
De paling of aal is een vis met een slangachtig lichaam met een zeer slijmerige huid. Een bijzondere eigenschap van de paling is dat hij door de sterk vernauwde kieuwspleet lange tijd buiten het water kan overleven en dat hij zich al kronkelend op (vochtig) land kan verplaatsen. Op deze manier kan de paling landbarrières tussen water oversteken. Daardoor zijn ze in staat geïsoleerde wateren te bereiken en weer te verlaten. De paling kan beschouwd worden als een diepzeevis, die opgroeit in zoet of brak water, die zich voortplant in de Sargassozee op grote diepte. De larven trekken geholpen door de Golfstroom naar Europa. Het geslacht van de paling wordt bepaald door de omstandigheden waarin de vis opgroeit.
Aardbeiengaard
de aardbei is een geslacht van bloeiende planten uit de rozenfamilie, vooral bekend om zijn eetbare vruchten. Botanisch gezien is de aardbei een schijnvrucht. Verse aardbeien zijn zeer gezond vanwege hun hoge vitamine C-gehalte. Bij baby's en zeer jonge kinderen kan het eten van verse aardbeien een allergische reactie oproepen, dus beginnen met kleine stukjes aardbei, zodat het lichaam eraan kan wennen. De plant vormt uitlopers, waaraan weer planten gevormd worden. Ook deze planten kunnen weer uitlopers vormen. In de professionele teelt worden na de oogst de planten vernietigd en wordt telkens opnieuw gepoot. Particulieren laten vaak de planten staan om het jaar daarop er weer van te oogsten. Dit is niet aan te bevelen, omdat de vruchten kleiner worden en door de bossige groei de vruchten sneller aangetast kunnen worden door vruchtrot.
Abelenstraat
een abeel is een witte populier ook wel zilverpopulier genoemd en de boom heeft wit viltig haar op de jonge takken en aan de onderkant van de bladeren. Is dat haar grauw van kleur, dan spreken we van een grauwe populier.
Abrikozenstraat
Abrikozengaard een abrikoos is een steenvrucht met een fluweelzachte huid en een gladde steen. Bij de meeste rassen ligt de steen los in het vruchtvlees. Ze kunnen lange tijd bewaard worden door ze te drogen. Ook kunnen ze worden ingelegd in brandewijn, deze "drank" wordt dan boerenmeisjes genoemd. De abrikoos bloeit heel vroeg in het seizoen. In Nederland al in maart, waardoor er een grote kans bestaat op bevriezen van de bloemknoppen, de bloemen en/of de vruchtbeginsels. Door de genoemde omstandigheden draagt een abrikozenboom in Nederland slechts af en toe vruchten. Vanwege deze geringe oogstzekerheid worden abrikozen in Nederland niet commercieel geteeld.
Acasiastraat
De acacia is een peuldragende boom die veelvuldig in tuinen en plantsoenen aangeplant wordt om de mooie bloemen, bladeren en vorm van de bomen. De bast van verschillende acaiasoorten bevat een looistof. Oorspronkelijk komt ze uit Noord-Amerika. Ze worden gebruikt als alternatieve geneesmiddelen en de olie schijnt een geneeskrachtige werking te hebben......
Accordeonpad
Een accordeon is een muziekinstrument en op basis van de bespeling is het een toetsinstrument. Het instrument wordt accordeon genoemd vanwege de constructie van het mechaniek van de linkerhand. Door een matrix van stangen en knoppen wordt een drietal tonen tegelijk geproduceerd, een akkoord. De accordeon werkt volgens hetzelfde principe als de mondharmonica. De lucht wordt hier echter aangevoerd door een balg. In de kast zitten de tongen die het geluid voortbrengen. Wanneer een toets of knop wordt ingedrukt, stroomt de lucht langs een of meer tongen, waarbij deze gaan trillen en het geluid ontstaat. De accordeon wordt wel eens als buik-orgel beschreven…......
Achterstraat
is in de meeste gemeenten een straat die wat achteraf ligt.....
Achterweg
is in de meeste gemeenten een weg die wat achteraf ligt......
Aertzstraat
Dirck Aertsz leefde in de 17e eeuw en was een Amsterdamse schilder van stillevens, landschappen en historiestukken. Na zijn overlijden, werd er een inventaris opgemaakt van zijn collectie en in een drietal mappen bewaarde hij prenten van Rembrandt die toen al een beroemd schilder was… Van Dirck Aertsz zijn geen schilderijen bewaard gebleven.
Ahornstraat
De ahorn of esdoorn is een loofboom die in de gematigde streken van het noordelijk halfrond veel voorkomt. De geelgroene bloemtrossen lokken door de geur speciaal aasvliegen. De vrucht is voorzien van een grote vleugel en wordt soms "helikoptertje" genoemd. Er zitten twee vruchten aan één steeltje, zodat de vleugels tegenover elkaar staan en zo een goede verspreiding door de wind geven. Het hout is zeer bruikbaar, voor meubels en omdat het goed bestand is tegen slijtage, ook voor vloeren.
Ahrstraat
De Ahr is een rivier in Duitsland. De bron bevindt zich in de bergen van de Eifel op ongeveer 520 meter boven zeeniveau in Blankenheim. Hier ontspringt de rivier in de kelder van een halfhouten huis in de nabijheid van het kasteel van Blankenheim. De Ahr mondt op ongeveer 50 meter boven zeeniveau, mondt uit in de Rijn. De totale lengte van de rivier bedraagt ongeveer 86 kilometer, waarvan 68 kilometer in Rijnland-Palts.
Aïdastraat
Aida is een opera in vier akten van Giuseppe Verdi uit 1871. De opdracht voor het schrijven van de opera is gegeven naar aanleiding van de opening van het nieuwe operagebouw van Caïro. Aida is het tragische verhaal dat zich afspeelt in het oude Egypte. Een Egyptische legeraanvoerder, Radames, wordt verliefd op Aida, een prinses van Nubië, een deel van het koninkrijk Ethiopië, en slavin van de Egyptische prinses Amneris. Hun liefde mag en kan niet bestaan. Aida en Radames worden vermoord en samen in één graf begraven. Amneris beëindigt de oorlog met Nubië. Aida zorgt voor veel oproer in Egypte als ze weer opstaat uit de dood.
Akeleistraat
Akelei is een geslacht kruidachtige, winterharde, vaste planten uit de ranonkelfamilie. De soorten hebben drielobbige bladeren en opvallende bloemen die in diverse kleuren te koop zijn. en ze bloeien grofweg van half april tot half juli. De planten vereisen een zonnige of halfzonnige plek om goed te bloeien. De grond dient matig vochthoudend te zijn; takjes en rottende bladeren zijn een pré. Planten kan het beste gebeuren in het eind van het najaar of begin van het voorjaar en de akelei is een geschikte snijbloem.
Akkerdonk
Een donk is een heuvel bestaande uit dekzand die voorkomt in het laaggelegen rivierengebied en een akker is een stuk omgewerkte grond waarop gewassen worden verbouwd. Een akker kan begrensd worden door sloten, wegen of afrasteringen. De afrasteringen kunnen bestaan uit palen met prikkeldraad, een heg of houtwal. Op Goeree worden de akkers door schurvelingen beschermd tegen de koude wind.
Akkersvoorde
een voorde is een doorwaadbare plaats in een beek of rivier en een akker is een stuk omgewerkte grond waarop gewassen worden verbouwd. Een akker kan begrensd worden door sloten, wegen of afrasteringen. De afrasteringen kunnen bestaan uit palen met prikkeldraad, een heg of houtwal. Op Goeree worden de akkers door schurvelingen beschermd tegen de koude wind.
Akkersweg
een weg is een gebaande strook grond die geschikt gemaakt is voor het verkeer en een akker is een stuk omgewerkte grond waarop gewassen worden verbouwd. Een akker kan begrensd worden door sloten, wegen of afrasteringen. De afrasteringen kunnen bestaan uit palen met prikkeldraad, een heg of houtwal. Op Goeree worden de akkers door schurvelingen beschermd tegen de koude wind.
Alainweg
Jehan-Ariste Alain (1911-1940) was een Frans componist en organist. Jehan-Ariste was op 11-jarige leeftijd al gedebuteerd en daarom speelde hij op 13-jarige leeftijd als hulporganist voor zijn vader Albert Alain die organist was en een leerling van Gabriel Fauré, op het orgel in de kerk van zijn geboortestad. Jehan Alain behoort tot de componisten van zijn generatie met grote begaafdheid op het gebied van de orgelmuziek. Nadat hij afgestudeerd was, kreeg hij in 1935 zijn eerste baan als organist aan de kerk Saint-Nicolas in Maison-Lafitte. In 1940 diende hij bij de strijdkrachten en hij sneuvelde in Saumur.
Alantdonk
Alant is een plant uit de composietenfamilie. Gemeenschappelijke kenmerken zijn: de pappus bestaat uit haren, de stroschubben ontbreken en de bloemhoofdjes zijn vrij vlak. Er kan zelfbevruchting optreden, maar bestuiving door bijen, kevers en vliegen is ook mogelijk. Jonge blade kunnen gekookt en gegeten worden. Een donk is een heuvel bestaande uit dekzand die voorkomt in het laaggelegen rivierengebied
Albatroshoek
Albatrossen zijn een familie van grote zeevogels met de grootste spanwijdte van alle nu levende vogels. Ze brengen vrijwel heel hun leven boven zee door en te land zijn zij vrij onbeholpen en zij komen daar alleen om te nestelen, veelal op afgelegen eilanden. Het voedsel van de albatros bestaat voornamelijk uit vis, inktvis en krill. Ze eten aas, duiken naar prooi of grijpen hun prooi van het wateroppervlak. Ondanks hun afgelegen leefgebieden worden albatrossen ernstig bedreigd. Rond 1900 waren vele soorten met uitsterven bedreigd omdat ze werden bejaagd voor hun veren.
Een hoek is een perceel grond
Alcorstraat
Alcor is een heldere ster in het sterrenbeeld Grote Beer. De ster staat ook bekend als Saidak en "Het Ruitertje" en maakt deel uit van de Siriusgroep. Alcor vormt met Mizar een met het blote oog te scheiden dubbelster op een onderlinge afstand van 11,8 boogminuten. Alcor bevindt zich op drie lichtjaar afstand van Mizar. Hoewel hun eigenbeweging aantoont dat ze tezamen bewegen, worden ze toch niet beschouwd als een echte dubbelster, maar eerder als een optische dubbelster. Alcor bezit ongeveer 1,6 maal de massa van onze Zon. Alcor zelf bestaat weer uit twee sterren, het is een kort-periodieke spectroscopische dubbelster.
Aldebaranstraat
Aldebaran is de helderste ster in het sterrenbeeld Stier. De ster staat ook bekend als Cor Tauri en is een rode reus. Hij werd vroeger gezien als het rode oog van de woeste stier. Aldebaran maakt deel uit van de Hyadengroep en staat ook visueel nog in de sterrenhoop Hyaden. Over ongeveer twee miljoen jaar komt de ruimtesonde Pioneer 10 aan bij de ster Aldebaran. Als we de zon op de grootte van een erwt stellen, heeft Aldebaran de afmeting van een tennisbal
Allemanspad
Wikipedia kan door Jan en Alleman aangepast worden. Het principe erachter is dat mensen het onderwerp van hun eigen expertise aanpassen of dat de teksten overnemen uit goede bonnen. Hoewel hier makkelijk misbruik van gemaakt kan worden, is dat niet het geval. Vrijwel alle artikelen zijn van een goed niveau, gemiddeld blijken er vier fouten in een artikel te zitten en dit is bij een artikel uit de Encyclopaedia Brittannica gemiddeld drie. Wikipedia is dus zeer betrouwbaar….!
Alsemdonk
Alsem is een plant uit de composietenfamilie. Zomeralsem of qing hao wordt in China al heel lang gebruikt, maar sinds kort wordt ze ook in de moderne geneeskunde gebruikt als bron van artemisinine, een antimalariamiddel. De naam alsem verwijst in het bijzonder naar de absintalsem. Aan de knoppen van deze plant wordt vanouds een geneeskrachtige werking toegeschreven. Het bittere aftreksel van deze knoppen vormt een belangrijk bestanddeel van de dranken vermout en het klassieke absint. De plant komt ook voor op schoren en kwelders.
Altairstraat
Altair is de helderste ster in het sterrenbeeld Arend . Altair is één van de drie sterren van de zomerdriehoek. De ster staat ook bekend als Atair. Altair behoort tot het 40-tal sterren, waaronder Sirius, die ‘vrij dicht’ bij de zon staan.
Amandelgaard
De amandel is het zaad van de amandelboom en de amandelen worden in augustus geoogst. De buitenkant van de 'pit' van deze steenvrucht wordt gekraakt; het vlies wordt verwijderd door de amandel kort te blancheren. De amandel is wel zelfbestuivend, maar kwekers in Californië zetten op grote schaal bijen in voor de bestuiving. Ruim 80 procent van de amandelen komt uit Californië. Ook Spanje heeft een grote productie van zoete amandelen: de Jordan- en Valencia-amandelen komen daarvandaan. Amandelen worden verwerkt in voedingsmiddelen en cosmetica. Bittere amandelen worden gebruikt voor het produceren van bittere amandelolie.
Amazonestraat
De Amazone is de op één na langste rivier ter wereld, en met afstand de meest waterrijke want ze bevat namelijk eenvijfde van het natuurlijke zoetwater ter wereld. De rivier is 6530 km lang en ontspringt in Peru, op 5200 meter hoogte in de sneeuw van de Andes en mondt uit in de Atlantische Oceaan in Brazilië. De rivier stroomt voor het grootste gedeelte door het Amazonebekken en het Amazoneregenwoud. De rivier is op sommige plaatsen heel breed, de grootste breedte is 40 km, tijdens de regentijd.
Amerstraat
De Amer is een rivier in de Nederlandse provincie Noord-Brabant, die de voortzetting vormt van de Bergsche Maas. De Amer begint bij Geertruidenberg waar het water van de Donge samenstroomt met het water van de Bergsche Maas. De rivier is bijna twaalf kilometer lang en vormt de zuidelijke begrenzing van De Biesbosch. De Amer mondt uit in het Hollands Diep. In Geertruidenberg staat een energiecentrale die vernoemd is naar de rivier: de Amercentrale.
Ampèrepad
In de natuurkunde is de ampère (met het symbool 'A') een eenheid van elektrische stroom en wordt gebruikt om de grootte van die stroom aan te geven. De ampère is genoemd naar André-Marie Ampère (1775 – 1836) geboren in de buurt van Lion. Hij was een Frans natuurkundige en wordt beschouwd als een van de ontdekkers van het elektromagnetisme.
Amstelstraat
De Amstel is een gekanaliseerde rivier in het zuiden van Noord-Holland. Het gebied langs de rivier wordt aangeduid als Amstelland. Door de aanleg van een dam in de 13e eeuw in de monding van de rivier (onder de huidige Dam) ontwikkelde zich aan beide zijden van het huidige Rokin en Damrak het vissersdorpje "Amstelredam", waarvan de oudste vermelding dateert van 27 oktober 1275 en dat kort na 1300 stadsrechten verwierf. Het gehucht groeide uit tot de stad Amsterdam...
Ananasgaard
De ananas is een tropische plant, oorspronkelijk afkomstig uit Zuid-Amerika. Ananas is een woord uit een Indiaanse stam betekent 'fruit met sterke geur'. De vrucht is een grote samengestelde vrucht en ontstaat uit veel kleine besjes die samengroeien. De ananas kan wel 30 cm lang en meer dan 4 kg zwaar worden, heeft bovenop een rozet van bladeren en is cilindrisch tot kegelvormig. De kleur van de schil is groenachtig tot bruinachtig, het vruchtvlees is lichtgeel tot geel en de smaak is zoet tot zoetzuur. De ananas is rijk aan vitamine E en de mineralen: kalium, magnesium, fosfor, ijzer, koper, mangaan, zink en jodium.
Andriessenstraat H
Hendrik Andriessen (1892-1981) was een Nederlands organist en componist. Hij was de vader van de componisten Jurriaan en Louis. Hij studeerde bij Bernard Zweers aan het Amsterdams conservatorium en werd later directeur van het Utrechtse conservatorium en organist en koormeester van de Utrechtse Sint-Catharinakathedraal. Hij stond bekend als een groot orgelimprovisator en droeg bij aan de vernieuwing van de Nederlandse rooms-katholieke kerkmuziek.
Anjerplein
Anjer is een geslacht van bloemplanten uit de anjerfamilie. Anjers zijn overblijvende of zelden eenjarige kruidachtige planten met smalle bladeren. De bloemkelk is buisvormig, vijftallig en aan de oorsprong omgeven door twee, vier of zes brede dekbladeren. De bloemblaadjes zijn meestal gekerfd of gespleten. De bloem heeft tien meeldraden en twee stampers. In het verleden werd de anjer in de geneeskunde gebruikt bij maagklachten en koorts. Prins Bernard droeg een witte anjer in het knoopsgat en de witte anjer is tevens het symbool van het Prins Bernard Fonds. Tegenwoordig wordt door veteranen als symbool een witte anjer gedragen op de Veteranendag als eerbetoon aan prins Bernard.....
Anjerstraat
zie Anjerplein
Anjougaard
Anjou is de naam van een oude Franse provincie, die overeenkomt met het huidige departement Maine-et-Loire rond de stad Angers. De provincie Anjou en de stad Angers danken hun naam aan de Gallische stam Andécaves. Gedurende de Middeleeuwen werd het gebied een graafschap, later promoveerde het tot een hertogdom, nog later werd het een Franse provincie. De streek staat bekend om zijn wijnen.
Anrooystraat P van
Peter Gijsbert van Anrooy (1879-1954) was een Nederlands componist en dirigent. Van Anrooy werd in Zaltbommel geboren, maar verhuisde al vroeg naar Utrecht. Hij studeerde piano, viool en compositie aan de Toonkunst Muziekschool. In 1900 componeerde hij zijn bekendste werk, de Piet Hein Rhapsodie. Van Anrooy is bekend om zijn standvastigheid. Zo weigerde hij in 1937 bij het huwelijk van prinses Juliana en prins Bernhard het nazistische Horst-Wessel-Lied te dirigeren. De Duitse diplomaten, die bij de plechtigheid aanwezig waren hadden dit geëist. Van Anrooy werd vervangen door een dirigent van de militaire kapel.
Ansinghstraat Lizzy
Maria Elisabeth Georgina Ansingh (1875-1959) was een Nederlandse kunstschilderes, ze behoorde tot de schildergroep de Amsterdamse Joffers. Ze was het nichtje van de schilderes Thérèse Schwartze, van wie ze haar eerste tekenlessen kreeg. Ze woonde zestien jaar in huis bij deze tante, die haar aanmoedigde en haar in contact bracht met vele toenmalige schilders, onder wie Franse impressionisten en de Nederlandse kunstenaars George Hendrik Breitner, Piet Mondriaan en Simon Maris. Naast het schilderen van portretten verkreeg Ansingh bekendheid door het schilderen van poppen en bovendien schreef ze twee kinderboekjes met gedichten.
Antaresstraat
Antares, in het sterrenbeeld Schorpioen, is een rode superreus en één van de helderste sterren aan de hemel. Visueel is de lichtkracht van deze reuzester zo'n 10.000 maal die van onze Zon maar aangezien de ster een groot deel van zijn energie uitstraalt in het infrarode deel van het spectrum is de ware lichtkracht maar liefst 65.000 maal die van onze eigen ster. Ondanks zijn gigantische afmetingen (hij is groter dan de afstand van de Zon tot Jupiter) is de ster slechts 15 tot 18 maal zwaarder dan de Zon, hij is dus erg ijl.
Anijsdonk
De anijsplant is een bloemdragende plant die behoort tot de schermbloemenfamilie. Anijs wordt gebruikt voor het aromatiseren van gerechten. De anijsplant wordt ongeveer 50 cm hoog. Anijs wordt als aromatiserend kruid gebruikt in de keuken en in alcoholische dranken. Traditioneel is het trekken van anijs in melk, dat zeer geurige (maar niet zoete) anijsmelk geeft. Anijsblokjes worden bereid van suiker met anijsolie. Daarnaast wordt aan anijs een medicinale werking toegeschreven hoewel deze niet bewezen is. Anijszaadjes zijn een basisgrondstof voor de 'muisjes' die gebruikt worden voor beschuit met muisjes.
Apolloplein
Apollo is een godheid, die werd vereerd in de Romeinse godsdienst. Hij was oorspronkelijk een Griekse godheid en zou nooit echt worden geïdentificeerd met een Romeinse godheid. Hij zou tot aan het einde van de Romeinse Republiek een minder belangrijke godheid blijven, totdat de princeps Augustus van hem zijn persoonlijke beschermgodheid maakte. Over het algemeen werd Apollo door de Romeinen vereerd als een reddende god, maar ook als de god van de muziek en van de opgewekte levensvreugde, hoewel hij ook, als hij toornig werd een streng en straffend god kon zijn, wiens toorn moest worden verzoend.
Apollolaan
zie Apolloplein
Appelgaard
Een gaarde is een boomgaard, lusthof of tuin. Een appelgaard is dus een boomgaard met appelbomen
Arendhoek
Adelaars zijn grote roofvogels met brede vleugels en ze zijn carnivoor. Ze eten voornamelijk knaagdieren, daarnaast ook vogels en hagedissen. Zoals alle roofvogels hebben adelaars grote krachtige haaksnavels om vlees van een prooi af te scheuren. Daarnaast sterke poten en krachtige klauwen. Ze beschikken ook over een uitstekend gezichtsvermogen. De adelaar wordt in vele landen gebruikt als nationaal symbool omdat hij macht, schoonheid en onafhankelijkheid uitstraalt.
Aspergedreef
De asperge is een plant waarvan de jonge scheuten geteeld worden als groente. Er bestaan witte en groene asperges. De eerste zijn onder de grond gegroeid en uit het licht gehouden, de tweede hebben wel de zon gezien. In noordwest-Europa zijn de witte asperges het meest gebruikelijk, in landen als Italië de groene asperges. Ook komt de asperge in het wild voor in duinstruweel en langs rivieren. In Nederland worden sinds de 19e eeuw op grotere schaal asperges geteeld. Het oudste nog bestaande gebied is dat rond Bergen op Zoom, maar sinds de Eerste Wereldoorlog is Noord-Limburg, het belangrijkste productiegebied voor asperges. De aspergeveiling in Grubbenvorst is daarvan het centrum.
Asterpad
Het geslacht aster hoort tot composietenfamilie en wegens de prachtige bloei wordt ze vaak als tuinplant gekweekt. De plant groeit op vochtige plaatsen, maar stelt geen hoge eisen aan zuurgaad of dichtheid. Voedselrijkheid is niet strikt noodzakelijk maar op voedselarme grond doet de plant het niet goed. Een zonnige plaats, hooguit half schaduw, is iets waar de plant de voorkeur aan geeft.
Atletiekpad
Atletiek is een oude sport waar de sporters individueel of in groepen moeten presteren. Atletiek wordt zowel op de weg als op een atletiekbaan beoefend en ze wordt ook wel 'de moeder der sporten' genoemd omdat het de menselijke basisbewegingen, lopen, springen en werpen omvat. Atletiekbanen zijn meestal ovaal gevormd en 400 meter lang. Op het middenterrein worden de werp- en springonderdelen beoefend. Er zijn banen van gras, kunststof en gravel. Atletiek is een sport die oorspronkelijk nauw verbonden was met de Griekse klassieke Olympische spelen, die vanaf 776 voor Christus om de vier jaar gehouden werden.
Austenstraat
Jane Austen (1775 - 1817) was een prominente Engelse romanschrijfster van wie het werk nu deel uitmaakt van de westerse literaire canon. De vorm en dramatische inhoud van haar fictie vormen een sterk contrast met het teruggetrokken leven dat ze in werkelijkheid leidde. Tot Austens beroemdste werk behoort de roman 'Emma'. Moderne critici blijven ook nieuwe perspectieven ontdekken op het scherpe commentaar van Austen betreffende de klasse van jonge, ongehuwde, aristocratische Engelse vrouwen in de vroege 19e eeuw. 1802 werd Austen ten huwelijk gevraagd door de rijke Wither en zij stemde toe; de volgende dag deelde ze echter mee dat zij haar woord niet kon houden en trok haar instemming in. De reden hiervoor is niet bekend, maar Austen is nooit getrouwd.
Avocadogaard
De avocado is een boom uit Centraal-Amerika; bekend om zijn gelijknamige, voor consumptie geschikte, vrucht die ook wel avocaatpeer genoemd wordt). Mexico is een belangrijke exporteur van avocado's. De avocado is een vrij grote groene tot donkerbruin en paars-achtige vrucht, peervormig of rond. De schil van de vrucht is oneffen of bobbelig. Het zachte, romige, vruchtvlees is groen of geel van kleur en smaakt nootachtig; rijp is het vruchtvlees vrijwel zo zacht als boter. De avocado vrucht is bijzonder voedzaam. In tegenstelling tot de meeste vruchten bevat de avocado zeer veel olie die voornamelijk uit onverzadigde vetten bestaat en dus geen invloed heeft op het cholesterolgehalte
Azaleastraat
Azalea is afgeleid van het Griekse azaleos wat dor en droog betekent en is door Linnaeus in 1753 ondergebracht bij de plantenfamilie Rhodondendron. Toch gebruiken we de naam Azalea nog steeds en daarmee bedoelen we eigenlijk de rhododendron simsii en dat is een potplant voor binnen.

B

Top

Baanlaan J de
Jan de Baan nam na het overlijden van zijn vader de winkel aan de Voorstraat over. De zaak werd per 1-9-1979 gesloten en Jan maakte van zijn hobby zijn werk, door bij de gemeente als oudheidkundig medewerker te gaan werken. Hij schreef verhalen en boekjes over de geschiedenis van Spijkenisse. Hij en een paar medewerkers werkten samen om het foto-archief van de gemeente te catalogiseren. Ook was hij een drijvende kracht achter de stichting Oud- en Nieuw Spijkenisse, die onder andere het carrilion in de toren van de dorpskerk gerealiseerd heeft. Jan trouwde in 1956 met Jannetje Wageveld.
Baardgras
baardgras is een soort gras met een gladde bladschede en waarvan de aren bedekt zijn met fijne borsteltjes. Het gras komt voor op open zandgrond, vooral aan de rand van hoge, ontzilte schorren en ook op omgewerkte zandgrond.
Baarsveen
De baars is een van de eerste vissen die nieuw aangelegde wateren koloniseert. In voedselarm wateren (vennen en zandafgravingen) is de baars samen met de blankvoorn de dominante vissoort. De baars is een zichtjager en heeft dus helder water nodig. Hij leeft in het algemeen in scholen van enkele tientallen dieren van ongeveer gelijke grootte. In deze scholen kan een enorme voedselnijd optreden waarbij een vermeende prooi door de hele school tegelijk wordt bejaagd. De baars is ondanks zijn stekels een gewilde prooi van de snoek. Baarzen staan evenals snoeken bekend om hun kannibalisme
Bachbaan
Johann Sebastian Bach (1685–1750) was een Duitse organist, componist, violist, muziekpedagoog en dirigent. Hij wordt algemeen gezien als een van de grootste en invloedrijkste componisten uit de gehele geschiedenis van de klassieke muziek en geldt voor zeer velen als geniaal. In Brielle wordt ieder jaar de Matthäuspassion opgevoerd in de Catharijne…!
Baljuwlaan
Baljuw was de naam die hoofdzakelijk in Holland en Zeeland gebruikt werd om de ambtenaar aan te duiden die in vroegere tijden het gezag van de vorst in de steden en landelijke gebieden vertegenwoordigde. In andere gewesten voerden soortgelijke functionarissen de titel van drost, drossaard of meier.
Baljuwplein
zie Baljuwlaan
Banjopad
Een banjo is een instrument uit een reeks snaarinstrumenten met doorgaans stalen snaren en fretten waarbij de kam op een strak gespannen vel (tegenwoordig meestal van kunststof) rust. Deze constructie bezorgt de banjo zijn karakteristieke geluid; het zorgt ervoor dat de energie die bij het bespelen van de snaren wordt toegevoerd zeer snel weg kan en derhalve een kort maar hard geluid produceert. Het instrument en de naam is afgeleid van de banjar, een Afrikaans snaarinstrument.
Banstraat Else van der
Else van der Ban is wellicht een schrijfster..?
Barbier
Een barbier houdt zich bezig met het scheren, knippen en verzorgen van baarden en snorren. Tevens is hij vaak herenkapper. Barbier een zeer oud beroep die bij de Egyptenaren al in hoog aanzien stond. De naam is afgeleid van het Latijnse barba dat baard betekent. Vanaf de 14de eeuw begonnen de barbiers zich te verenigen in gildes, een soort beroepsverenigingen. In de middeleeuwen omvatte het werkterrein van de barbier ook dat van chirurgijn, een soort tandarts en geneesheer. Het kiezen trekken en aderlaten waren de meest voorkomende behandelingen. Aan dit laatste herinnert de rood-witte stok bij de ingang van de kapperswinkel.
Bardolino
Bardolino is een lichte, fruitige rode wijn van de zuidoostelijke oever van het Gardameer. De wijn wordt uit corvina of corvinone, rondinella, molinara en kleine hoeveelheiden inheemse druivensoorten geperst oftewel dezelfde soorten als Valpolicalla. Er zijn weinig producenten die een kwalitatief hoogstaande wijn leveren. Een goede Bardolino past heel smakelijk goed bij gefrituurde vis, pasta- en kalfsgerechten.
Baumstraat Vicky
Hedwig Baum (1888-1960) was een Oostenrijks schrijfster. Ze werd geboren in Wenen en begon haar carrière als harpiste... Vanaf 1914 hield zij zich ook bezig met het schrijven van romans. Internationale roem verwierf zij zich met haar roman ‘Menschen im Hotel’. In 1931 reisde Vicki Baum ter gelegenheid van de verfilming van dit boek naar Hollywood en in 1932 besloot zij definitief in California te gaan wonen. In 1938, nadat haar vaderland door Nazi-Duitsland was geannexeerd en haar boeken daar verboden werden, werd zij Amerikaans burger en begon zij ook in het Engels te publiceren.
Bazuinstraat
Een bazuin is een historisch blaasinstrument en de voorloper van de trompet. Hij bestond uit een ongebogen, lange metalen (koperen) buis, breed uitlopend en was vaak versierd met het vaandel van een burchtheer of ridder. De bazuin werd gebruikt ter verwelkoming van bezoek, waarschuwing voor naderende personen en voor militaire doelen zoals de signalen reveille, ten aanval en taptoe.
Beatrixplein Koningin
Beatrix Wilhelmina Armgard werd op 31 januari 1937geboren als eerste kind van prinses Juliana en prins Bernard. De naam Beatrix betekent zij die gelukkig maakt. Beatrix kreeg later drie zusters: Irene, Margriet en Marijke. Op 10 maart 1966 trouwde zij in Amsterdam met Claus von Amsberg en op dezelfde dag werd het huwelijk kerkelijk ingezegend in de Westerkerk. Tijdens de rijtoer met de Gouden Koets werd een rookbom tot ontploffing gebracht als protest. Uit het huwelijk werden drie zoons geboren: prins Willem Alexander (1967), Johan Friso (1968) en prins Constantijn (1969). Het gezinsleven speelde zich af op het kasteel Drakensteyn. Op 30 april 1980 ondertekende koningin Juliana de akte van abdicatie en werd Beatrix in het bijzijn van vertegenwoordigers van Europese vorstenhuizen, ingehuldigd als Koningin der Nederlanden. In 2002 overleed prins Claus.
Beauvoirstraat Simone de
Simone de Beauvoir (1908–1986) was een Frans schrijfster en feministe. Aan de Sorbonne leerde Simone een intellectuele jongeman genaamd Jean-Paul Sartre kennen, hij zou haar gezel voor het leven worden. In haar relatie met Sartre wilde Simone koste wat kost haar zelfstandigheid bewaren. Zo wees ze zelfs een huwelijksaanzoek van zijn kant af. In 1949 schreef ze het essay, De tweede sekse, waarin ze pleit voor de economische onafhankelijkheid van de vrouw. De Beauvoir signaleerde dat de positie van de vrouw al sinds 1919 (invoering van het kiesrecht voor de vrouw) niet meer verbeterd was en wilde dit aan de kaak stellen. Ze was tegen de rol van de vrouw in het klassieke huwelijk omdat de vrouw dan volledig afhankelijk was van de man. Als in haar levensgezel overlijdt, is ze ontredderd… Ze overleed zes jaar later in Parijs, lichamelijk en geestelijk uitgeput door verslavingen aan alcohol en amfetaminen
Beecher-Stowestraat Harriet
Harriet Beecher Stowe (1811–1896) was een Amerikaans abolitioniste en schrijfster. In 1832 verhuisde haar familie naar Cincinnati, een andere thuishaven van de abolitionistische beweging. Hier deed ze eerstehands kennis op over slavernij en ze voelde zich geroepen haar meest bekende boek te schrijven: “De negerhut van Oom Tom”, een beschrijving van het leven van Amerikaanse slaven. Het boek is de eerste Amerikaanse roman met een neger in de hoofdrol.
Beemdgras
beemdgras is een groene, overblijvende plant, die behoort tot de grassenfamilie, ze wordt zo’n 50 cm hoog en vormt kruipende, witte wortelstokken. De stengel is van boven sterk afgeplat en aan de voet geknikt. De bladscheden zijn sterk samengedrukt. De bovenste bladscheden zijn meestal langer dan het blad. Het beemdgras bloeit in juni en juli met grijsgroene smalle tot 10 cm lange pluimen met graanvruchten
Beenstraat M
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Beesestraat Lotte
Charlotte Ida Anna Stam-Beese (1903-1988) was een architect en stedenbouwkundige, die in de wederopbouwperiode een grote bijdrage heeft geleverd aan het ontwerp van diverse Rotterdamse woonwijken. Lotte Beese kwam in 1946 in dienst bij de Dienst voor Stadsontwikkeling en Wederopbouw in Rotterdam. Eerst werkte ze onder Cornelis van Traa aan het Basisplan voor de Wederopbouw van Rotterdam. In 1948-1949 ontwierp ze de wijk Kleinpolder in Overschie. Haar bekendste ontwerp is de wijk Pendrecht (1947-1953). Na Pendrecht ontwierp ze nieuwbouwwijken in Hoogvliet, het Lage Land en Ommoord. In 1971 beëindigde Lotte Beese haar loopbaan.
Beethovenstraat
Ludwig van Beethoven (1770-1872) was een Duitse componist. Hij was de zoon van een Rijnlandse zanger die een wonderkind van hem trachtte te maken. Een moeilijke jeugd maakte hem tot een somber wantrouwend mens; dit werd nog verergerd door zijn oorkwaal die begon in 1801 en die leidde tot volledige doofheid. Dit verhinderde hem niet om door te gaan met componeren en dirigeren. Het grootste deel van zijn leven woonde hij in Wenen, waar hij begon als leerling van Joseph Haydn. Hij bleef ongehuwd en zijn oeuvres omvatten o.a. opera's, ouvertures, symfonieeën en concerten. Het thema uit zijn negende symfonie is de basis van het Europese volkslied.
Beetsstraat
Nicolaas Beets (1814–1903) werd in Haarlem geboren als de zoon van een apotheker Hij studeerde theologie aan de Rijksuniversiteit van Leiden, waar hij in 1839 promoveerde tot doctor in de theologie. In 1840 werd Beets beroepen tot predikant aan de Hervormde kerk in Heemstede, waar hij in hetzelfde jaar trouwde met Aleida van Foreest. Hij heeft daar ook een basisschool opgericht. Deze bestaat nog steeds en heet nu de Nicolaas Beetsschool.Hij schreef proza, poëzie en preken. Zijn bekendste werk is de 'Camera Obscura', dat hij onder het pseudoniem Hildebrand in zijn studententijd schreef en waarvan de eerste versie verscheen in 1839. Hij bleef tijdens de jaren daarna vaak verhalen toevoegen aan het werk waardoor het pas zijn definitieve vorm kreeg in 1851. Beets overleed op 88-jarige leeftijd in Utrecht aan een hersenbloeding.
Begoniastraat
Begonia is een geslacht uit de begoniafamilie. Er zijn meer dan duizend soorten en ze is daarmee een van de omvangrijkste geslachten uit de plantenwereld. Begonia's hebben vrouwelijke en mannelijke bloemen. De vrouwelijke bloemen zijn herkenbaar aan de driehoekige verdikking onder de bloemen nl het vruchtbeginsel. De meeste soorten gedijen het beste op een half beschaduwde plaats en een matig vochtige grond. De grond moet goed doorlatend zijn.
Belinfantestraat Emmy
Emmy Belinfante (1875-1944) was een Nederlands onderwijzeres, journaliste en in haar later leven ook feministe. Ze was redactrice van het lijfblad van de Nederlande Vereniging van Huisvrouwen en ze schreef ook rubrieken voor de vrouw in andere kranten. Ze was ook een grote tegenstandster van vrouwenarbeid. Emmy Belinfante werd in 1944 in Auschwitz door de Duitsers vermoord
Bellinistraat
Vincenzo Bellini (1801-1835) was een Italiaans componist bekend van zijn opera’s. Deze jong gestorven componist heeft de tijd gevonden tien opera's te componeren in zowat evenveel jaren….. Deze opera's hebben thans niet meer hetzelfde succes maar ze worden toch nog vrij geregeld opgevoerd, vaak in concertante vorm. Naast Maria Callas had ook Joan Sutherland een zwak voor de titelrollen.
Beneden Molendijk
Een molen is een werktuig met uiteenlopende functies. Hij kan dienen tot het vervaardigen van meel, olie, verf enz., het zagen van hout tot het oppompen van water. Een molen kan worden aangedreven door de wind, door water, door elektriciteit, of door de spierkracht van mensen (handmolen, tredmolen) of dieren (rosmolen).
Berenkreek
In Europa waren vroeger veel beren maar tegenwoordig komen nog slechts restpopulaties voor; o.a. in Scandinavië en vooral in Roemenië. Ze zijn niet agressief als ze tenminste met rust gelaten worden en waarschijnlijk betekenen ze nauwelijks een gevaar voor de mens. Hooguit hebben ze het af en toe gemunt op gemakkelijke prooien zoals runderen en andere huisdieren. Beren houden een winterslaap, tenminste in koude streken, maar hij is erg licht en kan elk gewenst moment onderbroken worden. Vanwege zijn komische uiterlijk waarbij de ogen centraal in het hoofd staan en de kleine oren waardoor hij soms menselijk aandoet, is de beer gebruikt als model voor een pop, de zogenaamde Teddybeer. Hierbij is de aanduiding Teddy overigens afkomstig van de Amerikaanse President Theodore Roosevelt.
Berglaan, Jacob van de
Jacob van der Berg was de laatste watermolenaar op de Hekelingse watermolen in de periode 1837-1875.
Berkenplein
Berken zijn bomen die tot het geslacht Betula behoren. Deze bomen komen verspreid voor over het noordelijk halfrond en zijn uiterst winterhard. Kenmerkend voor berken is het in horizontale banden afbladderen van de bast op de stam. De nieuwe bast is soms wit, maar kan afhankelijk van de soort ook rood of zoals bij de meeste soorten bruin zijn. De mannelijke bloeiwijze van berken heeft gele, hangende katjes, die reeds voor de winter aanwezig zijn. De staande vrouwelijke bloeiwijzen onder aan de mannelijke bloeiwijzen zijn met knopschubben omgeven. De vrucht is een klein nootje.
Berkenstraat
zie Berkenplein
Bermweg
Een berm is een stuk grond langs een weg, meestal met gras beplant. Een berm geeft steun aan het weglichaam en dient als reserveruimte voor een eventuele verbreding van de weg. Verder biedt een berm plaats aan straatmeubilair, zoals reflectorpaaltjes, bewegwijzering enz. Een berm is verkeersgeleidend en dient ook als uitwijkplaats in noodgevallen
Bernardlaan Prins
Bernhard Leopold Frederik Everhard Julius Coert Karel Godfried Pieter (1911–2004) was prins van Lippe-Biesterfeld. Bernhard zou prinses Juliana in 1936 voor het eerst tijdens een skivakantie in het Duitse Garmisch-Partenkirchen hebben ontmoet. Ze verloofden zich in 1936 nadat Bernard het Nederlands staatsburgerschap verkregen had. In 1937 trouwde het paar in Den Haag waarna Bernard Prins der Nederlanden werd. Het paar kreeg vier dochters: Beatrix, Irene, Margriet en Marijke. Bernard had twee buitenechtelijke dochters: Alicia de Bielefeld en Alexia Grinda. Hij was dus byzonder vrouwvriendelijk…! Hij overleed op 1 december 2004.
Bernsteinpad
Leonard Bernstein (1918-1990) was een Amerikaans componist, dirigent en muziekpedagoog. Bernstein musiceerde meeslepend, met inzet van heel zijn wezen. Hij legde veel emoties in de muziek, soms ook als er meer aanleiding was tot distantie. In zijn laatste jaren gaf hij bij opnamen de voorkeur aan registraties van concerten met publiek boven studio-opnamen. Bernstein was vele jaren de icoon van de klassieke muziek in Amerika: als eerste musicus was hij volledig gelijkwaardig aan Europese topmusici, die bovendien niet enkel de kwaliteiten van uitvoerend musicus en componist bezat, maar ook grenzen tussen klassieke muziek en andere muziekgenres overschreed en als weinig anderen mensen voor muziek enthousiast wist te maken.
Bessengaard
De rode bes behoort tot de aalbes, de witte bes behoort eveneens tot de aalbes, zodat er -behoudens de kleur van de bessen- eigenlijk geen verschil bestaat tussen rode en witte bessen. In Nederland breidt de teelt van rode bessen uit doordat de bessen door vervroeging en verlating van de teelt over een langere periode aangevoerd worden. De rijptijd in de volle grond is, afhankelijk van het ras, van eind juni tot eind augustus.
Betelgeuzestraat
Betelgeuze is na Rigel de helderste ster in het sterrenbeeld Orion en is een rode superreus wel 750 keer zo groot als de zon. Betelgeuze is aan het eind van zijn leven en kan op 'ieder moment' supernova worden. 'Ieder moment' is trouwens wel op astronomische schaal, het kan ook nog wel 50.000 jaar duren…. Wanneer dit gebeurt zal Betelgeuze, gezien vanaf de aarde waarschijnlijk 250 maal zo helder zijn als Venus …
Beukenlaan
De beuk gedijt goed op vochthoudende, goed doorlatende, kalkrijke, leemhoudende bodem. Hij verdraagt hoge waterstanden of droge zandgronden niet.Beuken worden vaak in lanen geplant. Zolang alle bomen gezond zijn gaat dit goed, wanneer een boom sterft, dan kan door zonnebrand de een na de andere boom volgen. Beuken worden ook veel in hagen geplant. Omdat de beuk in symbiose met een schimmel leeft mogen de wortels van het plantgoed nooit schoon gespoeld worden en mag direct na het planten geen water gegeven worden.
Beurtschipper
een beurtschipper is een schipper die met zijn schip op binnenwateren een geregelde dienst onderhoudt tussen twee of meer plaatsen
Beverveen
Bevers de zijn grootste knaagdieren ter wereld en kunnen worden herkend aan hun donkerbruine pels, korte poten en platte staart. De bever is enigszins plomp gebouwd, is ongeveer 1 meter lang en heeft een gewicht tot 30 kg. Duiken en zwemmen kunnen ze als de beste, maar op het land kan hij zich niet echt snel voortbewegen. De bever kan met gemak zeker 5 minuten onder water blijven. Hun horizontaal afgeplatte, geschubde staart is 12 tot 15 cm breed en wordt gebruikt om alarmsignalen te geven (door ermee op het water te slaan), om mee te sturen tijdens het zwemmen en als metselwerktuig. Ze bouwen een burcht voor het gezinsleven en kunnen door het bouwen van dammen overstromingen veroorzaken. Bevers komen vooral in Noord-Amerika voor.
Beylshoflaan
Landgoed Beijlshof ligt in Limburg in de buurt van Heythuysen
Bierbrouwer
Bier is een alcoholische drank gemaakt uit granen, waaronder gerst en tarwe. Er bestaan verschillende methodes om bier te maken. Het ambacht van het bier maken wordt ‘brouwen’ genoemd en de bierbrouwer is de man die dat doet. Bij de meest gebruikelijke methode wordt bier gebrouwen uit gerst, water, hop en gist. Bier werd waarschijnlijk al 4500 jaar v C gedronken in Mesopotamië. In de vroege Middeleeuwen werd bier nog altijd volgens dezelfde oude methode gebrouwen, voornamelijk door vrouwen, en in kloosters en abdijen. In de regel hadden abdijen een zware en een lichte versie van het bier, waarbij de zware versie werd gedronken door paters en gasten en de lichtere versie door de zusters. In de 12e eeuw werd het brouwen overgenomen door herbergen.
Biermanstraat Ronnie
Ronny Greetje Bierman (1938-1984) was een Nederlands actrice en zangeres. Zij was één van de eerste leerlingen van de Cabaretschool Bob Bouber, de latere Akademie voor Kleinkunst. Ze was veelvuldig te zien op televisie en in films. Ze speelde o a in de televisieserie "'t Schaep met de 5 pooten" , ze was Vrouw van Duin in Merijntje Gijzen en twee jaar eerder Blonde Greet in de humoristische film "Wat Zien Ik!?".In 1983 moest ze haar rol in een blijspel teruggeven omdat ze ernstig ziek bleek. Ze overleed korte tijd later op 45-jarige leeftijd aan de gevolgen van een ernstige leverkwaal. Haar graf op de Amsterdamse begraafplaats Zorgvlied is inmiddels geruimd.
Biesboschstraat
Het Nationaal Park De Biesbosch is een beschermd zoetwatergetijdengebied met kreken en wilgenvloedbossen. Het gebied kent veel recreatieve mogelijkheden maar wordt ook gebruikt voor opslag van water voor de drinkwaterbereiding. De Biesbosch is ontstaan uit een binnenzee van 300 km² onder invloed van rivierwater en het getij. Het rivierwater bevatte zand en slib dat naar de bodem zakte en er ontstonden hoge zandplaten waar plantengroei op kwam. De Biesbosch werd een zoetwatergetijdengebied van eilanden en slingerende waterwegen. De plantengroei en opslibbing werden door de mens beïnvloed. De grienden werden door opslibbing ongeschikt voor wilgengroei en worden daarom ingericht als polders.
Bieslookdonk
Bieslook is een plant uit de lookfamilie en de plant is verwant aan bolgewassen als ui, prei en knoflook. De plant bloeit in juni en juli met blauw-roze-violette schermen en van de bieslook gebruikt men bij voedselbereiding vooral de jonge dunne stengels. De dikkere stengels hebben de neiging taai te worden.
Biezenkreek
biezen zijn dun hoogopgroeiend overgewas uit de familie van cypergrassen waarvan de steel als grondstof wordt gebruikt voor vlechtwerk zoals stoelzittingen, matten en koffers. In de uitdrukking “de biezen pakken” wordt een koffer bedoeld die uit een dubbele mand van vlechtwerk bestaat….
Bilderdijkstraat
Willem Bilderdijk is in 1756 te Amsterdam geboren en hij verlangde reeds op jonge leeftijd verlost te worden van de aardse kwellingen. Deze melancholie en dit doodsverlangen zouden hem zijn verdere leven blijven achtervolgen. In 1776 begon hij, met tegenzin, als boekhouder op het kantoor van zijn vader. In 1780 kon hij beginnen aan zijn studie rechten te Leiden en als advocaat verdedigde hij vooral de prinsgezinden, onder andere de legendarische volksvrouw Catharina Mulder, alias Kaat Mossel. In 1785 trouwde hij met met Catharina Woesthoven. In 1795 ging hij in ballingschap en in 1797 ontmoette hij de 20-jarige Katharina Schweickhardt met wie hij in 1802 trouwde, waarna hij kans zag een tiental bundels verzen bij elkaar te dichten. In 1806 kon de vijftigjarige Bilderdijk in het vaderland terugkeren. Hij gaf Nederlandse les aan Lodewijk Napoleon en stichtte de koninklijke bibliotheek. Bilderdijk voelde zich altijd ziek en ongelukkig en tot overmaat van ramp verloor hij met het vertrek van Lodewijk Napoleon in 1810 ook een belangrijk deel van zijn inkomsten. Hij overleed in 1831.
Bizetstraat...
Georges Alexandre César Léopold Bizet (1838-1875) was een Frans componist. In 1857 won hij de prestigieuze Prix de Rome voor de eenakter ‘Le Docteur Miracle’. Deze aanmoedigingsprijs stelde hem in staat enige jaren in Italië te studeren. In 1869 huwde hij Geneviève Havély, de dochter van zijn compositieleraar. Zijn bekendste werk is de opera Carmen (1875). Het stuk is een bewerking van een novelle met dezelfde titel van Prosper Mérimée (1803-1870) over een dramatische liefdesgeschiedenis van een Spaanse zigeunerin. Carmen was niet onmiddellijk succesvol. Het publiek was aanvankelijk geschokt door het warmbloedige hoofdpersonage en de tragische afloop van het verhaal. Niettemin werd de opera door tijdgenoten als Wagner, Brahms en Tsjaikovski geroemd. Carmen zou uitgroeien tot een van de bekendste en meest populaire opera’s ter wereld. Bizet maakte dit succes niet mee. Kort nadat Carmen in première was gegaan, overleed hij op 36-jarige leeftijd aan een hartaanval.
Bladergroenstraat Wilhelmina
Wilhelmina Johanna Bladergroen (1908-1983) was een Nederlands hoogleraar in de orthopedagogiek. In de oorlogsjaren is ze geïnterneerd geweest in kamp Vught vanwege haar hulp bij het onderduiken van Joodse kinderen. Na de Tweede Wereldoorlog ontwikkelde zij zich tot een erkend autoriteit op het terrein van de orthopedagogiek. Ook zonder gepromoveerd te zijn werd zij achtereenvolgens aan de Rijksuniversiteit Groningen benoemd tot lector en gewoon hoogleraar. Zij was de oprichtster van het Psychologisch Paedagogisch Instituut te Amsterdam en van de Stichting Instituut voor Remedial Teaching te Groningen....
Balanstraat Anna
Anna Blaman (1905—1960) was het pseudoniem (afkorting van "Ben Liever Als MAN") van Johanna Petronella Vrugt, een vooraanstaand Nederlands schrijfster. Blaman studeerde en doceerde Frans alvorens zich uitsluitend aan haar schrijversloopbaan te wijden. Anna Blaman maakte zich op vele fronten verdienstelijk. Zij was medewerker van De Groene Amsterdammer en Het Vrije Volk, schreef teksten voor het cabaret van Wim Sonneveld, werkte als dramaturg en theaterdocent en zette zich in voor de Rotterdamse wederopbouw. Hoewel zij te boek staat als een moedige en baanbrekende lesbienne, afficheerde zij zich niet als voorvechter van een beweging. Haar verdiensten gelden allereerst haar zelfbewustzijn en de openlijke beleving van haar homoseksualiteit, waarmee zij een voorbeeld werd voor anderen, zeker in het benarde tijdsbestek van de jaren vijftig.
Blauwgras
Blauwgras staat op de Nederlandse Rode lijst van planten als uit Nederland verdwenen. De plant is in Nederland voor het laatst gezien in het wild in 1986. Blauwgras wordt gekweekt en in siertuinen aangeplant, vaak in rotstuintjes. Blauwgras groeit in dichte pollen en wordt 5-50 cm hoog. De plant vormt korte wortelstokken. De bladeren hebben een ruwe rand. De plant bloeit van april tot mei met blauwachtig gekleurde aren en ze groeide in Nederland op droge kalkhellingen in Zuid-Limburg.
Blauwvoethoek
De blauwvoet Jan van Gent is te herkennen aan zijn blauwe poten. Het is een grote vogel die van vis leeft die ze vangt door met gesloten vleugels pijlsnel in het water te duiken. Dit gaat zo snel dat de vis niet kan ontsnappen… Tijdens de paring voeren de volgels een grappige dans uit. Het vrouwtje is iets groter dan het mannetje.
Bliekstraat P J
de heer Bliek was van 1947 tot 1976 burgemeester van Spijkenisse
Boekesteynlaan
Boekesteyn is een buitenplaats ten zuiden van Bussum in de plaats 's-Graveland. Ze werd gesticht door rijke Amsterdamse kooplieden die begin 17e eeuw toestemming kregen zand te winnen tussen Hilversum en Kortenhoef. De naam Boekesteyn is afkomstig van de vele oude beuken in het gebied. Van 1950 tot 1990 was er een agro-biologisch laboratorium van Philips gevestigd. Sedert 1992 is de buitenplaats in handen van Natuurmonumenten gekomen. Boekesteyn heeft een oppervlakte van 49 ha en bestaat uit twee delen. Het noordelijke deel grenst aan landgoed 'Schaep en Burgh' en bestaat uit parkbos. De zuidelijke helft bestaat vooral uit akkers en weilanden begraasd door trekpaarden en lakenvelder runderen.
Boekweitdreef
Boekweit is een plant uit de duizendknoopfamilie. Het is een eenjarige plant met een holle rechtopgaande, zich meermalen vertakkende, rode stengel. De bladeren zijn driehoekig tot hartvormig. Het wortelstelsel omvat een zich sterk vertakkende penwortel. Het eetbare zaad zit aan dunne steeltjes die in rijpe toestand makkelijk loslaten. Het zaad werd tot meel gemalen, hoewel boekweit beslist geen graan is, boekweit is een 'pseudograan': de zaden, het meel en alle andere afgeleide producten van boekweit bevatten geen gluten. Boekweitmeel bevat veel magnesium, kalium en fosfor. Het is voedzaam en licht verteerbaar. Tegenwoordig wordt het ook geteeld voor de geneeskunde.
Boer-van Rijkstraat Esther de
Esther de Boer - van Rijk (1853-1939) was een Nederlands actrice. In 1881 huwde zij de musicus Henri de Boer, met wie zij één kind kreeg. Bij de De Toneelvereeniging werd zij de spil van de toneelstukken van Herman Heijermans, vooral als de vissersweduwe Kniertje in 'Op hoop van zegen' een rol die zij 1200 keer gespeeld heeft. Ook was zij te zien in de verfilmingen van 1918 en 1934. Haar populariteit was groot, mede doordat haar spel had bijgedragen aan het opheffen van misstanden (bijvoorbeeld in de visserij) die Heijermans in zijn sociaal bewogen toneel aan de orde stelde.
Boesnachstraat, Mimi
onbekend

Boezembocht
De boezem is dat deel van het oppervlaktewater dat geen vast peil heeft. Het is meestal geen onderdeel van een polder, maar dient wel om het polderwater op te vangen en af te voeren. Over het algemeen bevat de boezem het water dat direct op zee of op het IJsselmeer wordt geloosd. Wanneer dit niet op natuurlijke manier mogelijk is, slaat een boezemgemaal het water uit; in andere gevallen wordt het boezemwater middels een spuisluis geloosd.
Bohrweg
Niels Henrik David Bohr (1885-1962) was een Deens natuur- en scheikundige. In 1922 ontving hij de Nobelprijs voor de Natuurkunde. Niels Bohr wordt algemeen gezien als één van de grondleggers van de atoomfysica. Waar Ernest Rutherford als groot experimentator veel over de interne opbouw van het atoom ontdekte, was het de grote verdienste van Bohr om een theoretische grondslag voor dit nieuwe atoommodel te formuleren, waarmee hij tevens een grote bijdrage leverde aan de meest spraakmakende tak van fysica in de 20e eeuw: de kwantummechanica. In 1943 lekte uit dat alle joden in Kopenhagen opgepakt zouden worden. Bohr, die van joodse origine was, wist net als de meeste joden in Denemarken, naar Zweden te ontsnappen, waarna hij zich in de Verenigde Staten aansloot bij het Manhattanproject waar hij de rest van de oorlog meewerkte aan de Amerikaanse atoombom.
Bondamstraat Vera
Veronika Augusta Bondam (1898-1983) was een Nederlands toneelspeelster die in 1912 haar debuut speelde. Ze speelde een klassiek repertoire oa de rol van Badeloch (Vondel), Maria Stuart (Vondel) en in hoorspelen van Paul Vlaanderen. In de oorlogsjaren gaf Vera les aan de Amsterdamse Toneelschool
Bonnetpad
Joseph Bonnet (1884-1944) was een Frans orgelcomponist. Joseph Bonnet krijgt zijn eerste muzieklessen van zijn vader, die organist is van de St. Eulalie. Op 14-jarige leeftijd wordt hij tot organist benoemd aan de St. Nicholas en kort daarna ook de St. Michael. In 1906 zijn benoeming als organist aan de St. Eustache. In 1911 volgt Bonnet zijn vroegere leraar Guilmant op aan het Conservatorium van Parijs. Bonnet verhuist in 1917 naar de Verenigde Staten waar hij ongeveer 100 concerten geeft waarna hij weer terug ging naar Frankrijk. In 1940 vlucht hij naar de Verenigde Staten waar hij veel orgelmuziek componeert. Tijdens een korte trip naar Canada in 1944 overlijdt hij.
Boogkreek
Een boog is een wapen waarmee een pijl kan worden weggeschoten. Door de uitvinding en het gebruik van de pijl en boog wist de vroege mens zijn voedsel op een veiliger en snellere manier te bemachtigen. Al ver voor onze jaartelling, in de steentijd, werden pijl en boog gebruikt. De boog werd tot halverwege de 19e eeuw gebruikt voor de jacht en ook als oorlogswapen.
Boomgaardpad
Een boomgaard is een kunstmatig beplant stuk grond waar vruchten- of notenbomen op gekweekt worden om als menselijk voedsel te dienen. Boomgaarden komen in Nederland van oudsher veel voor tussen de grote rivieren in de Betuwe en in het Land van Maas en Waal. Ook hadden vele boerderijen in het verleden een eigen boomgaard voor het kweken van fruit zoals appels en peren.
Borgtweg
Een borgt of burcht is een versterkt huis. Dit was meestal een terrein waarop een gebouw stond en waaromheen een gracht en een wal lagen. Dit versterkte huis was een toevluchtsoord voor omwonenden en men kon zich er in terug trekken als er gevaar dreigde.
Borstelgras
Borstelgras is een vaste plant die behoort tot de grassenfamilie. De soort staat komt niet vaak meer voor. Borstelgras groeit in dichte pollen en wordt 10-40 cm hoog. De dunne stengels staan rechtop en zijn meestal alleen aan de voet met bladeren bezet. De borstelvormige, ruwe bladeren zijn grijsgroen. De plant bloeit in mei en juni met groene of paarsachtige aren. Borstelgras komt voor op arme, droge, zure gronden langs heidepaden en in blauwgrasland, ook wel pijpenstrootjesgrasland genoemd.
Bosboom-Toussaintlaan Geertruida
Anna Louisa Geertruida Bosboom-Toussaint (1812-1886) was een Nederlands auteur.Ze trouwde in 1851 met de schilder Johannes Bosboom en vestigde zich te 's-Gravenhage. Anna Bosboom-Toussaint wordt gerekend tot de beste Nederlandse auteurs van de 19e eeuw.
Bosch-Kemperstraat J de
Jeltje de Bosch-Kemper (1836-1916) bijgenaamd de freule had een ‘leeg leven’ totdat zij in 1871 toetrad tot het bestuur van de vereniging 'Arbeid Adelt' en kort daarna ook zelf de vereniging 'Tesselschade' oprichtte die het lot van de verdrukte vrouwen wilde verbeteren, waarna haar leven ‘zinvol’ werd. Zij heeft veel voor de vrouwen gedaan en haar werk werd dan ook bekroond met de benoeming tot Ridder in de Orde van Oranje Nassau.
Boschpad Hieronymus
Jheronimus Bosch (circa 1450–1516), ook Jeroen genoemd, was een Nederlands kunstschilder.Zijn echte naam was Jeroen Anthoniszoon van Aken. Hoewel hij al tijdens zijn leven internationaal befaamd was en zelfs koningen en hertogen zijn schilderijen kochten, is er vrij weinig over hem bekend. In 1463 woedde er een grote brand in 's-Hertogenbosch, die Bosch als kind mogelijk heeft gezien en bij deze brand gingen 4000 huizen in vlammen op. In het latere werk van Bosch komen vaak stadsbranden voor….! Filips II van Spanje kocht na de dood van Bosch veel van zijn schilderijen. Het Prado in Madrid heeft daardoor relatief veel werk van Bosch in bezit. Veel van het werk van Jheronimus Bosch beeldt de zonde uit, het falen van de menselijke moraal of de kwaadaardigheid en de dwaasheid van de mensheid. De schilderijen bevatten zeer veel figuren uit de rijke verbeeldingswereld van Bosch, evenals heel veel symboliek, die tegenwoordig niet allemaal meer begrepen wordt.wordt.
Boshuizenstraat C van
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
`
Boterbloempad
de boterbloem is een meestal overblijvende, kruidachtig planten met helder gele of soms witte bloemen. Als de kroonbladen wit zijn, is het centrum wel geel. Er zijn een aantal eenjarige of tweejarige soorten, en enkele hebben oranje of rode bloemen. Alle boetbloemen zijn giftig voor vee, maar hun onaangename smaak zorgt dat de dieren ze vanzelf laat staan. Vergiftiging kan wel optreden wanneer boterbloemen overvloedig voorkomen in reeds afgegraasde weiden waar weinig eetbaars overgebleven is.
Boudier-Bakkerhof
Ina Boudier-Bakker (1875-1966) was een Nederlands schrijfster van romans. Haar bekendste werk is ‘De klop op de deur’ uit 1930. Ina trouwde op haar 27ste met Henry Boudier, directeur van de PTT. en wegens zijn werk verhuisden ze regelmatig, zo woonden ze in Utrecht, Vianen, Aerdenhout en Groningen. In 1929 is ze weer teruggekeerd naar Utrecht. Wanneer haar omvangrijke oeuvre ingedeeld zou moeten worden bij een stroming, zou het het weinig eerbiedige etiket van "huiskamerrealisme" of "damesroman" krijgen. Hoewel zij zeer veel gelezen is, werd de waardering van het publiek niet gedeeld door de critici. Over 'De Klop op de Deur' publiceerde De Gids ooit als grap de zgn. kortste recensie: "Niet open doen!". In Utrecht aan de Ina Boudier-Bakkerlaan is een middelbare school gevestigd. Deze school heeft voor haar nieuwsbrief de treffende titel 'De Klop op de Deur'.
Boutensstraat
Pieter Cornelis Boutens (1870–1943) was een Nederlands dichter en classicus. Naast de invloeden van de Tachtigers gebruikte Boutens ook Plato, Sappho en de Bijbel als inspiratiebron. In 1894 aanvaardde hij de betrekking van leraar klassieke talen aan de jongenskostschool 'Noorthey’ te Voorschoten. Dit was een in die tijd vermaard instituut, dat jongelui uit aristocratische families trok, met wie Boutens het goed kon vinden. In 1919 richtte hij het 'Willem Kloosfonds' op om financiële steun aan letterkundigen te geven. De dichter wordt verweten dat hij in zijn laatste levensjaren lid werd van de door de Duitse bezetting gestichte Kultuurkamer. Dat lidmaatschap was door Boutens, die altijd a-politiek wilde zijn, echter bedoeld om de gelden van het Willem Kloosfonds te redden. Niettemin is dit voor velen altijd een smet op Boutens' blazoen gebleven.
Boutschieter
een boutschieter is een enigszins spottende naam voor eendenjager....
Boxbergenweg
Het landgoed Boxbergen ligt in Overijssel in de buurt van Olst. Het werd in de 14e eeuw gebouwd in in de 17e eeuw werd het verbouwd tot een havezate. De tuin van het landgoed staat open voor het publiek. In een weiland in de buurt van het landgoed staat in een weiland het kruis van Boksbergen, dit kruis mag nooit verplaatst worden..!.
Boyleweg
Robert Boyle (1627–1691) was een Iers scheikundige. Hij voerde een nieuwe elementenleer in waarbij hij de term element definieerde als een partikel dat niet verder kan gedeeld worden. Volgens Boyle kwamen de verschillende stoffen voort uit het aantal, de beweging en de positie van de primaire deeltjes. De wet van Boyle luidt: “Het product druk en volume van een bepaalde massa van een bepaald gas is constant als de temperatuur constant is.”
Braakstraat Menno ter
Menno ter Braak (1902 - 1940) was een Nederlands schrijver en literatuurcriticus. Hij was de mede-oprichter van het literaire tijdschrift 'Forum'. Nadat Ter Braak leraar aan het Rotterdamsch Lyceum was geworden, schreef hij in 1930 ‘Het Carnaval der Burgers.’ In 1933 werd Ter Braak aangenomen als letterkundig redacteur van het dagblad 'Het Vaderland' waardoor hij zijn baan als leraar kon opgeven. Gedurende zijn loopbaan als redacteur maakte Ter Braak naam met kritieken waarin hij zich, behalve over de boeken die hij recenseerde, ook regelmatig uitliet over de actualiteit en de maatschappelijke problemen van zijn tijd. Ter Braak was naar het schijnt al jaren vastbesloten, in geval van een nazi-bezetting van Nederland uit het leven te stappen. Op de avond van 14 mei 1940, toen het Nederlandse leger had gecapituleerd, pleegde Ter Braak in de woning van zijn broer zelfmoord door een combinatie van een slaapmiddel en een injectie, toegediend door zijn broer.
Braamsluiperhoek
De braamsluiper is een zangvogel uit de familie van zangers en geeft de voorkeur aan gebieden met een hogere begroeiing en mijdt terreinen met slechts hier en daar een struik. De zang van de braamsluiper begint vaak met een lage, prevelende strofe, gevolgd door een vijf- tot zesmaal snel herhaalde, ratelende noot.
Brahmspad
Johannes Brahms (1833–1897) was een Duits componist, organist en pianist. Brahms werd geboren in een sloppenwijk van Hamburg als zoon van een freelance-muzikant en een coupeuse. Brahms moest al vroeg zijn ouders steunen in hun voortdurende strijd tegen de armoede door populaire muziek te spelen in bars en bordelen. Na de dood van zijn moeder in 1866, een gebeurtenis die hem zeer aangreep, componeerde hij ‘Ein deutsches Requiem’, een oratorium over lijden en troost. Hoewel hij de laatste der grote romantici was, was hij sterk georiënteerd op de classicistische stijl, in het leven geroepen door de zgn. Weense Klassieken. Hij dweepte met Beethoven en Bach, geloofde in de conventionele vorm en structuur en was een tegenstander van de 'rebelse' Wagner en Liszt, en wat zij 'de muziek van de toekomst' noemden.
Bramengaard
De braam is een vrucht en de plant is door zijn stekels redelijk beschermd tegen de vraat van grote grazers. De cultuurbraam is ontstaan uit kruisingen van verschillende braamsoorten, waardoor er geen soortnaam aan gegeven kan worden. De bloei is van eind mei tot september en de bestuiving vindt plaats door bijen en hommels. Er zijn vruchten vanaf augustus.
Breekade
Breekade is een brede kade…?
Breestoep
Breestoep is een brede stoep…?.
Breestraat
Breestraat is een brede straat..?.
Breeweg
Breeweg is een brede weg…?
Breitnerpad G H
George Hendrik Breitner (1857-1923) was een Nederlands kunstschilder, beroemd om zijn kijk op het Amsterdamse stadsleven. Zijn werk is verwant aan dat van de 'De Tachtigers. Willem Mesdag, onder de indruk van Breitners talent om paarden te tekenen, huurde hem in om de paarden en de artillerie te schilderen in zijn beroemde Panorama Mesdag. Breitner gaf graag de werkelijkheid weer en Amsterdam bleek hiervoor een prima werkplek. Hier schilderde hij zijn stadsscènes en stadsgezichten en gaf hij een beeld van het leven op straat met zijn werklui, huisvrouwen, dokwerkers, straathonden, etc
Brielse Maasdijk
De Brielse Maas is een afgedamde rivier tussen de Noordzee en de Oude Maas. Het stadje Brielle, de naamgever, ligt ook aan de rivier, aan de zuidoever. De Brielse Maas werd al afgedamd vóór de watersnoodramp van 1953.
Bronckhorstlaan A van
Adam van Bronckhorst leefde in de 12e eeuw en was een van de heren van Bronckhorst in het hertogdom Gelre
Brongras
brongras is een vaste, zodevormende plant die behoort tot de Grassenfamilie. De plant is tamelijk goed bestand tegen betreden. De plant komt voor op vochtige, matig voedselrijke grond in weilanden, bermen en op dijken.
Bronstijdkreek
De bronstijd (ca. 3000 tot 800 voor Christus) is de periode die volgde op het Neolithicum. Het brons verving gedurende de bronstijd geleidelijk vuursteen als belangrijkste materiaal voor gereedschap en wapens en werd ook gebruikt voor sieraden en enkele uitzonderlijke beelden. De oudste overgebleven voorwerpen van brons waren voornamelijk bijlen en ook enkele dolken, hellebaarden en sieraden zoals armbanden. Brons werd langzaam algemener en steeds meer soorten metalen voorwerpen kwamen in gebruik.
Brontëstraat Charlotte
Charlotte Brontë (1816–1855) was een Brits schrijfster.Ze had twee zussen die ook beroemde schrijfsters waren: Anne en Emily. Charlotte schreef onder het pseudoniem Currer Bell. In 1831 volgde zij lessen in Roe Head en was twee keer voor korte tijd gouvernante. En in 1842 ging zij samen met haar zus Emily, met wie zij een privéschool wilde opzetten, naar het pensionaat Heger te Brussel. Veel van haar ervaringen verwerkte zij in haar romans, vooral in het beroemd geworden Jane Eyre (1847). Een jaar voor zij overleed aan tuberculose trouwde ze met de hulppredikant van haar vader, Arthur Bell Nichols.
Bruggenstraat Carrie van
Carry van Bruggen, schrijversnaam van Caroline Lea de Haan (1881-1932) was een Nederlands schrijfster. Ze was de zus van de Nederlandse schrijver, jurist, significus en politicus Jacob Israël de Haan. Van Bruggen bracht haar jeugd door in Zaandam en was een van de zestien kinderen van een streng joods-orthodoxe godsdienstleraar. In 1900 werd ze onderwijzeres in Amsterdam en in 1904 trouwde ze met de journalist en schrijver Kees van Bruggen. Met hem ging ze in Nederlands-Indië wonen. ‘Het huisje aan de sloot‘ was haar meest bekende boek en het gaat over haar herinneringen van haar jeugd in Zaandam.
Brugsmastraat Petronella
Petronella Elisabeth Brugsma (1887-1945) van beroep psychiater was een verzetsstrijder in de Tweede Wereldoorlog. Ze werd na haar arrestatie eerst in het Oranjehotel gevangen gezet en vandaaruit naar het concentratiekamp Ravensbrück getranporteerd waar zij in april 1945 overleed.
Bugelstraat
De bugel is een koperen blaasinstrument vooral belangrijk in fanfare-orkesten. De vorm van de bugel is geheel conisch voorbij het ventielhuis en met ruimere bochten dan de trompet, waardoor de bugel een veel zachtere, warmere en rondere klank heeft. De bugel is uitgevonden door Adolphe Sax, die ook de saxofoon ontwierp.
Buizerdhoek
De buizerd is de meest voorkomende roofvogel in ons land. De roep van de buizerd klinkt als een gerekt klagend gemiauw. In de vlucht is hij gemakkelijk te herkennen: hij maakt enkele vleugelslagen, zweeft kort en dan weer een paar slagen. Wat voedsel betreft is de buizerd een echte opportunist, hij eet wat voorhanden is. Als hij een prooi ziet, duikt de buizerd als een baksteen er op af. Een buizerd pakt meestal konijnen, kleine vogels, kikkers, muizen en zelfs soms nog vissen. Buizerds bouwen hoog in de bomen, in een gaffelvormige boomtak of tegen de stam aanleunend, een nest van dode takken, met daarop dennentakken en lariks. Een nest van een roofvogel heet een horst.
Buntgras
Buntgras is een dicht polllen-vormende vaste plant die behoort tot de grassenfamilie. De soort is goed aangepast aan droge omstandigheden. De plant is zo smakeloos dat hij zelfs niet door schapen wordt gegeten….De grijs- blauwgroene plant wordt 10-35 cm hoog en vormt geen wortelstokken. De bladscheden zijn roodachtig-purper, iets ruw en onbehaard. Buntgras bloeit in juni en juli.
Buijteweghstraat Willem
De Willem Buijteweghstraat is een straat in de schildersbuurt en zal dus wel een schilder geweest zijn?
Bijlkreek
Een bijl is een zwaar ijzeren of stalen voorwerp met een scherpe snede dat is bedoeld om met slagen te worden gebruikt. In de oudheid waren vuistbijlen gemaakt van een steen waar door het afslaan van splinters een scherpe rand aan was gemaakt. Dit is het oudst bekende gereedschap van de mensheid wel 2,5 miljoen jaar oud. Deze bijlen konden ook worden gebruikt als mes of schraper. De bijlen uit de nieuwe steentijd waren soms mooie glad geslepen stenen bijlen van vuursteen en in de bronstijd ging men over op brons en werd de bijl vorm steeds verder verbeterd. In de ijzertijd ging men over op ijzer en uiteindelijk op staal. Deze bijlen werden in vorm gesmeed.Nu leven we in het plastic tijdperk maar een plastic bijl zou wel scherp kunnen zijn maar het materiaal is te licht...!
Byvancksingel
De Byvanck is een kasteel en landgoed, ten westen van het dorp Beek en het bosgebied Montferland in de provincie Gelderland. Het landgoed bestaat uit naald- en loofbos met daartussen enkele akkers en weilanden. In de 14e eeuw werd dit kasteel al beschreven als het eigendom is van Gheryt Palick van der Wilten. De Byvanck is eigendom van Natuurmonumenten en het landgoed is opgensteld voor publiek.

C

Top

Campanulastraat
Campanula ís een kruidachtige plant die behoort tot deklokjesfamilie. In Nederland komt de soort in het wild niet voor. De stengel en de onderste bladeren zijn, anders dan bij het kluwenklokje, stijf behaard De bloeiwijze bestaat uit een grote, eindstandige tros van bloemen met daaronder kleinere weinig bloemen tellende deelkluwen en de kleur is blauwviolet. De bloeiperiode loopt van april tot september en men treft de campanula aan op vochtige weiden, terwijl het kluwenklokje een voorkeur voor drogere standplaatsen heeft.
Campertkade Jan
Jan Remco Theodoor Campert (1902- 1943 en aan deze kade geboren) was een Nederlands dichter, schrijver en journalist. Hij is vooral bekend van het gedicht ‘De achttien dooden’, dat hij schreef naar aanleiding van de executie van 15 verzetslieden (onder wie Bernardus IJzerdraat) van de Geuzengroep en drie communistische Februaristakers in maart 1941. In 1942 werd Campert met zijn helper Martien Nijkamp vlak over de grens bij Baarle-Nassau gearresteerd toen hij de 21-jarige jood Frans van Raalte naar België probeerde te smokkelen. Campert zat enige tijd gevangen in Breda, St. Michielsgestel en in het concentratiekamp Amersfoort. Uiteindelijk kwam hij terecht in het Duitse concentratiekamp Neuengamme, waar hij op 40-jarige leeftijd overleed. In 1947 werd de Jan Campertstichting in het leven geroepen als 'blijvende herdenking aan de strijd der Nederlandse letterkundigen in de jaren 1940- 1945'
De bekende dichter Remco Campert (1929) is een zoon van Jan.
Campertlaan Jan
zie Jan Campertkade.
Capellapad
Capella is een muziekterm voor zingen zonder instrumenten als begeleiding, meestal in een koor. Zingen a capella is moeilijker dan zingen met begeleiding, omdat fouten duidelijker aan het daglicht treden en het moeilijker is om de juiste toonhoogte vast te houden; soms blijkt een koor aan het einde van een a capella-stuk wel een halve toon of meer gezakt te zijn. Letterlijk betekent a capella "in (de) kapel(stijl)", waarbij met kapel de kerk wordt bedoeld. Tot de 16e eeuw werd vooral in kerkmuziek a capella toegepast.
Carelsenstraat Fie
Fie Carelsen, artiestennaam van Sophia de Jong (1890-1975) was een bekende Nederlandse actrice. Haar moeder was op dertigjarige leeftijd bij het toneel gegaan, zodat ze opgroeide in een milieu van toneelspelers. Op driejarige leeftijd had ze reeds haar eerste rol. Ze was van 1913 tot 1920 getrouwd met Jean-Louis Pisuisse en was diens tweede vrouw. Bij haar 25-jarig jubileum in 1931 speelde ze de titelrol in Mata Hari
Carmenstraat
Carmen is een opera in vier bedrijven van de componist Georges Bizet. De eerste opvoering vond plaats in Parijs in 1875. De première werd geen groot succes, hoewel de reacties ook niet eensluidend negatief waren. Na 48 voorstellingen werd de productie in februari 1876 van het podium gehaald. De herleving kwam acht jaar later, in april 1883. Toen Galli-Marié in oktober van dat jaar de titelrol weer ging vertolken, stroomde de zaal keer op keer vol. In 1904 kende de opéra comique zijn duizendste voorstelling. Ondertussen was Carmen buiten Frankrijk zeer populair geworden en de eerste aria van de titelrol, is uitgegroeid tot een van de bekendste uit het gehele operarepertoire.
Castorstraat
Castor is een heldere ster in het sterrenbeeld Tweelingen, maar heel het Castor-stelsel bestaat uit zes individuele sterren.
Catsstraat Jacob
Jacob Cats (1577–1660) geboren in Brouwershaven was een dichter, jurist en politicus. Jacob zat eerst op de Latijnse school in Zierikzee en bezocht daarna de universiteit te Leiden, hoewel zijn naam in het studenten-album ontbreekt.Hij vestigde zich in 1603 in Middelburg. In 1605 trouwde hij in de Nieuwe Kerk te Amsterdam met de 26-jarige Antwerpse Elisabeth van Valckenburg. De moeder van Elisabeth woonde in Antwerpen en zij was verwant aan de schatrijke familie Vogelaer. Cats was van 1629 tot 1631 raadpensionaris. Hij was de volksdichter van Nederland, al heeft niet al zijn werk de tand des tijds doorstaan. Hij overleed op Zorgvliet in het huis dat nu als ambtswoning van de minister-president in gebruik is, het Catshuis. "Dickwijls siet men dat de sotten Met de wijse lieden spotten; Maer wie sich nae wijsheyt stelt, Laat de gecken ongequelt".
Cederstraat
Ceder is een geslacht van coniferen die behoort tot de dennenfamilie en de boom is verwant aan dennen en sparren waarmee de kegelvormige groeiwijze overeenkomen. Ceders zijn bekend vanwege het geurende en duurzame hout. De planten zijn groenblijvend. De bladeren zijn naaldachtig en staan afzonderlijk geplaatst in een open spiraal aan lange twijgen of in dicht opeen gepakte spiralen aan korte twijgen. De kleur varieert van helder gras-groen tot donkergroen. De bestuiving vindt plaats in september en oktober. De zaden zijn een jaar later rijp
Cellostraat
De cello behoort tot de groep van de strijkinstrumenten. Vanwege de lage en warme klank noemt men de cello ook wel de bariton onder de strijkinstrumenten. De eerste cello werd in de 16e eeuw gebouwd in Italië en als uitvinder wordt Tardieu, een geestelijke uit Tarascon, beschouwd. De cello werd pas aan het begin van de 17e eeuw echt van belang en wel in die mate dat de vioolbouwer Stradivarius zelfs het bouwen van basviolen stopte ten gunste van de cello… De cello wordt meestal zittend bespeeld, de pin steunend op de grond. De technieken om de cello tot klinken te brengen, lopen gelijk met die van andere besnaarde strijkinstrumenten.
Centrumlaan
Het midden of het oudste gedeelte van een plaats wordt in de volksmond vaak aangeduid met 'centrum'. Het centrum van een stad (binnenstad) is het centrale deel van een stad, vaak met een knooppunt van openbaar vervoer horecagelegenheden en winkelgebieden.
Cerespad
Ceres is een dwergplaneet in de eerste planetoïdengordel tussen Mars en Jupiter. Totdat de definitie van planeten in 2006 veranderde, was Ceres de grootste (niet de helderste) planetoïde in het zonnestelsel. Het was de eerste planetoïde die ontdekt is en had daarom catalogusnummer 1 gekregen… Dit hemellichaam is genoemd naar Ceres, de godin van de landbouw in de Romeinse mythologie
Chopinstraat
Frédéric François Chopin (1810–1849) was een Poolse componist en pianist. Hij wordt beschouwd als de grootste componist die Polen ooit heeft voortgebracht…In zijn vroege levensjaren stond hij bekend als een wonderkind op de piano. In november 1830, 20 jaar oud, vertrok hij naar het buitenland. In Parijs leefde Chopin een geriefelijk leven als componist en pianoleraar. Hij gaf weinig concerten. Hij werd Frans staatsburger en had een stormachtige relatie met de Franse schrijfster Aurore Dudevant. Chopins toch al slechte gezondheid verslechterde en in 1849 stierf hij in Parijs 39 jaar oud aan tuberculose.
Christiestraat Agatha
Agatha Mary Clarissa Miller (1890-1976) was een Britse schrijfster, die uitgroeide tot de meest succesvolle auteur aller tijden. Haar werken werden niet alleen in de meeste talen vertaald (56); ook rolden niet minder dan ruim 4 miljard exemplaren van de drukpersen…..! Agatha Christies oeuvre omvat 80 detectiveromans, 20 toneelstukken, 4 non-fictiewerken, 6 romans en ongeveer 150 korte verhalen. Er zijn bijna 200 verfilmingen van/over Christies werk en over het leven van de auteur op het witte doek en de beeldbuis verschenen. Agatha werd in 1912 op slag verliefd op Archie Christie en in 1914 trouwden zij. Vanaf dat moment voert Agatha de achternaam Christie.
Chrysanthstraat
De chrysanth is een geslacht uit de composietenfamilie. Het belangrijkste kenmerk van deze familie vormen de sterk gereduceerde bloempjes. Deze staan bijeen in zogenaamde bloemhoofdjes, die vaak voor bloemen worden aangezien. De groene blaadjes die tegen deze bloemhoofdjes aanliggen zijn dan ook geen kelkbladen maar omwindselblaadjes.
Churchilllaan Winston
Sir Winston Leonard Spencer Churchill (1874–1965) was een Brits soldaat, journalist, staatsman en schrijver die in 1953 de Nobelprijs voor de Literatuur kreeg. Churchill was een van de bekendste staatslieden van de 20e eeuw, vooral door zijn betrokkenheid bij de Eerste Wereldoorlog en zijn optreden als minister van Marine en premier van het Verenigd Koninkrijk gedurende de Tweede Wereldoorlog. Nadat het duidelijk werd dat de (lucht)slag om Engeland gewonnen was sprak hij in een toespraak de woorden:Never in the field of human conflict was so much owed by so many to so few (vertaling: "Nog nooit in de geschiedenis van de oorlogvoering hebben zovelen zoveel te danken gehad aan zo weinigen." Daarmee refereerde hij aan de piloten van het Britse Fighter Command, de Britse gevechtsvliegers.
Citerstraat
de citer is een snaarinstrument, dat voornamelijk bestaat uit een klankbodem die bespannen is met snaren. Het instrument wordt voornamelijk gebruikt in het Duitstalige deel van Europa bij volksmuziekevenementen.
Citroengaard
De citroen is een gele citrusvrucht met een zure smaak die veroorzaakt wordt door het aanwezige citroenzuur dat ook in veel andere citrusvruchten voorkomt. De citroen bevat veel vitamine C en wordt in kleine hoeveelheden in veel gerechten gebruikt als smaakmaker, maar ook in gebak zoals cake. Daarvoor is ook geraspte citroenschil goed bruikbaar. Een drank die met citroensap gemaakt wordt heet kwast.
Coelhorstlaan
Huis Coelhorst ligt ten noordwesten van Amersfoort aan de rivier de Eem en werd in de middeleeuwen gebouwd als een versterkte boerderij die de bewoners enigszins beschermde tegen rondtrekkende roversbendes. In de 20e eeuw moest de burcht plaats maken voor de aanleg van de Grebbelinie waarna het geheel in de vijftiger jaren van de vorige eeuw als een eenvoudig woonhuis herbouwd is.
Coloradostraat
De rivier de Colorado is een ruim 2300 km lange rivier die ontspringt in de gelijknamige Amerikaanse staat Colorado in het Rocky Mountain National Park. De bovenloop van bijna 1600 kilometer is zeer diep en steil ingesneden waardoor er veel verschillende canyons ontstaan. De zijrivieren in het stroomgebied hebben hun eigen canyons gevormd. Daarom is het landschap gekenmerkt met vele diepe kloven. De beroemdste aardkloof waar de Coloradorivier doorstroomt is de Grand Canyon. Er wordt veel op de rivier geraft.
Columbiastraat
De Columbia is een rivier die in Brits-Columbia in Canada en het noordwesten van de Verenigde Staten van Amerika. Ze heeft een lengte van ruim 2.000 km. Qua volume is het na de Mississippi de grootste rivier in Noord-Amerika en het is de rivier met de grootste afvoer naar de Grote Oceaan op het westelijk halfrond. Door het grote volume heeft ze de bijnaam ‘de Machtige Columbia’. De rivier is de belangrijkste bron voor het opwekken van waterkracht in Noord-Amerika
Componistenpad
Een componist of toondichter is een persoon die muziek bedenkt, creëert en meestal opschrijft. Het ordenen van tonen tot een muziekstuk noemt men componeren. Daarbij spelen de volgende elementen een rol: melodie, harmonie, ritme, dynamiek, tempo instrumentatie en uitvoering. Door dit op schrift vast te leggen, zorgt de componist er tevens voor dat de compositie bewaard blijft en gereproduceerd kan worden op de manier zoals de componist de compositie ooit bedoeld heeft.
Condorhoek
De condor een roofvogel die veel in de Andes voorkomt, behoort tot de Amerikaanse gieren en is een van de grootste vliegende vogels ter wereld met een spanwijdte tot drie meter. Hij nestelt op nauwelijks toegankelijke rotsrichels. Bij uitzondering vangt hij levende lamajongen en hertenkalfjes. Maar omdat de condor slechts één ei in de twee jaar uitbroedt en doordat de mens dieren doodt door er op te jagen en door prooidieren te vergiftigen, wordt de condor nu ernstig bedreigd. 's Ochtends vertrekken de condors uit de soms wel 1000 meter diepe Andesvallei. Dit doen ze door te zweven op de opstijgende warme lucht in de vallei.
Copernicuslaan
Nicolaas Copernicus (1473–1543) was naast kanunnik ook een belangrijk wiskundige, arts, jurist en sterrenkundige die bekend is geworden door zijn heliocentrische theorie van het zonnestelsel. Deze gedachten betekenden een omwenteling in het wetenschappelijk denken van zijn tijd en in ons wereldbeeld (de Copernicaanse revolutie). Hij stelde dat de zon in het midden van het zonnestelsel staat en dat de planeten er omheen draaien. Omdat deze theorie in tegenspraak was met de toenmalige leer van de rooms-katholieke kerk die het oude wereldbeeld van Aristoteles aanhing, aarzelde Copernicus lang over publicatie die toch nog in 1543 verscheen. In 1616 kwam het werk toch op de Index (lijst van door de Kerk verboden boeken) te staan….
Corona
De corona is de hete atmosfeer rondom de zon die zich uitstrekt over miljoenen kilometers. Zij is normaliter niet met het blote oog zichtbaar, maar wel tijdens een volledige zonsverduistering. Zij is dan als een lichtkrans waarneembaar. De corona varieert met de zonnecyclus. Tijdens rustige periodes is duidelijk te zien dat de corona lange serpentines vertoont die van de zon af gericht zijn in een patroon als van een magnetisch veld. Bij zeer hoge activiteit is de corona helderder en vertoont zij coronale gaten met spiralen en bogen boven protuberansen en zonnevlammen
Coronaplein
zie Corona.
Cosmeastraat
De cosmea is een eenjarige plant uit de composietenfamilie. De plant is geschikt als snijbloem. De kleuren zijn overwegend rood, diep roze, vermiljoen en wit. De bloemen bloeien van juli tot oktober en ze verlangen een zonnige plaats en een goed gedraineerde grond. Om vroege bloeiers te hebben, kunnen ze al in februari in een broeikas gezaaid waarna ze in mei buiten uitgeplant kunnen worden. De planten hebben zeer fijn, decoratief blad. Door regelmatig bloemen af te snijden voor in een boeket, blijven ze lang doorbloeien.
Crocusstraat
De krokus is een bolgewas uit de lissenfamilie. De sierplant komt uit de gebergten van Midden- en Zuid-Europa en groeit daar op allerlei grazige plaatsen. In de grond zit een stengelknol met vlezige schubben. In het voorjaar verschijnen tegelijkertijd bladeren en bloemen uit een witachtige schede. De bonte krokus bloeit van februari tot juni, naargelang de hoogte. De bloem wordt door bijen en hommels bestoven.
Curieweg
Maria Salomea Sklodowska-Curie (1867–1934) was een Pools-Frans natuur- en scheikundige. Zij was een pionier op het gebied van de radioactiviteit en ontdekte de elementen polonium en radium. Samen met haar echtgenoot bestudeerde Curie radioactieve materialen en ontdekte ze twee nieuwe scheikundige elementen. Het eerste element werd polonium genoemd naar Maries geliefde, onderdrukte vaderland en het tweede radium, Vanwege de intense radio- activiteit. Samen met haar man ontving Marie Curie in 1903 de Nobelprijs voor de Natuurkunde en hiermee was ze de eerste vrouw die een Nobelprijs in ontvangst mocht nemen.
Cypressenstraat
Cipres is de Nederlandstalige naam voor een boom of voor een houtsoort. De klassieke cipres is de Italiaanse uit het Middellandse Zeegebied, maar veel bomen die er enigszins op lijken, worden ook aangeduid als cipres. Vroeger werd de spelling "cypres" gebruikt. Het woord "ceder" kan soms als synoniem dienen voor "cipres" : deze woorden worden wel door elkaar gebruikt, bijvoorbeeld in samengestelde namen.

D

Top

Da Costastraat
Isaäc da Costa (1798–1860) was een Nederlands dichter en historicus. Da Costa kwam uit een welgesteld joods bankiersgezin. Hij volgde de Latijnse school, studeerde rechten en was een tijdlang leerling van Bilderdijk. Hij schreef liederen en politieke poëzie. Hij was vurig in het belijden van zijn godsdienst. Eerst was hij orthodox- jood, maar later is hij orthodox christen geworden. Hij vormde later met een groepje Het Réveil, die de samenleving wilden terugbrengen onder de heerschappij van Christus. Hij opende samen met z'n jonge vrienden een nieuwe wereld voor de jongeren van toen.
Dadelgaard
Een dadel is de vrucht van de dadelpalm een tweehuizige palm. Dadels groeien in trossen aan de vrouwelijke bomen. In de vruchten bevindt zich een harde pit. De dadel is een steenvrucht. Ze worden in november en december geoogst. De vrucht wordt vers of gedroogd gegeten. In de keuken zijn dadels goed te combineren met noten, bijvoorbeeld amandelen en roomkaas. Ze kunnen ook worden verwerkt in cakes en desserts.
Dahliastraat
de Dahlia is een plantengeslacht uit de composietenfamilie. Ze is een kale, opgaande overblijvende plant met langwerpige, knolachtige wortels. De bladeren zijn zeer verschillend van soort tot soort. De botanische naam Dahlia is ontleend aan de Zweedse botanicus Andreas Dahl, een leerling van Carl Linnaeus. Het Bloemencorso Zundert is het grootste dahlia-bloemencorso ter wereld.
Dallelaan
De Dalle is de watergang die door de polder aan de westkant van Spijkenisse stroomt. In de toekomst wordt deze watergang de hoofdwaterafvoer van het eiland Putten. Het water dat door De Dalle stroomt wordt dan via het nieuwe -nog te bouwen- gemaal langs het Spui naar het buitenwater gepompt.
Daltonweg
John Dalton (1766–1844) was een Engelse schei- en natuurkundige. John Dalton werd geboren in Eaglesfield als kind van Joseph Dalton, een wever. Hij ging naar de lokale school en een familielid stimuleerde zijn interesse in natuurwetenschappen. Zijn atoomtheorie presenteerde hij in 1808 in zijn belangrijkste werk: ‘A new system of chemical philosophy’.
Damenweg Jan
was Jan Damen een componist…?
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Damstraat
Een dam is een dwars door een water gelegen afsluiting, bedoeld om water te keren of te beheersen. De bekendste dammen in Nederland maken onderdeel uit van de Deltawerken. De Afsluitdijk is met 30 kilometer de langste dam van Nederland. Dergelijke dammen zijn bedoeld om het waterniveau in grote binnenwateren te reguleren door middel van sluizen en het laaggelegen omliggende land te beschermen.
Davidsstraat Henriëtte
Hendrika David (1888–1975) was een Nederlandse variété-artieste die vanaf 1907 tot aan haar dood onder de naam Henriëtte Davids carrière maakte als zangeres en bijdehande grappenmaakster. Ze was het bekendst onder de naam Heintje Davids. Tot haar bekendste liedjes behoren:’ Zandvoort aan de Zee’, ‘Draaien en ‘Omdat ik zoveel van je hou’.) Tot ver in de jaren zestig bleef ze optreden, waarbij ze regelmatig aankondigde dat dit echt de laatste keer was. In de volksmond is 'Heintje Davids' sindsdien een aanduiding voor iemand die voortdurend afscheid neemt. Tot aan de Tweede Wereldoorlog trad Heintje Davids op in diverse revues. Ze werkte ook mee aan de speelfilmversie van de volksmusical ‘De Jantjes’. Tijdens de oorlog zat ze op diverse plaatsen ondergedoken en ze was de enige van de joodse familie Davids die de oorlog overleefde
Debussystraat
Claude Achille Debussy (1862–1918) was een Frans componist die vernieuwing bracht binnen de klassieke muziek. Gedurende een bezoek aan Bayreuth kwam Debussy in contact met de muziek van Richard Wagner, welke een dwingende greep op zijn werk leek te krijgen. Tijdens de Wereldtentoonstelling in Parijs raakte hij echter onder de bekoring van Spaanse en vooral ook Javaanse muziek, vooral van de klanken van de gamelan. Hierdoor lukte het hem onder de invloed van Wagner uit te komen en een hoogst oorspronkelijke, eigen klanktaal te ontwikkelen. In 1899 huwde Debussy met Rosalie Texier, een meisje van eenvoudige komaf, dat hem voorbeeldig terzijde stond in de moeilijke tijd voordat hij bekendheid begon te genieten. In 1904 wenste Debussy echter van haar te scheiden om te kunnen trouwen met hun gezamenlijke vriendin Emma Bardac-Moyse. Door dit tweede huwelijk kwam hij in aanraking met de "betere kringen", hoewel dit niet betekende dat er een einde kwam aan zijn financiële zorgen.
Deimospad
Deimos is de kleinste van de twee natuurlijke manen van Mars: Deimos en Phobos. De maan Deimos is vernoemd naar de Griekse god van de schrik. Deimos is, net als Phobos, een van de kleinste manen uit het zonnestelsel. Op dit ogenblik is Deimos de kleinste bekende maan in ons zonnestelsel. De omvang van de maan is 15 bij 12 bij 11 km. Ook de vorm is onregelmatig, zodat Deimos een beetje op een aardappeltje lijkt….
Dekenstraat Aagje
Aagje Deken (1741-1804) was een bekend Nederlands schrijfster. In 1776 begon de briefwisseling tussen Aagje Deken en Betje Wolff en nadat in 1777 Betjes man, dominee Wolff, overleed, trok Deken bij Wolff in. In september 1777 betrokken zij samen een huurhuisje in De Rijp en publiceerden zij hun eerste gemeenschappelijke werk: 'Brieven'. In 1781 erfde Deken ruim 13.000 gulden, en de twee gingen in het buiten 'Lommerlust' in Beverwijk wonen. Ze schreven samen nog 'De Historie van mejuffrouw Sara Burgerhart', dat een groot succes werd. Aagje stierf negen dagen na Betje Wolff. Beiden werden begraven op de begraafplaats Ter Navolging in Scheveningen.
Den Hoek
een hoek is een perceel grond
Denebstraat
Deneb is de helderste ster in het sterrenbeeld Zwaan
Dennenstraat
een den is een geslacht van naaldbomen met een aantal eigenschappen die hem zeer waardevol maken. Bossen met dennen-soorten zijn dominant in de koudere regionen zoals in de bergen en in Scandinavië. In Nederland werd er veel Corsicaanse dennen en grove dennen aangeplant om het stuifzand vast te leggen. Hierdoor zijn de enorme stuifzandgebieden op de Veluwe in toom gebracht
Dermoutstraat Maria
Maria Dermoût eigenlijk Helena Anthonia Maria Elisabeth Dermoût-Ingerman (1888–1962) was een Nederlands-Indische schrijfster. In 1907 trouwde zij met de gepromoveerd jurist Isaac J. Dermoût. Van 1910 tot 1914 was Mr Dermoût op de Molukken geplaatst, en hoewel ook hier de omstandigheden Maria maar matig bevielen, heeft het verblijf er een onuitwisbare invloed gehad op haar en op haar schrijverschap. Vanaf 1908 had zij incidenteel enkele korte stukjes gepubliceerd, eerst in een Indisch, daarna in een Nederlands blad, maar later gepubliceerd werk van haar hand dateert ook reeds van die tijd.
Dickinsonstraat Emily
Emily Elizabeth Dickinson (1830-1886) was een Amerikaanse dichteres wiens werk een nieuw tijdperk in de Amerikaanse poëzie inluidde: die van het modernisme. Dickinson bleef ongehuwd en zou het grootste gedeelte van haar leven binnen de muren van het familiehuis doorbrengen, een kluizenaarschap uit vrije wil…Haar dichtwerk valt op door de lyrische weergave van het eigen bewustzijn en een veelvuldig gebruik van het fantastische en de eigen belevingswereld. In Nederland geldt Simon Vestdijk als haar "ontdekker".
Diepenbrockstraat A
Alphons Johannes Maria Diepenbrock (1862-1921) was een autodidact op muziekgebied die, met Jan Pieterszoon Sweelinck, tot de grootste Nederlandse componisten wordt gerekend. In het werk van Diepenbrock is aanvankelijk een romantische invloed van Richard Wagner herkenbaar en in een zeer groot deel van zijn werk wordt de menselijke stem gebruikt; zijn oeuvre omvat meer dan 150 composities: liederen, koorwerken met begeleiding en toneelmuziek.
Dilledonk-Noord
Dille is een plant uit de schermbloemenfamilie Uit dezelfde plantenfamilie komen venkel en kervel. Dille heeft fijne, naaldachtige bladeren. Het is een kruid met een heel verfijnde smaak en het speelt een belangrijke rol in de keuken. Het wordt niet meegekookt en ook niet gecombineerd met andere kruiden, omdat het dan zijn smaak verliest. Dille wordt gebruikt in soepen en sauzen.
Dilledonk-Zuid
zie Dilledonk-Noord.
Dinkelpad
De rivier de Dinkel begint in de Duitse deelstaat Noord-Rijnland-Westfalen en komt bij Losser in Twente Nederland binnen. De rivier verlaat Nederland weer in de buurt van Denekamp, om uit te monden in de Vechte bij Neuenhaus.
Dintelstraat E van
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Disselvoorde
In de paardentractie wordt met de dissel de houten of metalen balk bedoeld, die bij meervoudige aanspanningen vanaf de koets tussen beide paarden naar voren loopt. Deze dissel dient om de paarden recht voor de wagen te houden en om de wagen door de hefboomwerking gemakkelijker te kunnen sturen.
Doddegras
Doddegras is een plant uit de grassenfamilie. Het is een zeer voedzaam gras, dat langs wegen, dijken en in weilanden groeit. Voor de inzaai in grasland zijn er zogenaamde weidetypen en hooitypen. De weidetypen bloeien later dan de hooitypen. Ingezaaid in grasland verdwijnt het daar meestal weer spoedig of komt sporadisch nog voor en het gras kan goed tegen maaien.
Donaulaan
De Donau is een gemengde rivier, dat betekent dat hij gevoed wordt door smeltwater en regen. De Donau is de op één na langste rivier van Europa, na de Wolga, en de langste binnen de Europese Unie. Hij ontspringt in het Zwarte Woud in Duitsland, stroomt oostwaarts door Centraal- en Zuidoost-Europa en mondt na 2829 km via de Donaudelta in de Zwarte Zee uit. Steden als Wenen, Boedapest en Belgrado liggen aan de Donau..
De donau is echter niet blauw, maar grauw...
Donk
Een donk is een heuvel bestaande uit dekzand die voorkomt in het laaggelegen rivierengebied en uitsteekt boven de latere sedimenten. De donken ontstonden namelijk aan de lijzijde van rivierbeddingen, die gedurende de winter droog stonden. De wind kon zodoende deze rivierduinen vormen. Na afloop van de ijstijd, werd het oude rivierdal in de loop van het Holoceen opgevuld met riviersediment en veen. De donken steken echter nog op sommige plekken boven deze klei/veenlaag uit.
Doorman-Kielstrastraat Maria
Maria Doorman Kielstrastraat was in het begin van de 20e eeuw lid van een vrouwenraad evenals Aletta Jacobs. Deze laatste werd geprezen en men hoopte dat ze nog jarenlang met onvermoeide krachten de Raad zou helpen zijn doel te bereiken…
Doormanstraat Karel
Karel Willem Frederik Marie Doorman (1889–1942) was een Nederlands Schout-bij-nacht. De Engelse naam voor zijn rang is Rear Admiral, en zo raakte hij bij de geallieerden onder zijn bevel, en later in de Engels sprekende wereld, bekend als Admiraal Doorman. Na zijn "Ik val aan, volg mij!" kwam Doorman om tijdens de Slag in de Javazee. Ter nagedachtenis heeft de Koninklijke Marine tot drie keer toe een schip naar hem genoemd, te weten in 1946, 1948 en 1991. Doorman kwam om het leven toen zijn schip De Ruyter tijdens de Slag in de Javazee tot zinken werd gebracht. Een deel van de bemanning kon worden gered, maar Doorman verkoos, volgens oude marinetraditie, met het schip ten onder te gaan. In 1942 werd hem postuum de Militaire Willemsorde verleend.
Dopplerweg
Johann Christian Andreas Doppler (1803–1853) was een Oostenrijkse wis- en natuurkundige naar wie het dopplereffect is genoemd. Hij ontdekte dit natuurkundige fenomeen in 1842. Doppler stelde dat de frequentie toeneemt als de waarnemer beweegt in de richting van de bron en afneemt als hij zich van de bron af beweegt. Ter illustratie vergeleek hij dit effect met een schip dat varend tegen de golven in frequenter golven ontmoet dan wanneer het met de golven meevaart. In zijn oorspronkelijke publicatie maakte hij gebruik van tekeningen om zijn principe uit te leggen. Vervolgens verklaarde Doppler met dit principe de blauwe kleur van sterren doordat zij de waarnemer zouden naderen en de rode kleur doordat ze zich verwijderen. Deze conclusie baseerde hij echter op de onjuiste aanname dat elke ster zuiver wit licht uitzendt…...
Dorpsstraat
Een dorp is een kleine nederzetting. Dorpen worden aangetroffen in landelijk gebieden en waren tot de industriële revolutie en de daarmee gepaard gaande verstedelijking, de meest voorkomende woonvorm. In bestuurlijke kringen worden dorpen in al hun verscheidenheid vaak aangeduid als 'kleine kernen'
Doustraat Gerard
Gerard Dou (1613-1675) was een Nederlands kunstschilder. Dou ging aanvankelijk in de leer bij zijn vader, die glasschilder was. Daarna ging hij twee jaar in de leer bij de glasschilder Pieter Couwenhorn. Vervolgens werkte hij drie jaar lang als (eerste) leerling van Rembrandt. In 1632 vestigde hij zich als zelfstandig schilder in Leiden en verwierf daar al snel grote roem. Zijn werk vertoonde zeker in het begin grote invloed van Rembrandt, zodanig zelfs dat het onderscheid soms moeilijk te maken valt. Hij maakte ook portretten van Rembrandt en diens ouders. Het Rijksmuseum in Amsterdam is in het bezit van het werk 'De moeder van Rembrandt' (ca. 1630). Dou produceerde meer dan 200, over het algemeen kleine werken, die over musea in heel de wereld zijn verspreid.
Draakstraat
Draak is de naam van een uitgestrekt sterrenbeeld in de buurt van de noordelijke hemelpool. Het sterrenbeeld is bekend om zijn grote aantal melkwegstelsels
Dragondonk
Dragon is een plant uit de composietenfamilie en wordt toegepast als kruid dat vooral bekend is uit de Franse keuken. Dragon heeft een bittere, peperachtige anijssmaak. Het is vooral bekend uit klassieke sausen zoals bearnaise, maar wordt ook vaak gebruikt in vinaigrettes en mosterd. Zowel de blaadjes als de bloemen zijn eetbaar. Dragon vormt een bestanddeel van de fines herbes, een kruidenmengsel dat vaak gebruikt wordt om soepen, eieren en boter op smaak te brengen. Van de bloemen en de blaadjes kan een thee getrokken worden die de werking van de nieren ondersteunt.
Dreef
een dreef is een brede landweg.
Drempelpad
In vroeger tijd heerste het geloof dat de duivel onder de drempel zou wonen. Het was daarom taboe om op de drempel te stappen; dit zou namelijk de duivel wekken en zodoende ongeluk brengen. Men moest dus over de drempel heen stappen. Uit dit bijgeloof stamt ook het gebruik dat een bruidegom zijn bruid over de drempel van het huis tilt. Door haar bruidsjurk kan zij immers niet goed zien waar zij haar voeten neerzet. Om een slecht begin van het huwelijk te voorkomen, tilt de bruidegom haar over de drempel…!.
Wellicht wordt hier de drempel van een sluis bedoeld..??
Drogendijk
een binnendijk wordt ook wel slaper genoemd, de buitendijk is dan de waker. De begrippen 'waker' en 'slaper' zijn van toepassing op dijken die als kustverdediging langs zeeën en zeearmen worden aangelegd. De slaper diende slechts als extra veiligheid. Zo’n slaper wordt ook wel drogendijk genoemd!..
Druckerstraat Wilhelmina
Wilhelmina Drucker (1847-1925) werd geboren als Wilhelmina Elizabeth Lensing. Ze was een kind van een ongehuwde moeder en groeide in kommervolle omstandigheden op. Ze was een van de eerste Nederlandse feministes. Drucker richtte in 1889 de ‘Vrije Vrouwen Vereeniging’ op, de eerste vrouwenorganisatie met een socialistische achtergrond. Drucker gebruikte het tijdschrift Evolutie (1893-1926) om haar ideeën te propageren. De feministische beweging Dolle Mina, die in 1969 ontstond, werd naar haar bijnaam, Dolle Mina, vernoemd….!
Duivengaard
De druif is de vrucht van de wijnstok. Om als fruit geteeld te worden, is het noodzakelijk dat de vruchten groot en sappig zijn en vooral een zoete smaak hebben. Een van de belangrijkste bewerkingen om mooie, volle trossen te ontwikkelen, is het krenten van de druiven. Deze behandeling bestaat erin alle overtollige druiven uit de tros weg te knippen.
Duikerhoek
Duikers zijn een orde en familie van watervogels van het open water van het hoge noorden. Zij hebben een wat langer lichaam dan de futen en vliegen wat meer. Zij houden daarbij hun kop wat lager dan het lijf. Zij zijn op en vooral in het water in hun element. Hun poten zitten ver naar achteren en dat is bij het duiken handig maar op het land zijn zij bijzonder onbeholpen, en ze komen daar dan ook alleen om te broeden. Ze jagen op vissen en schaaldieren
Duindoornpad
De duindoorn is een tweehuizige struik: er zijn mannelijke en vrouwelijke planten. De plant komt van nature voor al voor in open, kalkrijke duinen. De struik is goed bestand tegen het stuiven van het zand, hij wortelt dan ook zowel horizontaal als verticaal. De bessen zijn zuur en rijk aan vitamine C en als ze gisten, worden de vogels dronken…!
Duinrietgras
Duinriet is een overblijvende plant die behoort tot de grassenfamilie.. In Nederland komt de plant vooral veel voor in de duinen en in het waddengebied. Duinriet bloeit in juni tot augustus met rechte pluimen.
Duprépad
Marcel Dupré (1886-1971) was een Frans componist annex organist. Als componist van orgelwerken zette Dupré enerzijds de 19de-eeuwse traditie van Guilmant en Widor voort, die werd gekenmerkt door een sterk orkestrale techniek, maar oefende anderzijds invloed uit op de componist Olivier Messiaen, die zijn leerling was. Veel van zijn composities zijn voortgekomen uit improvisaties, waarin hij een meester was. Dupré stierf op Pinksteren in de middag, na het ochtendofficie te hebben gespeeld.
Duraspad Marguerite
Marguerita Duras (1914-1996) was een Franse schrijfster die meer dan honderd boeken geschreven heeft. Haar meest bekende boek heet “De Minnaar”.
Dwarspad
een dwarspad is een pad dat dwars op een andere weg ligt…
Dwerggras
dwerggras is een eenjarige plant uit de grassenfamilie en komt voor op zonnige open plaatsen op droge, voedselarme, zwak zure tot iets kalkhoudende, omgewerkte grond: dus de duinen. De dunne stengels staan rechtop en het gras vormt dichte matjes. De bladeren zijn zeer smal en vaak opgerold.
Dijkgraaf De
De dijkgraaf is de benaming voor de voorzitter van een waterschap genoemd, vergelijkbaar met de functie van burgemeester. Het dagelijks bestuur van een waterschap wordt college van dijkgraaf en heemraden genoemd. Een dijkgraaf wordt voor een periode van zes jaar door de Kroon benoemd. In het verleden werden bij voorkeur mensen benoemd die zelf aanzienlijke bezittingen hadden in het te beschermen gebied. De gedachte hierachter was dat het eigenbelang van de dijkgraaf hem motiveerde om de veiligheid van het gebied tegen overstromingen te waarborgen. Hoewel de titel "dijkgraaf" geen adellijke titel is, kwamen in de praktijk dijkgraven door dit beleid vaak uit adellijke families.
Dijkslop
Een dijk is een door mensen aangelegde verhoging, die het achterliggende land beschermt tegen golven en overstromingen met een hoge waterstand.
Dijkwal
zie Dijkslop.

E

Top

Ebkreek
Eb is een getijde waarbij het zeewater afloopt, in tegenstelling tot vloed waarbij het watervlak stijgt. Eb en vloed ontstaan onder invloed van de maan. Aan het einde van de eb periode is de waterstand minimaal: dit heet 'laagwater' of 'laagtij'. Bij ondiep water kan de zeebodem tijdens laagwater droog komen te staan, waardoor de kuststrook, zoals het strand, breder kan worden. Een veelvoorkomende vergissing is het verwarren van eb en laagwater. Direct na hoogwater begint eb reeds, terwijl de waterstand dan nog steeds heel hoog is; direct na laagwater is het vloed, terwijl de waterstand dan nog minimaal is.
Ebrostraat
De Ebro is de langste rivier die volledig in Spanje ligt, ze is circa 925 km lang, ontspringt in het Cantabrisch Gebergte van Noord-Spanje en mondt uit in de Middellandse Zee bij Tortosa. Het mondingsgebied kenmerkt zich hoofdzakelijk door de rijstcultuur en er zijn beschermde natuurstroken waarvan vele watervogels gebruikmaken om te rusten tijdens de vogeltrek. De rivier wordt weinig gebruikt voor de binnenvaart, omdat het waterpeil erg variabel is. Op sommige plaatsen is het water gekanaliseerd ten behoeve van de irrigatie. Grote waterkrachtcentrales in de Ebro leveren circa de helft van de hydro-elektriciteit van Spanje.
Edelweispad
De edelweiss is een plant uit de composietenfamilie. De soort komt hoofdzakelijk voor in de Zwitserse Alpen. De edelweiss is winterhard en de bloeitijd is van juni tot augustus. Ze worden ongeveer 20 cm hoog. Het zijn witviltig behaarde planten met bloemhoofdjes in groepen omgeven door een sierlijke ster van witviltige blaadjes. Ze doen het prima als rotsplantjes, ze hebben het graag droog en zonnig en houden van een kalkhoudende schrale grond. De populaire bloemen werden verzameld door toeristen en zijn daardoor bijna uitgeroeid. Tegenwoordig is het in het wild plukken of uitgraven van edelweiss op straffe van een fikse boete verboden..
Edisonweg
Thomas Alva Edison (1847–1931) was een dove Amerikaanse uitvinder en zakenman van Nederlandse oorsprong, die zijn fortuin maakte door uitvindingen op te kopen en de octrooien op zijn eigen naam vast te leggen. Als deze succesvol bleken, perfectioneerde hij ze en nam ze in productie. Edison is nog steeds recordhouder voor het grootste aantal octrooien toegekend aan een persoon (ongeveer 1400). De gloeilamp is zijn meest belangrijke uitvinding al maakte Hinrich Göbel hier ook aanspraak op…! Edison was een voorstander van gelijkstroom en benadrukte het gevaar van wisselstroom door dit te gebruiken voor de eerste executie met de elektrische stoel. Overigens werd het pleit gewonnen voor de wisselstroom: dit is nog steeds de norm voor het elektriciteitsnet..
Eemstraat
De Eem is een rivier in het noorden van de provincie Utrecht met een lengte van bijna 18 kilometer en ze is verantwoordelijk voor het grootste deel van de afwatering van de Gelderse Vallei. De Eempolders zijn landschappelijk van grote waarde. Door bodemdaling als gevolg van ontwatering is de rivier hoger komen te liggen dan het omliggende land. Bij lage waterstanden in de zomer wordt er water vanuit de Nederrijn via het Valleikanaal in de Eem gepompt.
Eendenhoek
Eend is de algemene naam voor een aantal soorten watervogels uit de familie van eendachtigen. Soms wordt met "eend" alleen vrouwtjeseenden bedoeld, een mannetjeseend heet een "woerd" en een jong eendje wordt piel of pijltje genoemd. Eenden hebben zwemvliezen en waterafstotende veren. De vrouwtjes bekleden het nest meestal met dons dat ze uit hun borst plukken. De jongen zijn nestvlieders. Ze verlaten het nest spoedig na het uitkomen. Eenden ruien hun slag- en staartpennen tegelijkertijd. Ze kunnen daardoor ongeveer een maand niet vliegen. Deze rui vindt plaats meteen na het broedseizoen
Eerste Havenslop
Een haven is een aanlegplaats voor schepen. Vaak wordt de benaming ook gebruikt om de plek aan te geven waar goederen worden verscheept en gelost. Een ankerplaats waar geen goederen of passagiers aan wal worden gebracht noemt men een reede.
Eerste Heulbrugstraat
Een heul of duiker is een kokervormige constructie, gelegen in wegen of toegangsdam, die is bedoeld om wateren met elkaar te verbinden. Bij een duiker wordt in principe de bodem van de watergang onderbroken, dit in tegenstelling tot een brug.
Eerste Kooistraat
waarschijnlijk heeft hier een eendenkooi gestaan, dus een plek waar in het wild levende eenden werden gevangen voor consumptie. De eendenkooi bestaat uit een vijver waar enkele smalle sloten op uitkomen, de vangpijpen. Eenden die hier willen overwinteren zoeken vaak plekken uit waar ze kunnen uitrusten van de reis en om overvliegende eenden te lokken, heeft de kooiker op de kooiplas een aantal staleenden die hij dagelijks voert waardoor die gewend zijn. Als het jachtseizoen geopend is, jaagt het hondje de tamme eenden een pijp in, de wilde eenden gaan dan mee en het hondje jaagt ze verder waarna ze in een vanghok terecht komen. De kooiker spaart zijn eenden en draait de wilde eenden de nek om….
Eesstraat Annie van
Johanna Martina van Ees (1893-1970) was een Nederlandse actrice.
Egelveen
De egel is een algemeen, wijdverbreid zoogdier uit de familie der egels. De egel is een bekende verschijning in tuinen in West-Europa. Hij is vooral bekend om zijn stekelvacht en zijn gewoonte om zich bij gevaar op te rollen. Deze stekelige bal vormt een goede bescherming tegen natuurlijke vijanden zoals de vos. Zijn dieet bestaat uit slakken, wormen en insecten en zijn daarmee nuttige helpers in de ongediertebestrijding. In de herfst gaat de egel in winterslaap. Na het ontwaken uit de winterslaap begint in mei, juni het paarseizoen. Paren is een langdurig liefdesspel, dat omzichtig maar vooral ook voorzichtig gebeurt. Een worp bestaat uit gemiddeld drie tot zes kale, dove en blinde jongen, echter wel al met (zachte) stekels. Egels zijn solitaire dieren. Soms kan een paartje een nest delen, maar dit is voor een korte tijd. Groepen egels zijn meestal een moeder met jongen. Ze hebben geen territorium
Egergaard
Eger is een stad in het noorden van Hongarije en ligt midden in een wijngebied. Het is erg toeristisch en men kan hier wijn proeven en direct van de wijnboeren (los of in een fles) wijn kopen. Soms kan men 'genieten' van licht geoxideerde wijn, een fout die men vooral bij witte wijn tegenkomt, en die zich naast de smaakverandering door een te donkergele kleur verraadt. Al eeuwen lang zijn de wijnen van Eger beroemd tot ver over de landsgrenzen. Dat geldt dan vooral voor de ‘Egri Bikavér’ en de ‘Medoc Noir’. Deze Hongaarse wijnen zijn minder versneden dan bijvoorbeeld de Franse wijnen, dat wil zeggen dat de Hongaarse wijnen krachtiger van smaak zijn. Deze wijnen schijnen het beste te kunnen worden bij vleesgerechten.
Egvoorde
een eg of egge is een houten of ijzeren raam met pinnen om grove kluiten fijn te maken zodat de grond zaaiklaar wordt gemaakt. Het is dus een landbouwwerktuig.
Eikenlaan
de zomereik is een loofboom die veel in ons land voorkomt. Eikenhout wordt voor verschillende doeleinden gebruikt In het algemeen is eiken sterk en hard, maar toch redelijk makkelijk te bewerken. De eik is voor het voortbestaan vooral afhankelijk van de Vlaamse gaai en van de eekhoorn. Een eikel valt niet ver van de boom en kan onder het bladerdak van de boom niet uitgroeien. Hij is dus aangewezen op dieren om de eikel verder van de boom te verplaatsen. Eekhoorns begraven voorraden eikels voor de winter. Als een eekhoorn omkomt of de voorraad niet of onvolledig aanspreekt of vergeet, is dat een ideale plaats voor de eikels om te kiemen…!
Einsteinweg
Albert Einstein (1879–1955) was een Duits, Zwitsers en Amerikaans natuurkundige. Hij wordt algemeen gezien als de meest belangrijke natuurkundige uit de geschiedenis. Einstein werd vooral bekend vanwege de relativiteitstheorie. In 1921 ontving hij de Nobelprijs voor natuurkunde. Einstein werd in een joodse familie in Duitsland geboren. In 1933, toen Hitler in Duitsland dictator werd, verhuisde hij naar de Verenigde Staten, waar hij later de Amerikaanse nationaliteit aannam. In het dagelijks leven is de naam Einstein synoniem geworden van grote intelligentie. Het gezicht van Einstein is het meest bekende van de wereld….!
Ekensteinlaan
Ekenstein is een borg of landhuis dat in 1648 langs het Damsterdiep in de provincie Groningen door Johan Eeck gesticht werd. Het werd in de loop van de eeuwen door veel adellijke personen bewoond maar in de eerste helft van de twintigste eeuw raakte de borg in verval en werd Ekenstein in 1946 aangekocht door de gemeente Appingedam. Het park werd opgeknapt en er kwamen een reigerreservaat en recreatieve voorzieningen, zoals een hertenkamp en een kinderboerderij. In 1957 werden de borg en het bijbehorende Schathoes, waarin een restaurant gevestigd werd, in gebruik genomen. Thans is Ekenstein een hotel, restaurant en conferentieoord. Een moderne uitbouw in heel andere stijl is aan de oorspronkelijke borg toegevoegd.
Eksterlaan
De Ekster is een vogel die behoort tot de familie van kraaiachtigen. Met zijn opvallende zwart-witte verenkleed is de ekster een van de gemakkelijkst te herkennen vogels. De vogel is meestal in bomen te vinden, waar hij ook zijn grote nest in bouwt van takken. Tijdens de balts lichten de mannetjes herhaaldelijk snel de kopveren op, tillen hun staart op en openen en sluiten deze snel als een waaier en roepen met zachte tonen die duidelijk anders zijn dan hun gebruikelijke geluiden. Korte glijvluchten en achtervolgingen horen bij het baltsritueel. Eksters werden van oudsher al beschouwd als ongeluksvogels, verkondigers van dood en rampzaligheid. Nog zijn er woorden en uitdrukkingen in gebruik die getuigen van dit volksgeloof, zoals 'eksteroog'
Elbestraat
De Elbe is met een lengte van 1160 kilometer een van de belangrijkste rivieren van Midden-Europa. De Elbe ontspringt in het Reuzengebergte en mondt bij Cuxhaven via een estuarium met een breedte van 15 km uit in de Noordzee.
Elementenweg
Een chemisch element (vaak ook kortweg element) is een atoomsoort. Een atoomsoort van een bepaald element kan worden onderscheiden van andere atoomsoorten door het aantal protonen in de atoomkern. Men noemt dit het atoomnummer van het element. Zo kan de lijst van elementen uiteraard op alfabetische volgorde gepresenteerd worden, of gesorteerd op oplopend atoomnummer. De meest gebruikte en bekendste ordening wordt het Periodiek Systeem genoemd dat in 1869 door de Rus Dmitri Mendelejev bedacht werd, een prestatie van formaat, omdat toen nog veel elementen niet ontdekt of slecht onderzocht waren. Het periodiek systeem maakte het mogelijk om van nog onbekende elementen veel eigenschappen te voorspellen.
Elzenstraat
Els is een berk, het is een vochtminnende loofboom die bloeit voordat de bladeren verschijnen. In ons land komt de zwarte en de grauwe els voor. De berk heeft zowel mannelijke als vrouwelijke bloemen, die katjes worden genoemd. De mannelijke katjes zijn langwerpig en hangen. De vrouwelijke katjes staan min of meer rechtop. Na de bevruchting groeien de vrouwelijke katjes uit tot groene, ribbelige kegeltjes. Deze rijpen in de herfst tot de zogenoemde elzenproppen (kegels zonder zaad), die nog wel een jaar aan de boom kunnen blijven hangen.
Emmalaan
Adelheid Emma Wilhelmina Theresia (1858–1934), Prinses van Oranje-Nassau, Prinses van Waldeck-Pyrmont, was de echtgenote (Willem was 61 en Emma 20 jaar) van koning Willem III en Koningin-regentes der Nederlanden van 1890 tot 1898. Als regentes deed ze dienst als feitelijk staatshoofd echtgenoot, de daarop volgende jaren voor haar minderjarige dochter Wilhelmina. Als zodanig was ze de facto het eerste vrouwelijke staatshoofd van Nederland. Voordat ze naar Nederland verhuisde, kreeg Emma les in Nederlandse taal en geschiedenis, want ze wilde een Nederlandse worden en blijven. Emma was een geliefde vorstin.
Energieweg
Energie is een natuurkundige grootheid die vaak wordt aangeduid als de mogelijkheid om arbeid te verrichten dus het Arbeidsvermogen. Het is niet mogelijk dat een apparaat vanzelf gaat draaien en blijft draaien zonder dat van buitenaf energie wordt toegevoerd. Er is in het verleden heel vaak zo'n ‘Perpetuum mobile’ (letterlijk: eeuwige beweger) "uitgevonden", maar bij allemaal bleek er uiteindelijk toch energie van buiten aan te pas te komen.
EngelvaartstraatP
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Engwirda-Agricolastraat Johanna
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Ereprijspad
Ereprijs is een groot geslacht dat behoort tot de weegbreefamilie. In Nederland zijn 22 wilde soorten bekend, overblijvende ook soorten die eenjarig zijn. De bloemkleur is meestal blauw met een witachtige zweem, maar daarnaast zijn er ook een aantal witbloemige soorten. Er zijn maar twee meeldraden aanwezig. De bloemkroon valt na de bloei af, waarna de kelkbladen achterblijven en tegen de vrucht aan. Veel ereprijssoorten hebben bloemtrossen. Daarnaast zijn er soorten waarbij de bloemen afzonderlijk tussen de bladeren staan.
Erfstraat
Het erf is het gebied direct om een huis of een boerderij. Ook de opstal zelf hoort bij het erf.
Erosiekreek
Erosie is het proces van slijtage van een vast oppervlak waarbij materiaal wordt verplaatst of geheel verdwijnt. Op aarde gebeurt erosie vooral door de werking van wind, stromend water, ijs, maar ook ongewonere vormen van erosie zijn mogelijk als gevolg van vulkanisme en inslagen. Menselijke activiteiten kunnen het erosieproces versterken, bijvoorbeeld door het kappen van bossen en het kaal houden van de bodem door ploegen.
Erospad
Eros is een kleine, ongebruikelijk langwerpige planetoïde, die de aarde betrekkelijk dicht kan naderen in zijn sterk elliptische baan met een gemiddelde afstand van 218 miljoen km van de zon. Hij werd in dezelfde nacht (13 augustus 1898) onafhankelijk van elkaar ontdekt door twee astronomen, in Berlijn en Nice. Eros is in 2001 bezocht door een ruimtesonde die een landing uitvoerde nadat zij een jaar lang foto's maakte van Eros.
Esdoornstraat
De esdoorn of ahorn is een loofboom die in de gematigde streken van het noordelijk halfrond veel voorkomt. De geelgroene bloemtrossen lokken door de geur speciaal aasvliegen. De vrucht is voorzien van een grote vleugel en wordt ook wel "helikoptertje" genoemd. Er zitten twee vruchten aan één steeltje, zodat de vleugels tegenover elkaar staan en zo een goede verspreiding door de wind geven. Het hout is zeer bruikbaar, voor meubels en omdat het goed bestand is tegen slijtage, ook voor vloeren.
Essenstraat
De es is een plant uit de olijffamilie, het is een snelgroeiende loofboom die tot 40 m hoog wordt. De boom is bladverliezend en bloeit voordat hij in blad komt. De vruchten zijn voorzien van 'vleugeltjes' die helpen bij de verspreiding. Het hout van de es is lichtgekleurd, taai en sterk. Vanwege deze elasticiteit wordt het gebruikt voor liggers van gymnastiektoestellen en voor stelen van bijlen en spades. Ook wordt het vanwege de vlamtekening gebruikt voor meubels, vloeren en trappen. De duurzaamheid van essenhout bij buitengebruik is echter vrij laag…..
Eufraatstraat
Eufraat is de belangrijkste rivier in het Midden-Oosten. De rivier heeft een lengte van ruim 2700 kilometer en begint in Noordoost-Turkije. Via Abadan mondt ze uit in de Perzische Golf. In de Eufraat zijn diverse stuwdammen aangelegd bijv de Atatürkdam. Het gebied tussen de Eufraat en de Tigris, dat bekend staat als Mesopotamië of Tweestromenland, was de oorsprong van diverse oude beschavingen, zoals de Sumerische en de Babylonische.
Evertsenstraat Jan
Johan Evertsen (1600 – 1666) vice-admiraal van Zeeland, kon zich tegen Witte de With moeilijk handhaven en na de slag bij Lowestoft werd hij ten onrechte van lafheid beschuldigd en door het Brielse gepeupel in het water gegooid. In 1628 begeleidde hij met slechts vier schepen de “zilvervloot” van Piet Hein op diens thuisreis langs de Duinkerker kapers. Johan sneuvelde in de Tweedaagse Zeeslag.
Exatenlaan
Exaten is zowel de naam van een landgoed gelegen ten zuidoosten van Baexem als de naam van een kasteel op het landgoed. Het landgoed is in beheer van stichting Het Limburgs Landschap. Boven de ingang van het kasteel Exaten staat in een steen met het alliantiewapen Pollart X van Loon het jaartal 1593 vermeld. Het kasteel verkeerde in en na de Franse tijd in vervallen staat. Nadat het landgoed bewoond werd door jezuïeten (1872) en franciscanen (1927) werd er een opleidingsschool van de rijkspolitie in gevestigd (1967) waar onder andere opleidingen voor de Mobiele Eenheid werden gegeven. Het kasteel is in 1997 verkocht aan Centraal Orgaan opvang Asielzoekers en is nu in gebruik als asielzoekerscentrum.
Eijckstraat Jan van
Jan van Eyck (ca 1390-1441) was een Vlaams kunstschilder. Uit de vroegste documenten in verband met Jan van Eyck blijkt dat hij in 1422 een gerespecteerd schilder was. Hij wordt vernoemd als "Meester" en werkt met een assistent in dienst van Jan van Beieren, graaf van Holland in Den Haag. Na de dood van Jan van Beieren verhuisde Jan van Eyck naar Brugge. Op 19 mei 1425 staat hij geregistreerd als hofschilder en "valet de chambre" van hertog Filips de Goede. Uit de archieven blijkt dat Jan bijzonder in de gunst van deze machtige vorst moet hebben gestaan Slechts een relatief klein aantal van de werken van Jan van Eyck is bewaard gebleven en wordt in diverse beroemde musea tentoongesteld.

F

Top

Fabritiuspad Carel
Carel Fabritius (1622-1654) was een Nederlands kunstschilder. Vanaf 1651 woonde hij in Delft, waar hij zich losmaakte van de invloed van Rembrandt en zijn eigen stijl ontwikkelde. Zijn techniek werd luchtiger en vloeiender het kleurgebruik helderder. Op zijn beurt oefende hij veel invloed uit op Johannes Vermeer en Pieter de Hooch. Fabritius schilderde portretten ook als hofschilder van de prinsen van Oranje en er zijn slechts vijftien van zijn werken bewaard gebleven, waaronder twee zelfportretten (in Museum Boijmans Van Beuningen in Rotterdam en de National Gallery in Londen). Fabritius raakte op 12 oktober 1654 in zijn eigen huis gewond als gevolg van de ontploffing van het Delftse kruithuis. Enkele uren later overleed hij in het gasthuis aan zijn verwondingen. Aangenomen wordt dat er door de ontploffing brand is ontstaan, waarbij alle schilderijen in zijn atelier verloren zijn gegaan. Dat zou ook de reden zijn voor het kleine aantal werken dat van Fabritius bewaard is gebleven.
Fagotstraat
De fagot is een houten blaasinstrument, dat tot de houtblazers wordt gerekend. Het instrument bestaat uit een lange buis met een licht conische boring. De klank van de fagot is uiterst karakteristiek: in de lage tonen enigszins grof en korrelig, in het middenregister gelijkend op die van de hoorn en in de hoogte nadert de toon die van de altviool of menselijke tenorstem.
Fakkelgras
Het Fakkelgras komt voor op de kalkrijke binnenduinen van Noord-Holland, Zuid-Holland en Zeeland die hier een korte duingraslandvegetatie hebben. Deze vegetaties worden kort gehouden door de begrazing van de konijnen. Door de winderosie de grasvegetatie iets humeus en heeft die een goed ontwikkelde moslaag.
Falernogaard
Falerno is een wijnsoort afkomstig uit Italië en de wijngaarden liggen op de helling van de 812 meter hoge Monte Massico, ten noordwesten van Napels.
Faradayweg
Michael Faraday, (1791-1867) was een Brits natuur- en scheikundige. Hij trad op 2 juni 1821 in het huwelijk met Sarah Barnard. Ondanks zijn grote prestaties koos Faraday ervoor om een heel eenvoudig leven te leiden. Veel eerbewijzen waarmee anderen hem wilden overladen, wees hij nederig af. Consequent, doch beleefd wees hij een ridderschap van koningin Victoria af omdat hij "gewoon meneer Faraday" genoemd wilde blijven….
De Kooi van Faraday is de benaming voor een kooivormige constructie van elektrisch geleidend materiaal dat er voor zorgt dat elektromagnetische straling niet tot binnen de kooi kan doordringen. Ontvangst van radiosignalen is in een kooi van Faraday daarom niet mogelijk. Allerlei stoorvelden zoals van bliksem hebben in een kooi van Faraday geen invloed. Een auto werkt in beperkte mate ook als kooi van Faraday.
Fauréstraat
Gabriel Urbain Fauré (1845–1924) was een van de belangrijkste Franse componisten van zijn generatie, samen met zijn jongere tijdgenoten Claude Debussy en Maurice Ravel. Fauré is bekend om zijn pianomuziek en kamermuziek. Ook een opera behoort tot zijn oeuvre. Tevens heeft hij de Franse religieuze muziek vernieuwd. Hij schreef er onder meer zijn Requiem. Het behoort vandaag nog tot zijn meest uitgevoerde werk. In zijn composities zocht hij naar een evenwicht tussen zijn aangeboren romantische gevoeligheid en de strenge compositieregels om te komen tot een eigen stijl, een compromis tussen muzikale taal en vormgeving.De melodiek en harmoniek van het Gregoriaans hielp hem zijn gevoel voor romantische hopeloosheid en overdaad te bedwingen. Zijn muziek is vooral ingetogen en fijnzinnig.
Fazanthoek
De fazant is een vogel, waarschijnlijk ingevoerd door de Romeinen. Vanaf de koloniale tijd zijn andere soorten fazanten aangevoerd die zich met de bestaande populatie hebben gekruist. De fazant wordt daarom ook wel beschouwd als exoot. De fazant is in gevangenschap zeer eenvoudig te kweken. De haan is polygaam en wordt vaak in volières gehouden samen met een zestal hennen. De bruine eieren komen uit na een broedduur van 24 dagen. De kuikens kunnen na een week reeds enkele meters vliegen. De fazant wordt over de hele wereld sterk bejaagd en behoort tot de populairste soorten kleinwild ter wereld. Het mannetje steekt door zijn mooie felle kleuren en zijn lange staart sterk af tegen het saai-bruine vrouwtje.
Fermiweg
Enrico Fermi (1901–1954) was een Amerikaans natuurkundige van Italiaanse afkomst en hij won de Nobelprijs voor de Natuurkunde in 1938. Vanuit Stockholm, waar hij zijn prijs in ontvangst had genomen, reisde Fermi met vrouw Laura en kinderen door naar New York om in de VS een nieuw leven te beginnen. Zijn vrouw was namelijk joods en in Italië waren net de rassenwetten van de fascisten van Mussolini van kracht geworden, reden voor Fermi om meteen te emigreren. Hij ging werken aan de Universiteit van Columbia. Hij stond aan het hoofd van het team dat de eerste kernreactor bouwde, waarin de eerste beheerste nucleaire kettingreactie plaatsvond…...
Fietsenmaker
Een fietsenmaker is een persoon die fietsen verkoopt en repareert. Vaak heeft hij een winkel waarin fietsen uitgestald staan en waarin hij accessoires en reserveonderdelen verkoopt. Achterin de winkel is vaak een werkplaats met gereedschap, waar fietsen gerepareerd kunnen worden. De fietsenmaker staat ook wel bekend onder de meer formele betiteling 'rijwielhersteller'.
Daarnaast is het in studententaal een bijnaam voor een Delfts student.
Figarostraat
Figaro's bruiloft is een opera van Wolfgang Amadeus Mozart. Deze opera bevat vier bedrijven gebaseerd op een blijspel van Pierre Beaumarchais. Het is een vervolg op ‘De barbier van Sevilla’, een ander blijspel van Beaumarchais. De eerste uitvoering in Wenen dateert van 1786. De opera had een voor die tijd ondeugend tintje aangezien het openingstoneel plaatsvindt in de toekomstige slaapkamer van Figaro en Susanna
Fioringras
Fioringras of wit struisgras is een vaste plant die behoort tot de Grassenfamilie en kan voor gazons gebruikt worden. De dicht zodenvormende plant wordt 8 tot 40 cm hoog, vormt geen of vrij korte wortelstokken en heeft lange, bebladerde, bovengrondse uitlopers. Fioringras bloeit van juni tot september met lange en brede pluimen. De gladde, onbehaarde halm heeft 2 tot 5 knopen en op de onderste knopen ontstaan wortels en nieuwe scheuten. De vrucht is een graanvrucht.
Fitnesspad
Met fitness wordt het geheel van sporten en activiteiten bedoeld die bedreven worden in sportscholen, in fitnesscentra of thuis om ‘fit’ te belijven. Er zijn niet altijd apparaten nodig om fitness te beoefenen. Zie bijvoorbeeld opdrukken, touwtje springen, stretching en buikspieroefeningen kunnen ook thuis gedaan worden. De apparaten waarmee men in sportscholen oefent, zijn erop gericht specifieke spiergroepen te gebruiken en blessures te voorkomen. Deze apparaten zijn specifiek voor fitness ontwikkeld en heten daarom "fitnessapparaten" of "fitnesstoestellen". Voorbeelden hiervan zijn de indoor-roeier, de crosstrainer, de hometrainer en de trilplaat. Ook apparaten die voor bodybuilding gebruikt worden, kunnen passen in een fitnesstraining.
Flamingohoek
een flamingo is een familie van vogels, nauw verwant aan de futen. Flamingo's hebben bijzonder lange poten en een bijzonder lange hals. Het zijn echte voedselspecialisten die met een bijzonder filtermechanisme in hun snavel klein voedsel uit het water weten te filteren. Het voedsel van flamingo's verschilt van soort tot soort. Grotere flamingo's eten meestal kreeftachtigen, weekdieren en wormen terwijl de kleinere flamingo's vooral microscopisch kleine algen eten. Zoals bij veel andere dieren, zijn de mannetjes flamingo's groter dan de vrouwtjes .
Flipsestraat E
Eduard Flipse (1896-1973) was een Nederlands dirigent en componist. Flipse maakte van het Rotterdams Philharmonisch Orkest een professioneel ensemble. Hij wist het orkest na de Tweede Wereldoorlog weer op te bouwen. In 1961 is aan Eduard Flipse de Van Oldenbarneveltpenning toegekend; dit is de hoogste gemeentelijke onderscheiding van de stad Rotterdam. In 1962 opende hij de nieuwe concertzaal van De Doelen.
Florianusstraat
Marcus Annius Florianus Pius was Keizer van Rome van juli tot september 276 en van zeer gering belang. De vierde- eeuwse geschiedschrijver Eutropius typeerde deze keizer als "een die niets heeft gedaan wat een herinnering waard is."
Foeliedonk
Foelie is een in de keuken gebruikte specerij met een vrij zachte smaak. Vanaf de Middeleeuwen behoort foelie tot de geliefde kruiden. De vroegere Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC) had gedurende lange tijd het monopolie op de productie en handel in foelie en nootmuskaat, door te zorgen dat de muskaatbomen alleen op de Molukken groeiden. De Engelsen slaagden erin de muskaatbomen te verbouwen op Grenada en braken zo dit monopolie. Foelie wordt vooral gebruikt bij het stoven van runderlappen en in soepen. Ook in speculaas vindt foelie toepassing.
Frambozengaard
De framboos behoort net als de gewone braam tot het geslacht Rubus. De framboos is een in heel Europa van nature voorkomende plant, die op open plaatsen in het bos en langs bosranden voorkomt en is als voedsel al sinds de vroegste tijden in gebruik. De teelt gaat terug tot de Middeleeuwen.De plant is een heester waarvan de stengels tot 2 meter lang kunnen worden. De framboos bestaat uit vele vruchtjes en is een verzamelsteenvrucht. In tegenstelling tot de braam laat de framboos makkelijk los van de bloembodem De meeste rassen dragen rode vruchten.
Frankstraat Anne
Annelies Marie Frank (1929–1945) was een uit Duitsland afkomstig joods meisje dat bekend is geworden door het dagboek dat ze schreef tijdens de Tweede Wereldoorlog. Anne was net dertien jaar oud toen ze in juli 1942 onderdook in een achterhuis achter het bedrijf ‘Opekta’ van haar vader aan de Prinsengracht 263. De deur tussen voorhuis en achterhuis zat verstopt achter een boekenkast. In het voorhuis en in het magazijn werkte personeel, van wie enkelen op de hoogte waren van de onderduikers. Het adres werd verraden en Anne eindigde haar jonge leven in het concentratiekamp Bergen-Belsen. Het dagboek is postuum gepubliceerd en later vertaald in veel talen. Anna is opgenomen als één van de vijftig thema's die niet in de geschiedenisles op een Nederlandse school mag ontbreken.
Freezerstraat Harriët
Harriët Freezer, pseudoniem van Miep Eybergen (1911 – 1977) was een Nederlandse schrijfster, journaliste en feministe. Harriët Freezer richtte zich vooral op de ‘gewone’ vrouw. Hieraan heeft ze de bijnaam huis-tuin-en- -keukenfeministe te danken. Freezer behandelde de vrouwenkwesties door op humoristische wijze alledaagse voorbeelden te geven en uit eigen ervaring te vertellen. Tevens bewoog ze zich op de voorgrond van de vrouwenbeweging zonder het grote publiek van zich te vervreemden. Freezer was in het bijzonder erg voorzichtig met de woorden ‘emancipatie’ en ‘feminisme’. Op 25 december 1977 overleed Harriët Freezer. Vanwege haar bijdrage aan de vrouwenemancipatie stelde Opzij, een jaar naar haar dood, de Harriët Freezer-ring in, een prijs die jaarlijks wordt uitgereikt aan een persoon of instantie die zich inzet voor vrouwenbelangen..
Fresiastraat
is een plantengeslacht met heerlijk geurende bloemen afkomstig uit Zuid-Afrika. De Duitse arts Dr Freese is de ontdekker van deze plant. Bij de dubbelbloemige freesia zijn de meeldraden door kruising veranderd in bloemblaadjes. Dit geeft extra sierwaarde aan de bloem. Alle freesia’s geuren, de blauwe het minst sterk….
Fuchsiastraat
Fuchsia is een geslacht van honderd tot honderdtien soorten uit de teunisbloemfamilie. De meeste soorten zijn struiken. De bloemen hebben een zeer decoratieve klokvorm. veel soorten bloeien langdurig gedurende zomer en herfst. Tropische soorten bloeien het hele jaar door. De bloemen bestaan uit vier lange, slanke kroonbladeren en vier kortere en bredere kelkbladeren. Bij veel soorten zijn de kroonbladeren helderrood en de kelkbladeren paars, kleuren die de kolibries aantrekken die in Zuid-Amerika de bestuiving verzorgen.
Fuikenkreek
Een fuik is een van netten of wilgentenen gemaakte val voor vissen. Een fuik bestaat uit een aantal achter elkaar geplaatste trechters, waardoor vissen (vooral paling) wel naar binnen doch lastig naar buiten kunnen zwemmen. Een fuik wordt regelmatig door de visser bezocht om de vissen eruit te halen. Naast de vissen die uit de fuik worden gehaald zitten er ook vaak muskusratten in. Boven water wordt de locatie van een fuik gemarkeerd door een aantal lange stokken. De fuik vindt zijn oorsprong in Urk en is ontwikkeld door P. Cornelissen in het jaar 1797. Men dacht aanvankelijk dat de fuik was bedacht om mee te kunnen vissen. Echter door middel van grondig onderzoek is naar boven gekomen dat dit voorwerp is ontwikkeld voor het vangen van eenden…
Fuuthoek
de fuut is een familie van vogels nauw verwant aan de flamingo’s. Zij zijn uitstekende duikers maar op het land zijn ze duidelijk uit hun element. Vliegen doen ze bij voorkeur 's nachts om andere wateren te bereiken. Zij hebben vergeleken met een eend een vrij lange hals die ze rechtop houden en hun staart is vrij klein. Hun poten zijn gelobd en zij bouwen meest drijvende nesten van plantenmateriaal. De fuut leeft van vis en andere waterdieren.

G

Top

Gaard
gaard of tuin is een omsloten stuk grond meestal bij een huis en komt van het middelnederlandse woord tun dat vlechtwerk betekent.
Gaddijk
Gad is een bijbelse naam en betekent de ‘gelukkige’.
Gaffelvoorde
een gaffel is een landbouwwerktuig: een hooivork.
Galenstraat Jan van
Jan van Galen (1604-1653) was een Nederlands vlootvoogd. Van 1631 tot 1638 voor hij op de konvooidienst in Het Kanaal en de Oostzee. In 1633 viel hij met de ‘Maurits’ twee Duinkerker Kapers en een kaper uit Lübeck aan en veroverde twee schepen waarvoor hij een gouden ereketen kreeg. In 1645 deed hij op de ‘Gouden Maen’ als schout- bij-nacht mee aan een groot konvooi naar de Oostzee onder vice-admiraal Witte de With om een Deense blokkade te breken. Hierbij ontstond een grote ruzie en Jan werd in de boeien geslagen en in Kopenhagen aan wal gezet. Gelukkig werd een en ander bijgelegd en gaat Van Galen als een held de geschiedenis in…!
Galileïlaan
Galileo Galilei (1564-1642) was een Italiaanse natuurkundige, astronoom, wiskundige en filosoof. Galilei is de vader van de moderne astronomie: hij kwam tot de conclusie dat de zon in het midden van ons zonnestelsel staat. Eerder dacht men dat de aarde in het middelpunt van het gehele universum stond en dat de zon, de planeten en alle sterren om de aarde heen draaiden. Dit was ook de opvatting van de rooms-katholieke kerk. Na een aantal jaren kwam Galilei dan ook in conflict met de Kerk, alhoewel hij zelf volhield dat zijn werk slechts een zuiver theoretische beschrijving inhield en niet in conflict was met de godsdienst die hijzelf ook aanhing. Hij meende juist te laten zien hoe doordacht het door God geschapene in elkaar zat. Galilei werd tot levenslang huisarrest veroordeeld en men zegt dat hij na het vernemen van het vonnis de woorden ‘Eppur si muove’ (en toch beweegt zij) heeft geroepen...
Galvaniweg
Luigi Galvani (1737–1798) was een Italiaans arts en natuurwetenschapper. In 1780 ontdekte hij dat de poot van een kikker kon laten bewegen met elektriciteit. Uit Galvani's experimenten zou later de batterij uitgevonden worden. echter niet door Galvani, die ervan overtuigd was dat de elektriciteit afkomstig was uit de spieren en zenuwcellen, maar door zijn landgenoot Volta. Als groot aanhanger zou zijn neef Giovanni ervoor zorgen dat Galvani's werkzaamheden wereldwijd bekend werden, onder andere door in heel Europa publiekelijk dierlijke en menselijke lichaamsdelen te elektrificeren, ofwel het laten bewegen van afgehakte lichaamsdelen door middel van elektrische stromen uit batterijen. Naar Galvani zijn vernoemd de galvanische cel, het galvanisatie proces en de galvanometer.
Gambiastraat
De Gambia is een van de kleinste belangrijke rivieren in West-Afrika en is ongeveer 1130 km lang. De rivier ontspringt in het noorden van Guinee en stroomt via Senegal en Gambia naar de Atlantische Oceaan nabij de Gambiaanse hoofdstad Banjul. De rivier is over de helft van zijn lengte bevaarbaar.
Gandistraat Indira
Indira Priyadarshini Gandhi (1917-1984) was de derde en de vijfde premier van India. Zij was het enige kind van Jawaharlal Nehru, de eerste premier van India. Haar opvolger was haar zoon Rajiv Gandhi. In het begin van haar carrière was Gandhi afhankelijk van de machtigen in haar partij. Later ging ze steeds meer een eigen koers varen. Dit leidde in 1969 tot een splitsing in de Congrespartij en in de daaropvolgende verkiezingen wist Gandhi haar tegenstanders te verslaan. Belangrijke gebeurtenissen tijdens haar bewind waren de 3e oorlog met Pakistan om de onafhankelijkheid van Bangladesh en de succesvolle nucleaire proef in 1974. Vanaf 1975 verloor Gandhi steeds meer steun en in 1984 werd ze vermoord
Gangesstraat
De Ganges is een grote en heilige rivier die door India en Bangladesh stroomt. De rivier is circa 2700 km. lang. Jaarlijks trekken miljoenen Hindoes naar steden naast de Ganges om hun ziel te reinigen door zich te wassen in de rivier. De Ganges begint in het noorden bij Tibet en mondt uit in de Golf van Bengalen in een delta met enorm veel zijtakken: Bangladesh. Het dal van de Ganges is dichtbevolkt; ongeveer een derde deel van de Indische bevolking woont hier.
Ganzenhoek
Ganzen zijn grote, zwaargebouwde watervogels uit de onderfamilie zwanen en ganzen. Ganzen zijn gespecialiseerd in het grazen en leven meer op het land dan zwanen. Ze hebben sterke, vrij lange poten, die midden onder het lichaam geplaatst zijn waardoor ze waggelen. Het woord gans wordt ook gebruikt voor een vrouwelijke gans. Het mannetje noemt men ganzerik of gent. Ganzen trekken in familieverband of grote troepen. Ze vliegen in V-vormige formaties of golvende linies. Als een gans ziek wordt of gewond raakt en niet meer kan vliegen, zullen twee ganzen bij de zieke gans blijven totdat deze hersteld is of overleden. Samen zullen de ganzen trachten hun groep in te halen
Ganzenjager De
een ganzenjager is iemand die op ganzen jaagt.
Ganzerikpad
Ganzerik is een plantengeslacht uit de rozenfamilie van kruidachtige planten en een aantal heesters nauw verwant aan de aardbei. Verschillende soorten zijn populaire tuinplanten vooral de heesterganzerik die vaak wordt gebruikt in groenaanplant van steden en bedrijfsterreinen, omdat hij weinig onderhoud vergt, winterhard is en voor een groot deel van de zomer bloemen draagt.
Garsdijk
gars is het middelnederlandse woord voor gras.
Gasterenstraat Josephine van
Josephine van Gasteren (1917-1989) was een Nederlandse toneelspeelster en filmster. Ze was de dochter van Louis van Gasteren sr en de zus van Louis van Gasteren jr. Voor de oorlog trouwde ze met Fons rademakers.
Genestetstraat P A de
Petrus Augustus de Génestet (1829–1861) was een Nederlands dichter en theoloog. Hij verloor zijn ouders op jeugdige leeftijd, waarna hij werd opgenomen in het gezin van zijn oom en in maart 1852 werd hij dominee te Delft, de stad waar ook nu nog de naar hem vernoemde, Genestetkerk staat. In hetzelfde jaar trouwde hij met Henriette Bienfait en het paar kreeg twee kinderen. In 1859 stierven zijn vrouw en een kind, beiden aan tbc en moest hij wegens zijn zwakke gezondheid ontslag nemen als predikant. Hij vestigde zich toen in Amsterdam, maar hij bracht de zomers grotendeels door in Bloemendaal. Hij overleed in Rozendaal. De Genestet was populair, wat vooral te danken was aan zijn humoristische en ontroerende gedichten die toegankelijk waren voor een breed publiek.
Gentiaanstraat
de Gentiaan is een bloem uit de gentiaanfamilie en komt veel voor in de gematigde bergstreken van het noordelijk halfrond vooral in de Alpen. In veel Europese landen, waaronder Nederland en Duitsland, zijn alle soorten beschermd. De wortels van enige soorten worden gebruikt als geneesmiddel en als middel dat de eetlust opwekt. De naam gentiaan is ontleend aan Gentius, de koning van Illyrië, die de genezende eigenschappen ontdekt zou hebben.
Geraniumstraat
Het geslacht Geranium is een plantengeslacht uit de Ooievaarsbekfamilie. De naam is afgeleid van het Griekse géranos wat kraanvogelbek betekent. De volksnaam is echter ooievaarsbek en de planten vragen weinig verzorging de reden waarom ze vroeger veelal in schoollokalen te vinden waren…
Gerberastraat
de gerbera is vernoemd naar de Duitse natuurkundige Traugott Gerber die een vriend van Linnaeus was. De gerbera wordt gebruikt als sierplant of als een snijbloem in bloemstukken. De plant groeit in de tropen in het wild.
Gerstdreef
Gerst is een graansoort en behoort net als overige granen tarwe, haver, rogge, gierst en rijst tot de grassenfamilie. Als voedsel was gerst tot in de Middeleeuwen van groot belang. De gerstekorrels werden tot brij gekookt, maar er werden ook koeken en platte broden van bereid. Later werd gerst als voedselgewas bijna overal overvleugeld door tarwe. Gerst wordt echter nog altijd op grote schaal verbouwd als veevoedergewas en als grondstof voor bier. De rassen worden onderverdeeld in wintergerst en zomergerst. Wintergerst wordt in oktober gezaaid en moet dus winterhard zijn. Zomergerst wordt vanaf half februari gezaaid. De rassen van zomergerst worden ingedeeld in brouwgerstrassen en voergerstrassen.
Getijdenkreek
Het getijde of getij is de wisselende waterstand ten gevolge van de verticale waterbeweging die optreedt onder invloed van de zwaartekracht van de maan en in mindere mate de zon en de andere planeten op de roterende aarde. Dit heeft ook een horizontale waterbeweging tot gevolg; de getijstroom. De periode van het stijgen van het water heet vloed, die van het aflopen eb. De maximale waterhoogte heet hoogwater of hoogtij, de minimum hoogte laagwater of laagtij.
Geulstraat
De Geul is een rivier die ontspringt in België nabij de Duitse grens. Ze verlaat België bij Sippenaeken en komt bij Cottessen Nederland binnen om bij Itteren uit te monden in de Maas. De Geul is 58 kilometer lang en het totale verval bedraagt ongeveer 250 meter. Vroegere kanalisaties worden weer opgeheven, zodat de rivier weer in haar oude loop komt te liggen. De rivier meandert zo weer als vanouds door het prachtige Zuid-Limburgse landschap.
Gitaarstraat
Een gitaar is een snaarinstrument en wordt bespeeld met de vingers of met een plectrum. Het woord gitaar is van Perzische oorsprong; het Perzische woord "taar" betekent "snaar." Gitaren hebben over het algemeen 6 snaren. De meest gangbare stemming is (van laag naar hoog) E-A-d-g-b-e (Een Aap Die Geen Bananen Eet). Deze stemming biedt een goed compromis tussen speelgemak voor veel akkoorden en de mogelijkheid om met minimale beweging in de toetshand een toonladder te spelen. Elektrische gitaren hebben een massieve kast en brengen nauwelijks geluid voort zonder versterker. Elektromagnetische opnemers zetten de trilling van de stalen snaren om naar elektrische signalen die via een kabel of zender worden doorgegeven naar een versterker.
Goghpad Vincent van
Vincent Willem van Gogh (1853 –1890) was een Nederlands kunstschilder. Van Gogh wordt tegenwoordig gezien als één van de grote schilders van de 19de eeuw. Deze erkenning kwam echter pas laat. Tijdens zijn leven werd maar één schilderij verkocht.. Er verliepen maar drie jaar tussen zijn zwaarmoedige De Aardappeleters (1885) en de kleurenexplosie in het zuidelijke Arles (1888). Van Gogh produceerde al zijn werk in slechts tien jaar, voordat hij begon te lijden aan een zenuwziekte en zelfmoord pleegde. Zijn roem groeide na zijn dood snel.
Gorsstraat
Een gors is een buitendijkse landaanwas die bij een gemiddeld hoogwater niet meer onderloopt. Alleen bij erg hoge waterstanden komt hij blank te staan. De term wordt ook wel gebruikt voor een onbedijkte aangeslibde kleibank. Bij het onderlopen van een slik tijdens vloed, blijft er telkens wanneer het water wegloopt wat nieuwe modder liggen. Hierdoor ontstaat de kwelder, die langzaam maar zeker steeds droger wordt. De laagste delen van een kwelder worden gevormd door geulen, slenken en kreken.
Gorterstraat Herman
Herman Gorter (1864-1927) was een Nederlands dichter en medeoprichter van de Sociaal-Democratische Partij. Aan het eind van de negentiende eeuw ontstaat de literaire beweging van de Tachtigers met onder andere: Willem Kloos, Albert Verwey, Lodewijk van Deyssel en Frederik van Eeden. Ook Herman Gorter maakte enige tijd deel uit van de Tachtigers maar toen hij op een gegeven moment inzag dat zijn experimenten mislukten, kwam de grote ommekeer in zijn leven: hij ging werken van de Duitse economisch filosoof Karl Marx bestuderen en werd een overtuigd aanhanger van het communisme. Deze nieuwe levenshouding klonk ook door in zijn werk. Zo verwijderde hij zich steeds verder van de oorspronkelijke idealen van de Tachtigers, waar hij eens het schoolvoorbeeld van was..
Gossinklaan
De 19e eeuwse boerderij Gossink werd door Willem Willink op het in de 18e eeuw aangelegde landgoed in de Achterhoek gebouwd. Het oorspronkelijke karakter van de Saksische boerderij is goed bewaard gebleven. In de oude woonkomer in het voorhuis bevindt zich nog de keitjesvloer!
Goudenregenplein
De goudenregen is een plant uit de vlinderbloemenfamilie die zijn naam dankt aan de lange hangende bloemtrossen. De boom werd veel aangeplant in parken, tuinen en langs straten vanwege de sierwaarde maar de soort wordt tegen- woordig steeds minder vaak aangeplant, vanwege de giftigheid. De vruchten van de goudenregen zijn slanke peulen van 4-8 cm lang. Vaak zijn ze gedraaid. In de peulen zitten zeer giftige zwarte zaden de reden waarom de boom niet geschikt is voor een tuin waar kinderen of honden spelen. De trossen vruchten zijn eerst harig, maar worden later donkerbruin en kaal.
Goudsbloempad
De goudsbloem is een plant, die behoort tot de composietenfamilie De soort wordt in siertuinen gebruikt. De plant is oorspronkelijk afkomstig uit Zuid-Europa. Het is een eenjarige plant met meestal oranje, maar soms ook gele bloemen. De plant wordt 30-45 cm hoog en heeft stompe bladeren. De goudsbloem bloeit van mei tot november. De vruchten zijn meestal gekromd en bootvormig. Verse of gedroogde bloemen kunnen worden gebruikt in soepen. De bloemen kunnen ook gebruikt worden als kleurstof voor kaas, boter en andere levensmiddelen. Vroeger werden de bloembladen gebruikt voor vervalsing van saffraan.
Gouwestraat
De Gouwe is een gekanaliseerde rivier in Zuid-Holland, die van noord naar zuid een traject van de Oude Rijn naar de Hollandse IJssel aflegt. De Gouwe is ontstaan als veenstroompje ter hoogte van Boskoop, dat uitkwam op de Hollandse IJssel in Gouda. In de 13e eeuw werd het riviertje de Gouwe door een kanaal verbonden met de Oude Rijn. In de 15e eeuw werd de rivier gekanaliseerd en was er definitief een betrouwbare route tussen Alphen aan den Rijn en Gouda. De Gouwe maakte deel uit van de voornaamste scheepvaartverbinding in Holland, die Dordrecht met Haarlem en later met Amsterdam verbond. De tol voer daar wel bij…
Goyenpad Jan van
Jan Josephsz. van Goyen (1596–1656) was een Nederlands landschapschilder uit de Gouden Eeuw. Van Goyen heeft veel schilderijen nagelaten van zandwegen, rivieren, meren en kanalen in de omgeving van Den Haag, Rotterdam, Delft, Dordrecht en Leiden. In 1637 werd hij aangestoken door de Tulpenmanie en blijkbaar had hij wat kapitaal verdiend o.a. met het kopen en verkopen van een zestal huizen. Een van zijn huizen aan de Dunne Bierkade verhuurde hij in 1649 aan Paulus Potter, zelf woonde Van Goyen daarnaast. Van Goyen was gespecialiseerd in het schilderen van landschappen en riviergezichten, net als Jacob van Ruysdael. Typerend voor zijn stijl is de afwisseling van donkere lichtere banen, in zijn latere werk op een complexe manier..
Graafvoorde
een graaf is een adellijke titel. Het vrouwelijke equivalent is gravin. Oorspronkelijk was de aanduiding graaf een ambtstitel voor de hoogste drager van ambtelijk, rechterlijk en militair gezag die werd aangesteld door keizer Karel de Grote. De graaf was de officiële vertegenwoordiger in het hem toegewezen gebied. Vanaf de 16e eeuw (de Habsburgse periode) is een graventitel eenvoudig een gradatie geworden met weinig of geen territoriaal gezag en er zijn nog slechts achttien Nederlandse geslachten die een graventitel voeren.
Griendwerker
Een griend is een moerassig stuk land waar wilgen en riet worden verbouwd. Tegenwoordig worden ze nauwelijks meer gebruikt, maar vroeger vormden de wilgen een veel gebruikte houtsoort en werden de wilgentenen en het riet gebruikt voor manden, meubilair, etc. De akkers waren meestal langs zeearmen op buitendijkse heuveltjes aangelegd, alhoewel door inpoldering veel griendheuvels binnendijks kwamen te liggen. De akkers waren soms voorzien van een griendkeet, een eenvoudig onderkomen waar griendwerkers en rietsnijders konden verblijven. Deze mensen verbleven soms wel heel de week op het griend..
Groede
een groede is een oud-Nederlands woord en betekent een aangeslibd gors met vegitatie
Groene Kruisweg
Dokter Poolman (1866–1935) was in 1900 de oprichter van een vereniging die die actief bezig kon zijn bij het verzorgen en verplegen van zieken en het verbeteren van de hygiënische omstandigheden in de verschillende woon- plaatsen ongeacht de godsdienstige levensbeschouwing van de leden, waarna dokter Van Deinse de naam Het Groene Kruis voorstelde, waarbij de kleur verwees naar de "huiskleur" van de medische faculteit van de Universiteit. Het Groene Kruis fuseerde in 1978 met het Oranje-Groene Kruis en het Wit-Gele Kruis tot de Nationale Kruis- vereniging. Om die verbetering door te voeren, moesten de eilanden ontsloten worden en daartoe werd de Groene Kruisweg aangeleg.
Groenekruisstraat
zie GroeneKruisweg.
Groenewegstraat Suze
Susanna Groeneweg (1875-1940) was een Nederlands politica. Ze was het eerste vrouwelijke Tweede Kamerlid in Nederland. Suzanna was een vurig pleitbezorgster van volksonderwijs. Ze was zelf onderwijzeres in Rotterdam en ze gold als feministe, maar was een tegenstandster van aparte vrouwenorganisaties. Groeneweg was bestuurslid van de SDAP toen bij de grondwetsherziening van 1917 behalve het algemeen kiesrecht voor mannen ook het passief vrouwenkiesrecht werd ingevoerd. Toen in 1918 de eerste verkiezingen onder het nieuwe systeem werden gehouden, werd zij kandidaat gesteld en verkozen. Ze zetelde in het parlement tot 1937.
Groenewoudlaan
het groene woud is een bosperceel bestaande uit loofbomen.
Groenoord
is een oord waar veel groen groeit
Groenoordweg
zie Groenoord
Grootweg Ir Herman de
De heer W A C Herman de Groot heeft samen met de architect Van der Steur in de vijftiger jaren van de vorige eeuw een architectenbureau in Rotterdam geleid. Hij is is in 1952 overleden.
Grote Beerstraat
is een sterrenbeeld aan de noorderhemel. Op de breedte van de Benelux is het grotendeels circumpolair en gaat dus nooit onder. Het helderste stuk van het sterrenbeeld staat bekend onder de bijnaam "de Steelpan" en is gemakkelijk aan de hemel te vinden. Het kan als oriëntering dienen voor het opzoeken van enkele andere sterren. In de Grote Beer zijn tamelijk veel melkwegstelsels te vinden en in 2005 is daar ook een dwergstelsel ontdekt, dit is niet zichtbaar. Tussen 17 en 25 december, met een maximum op 23 december lijkt de meteorenzwerm Ursiden uit de richting van de Grote Beer te komen. De zwerm is geassocieerd met de komeet Tuttle.
Grote Watering
Een watering of wetering is een (gegraven) watergang. Vooral bij de ontginning van laagveengebieden was het graven van een wetering belangrijk voor de afwatering van het gebied. De wetering werd vaak evenwijdig gegraven aan de ontginningsbasis, zoals een weg, dijk of oeverwal.
Gruttohoek
De grutto is een in Nederland vrij veel voorkomende weidevogel die behoort tot de steltlopers. De baltsroep van de grutto klinkt met wat fantasie als utto utto utto, dat hij snel achter elkaar roept. Aan deze roep dankt de grutto zijn naam. In de zomer heeft het mannetje van de grutto een oranjebruine kop, nek en borst. Ook de snavel is aan de kopzijde oranje. De flanken en de buik zijn gevlekt. Hij heeft een lange vrijwel rechte snavel, die iets naar boven is omgebogen.

H

Top

Haanwijklaan
Haanwijk is een landgoed en een natuurgebied dat binnen de gemeentegrenzen van Sint-Michielsgestel in Noord- Brabant ligt. Haanwijk is ongeveer 110 hectare groot en bevat onder meer een landhuis, een bakhuisje en boerderijen. Diverse gebouwen staan op de Rijksmonumentenlijst. Daarnaast kent Haanwijk parkbossen met eeuwenoude bomen, historische dijkjes en de kenmerken van een beekdallandschap. Het kasteeltje in Haanwijk stamt deels uit 1649 en deels uit de 18de eeuw. Karakteristiek is het oude torentje. De bij het huis aansluitende boerderij stamt uit de 18de eeuw. Het nabijgelegen bakhuisje is mogelijk 18de eeuws en werd in 1960 hersteld. Langs de Dommel staat een oud veerhuis, bekend als Het Vaantje.
Hadewychplaats
Hadewijch is een Nederlandstalige schrijfster en mystica uit de 13e eeuw. Over Hadewijch werd geen enkele biografische informatie overgeleverd. We kennen Hadewijch alleen door haar eigen werken. Ook de veronderstellingen over haar leven gaan uitsluitend terug op deze geschriften
Halsstraat Frans
Frans Hals ( ca. 1583 - 1666) was een Nederlands schilder van portretten. Hals wordt gerekend tot de Oude Hollandse Meesters en geldt als één van de belangrijkste onder hen. Hij werkte voornamelijk in Haarlem. In deze toen bloeiende stad aan het Spaarne zou hij zijn hele leven blijven wonen en werken. Zijn wereldwijde faam dankt hij vooral aan de levendige en kleurrijke schuttersstukken in het Frans Hals Museum en aan de daar ook aanwezige groepsportretten van regenten en regentessen. Verder geniet hij bekendheid door zijn sprekende portretten van volksfiguren, kinderen en allerlei andere tijdgenoten. In de oude St. Bavo-kerk aan de Grote Markt in Haarlem ligt hij begraven, onder het koor. Zijn carrière duurde ongeveer een halve eeuw en in de 18e eeuw viel hij uit de gunst. In 1968 werd de schilder herinnerd door een afbeelding op het Nederlandse bankbiljet van 10 gulden te plaatsen.
Harkvoorde
Een hark is een stuk tuingereedschap dat gebruikt kan worden om een deel van de tuin dat al grof geëgaliseerd is fijner te egaliseren. Daarnaast kan een bladhark gebruikt worden als een soort bezem om gevallen blad of afgemaaid gras van het gazon te vegen. Ook is er een grashark, die gebruikt wordt bij de winning van gras en hooi.
Harpstraat
De harp is een snaarinstrument dat met de vingers wordt aangetokkeld. De harp is opgebouwd uit een langwerpige klankkast waarop een groot aantal snaren gespannen zijn, die van elkaar verschillen in lengte en dikte van de snaar. Elke snaar brengt slechts één toon voort: hoe langer en dikker de snaar, hoe lager de toon. Harpen bestaan al een paar duizend jaar. In de prehistorie gebruikten de mensen hun jachtbogen al als muziekinstrumenten, maar die hadden maar één snaar. Door verschillende bogen achter elkaar te zetten konden ze meerdere tonen maken. Later maakten ze boogharpen; bogen met meer snaren. De eerste 'echte' harpen zijn al van rond 3500 v.Chr. uit Egypte bekend.
Hartelbrug
Hartel is de naam van een buurtschap in Spijkenisse en die buurtschap is op haar beurt vernoemd naar een zandplaat in de rivier.
Hartelsedijk
zie Hartelbrug.
Hartelweg
zie Hartelbrug.
Hattemstraat Annie van
Annie van Hattem is in 1924 geboren in Breda. Ze was architect in dienst van de overheid en nauw betrokken bij de wederopbouw van ons land na de oorlog. Ze overleed in 1985 te Amsterdam.
Havenplein
Een haven is een aanlegplaats voor schepen. Vaak wordt de benaming ook gebruikt om de plek aan te geven waar goederen worden verscheept en gelost. Een ankerplaats waar geen goederen of passagiers aan wal worden gebracht noemt men een reede. Momenteel is Sjanghai de grootste haven ter wereld; tot 2004 had de haven van Rotterdam deze positie.
Haverdreef
Haver is een eenjarige plant uit de grassenfamilie . Het is een graansoort, die reeds sinds 7000 v.Chr. geteeld wordt. In Nederland wordt ongeveer 2500 hectare haver per jaar verbouwd. Haver wordt gebruikt als paardenvoer en voor de productie van havermout en havervlokken.
Haverstraat Theodora
was een Nederlandse 19e eeuwse feministe die o.a. bestuurslid was van de VVVK = Vereniging van Vrouwen Kiesrecht.
Havikhoek
een havik is een roofvogel met korte, brede vleugels en een lange, bijna vierkante staart. Een volwassen havik heeft een witte lijn boven het oog, een zwarte kruin en donkere veren in de oorstreek. Het verenkleed van een mannetje is bovenaan bruin en onderaan vaalwit met dunne grijze strepen. Het vrouwtje is veel groter en heeft bovenaan een leigrijs verenkleed. Een havik is een stille vogel. De havik vangt middelgrote vogels en zoogdieren: postduif, houtduif, Vlaamse gaai en konijn. De havik zet zich onbeweeglijk op een tak en wacht tot hij een prooi ziet en als hij een prooi gekozen heeft, duwt hij zich af en met zijn vleugels bijna helemaal tegen zijn lichaam stort hij pijlsnel door bomen en struiken op zijn doel af…
Hazelaarplein
De hazelaar is een heester uit de berkenfamilie. De hazelaar is net als de forsythia een "naaktbloeier":de plant bloeit als deze nog geen bladeren heeft en is voor de bestuiving afhankelijk van de wind. Aan de hazelaar zitten de mannelijke en de vrouwelijke bloeiwijzen apart. De mannelijke bloemen zitten in katjes en gaan pas bloeien in januari. De vrouwelijke bloemen zitten met drie tot vier stuks in een klein knopje bij elkaar. Tijdens de bloei zijn alleen de rode stijlen met de stempels te zien. De plant gaat pas na tien jaar vrucht dragen….!
Hazelaarstraat
zie Hazelaarplein.
Heemraadplein
Een heemraad is een lid van het dagelijks bestuur van een waterschap en hij heeft een vergelijkbare functie als een wethouder bij een gemeente. Hij wordt door het algemeen bestuur van een waterschap gekozen in het dagelijks bestuur van een waterschap. Het dagelijks bestuur van een waterschap wordt ook wel college van dijkgraaf en heemraden genoemd. Bij enkele waterschappen in het westen van Nederland wordt een lid van het dagelijks bestuur hoogheemraad genoemd in plaats van heemraad
Heemskerkplantsoen
Theodorus Heemskerk (1852-1932) was van 1908 tot 1913 namens de ARP minister van Binnenlandse Zaken en voorzitter van de ministerraad. Heemskerk is onder meer de grondlegger van de Armenwet en de Vaccinatiewet. Ook was hij bepalend in de discussie over grensbewaking en wapenbezit. Hij kwam regelmatig in conflict met de voorman van de ARP Abraham Kuyper.
Heemstdonk
Heemst is een plant uit de kaasjeskruidfamilie. De soort staat op de Nederlandse Rode lijst van planten als vrij zeldzaam en matig afgenomen. De plant wordt 60-150 cm hoog en is fluweelachtig behaard. Ook de deelvruchten zijn behaard. Heemst bloeit van juli tot september met bleekroze bloemen. Heemst komt voornamelijk voor in brakwater in rietmoerassen, in slootkanten en verruigde gebieden. .
Heepvoorde
een heep is een sikkelvormig snoeimes.
Heinplein Piet
Piet Pieterszoon Heyn (1577–1629) was een Nederlands vlootvoogd. Hij begon als kapitein en eigenaar van een schip maar in 1602 trad hij in dienst bij de West-Indische Compagnie in de rang van vice-admiraal en hij kreeg ook kaapbrieven. Hij werd dus min of meer een piraat… In 1628 veroverde hij de Spaanse zilvervloot in de baai van Matanzas en die schat bracht hij in 1629 in Hellevoetsluis aan land. De buit bedroeg 15.000.000 gulden en Heyn kreeg 7.000 gulden + de aanstelling tot opperbevelhebber van de vloot. In 1629 sneuvelde hij in een gevecht tegen kapers.
Hekelingseweg
Hekelingen is een dorp in Zuid-Holland op het voormalige eiland Putten. Het maakt sinds 1966 deel uit van de gemeente Spijkenisse, het werd toentertijd opgenomen als wijk van Spijkenisse. Begin 21ste eeuw is hier weer verandering ingekomen, het is nu geen wijk meer, maar wordt weer als dorp gezien, waardoor nu bij het binnenkomen van Hekelingen weer een bord staat "Hekelingen, gemeente Spijkenisse". Dit was voor de bewoners een belangrijke mijlpaal. In de 13e eeuw is het dorp ontstaan als dijknederzetting en het is nu nog een dijkdorp...
Hellendaalstraat
Pieter Hellendaal (1721-1799) was een componist, organist en violist. Hij werd in 1732 benoemd als organist van de St. Nicolaaskerk in Utrecht. Van 1737-1743 studeerde hij in Italië bij Giuseppe Tartini. In 1749 ging hij voor twee jaar naar de universiteit van Leiden. In 1751 vertrok hij naar Londen waar hij zich vestigde en naam maakte als musicus. Na 1762 woonde hij voornamelijk in Cambridge, waar hij concerten gaf en in 1777 benoemd werd als organist van de Peterhouse Chapel.
Helmgras
Helm een vaste plant, die tot de grassenfamilie behoort. Het is een pioniersplant die belangrijk is bij de vorming van duinen. De plant produceert lange wortelstokken en waar deze wortelstokken met licht in aanraking komen, ontstaat een nieuwe plant. Omdat de duinen essentieel zijn bij de bescherming van Nederland tegen de zee, wordt langs de kust veel helm aangeplant. Vreemd genoeg kan deze plant slecht tegen zout water. Pas nadat er regenwater over het zand gestort is vindt deze plant zijn plek.
Herculesstraat
Hercules is een figuur uit de Griekse mythologie. Hij was een echte held, die door de combinatie van enorme kracht en een flinke dosis slimheid machtige daden kon verrichten. Hercules was een zoon van de oppergod Zeus en Alkmene, een prinses die al getrouwd was. Zeus verleidde haar tijdens de afwezigheid van haar echtgenoot door zich als haar echtgenoot te vermommen, waarna zij een tweeling kreeg: De godin Hera, de vrouw van Zeus, was jaloers op het overspel van haar man en zond twee slangen naar de wieg, die door het wonderkind Hercules tijdens het spelen gewurgd werden.
Herfstakker
Herfst is een van de vier seizoenen. De herfst loopt officieel van 21 september t/m 20 december, maar het astronomisch bepaalde begin van de herfst is de herfstnachtevening rond 23 september.De zon gaat dan door het herfstpunt en de dag en de nacht zijn nagenoeg even lang. De herfst eindigt met de winterzonnewende op 22 december. Tijdens de herfst gaan planten en bomen hun bladeren verliezen. In de herfst wordt het flink kouder dan in de zomer, hoewel er periodes met warmte kunnen optreden, de zogenaamde nazomer.
Hermespad
Hermes is een figuur uit de Griekse mythologie.. Hij is de zoon van de oppergod Zeus en de bergnimf Maia en is bekend als god van de handel en boodschapper der goden. Maar Hermes had meer in zijn mars: hij was ook de weidegod die de herders beschermde en de god van de reizeigers. Ook werd hij de patroon van de handel en van de dieven,(sic!) Tenslotte werd hij ook beschouwd als de god van de slaap en de dromen.
Heijermansstraat
Herman Heijermans (1864–1924) was een Nederlandse toneelschrijver en schreef korte gedichten onder zijn pseudoniem Samuel Falkland. Heijermans groeide op als oudste zoon in een joods gezin met elf kinderen. In 1893 begon hij als toneelrecensent bij De Telegraaf en begon daarna ook toneelstukken te schrijven waarvan “Op hoop van zegen” (1900) het meest bekende is. Zijntoneelstukken waren sociaal betrokken en in 1897 werd hij lid van de SDAP, de voorloper van de PvdA. Begin jaren '20 van de vorige eeuw was Heijermans korte tijd directeur van theater Carré. Herman Heijermans overleed in 1924 op 59-jarige leeftijd aan de gevolgen van kanker.
Heijwegenlaan J A
Jan Heijwegen was gemeenteraadslid voor de SP in Spijkenisse tot hij in de zomer van 1990 plotseling overleed. Hij kwam in 1990 met de SP in Spijkenisse uit het niets met drie zetels in de gemeenteraad.
Hichtumstraat Nienke van
Nienke van Hichtum pseudoniem van Sjoukje Maria Diderika Troelstra-Bokma de Boer (1860-1939) is een Nederlands kinderboekenschrijfster. Zij is voornamelijk bekend geworden met het boek Afke's Tiental dat zij in 1902 schreef. Ze was van 1888 tot 1904 getrouwd met Pieter Jelles Troelstra. Het door Tineke Steenmeijer geschreven boek ‘Eigen Waarde’ over de relatie van het echtpaar Troelstra, is in 2001 door Pieter Verhoeff verwerkt in het script van de film Nynke.
Hildalgopad
De ESA wil met haar Don Quijote-missie de aarde beschermen tegen kosmische inslagen. Er wordt nu gewerkt aan dit project waarmee gevaarlijke planetoïden afgebogen kunnen worden. Don Quijote bestaat uit twee ruimtevaartuigjes: Sancho en Hildalgo
Hillesumstraat Etty
Esther Hillesum (1914–1943), geboren in een joods-Nederlandse familie, kreeg bekendheid door de publicatie van haar dagboek, 38 jaar nadat zij in Auschwitz werd vermoord. In haar dagboek verwoordde ze haar persoonlijke, innerlijke ontwikkeling te midden van de turbulentie van de Tweede Wereldoorlog en de absurditeiten van de holocaust. Het boek is niet alleen een sterk persoonlijk document, maar geeft ook enig inzicht in de wijze waarop de anti-Joodse maatregelen en deportaties in die jaren op Joden zelf is overgekomen. Etty's dagboeken, of althans een groot deel ervan, werden gebundeld en in november 1981 uitgegeven onder de titel ‘Het verstoorde leven - Dagboek van Etty Hillesum.’ Het dagboek begint in 1941 en eindigt met het bericht van een vriend over haar deportatie naar Auschwitz op 6 september 1943. Vanaf 1924 woonde zij in Deventer, waar haar vader rector was van het stedelijk gymnasium. In Deventer staat nu het Etty Hillesum Lyceum.
Hobbemapad Meindert
Meindert Lubbertszoon Hobbema (1638-1709) was een Nederlandse schilder van landschappen. Meindert Hobbema kwam op 17-jarige in de leer bij Jacob van Ruisdael. In 1668 trouwde hij met de huishoudster van de Amsterdamse burgemeester Lambert Reynst. Toen die hem een goed baantje bezorgde als wijnroeier, hield hij vrijwel op met schilderen. Hobbema woonde op de Rozengracht tegenover Rembrandt. Het echtpaar kreeg vijf kinderen, twee stierven op zeer jonge leeftijd. Zijn bekendste werk is ‘Het Laantje van Middelharnis’.
Hobostraat
Een hobo is een muziekinstrument behorend tot de houten blaasinstrumenten dat bespeeld wordt als solo-instrument in hoboconcerten, maar ook als onderdeel van een symfonieorkest. Ook in de bezetting van het harmonieorkest en blazersensembles komt de hobo voor. De hobo en engelse hoorn of althobo worden tot de houtblazers gerekend. De hobo wordt met een dubbelriet aangeblazen. Het dubbelriet wordt gevormd door twee licht gebogen rietbladen die met garen rond een metalen stiftje worden bijeengebonden. Het wordt direct tussen de lippen genomen en door het aanblazen komen beide rietbladen in trilling en zo ontstaat er een geluidsgolf.
Hoefsmid
Een hoefsmid is een persoon die de hoeven van een paard onderhoudt om de juiste hoefstand te behouden of te bevorderen. Daarnaast kan het om tal van redenen zinvol zijn hoefijzers onder de hoeven te maken. De hoefsmid maakt de ijzers precies op maat van het paard en bevestigt deze. Rijksgediplomeerde hoefsmeden hebben een grote kennis van de anatomie van het paard.
Hoeklaan
een hoek is de ruimte tussen twee lijnen of twee vlakken, maar een hoek kan ook een perceel grond zijn.
Hoepelmaker
Een hoepel is een cirkelvormig voorwerp dat op verschillende manieren wordt toegepast. Een stalen hoepel wordt gebruikt voor de versterking van een houten vat, bijvoorbeeld om bier in te vervoeren. De hoepel houdt dan de losse duigen bij elkaar. Hoepels worden ook gebruikt om een fuik in model te houden.
Hofman-Pootstraat Wilhelmina
Wilhelmina Hofman-Poot was de eerste vrouw die in 1919 in Nederland tot wethouder werd gekozen en wel in Oostzaan.
Hofweg
een hof is een omheind stuk grond dat nu meestal als siertuin gebruikt wordt maar waar vroeger groente en/of kruiden voor eigen gebruik werden verbouwd. Met het ontstaan van de eerste vaste woonplaatsen, verschenen ook de eerste akkertjes die door een dichte beplanting tegen de vraatzucht van dieren werden beschermd.
Hogelandseweg
Deze naam verwijst naar de relatief hoge ligging van de grond, veroorzaakt door de aanslibbing van de zee of van de rivier.
Hogendorpstraat Van
Gijsbert Karel graaf van Hogendorp (1762–1834) was een Nederlands conservatief politicus. In 1813 vormde hij samen met Van der Duyn van Maasdam en Van Limburg Stirum het zogenaamde Driemanschap en hij was een van de opstellers van de eerste Nederlandse Grondwetten van 1814 en 1815. Na de val van de Franse overheersing schreef hij een uitnodiging aan Willem van Oranje-Nassau in Engeland om als "Soeverein Vorst” terug te keren naar Nederland. Verder was hij een van de weinige Nederlanders die in 1830 begrip toonde voor de Belgische afscheiding.
Hogeweg
de naam verwijst naar de relatief hoge ligging van deze weg.
Holdert-Zuikerbergstraat Nan
Anna Holdert-Zuikerberg was samen met Lena van Meekren de eerste journalistes in Nederland. Ze schreven onder de naam ‘Annalèn’ in het Algemeen Handelsblad.
Hooftstraat P C
Pieter Corneliszoon Hooft (1581–1647) was een historicus, dichter en toneelschrijver. Hij kan beschouwd worden als een van de grondleggers van de literatuur in het Nederlandse taalgebied. Hij was lid van de Rederijkerskamer en woonde lange tijd in het Muiderslot waar hij talloze byzondere personen uitnodigde: hij had dan ook een grote vriendenkring. Hij kreeg in 1618, dus tijdens het Twaalfjarig bestand, het idee om een groot historisch werk te schrijven dat onder andere moest handelen over de Tachtigjarige oorlog en in 1642 werd het eerste deel van "De Nederlandse Histooriën" gepubliceerd. Hooft heeft zijn werk door zijn overlijden op 65-jarige leeftijd in 1647 niet helemaal kunnen afmaken.
Hooghstraat Pieter de
Pieter de Hooch (1629-1684) was een Nederlandse kunstschilder. De eerste bron vermeldde dat hij in Delft woonde, zijn werk uit die periode maakte vrijwel geen indruk waardoor de schilder een armoedig bestaan leed. Rond 1658 veranderde Pieter zijn schilderstijl. Hij ging lichter schilderen, en zijn afbeeldingen werden ruimtelijker en door het gebruik van perspectief ook dieper. Bovendien begon hij zijn werken van een jaartal te voorzien. Vanaf dat moment schilderde Pieter de Hooch zijn topstukken. Deze periode duurde relatief kort, tot ongeveer 1662. Omstreeks 1660 verhuisde Pieter naar Amsterdam. Er is ook uit deze tijd veel minder werk bekend, misschien heeft dit te maken met zijn geestelijke conditie, want Pieter de Hooch stierf in het Amsterdamse 'Dolhuis' op de Kloveniersburgwal.
Hoogstadlaan Jan
Jan Hoogstad (1930) is een Nederlands architect, die bekendheid verwierf met een aantal opmerkelijke grote projecten. De stroming die hij vertegenwoordigt, staat bekend als het neorationalisme. Hoogstad geeft regelmatig colleges en lezingen aan diverse nationale en internationale instellingen. Deze staan veelal in het teken van de relatie tussen ruimtebeleving en tijd, met het uitgangspunt dat architectuur het ruimtelijk vormgeven is aan de maatschappij. Hoogstad heeft daarnaast tientallen publicaties op zijn naam staan en is onderscheiden met onder meer de Laurenspenning van de stad Rotterdam. Hij is tevens Officier in de Orde van Oranje Nassau.
Hoogwerfsingel
Op de terp lokatie waar sedert 1965 de woning van P. Baris aan de Rozenlaan, hoek Hoogwerfsingel staat, stond vroeger een monumentale boerderij. Deze boerderij was genaamd 'Hooge Werf', waarschijnlijk zo genoemd omdat ze op een terp gebouwd was. Dhr. Baris wilde deze monumentale boerderij slopen en op deze lokatie voor zichzelf een huis laten bouwen. Gezien de monumentale status mocht de Hooge Werf boerderij niet worden gesloopt. Geheel toevallig werd de boerderij een paar maanden na de afgewezen sloopaanvraag door brand totaal verwoest. De Hoogwerfsingel is genoemd naar deze voormalige boerderij.
Hoornbaan
Tegenwoordig kennen we de hoorn als blaasinstrument, maar vroeger werd er bij de jacht gebruikgemaakt van dit instrument. Hoorns werden ook gebruikt om signalen door te geven, zoals de posthoorn of de signaalhoorn. De hoorn wordt gerekend tot de koperblazers.
Hopdreef
De hop is een plant uit de hennepfamilie. De plant wordt onder meer gebruikt als medicinaal middel en als bestanddeel van bier. Hop is een kruidachtige, rechtswindende klimplant die ook in het wild voorkomt. De karakteristieke 'bellen' die in augustus/september aan de vrouwelijke plant groeien en haar bloemen zijn, zijn het voor ons mensen meest nuttige deel. Op deze hopbellen bevinden zich de klieren die een olieachtige, bittere stof produceren. De bitterstoffen uit hop (het lupuline uit de vrouwelijke hopbellen) vormen een bestanddeel van bier.

Huibrecht Hordijklaan
Huibrecht Hordijk is geboren op 29 oktober 1888 te Hekelingen en was de Hekelinger die op 3 maart 1945 werd getroffen door een V-1 bom en op weg naar het ziekenhuis aan zijn verwondingen overleed.

Horstpad A van der
Anthon van der Horst (1899-1965) was een vooraanstaand Nederlands organist, dirigent en componist. Hij werd vooral bekend door zijn werk voor de Nederlandse Bachvereniging en de uitvoering van de Matthäuspassion in Naarden. Hij was ook een groot Bachkenner en -liefhebber. In 1919 ontving Van der Horst als eerste in Nederland in het Amsterdamse Concertgebouw de Prix d'Excellence voor orgel. Jaarlijks, vanaf 1931 gaf Van der Horst uitvoeringen van de Matthäus-Passion en de Hohe Messe van Bach in Naarden. Deze raakten in heel Europa bekend.
Hortensiapad
Hortensia is een geslacht bloeiende planten uit de hortensiafamilie. De plant heeft een merkwaardige bloeiwijze. Er zijn grote, pluimvormige trossen of schermen, bezet met vele bloemen. De middelste daarvan zijn klein en vruchtbaar. Deze kunnen zaad leveren. De bloemen aan de buitenkant zijn groter, maar steriel. De taak van de grote buitenbloemen is insecten ertoe te verleiden een bezoek aan de plant te brengen, om zo het stuifmeel op de binnenste bloemen af te geven. De afgelopen decennia is er sprake van een kentering, maar de tuinhortensia wordt nu weer meer gekweekt met nieuwe kruisingen die de populariteit onder plantenliefhebbers weer vergroot.
Houtenstraat Van
Samuel van Houten (1837–1930) was een Nederlands liberaal politicus. Van Houten was van mening dat de staat geen kunstmatige nivelleringspolitiek moest uitoefenen. Wel moest de overheid corrigerend optreden wanneer bepaalde partijen door de markt in een zwakkere positie werden gebracht. Hij werd vooral bekend door zijn Kinderwetje uit 1874 waarin bepaalde vormen van kinderarbeid werden verboden. Dit was de eerste sociale wet in Nederland. Zijn argumentatie voor zijn streven naar een corrigerende overheid berustte op economische motieven. Kinderarbeid zou roofbouw zijn op het nationaal productieve vermogen…...!
Houtskoolkreek
Het woord houtskool of wel verkoling van hout ontleent zijn betekenis aan de ontleding van hout, een bewerking waarbij hout wordt verhit op een zodanige wijze dat slechts een beperkte hoeveelheid zuurstof kan toetreden. Het grootste deel van het hout verbrandt dan niet en de vluchtige bestanddelen ontwijken. In tegenstelling tot hout dat uit complexe molecules bestaat, is houtskool nagenoeg zuiver koolstof.
Hudsonpad
De Hudson is een rivier in de Verenigde Staten van Amerika. Hij ontspringt in het noordelijk deel van de staat New York en loopt via Albany naar de stad New York, waar hij langs de wijken Manhattan, Brooklyn en Staten Island stroomt en uitmondt in New York Bay. De rivier is 507 km lang. De Hudson werd genoemd naar Henru Hudson, de Engelsman die in dienst van de Nederlandse VOC zonder succes zocht naar de noordelijke passage naar Oost-Indië. Hij was de eerste die de Hudson verkende.
Hulstrand
De hulst is een plant uit de hulstfamilie. De leerachtige bladeren van de hulst zijn getand en voorzien van stekels. De bloeitijd loopt van mei tot in juni. De hulst wordt door insecten bestoven. De bessen zijn giftig. De bladeren en bessen worden gebruikt in kerststukjes en het hout van de hulst wordt gebruikt voor meubilair en inlegwerk. Hulst is een symbolische plant vanwege zijn altijd groene verschijning. Volgens het volksgeloof beschermt hulst tegen blikseminslag en tegen vijandige machten zoals demonen en heksen….
Hunzestraat
De Hunze is een rivier gelegen in het grensgebied van Drenthe en Groningen ten oosten van de Hondsrug en mondt in de buurt van Pieterburen uit in de Waddenzee.
Huygenslaan Christiaan
Christiaan Huygens (1629–1695) was een Nederlandse wis-, natuur- en sterrenkundige. Hij vond het slingeruurwerk uit en formuleerde als eerste de wetten van de elastische botsing en de middelpuntvliedende kracht in de mechanica. Hij ontdekte de ringen van Saturnus en de maan Titan bij deze planeet en verklaarde als eerste het licht als een golfverschijnsel. Hij woonde op Hofwijck in Voorburg. Ook ontdekte hij enkele sterrennevels en dubbelsterren. Met zijn moderne telescoop slaagde hij erin, afzonderlijke sterren in de Orionnevel te zien.
Hyacinthstraat
De hyacint is een bolgewas uit de aspergefamilie en bloeit van maart tot mei. Een enkel bloempje wordt een nagel genoemd. De hyacint heeft een lange geschiedenis als siergewas. De soort werd oorspronkelijk in het Middellandse Zeegebied geteeld, later in Frankrijk. Nu is Nederland een belangrijk centrum van de hyacintenteelt. Er zijn meer dan tweeduizend soorten ontwikkeld. De kleuren variëren: wit, blauw, geel, roze, rood en paars. Ook is de selectie er op gericht geweest het aantal bloemen per plant te verhogen. De hyacint wordt veel op water in de huiskamer in bloei getrokken.
Hydrapad
Hydra is een maan van de dwergplaneet Pluto, ontdekt in 2005. In juni 2006 kreeg hij die naam, afkomstig is van de waterslang Hydra die Herakles bij zijn twaalf werken moest verslaan. Hydra is ook een sterrenbeeld in de buurt van de ecliptica.
Hysopdonk
Hysop is een gewas dat een geneeskrachtige etherische olie bevat. De plant komt oorspronkelijk uit Perzië. De Perzen gebruikten de extracten van de plant om er hun huid een warme kleur mee te geven. In de 16e eeuw kwam de plant richting Zuid-Europa en vanuit daar verspreidde hij zich. Verder is Hysop een lipbloemige heester met lancetvormige bladeren en hemelsblauwe bloemen. In de bijbel worden met hysop verschillende planten en hun producten bedoeld, die dienden bij rituele handelingen, bijvoorbeeld het besprenkelen van het offerbloed.

I

Top

Ibishoek
Een Ibis is een vogel uit de familie van ooievaarachtigen en onderscheidt zich in de volgende kleuren: de witte, de rode of de zwarte ibis. De witte ibis komt voor aan de oostkust van de Verenigde Staten en tevens in de moerassen van Midden- en Zuid-Amerika. De volwassen vogel heeft een geheel wit verenkleed met een rood gezicht en een rode snavel. Jongere vogels zijn eerst bruin met een witte buik en hebben een roze gezichts-en snavelkleur.
Icaruspad
Icarus is in de Griekse mythologie de zoon van Daedalus. Omdat Icarus en Daedalus door koning Minos gevangen worden gehouden op Kreta, bedenkt Daedalus een manier om te ontsnappen: hij bouwt vleugels van een houten raamwerk, veren en was. De was mag niet smelten en daarom waarschuwt Daedalus Icarus om niet te hoog en dicht bij de zon te vliegen, maar ook niet te laag, omdat de vleugels te zwaar zouden worden van het zeewater. In zijn enthousiasme wordt Icarus echter roekeloos; hij vliegt te hoog zodat de was toch smelt en hij neerstort in de Egeïsche Zee.
Iepenlaan
de iep is een loofboom. De bladeren zijn veernervig en hebben een gezaagde bladrand. De bloemen bloeien eerder dan dat de bladeren verschijnen. Het bloemdek is klein, groen en aan de slippen zijn ze onderling vergroeid. Daar boven staan de meeldraden met paarse helmhokken en de stamper. De zaden zijn afgeplat en hebben een brede gevleugelde rand. De iep is gevoelig voor de iepziekte, een schimmel, die door een kever overgebracht wordt. In Nederland is vooral de iep veel aangeplant in de kustprovincies. Hij is goed tegen de enigszins zilte zeewind bestand en hij houdt van een kalkrijke grond.
Indigodreef
de Indigoplant is een geslacht uit de vlinderbloemenfamilie en werd gebruikt om indigo te produceren, een kleurstof die eeuwenlang van grote betekenis is geweest. Sinds in de late 19e eeuw een chemisch procedé werd ontwikkeld om deze kleurstof uit steenkoolteer te synthetiseren, is de verbouw van de indigoplant onrendabel geworden en is deze teelt vrijwel verdwenen. Het pigment indigo wordt nog steeds zeer veel gebruikt, onder andere om spijkerbroeken te kleuren.
Indusstraat
De Indus is de belangrijkste rivier van Pakistan en is ruim 2800 km lang. De rivier ontspringt in Tibet, stroomt van het Himalayagebergte in een noordwestelijke richting door Kasjmir en draait dan zuidwaarts en stroomt door bijna heel Pakistan. De Indusbeschaving, gelegen in het dal van de Indus, had een van de vroegste stedelijke gebieden ter wereld.
Industriestraat
Nijverheid of industrie is een middel van bestaan en het betreft de fabricage van goederen uit grondstoffen en dit wordt meestal gedaan in een fabriek of op een werkplaats. In het begin was er sprake van huisindustrie, vooral met schoenen of met de textiel. Ook het vervaardigen van sigaren was een huisindustrie.
Ingenhovenstraat J
Jan Ingenhoven (1876-1951) was een componist.
Irisstraat
de Iris is een geslacht uit de lissenfamilie. Zowel het geslacht als de soorten worden in de volksmond iris genoemd. Lissen worden al lang door de mens gebruikt. In de Egyptische piramiden zijn afbeeldingen van lissen te vinden, die stammen uit 1500 v.Chr. De bloemen kunnen in kleur variëren van goudgeel, tot wit, blauw, lavendel en paars. Roze en abrikooskleurige irissen zijn gekweekt binnen sommige soorten. Alle irissen hebben lange stelen en bloemen met zes kroonbladeren, waarvan drie naar beneden wijzen en drie rechtop staan. De meeste wilde lissen groeien uit een wortelstok, maar sommige soorten groeien vanuit een bol.
Israëlspad Joseph
Joseph Israëls (1824–1911) was een van de voornaamste Nederlandse schilders uit de Haagse School. Hij was nauwelijks achttien jaar, toen hij in de leer ging bij Kruseman te Amsterdam. Na een paar Parijse jaren ging hij in Den Haag wonen en raakte hij nauw bevriend met Mesdag. Zo waren ze samen betrokken bij de oprichting van de Hollandse Teekenmaatschappij in 1876. Het waren echter zijn voorstellingen van eenvoudige mensen, vooral uit het vissersleven van Zandvoort en Katwijk, die tot zijn roem zouden leiden. Hierbij was zijn keuze enigszins beperkend, terwijl echter de sfeer overheersend was. Een van zijn eerste vissersschilderijen was ‘Langs moeders graf’ uit 1856.

J

Top

Jachtbuitkreek
De jacht is het zoeken naar en uiteindelijk proberen te doden van wilde dieren, vanuit een behoefte aan voedsel, ter bestrijding van schade of overlast en dit alles als sport of als natuurbeheersmaatregel. Met de buit bedoelt men dan de dieren die gedood zijn....
Jagerskreek
een jager is iemand die jaagt en dat is de oudste manier om aan voedsel te komen...!
Janssenstraat Magda
Magda Janssen was een toneelspeelster...?
Jongejanlaan Johannes
Johannes Jongejan was van 1741-1779 predikant in Hekelingen.
Julianaplein Koningin
Juliana Louise Emma Marie Wilhelmina (1909–2004) koningin der Nederlanden, regeerde van 1948 tot 1980. Ze was de enige dochter van koningin Wilhelmina en prins Hendrik. Haar moeder trachtte Juliana een iets minder afgeschermde opvoeding te geven dan zij zelf had gehad. Op 7 januari 1937 trouwde Juliana met Bernard van Lippe-Biesterfeld. Het paar vestigde zich op Paleis Soestdijk en kreeg vier dochters: Beatrix, Irene, Margriet en Christina. Tijdens de oorlogsjaren verbleef Juliana met haar dochters Beatrix en Irene in Canada. Prinses Margriet werd geboren in een ziekenhuis in Ottawa. Juliana werd in deze tijd Britse onderdaan en zij heeft nooit afstand gedaan van de Britse nationaliteit. Juliana was een geliefde vorstin bij de Nederlandse bevolking.
Junopad
De planetoïde Juno werd ontdekt in 1804 door de Duitse astronoom Karl L. Harding met een bescheiden 50 mm telescoop. Juno werd gevonden in de planetoïdengordel, het was de derde planetoïde die ontdekt werd . Juno is genoemd naar de mythologische figuur Juno, de hoogste Romeinse godin.
Jupiterstraat
Jupiter is vanaf de zon gezien de vijfde en tevens grootste planeet van ons zonnestelsel. Net als Saturnus is Jupiter een gasreus, hij beschikt dus niet over een vast oppervlak. De planeet is genoemd naar de Romeinse oppergod Jupiter. Eén van de opvallendste eigenaardigheden van Jupiter is de Grote rode vlek iets ten zuiden van de evenaar. Deze vlek wordt veroorzaakt door een anti-cycloon die al minstens 300 jaar voortraast. De rode vlek is drie keer zo groot als de aarde. Vanaf de aarde is Jupiter vaak met het blote oog zichtbaar als een heldere "ster" die niet flikkert.

K

Top

Kaaistraat
Een kade of kaai is een beschoeide of gemetselde oeverstrook. Oeverstroken worden meestal wal genoemd. Kenmerkend voor een kade is dat in extra faciliteiten voor het aanleggen van schepen is voorzien, zoals een verhard loopoppervlak (hout, steen, beton) bovenop de wal, en bolders om schepen aan te lijnen.
Kaarstraat
Een kaar waar deze straat naar vernoemd is, is een onderdeel van een korenmolen, nl de opslagtrechter
Kalmoesdreef
Kalmoes is een vaste moerasplant. De plant heeft een stevige, lange wortelstok met zachte wortels. De wortelstok kruipt dicht langs het grondoppervlak. Deze produceert tot één meter lange, zwaardvormige, rechtopstaande bladeren en een alleenstaande, rechtopstaande bloemstengel. De wortelstok kan worden gebruikt in de keuken als smaakmaker van diverse gerechten. Hij kan het beste in kleine hoeveelheden worden geconsumeerd omdat hij in grote hoeveelheden giftig is, en een hallucinogene werking heeft. De wortelstok smaakt bitter en kruidig en heeft een scherpe, aromatische geur. Hij bevat onder andere plantaardige gom en vluchtige olie.
Kamgras
Kamgras is een vaste, zodevormende plant die behoort tot de Grassenfamilie. De plant is tamelijk goed bestand tegen betreden, maar gaat in strenge winters dood. Kamgras bloeit in juni en juli met een 2 tot 10 cm lange, lijnvormige aarpluim, waarvan de bloeias een zigzag vorm heeft en de vrucht is een graanvrucht.
Kamillepad
De kamille is een plant uit de composietenfamilie en heeft een sterke geur. De plant is eenjarig en bloeit van mei tot eind september. De bloem heeft een witte stralenkrans van lintbloemen en buigen aan het eind van de bloei naar beneden. De oranje hoofdjes zijn tamelijk lang gesteeld. Van de gedroogde echte kamille wordt thee gezet voor onder meer mondspoeling. In het volksgeloof in de Middeleeuwen was de werking van de plant het grootst als hij voor Sint Jan werd geplukt. Na die datum zou hij schadelijk zijn bij gebruik, omdat hij door heksen zou zijn besprenkeld.
Kanariestraat
De kanarie is een zangvogel die oorspronkelijk van de Canarische Eilanden afkomstig is, waar hij ook naar genoemd is en vroeger werd hij gebruikt door de mijnwerkers om hen te waarschuwen als er giftige stoffen in de mijn aanwezig waren. Mogelijk komt hier ook de uitdrukking 'van je stokje gaan' vandaan. De zang van de kanarie kan zeer gevarieerd zijn. Het zijn meestal de mannetjes die uitgebreid zingen, vrouwtjes zingen slechts bij hoge uitzondering. De kanarie kan de zang van andere vogels leren. De zang van het mannetje dient met name ter afbakening van het territorium. Het vrouwtje wordt popje genoemd. De kanarie wordt al eeuwen als huisdier gehouden. Vaak voelt het beestje zich juist in een kooi en op een hoge plek het veiligst. Deze kooi is bij voorkeur niet rond maar rechthoekig. De vogel kan ongeveer 12 jaar oud worden.
Karperveen
De karper is een vis uit de orde van de karperachtigen. De vis kan tot 110 cm lang worden. De karper is herkenbaar aan zijn 4 baarddraden, twee korte op de bovenlip, twee lange in de mondhoeken en de lange rugvin met zeer sterke eerste vinstralen. In de natuur kan hij 30-40 jaar oud worden.
Karwijdreef
Karwij is een tweejarige plant, die behoort tot de schermbloemenfamilie. De plant komt in het wild voor in weilanden, bermen en op dijken en heeft fijne, langwerpig ovale, dubbelgeveerde bladeren. De plant vormt een penwortel. De plant bloeit in mei en juni en de zaadjes hebben een prettig kruidig aroma. Als medicinaal kruid wordt karwijzaad onder andere aanbevolen bij maagklachten.
Kastanjestraat
Kastanje is een geslacht van loofbomen dat in Nederland veel voorkomt De bladeren hebben evenwijdig lopende nerven en een gezaagde bladrand. Het geslacht kastanje omvat circa negen soorten kastanjebomen, waarvan de meeste zo'n 30 tot 40 meter hoog worden. De vrucht van te tamme kastanje kan worden geroosterd en gegeten.
Kelvinweg
William Thomson (1824–1907) was een Britse natuurkundige en wordt gezien als een van de belangrijkste natuurwetenschappers van de 19e eeuw. Thomson (beter bekend als Lord Kelvin) werd bekend onder het grote publiek door zijn rol bij de aanleg van de Trans-Atlantische telegraafkabel. Zijn belangrijkste werk lag op het gebied van de wiskundige analyse toegepast op natuurkundige problemen en in de thermodynamica. Thomson hield zich verder bezig met het uitvinden van betere navigatiemethoden (waaronder een verstelbaar kompas) en sonarapparatuur. Ook stelde hij voor de Morse code toe te passen op de signalen van vuurtorens. De naar zijn mening jonge leeftijd van de aarde die hij had berekend, zag hij ook als een belangrijk argument tegen de evolutietheorie van Charles Darwin.
Keplerhof
Johannes Kepler (1571–1630) was een Duits astronoom, astroloog en wis- en natuurkundige, die vooral bekend werd door zijn studie van de hemelmechanica en de berekening van de planeetbewegingen. Astrologie, de harmonie der sferen, heksengeloof, wat voor Kepler logisch en duidelijk was, komt ons als achterlijk en bijgelovig voor. Het is middeleeuws denken: Kepler is een overgangsfiguur. Hij zegt ook: ik wil bewijzen dat de hemelse machine niet een soort goddelijk wezen is, maar als het ware een uurwerk dat door een magnetische kracht wordt bewogen en dat die kracht in de zon zit. Het meest ingrijpend voor hem blijkt zijn middeleeuwse denktrant rond het heksenproces tegen zijn moeder. Beiden, moeder en zoon, geven geen ogenblik blijk niet in hekserij te geloven...!
Keplerlaan
zie Keplerhof.
Kerkhofsdijk
Een begraafplaats is een besloten gebied waar lichamen van overleden personen worden begraven. Ook worden op begraafplaatsen urnen met as van gecremeerde lichamen begraven. Een begraafplaats wordt ook wel een kerkhof genoemd, omdat oorspronkelijk een begraafplaats meestal werd aangelegd in de hof van de kerk.
(...of is Kerkhof een persoonsnaam...??)
Kerkring
Met het woord Kerk kan, naast het gebouw en het instituut, ook de christelijke geloofsgemeenschap bedoeld worden. In deze betekenis krijgt het woord een hoofdletter. In de loop van de geschiedenis zijn er vele conflicten geweest die tot veel Kerken hebben geleid.Met het woord Kerk wordt meestal het hele kerkverband aangeduid, bijvoorbeeld bij de rooms-katholieken. Het Nederlandse onderdeel heet kerkprovincie en de plaatselijke gemeenschap heet parochie. In de protestantse traditie wordt het nationale kerkverband meestal met de term Kerk aangeduid. De plaatselijke geloofsgemeenschap heet gemeente.
Kerkstraat
Een kerk of bedehuis is een plaats van samenkomst voor christenen. In dit gebouw worden diensten en andere religieuze samenkomsten belegd ter ere van God.
Kersengaard
De kers is een populaire vrucht: ze is klein, bolvormig en bevat meestal een pit, technisch is het dan ook een steenvrucht. Vroeger werd de kers in vrij grote hoeveelheden ook in noordelijker streken geteeld,maar deze teelt is na de Tweede Wereldoorlog sterk afgenomen. De hoge bomen en de daarmee samenhangende arbeidsintensiviteit waren daarvan de belangrijkste oorzaak. Sinds de jaren '90 is de teelt echter weer in opkomst vooral door het gebruik van nieuwe zwakker groeiende onderstammen waardoor de bomen eerder in productie komen, het oogsten minder arbeidsintensief is en omdat het eenvoudiger is om vogelwerende netten aan te brengen.
Kerveldonk
kervel is een vaste plant uit de schermbloemenfamilie . De soort wordt algemeen geteeld en is soms verwilderd. De schermen zijn samengesteld uit witte bloempjes die tamelijk vroeg bloeien. De gladde stengels zijn hol en alleen boven de knopen behaard. De schermstralen zijn ook behaard en de bloem is wit. De plant bloeit van mei tot juni. Echte kervel wordt gebruikt als keukenkruid. In België is kervelsoep een bekende specialiteit. Voor de kruidenteelt worden meestal eenjarige planten gebruikt. Vóór de bloei zijn de bladeren het meest aromatisch.
Keyserpad Thomas de
Thomas de Keyser (circa 1596-1667) was een Nederlandse kunstschilder en bouwmeester. Hij was de meest gevraagde portretschilder van Amsterdam, totdat Rembrandt van Rijn hem in de 1630er jaren in populariteit oversteeg. De Keyser was van grote invloed op Rembrandt, en veel van zijn werken werden lange tijd aan Rembrandt toegeschreven. Zijn grootste portretopdracht was een schuttersstuk:"'Het korporaalschap van kapitein Allaert Cloeck en luitenant Lucas Jacobsz. Rotgans". Dit schilderij hangt in het Rijksmuseum. In de 1640-er jaren kreeg De Keyser zo weinig opdrachten, dat hij stopte met schilderen en zich richtte op de handel in basaltblokken. Rond 1650 begon hij weer met schilderen. Hij was een zoon van de beroemde bouwmeester en beeldhouwer Hendrick de Keyser.
Kiekendiefhoek
De kiekendief is een schaarse broedvogel in Nederland. Met een handjevol broedparen op de waddeneilanden en in de Oostvaardersplassen zullen we het moeten doen….Ze lusten graag kuikens en konijnen, maar vogels en muizen zijn ook belangrijk. De kiekendief heeft zijn nest op de grond, vaak in hoge vegetatie die bescherming moet bieden tegen de vos. In de winter komen Scandinavische kiekendieven Nederland binnen om te overwinteren. Zij jagen hier dan op veldmuizen.
Kievietspad
De kievit is de meest algemene weidevogel in de Benelux en komt in het najaar in grote groepen samen om naar het warme zuiden te trekken. Het broedseizoen van de kievit loopt van half maart tot in juli. Vogels waarvan het eerste broedsel is mislukt, proberen het vaak later in het seizoen nog eens. Het is een Friese traditie om het eerste kievitsei aan te bieden aan de Commissaris van de Koningin. Vroeger werd het aan de Koningin aangeboden. Het eerste kievitsei staat als symbool voor het begin van het voorjaar.
Kikkerveen
Kikkers behoren tot de amfibieën maar ze hebben geen staart en ze verschillen hiermee van de meeste andere amfibieën. Alle kikkers hebben een afgeplat, peervormig lichaam en uitpuilende ogen. De kop en bek zijn breed, de lange achterpoten zijn sterk gespierd en goed ontwikkeld. Kikkers zijn de enige dieren die een kwaakblaas hebben en hiermee specifieke geluiden maken om elkaar te lokken. Net als andere amfibieën zijn kikkers koudbloedig hierop is zowel de bloedsomloop als de ademhaling aangepast. De bevruchting vindt in de regel onder water plaats. Hierbij kromt het vrouwtje haar rug wat een voorbode is van de afzet van eieren. Het mannetje herkent dit en loost vervolgens zijn sperma. De mannetjes mengen dus pas tijdens de afzet van de eieren hun sperma met de onbevruchte eieren van de vrouwtjes.
Kiwigaard
De kiwi is een eetbare vrucht. De vruchten van de gewone kiwi zijn gewoonlijk langwerpig ovaal van vorm, hebben helder vruchtvlees met een witte kern en een ring van zwarte pitjes rondom deze kern. Schijfjes kiwi worden als decoratieve garnering van gebak, salades en dergelijke gebruikt, maar de vrucht kan ook gewoon in z'n geheel worden gegeten. Sinds ongeveer de jaren '80 van de 20e eeuw wordt de kiwi in het westen niet meer als exotische vrucht gezien. De kiwi is heel voedzaam. Hij bevat meer vitamine C dan veel andere fruitsoorten en is een goede kaliumbron.
Klaproosstraat
Klaproos of papaver is een plantengeslacht. Een bekende soort is de slaapbol, waaruit opium gewonnen wordt. Deze soort wordt ook als sierplant gebruikt. In de volkstaal is de klaproos bekend als heksenkruid. De papaver die in Nederland groeit, komt vooral voor op droge zanderige grond die kort geleden omgewoeld is, zoals op spoordijken of op opgespoten zandvlaktes. De zaden van de klaproos behouden onder de grond erg lang hun kiemkracht en ontkiemen als ze, soms na jaren, weer aan de oppervlakte komen. De klaproos is dan ook een echte pioniersplant.
Klarinetstraat
De klarinet is een blaasinstrument behorend tot de enkelriet instrumenten. In het symfonieorkest wordt de klarinet gerekend tot de houtblazers en ze bestaat uit een cilindrische holle pijp met gaten, waarvan sommige met de vingers worden afgedekt en andere door een klep. Klarinetten worden meestal gemaakt van ebbenhout. De eigenlijke geluidsproductie vindt plaats in het mondstuk. De klarinettist zet zijn boventanden op het mondstuk en zijn onderlip tegen het riet dat tegen het mondstuk aan gebonden of geklemd is. Door lucht tussen het mondstuk en het riet door te blazen gaat het riet trillen.
Klavecimbelpad
het klavecimbel is een snaarinstrument dat met toetsen bespeeld wordt. Vóór het ontstaan van de piano was het met het pijporgel het belangrijkste toetsinstrument. Het geluid van een klavecimbel lijkt wat op dat van een luit maar dan luider. In tegenstelling tot de piano, waar bij het indrukken van een toets een hamertje tegen de snaar slaat, wordt bij een klavecimbel de snaar getokkeld door middel van een pennetje, vergelijkbaar met een gitaar of een harp. Dit mechaniek geeft het instrument weliswaar een uniek timbre, maar zorgt ook voor enkele beperkingen. Op een klavecimbel is het bijvoorbeeld niet mogelijk onderscheid te maken tussen piano of forte (zacht of hard) spelen.
Kleermaker
Een kleermaker is van oudsher iemand die bovenkleding vervaardigt. Het ambacht van kleermaker is al millennia oud. Het werd al beoefend ten tijde van de oude Grieken en Romeinen en naar alle waarschijnlijkheid ook al ver daarvoor. Traditionele kleermakers zaten met gekruiste benen op een tafel te werken. Dit om op een vlakke ondergrond om zich heen te hebben en daarbij niet op de grond te hoeven zitten.Daar komt het woord kleermakerszit dan ook vandaan.
Kleine-Gartmanstraat Maria
Maria Johanna Kleine-Gartman (1818–1885) was een gevierd actrice en in 1834 een contract als leerling-toneel- speelster bij de Amsterdamse Stadsschouwburg. In 1836 kreeg ze een volwaardig contract. Hier speelde ze tot 1846 zonder op te vallen. Haar roem begon met haar overstap naar de Salon des Variétés van Jean Dupont. Hier was ze tien jaar aan verbonden. In 1885 vierde ze haar 50-jarig toneeljubileum en nam ze tegelijkertijd afscheid, met de voorstelling "Juffrouw Serklaas" geschreven door Hendrik Jan Schimmel. Deze werd in heel Nederland opgevoerd en bij elke voorstelling viel Kleine-Gartman een groot eerbetoon ten deel.
Klokbekerkreek
De Klokbekercultuur dateert ongeveer van 2700 tot 2100 voor Christus en wordt zo genoemd naar het aardewerk, dat vooral bij graven gevonden is en waarin een flauwe 'S'-vorm vaag aan een kerkklok doet denken en dat in heel West- Europa aangetroffen.
Klompenmaker
Een klompenmaker is een ambachtsman die klompen vervaardigt. Dit gebeurt door een blok hout te snijden en uit te hollen, totdat de klompvorm wordt verkregen.
Klompéstraat Marga
Margaretha Albertina Maria Klompé (1912–1986) was een Nederlands politica. In 1956 werd ze de eerste vrouwelijke minister van Nederland. Ze is nog steeds de enige vrouwelijke minister van staat. Klompé studeerde scheikunde, natuurkunde en daarna medicijnen. Deze studie moest ze in 1942 afbreken in verband met sluiten van de Universiteit. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was ze actief in het verzet, onder meer als koerierster. Na de oorlog heeft ze zich meteen ingezet voor de wederopbouw. Voor haar was het een vanzelfsprekende zaak dat de vrouw in beginsel even geschikt was als de man voor welke functie ook. Dit was voor haar een drijfveer ook politiek bezig te zijn. Dit deed ze vol overtuiging en groeide in de politiek door. Op 13 oktober 1956 werd zij als minister van Maatschappelijk Werk de eerste vrouwelijke minister van Nederland.
Kloosstraat Willem
Willem Johannes Theodorus Kloos (1859–1938) was een Nederlands dichter en belangrijk vertegenwoordiger van de Tachtigers. In 1885 richtte hij samen met Frederik van Eeden en Albert Verwey, het tijdschrift “De Nieuwe Gids” op. In dit tijdschrift publiceerde Kloos een reeks literaire kronieken, die samen een beeld geven van zijn werk. Hierin publiceerde Kloos ook veel van zijn sonnetten die algemeen beschouwd worden als Kloos' beste literaire werk en als karakteristiek voor de opvattingen van Tachtigers. In 1935 kreeg Kloos een ere-doctoraat aan de Universiteit van Amsterdam.
Kluitstraat J
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Kluivertweg
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Knoflookdonk
Knoflook is een plant uit de lookfamilie. Tot deze familie behoren andere soorten als de ui en de bieslook. Knoflook een bolgewas dat voor de winter zijn energie in een bol opslaat zodat het in de lente een voorsprong heeft en heel snel kan groeien en het is een kruid met een zeer doordringende smaak en geur, dat in Frankrijk en in de mediterrane landen bijzonder veel gebruikt wordt. In de Middeleeuwen werd knoflook geacht de duivel en heksen weg te houden en te beschermen tegen de pest. Aan knoflook worden verschillende gezondheidsbevorderende eigenschappen toegeschreven. Een cholesterolverlagende werking en bloeddrukverlagende werking heeft enige weten- schappelijke onderbouwing, voor andere geclaimde eigenschappen (zoals werking tegen verkoudheid en kanker) is nog geen afdoende bewijs.
Koekoekstraat
De koekoek is een vogelfamilie die verspreid is over heel de wereld en daarbij vooral bekend vanwege het feit dat het een broedparasiet is. Het vrouwtje legt haar eieren in nesten van andere vogelsoorten en laat de jongen door die andere soort verzorgen. De koekoek dankt zijn naam aan de opvallende roep van het mannetje dat ongeveer klinkt als een hol aanhoudend "goe-koeh“ geluid.
Koenenstraat Maria
Maria Hubertina Jacoba Isabella Koenen (1879-1959) was een Nederlandse schrijfster en de dochter van Matthijs Jacobus Koenen, samensteller van het woordenboek van de Nederlandse taal.
Köhlerstraat Charlotte
Charlotte Theresia Catharina Köhler (1892-1977) was een Nederlands actrice, toneelspeelster en voordrachts- kunstenares. Uit haar nalatenschap wordt eenmaal in de vijf jaar een prijs toegekend aan de auteur van het beste Nederlands literair werk uit de voorafgaande periode. Deze prijs werd voor het eerst in 1988 toegekend en Judith Herzberg was de gelukkige.
Kolibrihoek
een Kolibri is een familie van vogels uit de orde van de gierzwaluwachtigen. De mannetjeskolibrie is bont, meestal metaalachtig groen gekleurd, met een glanzend rode, blauwe of smaragdgroene keelkleur. Het vrouwtje is onopvallend gekleurd. Het vogeltje weegt slechts een paar gram en kan 15 jaar worden. De kolibrie heeft een lange snavel, waarmee hij in de kroonbuis van de bloem kan komen. Om de nectar te raken moet hij zijn tong uitrollen. De punt van de tong is gespleten en heeft de vorm van een strohalm. Hierdoor kan hij bij nectar komen waar zelfs insecten niet bij kunnen…De kolibrie kan door de zeer snelle vleugelslag (15 tot 80 slagen per seconde, afhankelijk van de grootte van de vogel) in de lucht stil blijven hangen. Door de snelle vleugelslag kan de kolibrie als enige vogel ook achteruit vliegen. Ze kunnen zelfs recht omhoog en recht omlaag vliegen…..
Kolkplein
Langs rivier- en zeedijken zijn kolken de overblijfsels van dijkdoorbraken. Door het rondkolkende water zijn diepe gaten ontstaan, nu vaak kleine, diepe poelen. Bij het doorbreken was de kracht van het water vaak zo groot, dat de dijk niet meer te dichten was. Om de kolk werd dan een nieuw stuk dijk gebouwd.
Kometenstraat
Een komeet is een donker hemellichaam dat in een elliptische baan rond de zon draait en uit ijs, gas en stof bestaat ("vuile sneeuwballen"). Wanneer een komeet dicht bij de zon komt, smelt een deel van de materie waaruit ze bestaat om een zogenaamde komeetstaart te vormen die altijd van de zon af wijst.
Kongostraat
De Kongo is de op één na langste en meest waterrijke rivier van Afrika. Hij stroomt door het op één na grootste regenwoudgebied ter wereld en vormt een belangrijke scheepvaartverbinding voor Centraal-Afrika. De Kongo is 4300 kilometer lang en bevat veel stroomversnellingen en watervallen, waaronder de Livingstonewatervallen. Stanley was de eerste Europeaan die de gehele rivier verkende.
Koninglaan D de
Dhr.D.de Koning was destijds lid van de Protestants Christelijke fractie in Hekelingen en wethouder van Spijkenisse en Hekelingen.
Konijnendijk
Het konijn is een zoogdier dat tot de orde der haasachtigen behoort en het wordt veelvuldig gehouden als huisdier. Konijnenrassen variëren zeer van grootte, kleur, vachtlengte en de stand van de oren. Een groot ras zoals de Vlaamse reus kan meer dan acht kilogram wegen, terwijl dwergkonijntjes nauwelijks een kilogram zwaar zijn. Konijnen zijn heel kwetsbaar voor ziekten en dan vooral voor myxomatose, als het dier deze ziekte eenmaal heeft, is het niet meer te redden.
Koolzaaddreef
Koolzaad is een plant uit de kruisbloemenfamilie. Uit het zaad wordt koolzaadolie getrokken die vele toepassingen heeft. Van koolzaadolie kan ook biodiesel gemaakt worden. Daarnaast kan het ook in pure vorm of vermengd met dieselolie in aangepaste dieselmotoren gebruikt worden. De vezels die na persing overblijven zijn gewild als krachtvoer voor het vee. In de maanden april en mei zijn de helgele velden van verre zichtbaar en trekken veel dagjestoeristen.
Koperwiekhoek
De koperwiek is een zangvogel uit de familie lijsters en komen alleen maar in Nederlan om te overwinteren. De koperwiek broedt in het hoge noorden. De koperwiek onderscheidt zich in de vlucht door de roestbruine onder- vleugels waaraan de vogel ook zijn naam te danken heeft.
Korenbloemstraat
De korenbloem genoemd, is een 30-60 cm hoge, eenjarige plant uit de composietenfamilie. De trompetvormige straal- bloemen met driehoekige slippen hebben een opvallende diepe kleur blauw, die aanleiding heeft gegeven tot de naam korenbloemenblauw. De voet van de buisbloempjes is paars. Een plant kan wel tot 20 bloemen vormen, die veel nectar produceren. De bloeiperiode is van juni tot augustus. De korenbloem dankt zijn naam aan zijn traditionele groeiplaats: op de akkers tussen het graan. Doordat de plant slechts weinig ruimte nodig had, kon hij hier tussen het hoge graan overleven.
Kors Monsterstraat
Kors Monster werd op 27 december 1918 te Hekelingen geboren. Hij overleed in 1978 tijdens zijn vakantie in Rome. Als dirigent was hij verbonden aan blaasorkesten en koren. Daarnaast was hij muziekleraar aan het Gemeentelijk Lyceum in Dordrecht en publiceerde over muziek in het dagblad De Telegraaf. Zijn oeuvre bestaat uit koorwerken, muziek voor harmonie- en symfonieorkest, pianowerken, kamermuziek, liederen en stukken voor beiaard. Niet alleen het Concertgebouworkest voerde werk van hem uit, maar zijn roem strekte zich tot ver buiten de landsgrenzen uit.
Korte Schenkeldijk
de Schenkel is een wijk in Spijkenisse
Korteweg
een korte weg is een weg die ten opzichte van andere wegen, kort is.
Korvezeepad Antonia
Antonia Elisabeth Korvezee (1899-1978) was de eerste vrouwelijke hoogleraar van de Technische Universiteit Delft. Haar benoeming tot buitengewoon hoogleraarschap in de theoretische scheikunde, was min of meer een compensatie voor eerder misgelopen leerstoelen. Korvezee was gespecialiceerd in radioactiviteit en in 1930 promoveerde zij. Veel mensen zagen Korvezee als een feministe, ze was echter nooit actief betrokken bij de vrouwenbeweging. Er is op de campus van de TU Delft een straat naar haar vernoemd.
Kouterstraat C
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Kraanvogelhoek
De kraanvogel is een familie van de orde der kraanvogelachtigen. Het zijn zijn grote vogels met een lange poten en lange nek die uitgesrekt is tijdens de vlucht. Ze eten kleine prooidieren zoals knaagdieren, vis en amfibieën maar aan het einde van de zomer en in de herfst ook granen en bessen. De meeste soorten kraanvogels houden er een ingewikkeld en luidruchtig paringsritueel of -dans op na. Kraanvogels blijven hun hele leven bij elkaar.
Kramersstraat Maria
Martina Gezina Kramers (1863-1934) was onderwijzeres, feministe en journaliste. Ze was lid van de SDAP en zat in het bestuur van de Vereniging Voor Vrouwenkiestrecht. Martina sprak twaalf talen en was zeer talentvol. Haar talenkennis maakte Kramers tot een ideale afgevaardigde naar internationale congressen. In 1897 vertegenwoordige Kramers een aantal Nederlandse vrouwenvereniginge op een bijeenkomst van de Internationale Vrouwenraad in Londen. Ze heeft veel bereikt op het gebied van de vrouwenemancipatie…
Kreek
Een kreek is een kleine watergeul, die ontstaat als gevolg van een dijkdoorbraak. Het kan echter ook een restant zijn van een vroeger ingedijkte getijdegeul. Een bestaande watergeul op het wad, die onderhevig is aan eb en vloed wordt een priel genoemd.
Krekelveen
Krekels behoren tot de orde van de sprinkhanen. De wijfjes hebben een lange legboor, waarmee ze de eieren leggen in de grond of in spleten. Het bekende sjirpen wordt door de mannetjes veroorzaakt. Dit doen ze door de vleugels langs elkaar te wrijven. In Nederland zijn de krekels sterk in aantal achteruit gegaan; ze staan daarom ook als 'bedreigd' op de Rode Lijst van sprinkhanen en krekels. Krekels komen voor op de grond onder bomen of struiken en ze vinden ook wel eens een holletje in grasland
Krommedreef
een dreef is een landweg...
Kruidvlierdonk
De kruidvlier is een overblijvende plant die behoort tot de muskuskruidfamilie. De plant staat in Nederland staat ze op de Nederlandse Rode lijst van planten als zeer zeldzaam en sterk afgenomen. De plant vormt een kruipende wortelstok en heeft een gegroefde, kruidachtige stengel. De kruidvlier bloeit in juli en augustus met roodachtig witte, naar bittere amandelen geurende bloemen en de bessen zijn giftig. De plant komt voor op vochtige, kalkhoudende grond langs akker- en bosranden, op dijken en in bermen
Kruispad
een kruispad is een pad dat een ander pad kruist.
Kruizemuntdonk
De Kruizemunt is een sterk geurende, vaste plant die behoort tot de lipbloemenfamilie. De soort wordt als keuken- kruid gebruikt. De bladeren van de kruizemunt bevatten talrijke oliën, waarvan de belangrijkste carvon is, dat ook in karwij voorkomt. Er zit bij deze muntvariëteit echter maar weinig menthol in de bladeren. In de levensmiddelenindustrie wordt de kruizemunt gebruikt voor het kruiden van vleesgerechten, kruidendranken, consumptie-ijs, zoet- en bakwaren en kauwgom. Daarnaast wordt het toegepast in tandpasta en cosmetica.
Krusemanstraat Mina
Maria Kruseman (1862-1950) was de eerste sociaal werkster van Nederland. Omstreeks 1910 raakte Maria Kam-Kruseman betrokken bij de Bond voor Vrouwenkiesrecht maar ze had toch meer belangstelling voor de sociale problemen in haar omgeving. Mede onder haar invloed stichtte haar man een ziekenfonds en riep een soort bedrijfsraad in het leven om overleg met het personeel te plegen en zelf deed ze zoveel ze kon voor arme mensen. Tijdens de eerste wereldoorlog heeft Maria veel voor de Belgische vluchtelingen gedaan en uit waardering hiervoor heeft de Belgische regering haar na afloop van de oorlog de Koningin Elisabeth medaille verleend.
Kuiperslaan
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Kummeldonk
Karwij (kummel) is een tweejarige plant, die behoort tot de schermbloemenfamilie. De plant komt in het wild voor in weilanden, bermen en op dijken en heeft fijne, langwerpig ovale, dubbelgeveerde bladeren. De plant vormt een penwortel. De plant bloeit in mei en juni en de zaadjes hebben een prettig kruidig aroma. Als medicinaal kruid wordt karwijzaad onder andere aanbevolen bij maagklachten.
Kwakstraat P
de heer P Kwak was van 1845 tot 1871 burgemeester van Spijkenisse.
Kwartelplein
De kwartel is een vogel uit de familie der fazanten en de enige trekvogel in de orde der hoenders. Buiten de trek vliegt de kwartel weinig en stuntelig. Wanneer hij tussen de begroeiing betrapt wordt, zal hij zich voor dood tegen de grond drukken, weglopen al of niet zonder eerst te zijn opgesprongen en pas in uitzonderlijke gevallen wegvliegen. De vogel voedt zich met al wat op de grond te vinden valt: insecten, groenvoer en zaden. De tweede helft van mei tot juni worden 7 tot 14 eitjes in een grondnest gelegd. De hen broedt 17 dagen alleen. Ze voert de jongen alleen. De jongen kunnen na twee dagen vliegen.
Kweldergras
kweldergras is een vaste plant die behoort tot de grassenfamilie. De schuin opstijgende of rechtopstaande stengels zijn hol en de iets vlezige bladeren zijn samengevouwen. De plant bloeit van juni tot de herfst. De bloeiwijze is een eenzijdige pluim met afstaande zijtakken. Na de bloei staan de zijtakken rechtop en de vrucht is een graan- vrucht. De plant komt voor op gorzen en in zilte graslanden.
Kwikstaarthoek
De kwikstaart is een zangvogel uit de familie kwikstaarten en piepers. Ze wordt ongeveer 18 cm groot. In het voorjaar en 's zomers is ze te vinden in de buurt van waterstroompjes en heuvels. De vogel nestelt in holten in de buurt van water.'s Winters bevinden de vogels zich bij lager gelegen water en aan de kust. De grote gele kwikstaart heeft een grijze rug en een gele buik. Mannetjes hebben 's zomers bovendien een zwarte keel. In Nederland komt de gele kwikstaart heel het jaar voor.
Kyllstraat
De Kyll is een zijrivier van de Moezel en is tevens met zijn 142 km de langste stroom in het Eifelgebied. De rivier ontspringt nabij de Belgische grens en mondt bijde stad Trier uit in de Moezel. De naam Kyll stamt van het Keltische woord voor "beek=gila" af. In de middeleeuwen sprak men van "Kila".

L

Top

Laanweg
Een laanweg is een weg die aan beide zijden geflankeerd wordt door bomen of die een middenberm heeft waarop bomen geplant zijn.
Lagerlöfstraat Selma
Selma Ottilia Lovisa Lagerlöf (1858–1940) was een Zweeds schrijfster die vooral bekend is geworden door haar kinderboek ‘Nils Holgerssons wonderbare reis.’ In 1909 ontving ze de Nobelprijs voor de Literatuur en in 1914 werd ze lid van het comité dat de Nobelprijs voor de Literatuur toekent: de Zweedse Academie. Ze woonde in de plaats Sunne, waar twee hotels naar haar zijn vernoemd. In haar voormalige woonhuis Mårbacka (nabij Sunne) is tegenwoordig een museum gevestigd. Sinds 1991 staat haar portret op het bankbiljet van 20 Zweedse kronen.
Lageweg
deze naam verwijst naar de relatief lage ligging van de weg
Lampionstraat
Een lampion is een fel gekleurde lamp die als versiering dient en om een feeststemming te brengen. Deze kan in een slinger voorkomen of bij bepaalde feesten worden meegedragen. De kinderen maken zelf een lampion, die hangt aan een stok en brandt met een kaarsje of batterij-lampje, en gaan hiermee langs de deuren.
Landfortlaan
Landfort is een kasteel in Gelderland en het wordt in 1434 voor het eerst in een akte genoemd, eigenaar is dan Derick van Bronkhorst. In 1671 werd hier een hoog, vierkant huis gebouwd,met twee bouwlagen en op iedere hoek een toren, bekroond met een helmvormige spits. Het huis was van een dubbel grachtenstelsel voorzien. Het Huis en het gelijknamige landgoed is sinds 1970 in beheer bij Stichting Geldersch Landschap.
Landmeter De
De landmeter is de vakspecialist die het openbare of private onroerend eigendom, gebouwd of niet, zowel boven- als ondergronds, identificeert, afpaalt, opmeet, schat, met inbegrip van de werken die er worden uitgevoerd en die de registratie ervan regelt, alsook die van de eraan verbonden zakelijke rechten.
Lange Groeneweg
groen is in de natuur de meest voorkomende kleur…!
Lange Laanweg
Een laan is een weg die aan beide zijden geflankeerd wordt door bomen of die een middenberm heeft waarop bomen geplant zijn.
Lange Putseweg
Een waterput is meestal een gegraven of geboord gat in de grond om grondwater te kunnen gebruiken. Daarnaast bestaan er waterputten die tot doel hebben hemelwater te verzamelen.
Lange Schenkeldijk
de Schenkel is een wijk in Spijkenisse.
Langepad Daniël de
Daniël de Lange (1841-1918) ontwikkelde zich in de loop van zijn veelzijdige muzikale leven tot een zeer invloed- rijk musicus, componist, koordirigent, organisator, muziekpedagoog en muziekcriticus. Na een kort verblijf in Rotterdam verplaatste hij zijn werkterrein naar Parijs, waar hij vooral werkte als organist, componist en pianoleraar. Met een zelf opgericht koor reisde hij door heel Europa en vierde grote triomfen met Hollandse renaissancemeesters, waarvan de muziek die tot die tijd slechts onder het stof lag. Hij publiceerde tal van educatieve en pedagogische werken.
Langestraat Cornelia de
Cornelia de Lange (1871-1950) was kinderarts en hoogleraar kindergeneeskunde. Ze was de vijfde vrouwelijke arts in Nederland. Ze promoveerde bij de bekende gynaecoloog Hector Treub. Johanna ter Meulen was haar huisgenote.
Laning
een laning is een onderlaag van planken bij een brug.
Laningpad
zie Laning
Larixstraat
Larix is een geslacht van coniferen De kleine naaldachtige bladeren zijn in de lente eerst heldergroen, worden dan zachtgroen in de herfst kleuren ze een fel oranje-geel en in de winter vallen de naalden af! Larikshout is duurzaam, watervast en sterk. Het wordt onder andere gebruikt voor omheiningen, als bouwhout (zowel binnen als buiten) en voor scheepsrompen. Het kernhout is donker-roodbruin en tekent zich scherp af tegen het bleekbruine spinthout.
Laurierdonk
Laurier is tegenwoordig vooral een in de keuken gebruikt kruid. Laurierbladeren zijn afkomstig van de laurierboom of -struik. Het blad kan niet opgegeten worden, want het blijft hard. Laurier wordt ook gebruikt in laurierdrop waarin de sterke lauriersmaak naar voren komt. De witachtige bloemen staan in schermen in de bladoksels. De vruchten zijn eivormig, besachtige steenvruchten die als ze rijp zijn zwart kleuren. In de Klassieke Oudheid was laurier een symbool voor de overwinning. Overwinnaars werden getooid met een lauwerkrans, gemaakt van laurierbladeren.
Lavasdonk
Lavas is een plant uit de schermbloemenfamilie. Het is een kruidachtige plant die afkomstig is uit Zuid-Europa. De Romeinen verspreidden het kruid met hun veroveringstochten door Europa. Zowel de bladeren als de zaden worden gebruikt in de keuken en smaken enigszins naar selderi. Lavas verlicht spijsverteringsproblemen.
Lavendelpad
Lavendel is een geslacht uit de lipbloemenfamilie. Het geslacht is terug te vinden in veel tuinen omwille van de paarse kleur en de geur van de bloemen. Lavendel wordt ook gekweekt om de lavendelolie die geëxtraheerd kan worden uit de paarse bloemen. Deze olie wordt als geurstof gebruikt in cosmetica, zoals zeep en parfum. Daarnaast wordt lavendelolie bijvoorbeeld gebruikt in de aromatherapie. Vooral de Provence staat bekend om de lavendelteelt.
Lede
lede is een oud-Nederlands woord en betekent scharnier of gewricht.
Leeuwenbekpad
Leeuwenbek is een geslacht uit de weegbreefamilie. De plant wordt zo genoemd omdat de bloem met wat fantasie op de bek van een leeuw lijkt…
Leeuwerikhoek
Leeuweriken vormen een familie uit de orde van zangvogels. Gewoonlijk ziet men leeuweriken als ze al vliegend hun gezang laten horen. Ze nestelen op de grond. Door hun eenvoudig aardekleurig verenpak vallen ze daar nauwelijks op. Het bijzondere aan de leeuwerik is dat hij al zingend naar grote hoogte stijgt en daar enige momenten zingend rondvliegt om vervolgens in stilte weer te dalen. Dit doet hij om zijn territorium af te bakenen.
Lekstraat
De Lek is een Nederlandse rivier die vanaf Wijk bij Duurstede de voortzetting vormt van de Nederrijn en zich bij Kinderdijk verenigt met de Noord: als Nieuwe Maas zet de rivier zich in westelijke richting voort. De lengte bedraagt 62 kilometer. De Lek werd in 1122 definitief de hoofdstroom van de Rijn omdat toen bij Wijk bij Duurstede de oorspronkelijke Rijnloop werd afgedamd.
Lelieplein
De lelie is een familie van eenzaadlobbige planten en omvat maar liefst ruim 600 soorten. Het zijn overblijvende planten met wortelstokken, bollen of knollen. Het bloemdek bestaat uit twee kransen van drie blaadjes. Er zijn evenveel meeldraden als bloemdekbladen. Het vruchtbeginsel is bovenstandig en driehokkig. De vrucht is meestal een doosvrucht maar kan ook een bes zijn.
Leliestraat
zie Lelieplein
Lenastraat
De Lena is een rivier in Siberië. Ze is circa 4400 km lang en daarmee een van de langste rivieren op aarde. De rivier ontspringt ten westen van het Baikalmeer en stroomt in hoofdzakelijk noordelijke richting naar de Noordelijke IJszee. Bij de monding bevindt zich een omvangrijke delta; de Lenadelta. De voornaamste stad aan de Lena is Jakoetsk. De Lena is gedeeltelijk bevaarbaar maar een groot deel van het jaar is de Lena echter bevroren en is van scheepvaart geen sprake.
Lennartstraat Clare
Clare Lennart (1899-1972) het pseudoniem van Clare Helena van den Boogaard-Klaver was een Nederlandse schrijfster die in 1949 het boekenweek-geschenk schreef met als titel “Twee Negerpopjes.”
Lennepstraat Jacob van
Jacob van Lennep (1802–1868) was een Nederlands schrijver, taalkundige en politicus. Van Lennep verzorgde de uitgave van de gedichten van 'De Schoolmeester' en de uitgave van het boek 'Max Havelaar' van Multatuli. Terwijl Multatuli het boek had bedoeld als een aanklacht voor de massa, maakte Van Lennep er een dure editie van, waarin hij bovendien de politieke boodschap afzwakte door plaatsnamen en jaartallen door puntjes te vervangen; tot woede van de schrijver die echter een proces tegen deze verminking van zijn boek verloor.
Lenteakker
Lente of voorjaar is een van de vier seizoenen. De lente volgt op de winter en wordt gevolgd door de zomer. De lente begint op 21 maart en eindigt op 21 juni. Tijdens de lente worden de bomen veel groener en gaan veel planten bloeien; geleidelijk wordt het warmer en wordt de kans op vorst kleiner; na IJsheiligen (11 mei) is de kans op vorst klein.
Lepelaarhoek
De Lepelaar is een witte vogel ongeveer ter grootte van een blauwe reiger of ooievaar. De lepelaar is onmiddellijk herkenbaar aan de aan het uiteinde spatelvormig verbrede snavel. Na een poos bijna uit Nederland verdwenen te zijn neemt hun aantal door beschermingsmaatregelen nu weer wat toe. Tijdens de trek naar Afrika gaat ongeveer de helft van de jongen dood door jacht, hoogspanningskabels of uitputting. Begin februari vertrekken de lepelaars weer uit hun overwinteringsgebieden.
Leijdenpad Lucas van
Lucas van Leyden (ca 1494-1533) was een beroemd Noord-Nederlandse schilder, kopergraveur, maker van houtsneden en glas-in-lood. Hij was een van de grootste graveurs uit de kunstgeschiedenis. Zijn vroegst bekende werk is ‘Mohammed en de vermoorde monnik’ uit 1508, een knap stukje werk, waaruit blijkt dat hij een goede opleiding heeft gehad. Hij is het meest bekend geworden vanwege zijn grafisch werk. Zijn werk bevat zowel gotische als renaissance- elementen en wordt daarom wel gezien als een overgang tussen die twee perioden, zoals blijkt uit zijn gebruik van perspectief.
Libelleveen
Libelle is een insectenorde die wereldwijd voorkomt. Het meest opvallende aan de kop zijn de samengestelde ogen die uit meer dan 10.000 facetten bestaat. Met de forse monddelen kan een libel hard bijten, maar ze steken niet zoals wel vaak wordt beweerd. De prachtige kleuren vervullen belangrijke functies voor de libel. Ze helpen bij het herkennen van geschikte partners. Ze zorgen er ook voor dat de vorm van het lichaam enigszins verhuld wordt, waardoor ze zich gemakkelijker voor predatoren kunnen verbergen. Libellen zijn vaak bij water te vinden omdat hun larven daarop zijn aangewezen. Ze zijn uitstekende indicatoren voor de kwaliteit van de omgeving, omdat ze in alle wateren behalve de zee en sterk vervuilde wateren, voorkomen.
Liefrinckstraat Ida
Ida Falkenberg-Liefrinck (1901-2006) was een van de weinige vrouwen die een actieve rol heeft gespeeld in de kringen van architecten van het Nieuwe Bouwen. Zij is vooral bekend geworden door de ontwikkeling en propaganda van de rotan stoel.
Liesgras
Liesgras is een vaste plant die behoort tot de grassenfamilie. Liesgras bloeit in juli en augustus met grote pluimen. De 5 tot 12 mm lange aartjes hebben vaak gedeeltelijk een goudachtige of paarse kleur. De vrucht is een graanvrucht. De plant komt voor op voedselrijke gronden in ondiepe sloten, aan waterkanten en in drassige graslanden. In de jonge scheuten komt blauwzuur voor.
Ligusterstraat
De wilde liguster is een plant uit de olijffamilie en een snelle groeier die in de winter afhankelijk van de temperatuur zijn bladeren behoudt. Omdat de plant ook goed tegen snoeien kan, wordt deze veel gebruikt in heggen. De plant bloeit van juni tot augustus en heeft zwarte besjes die bij vogels populair zijn. De geur van de bloemen van de liguster kan overweldigend overkomen. De liguster komt van nature voor in de duinen en op kalkhoudende gronden.
Lindenstraat
De linde is een loofboom van het geslacht Tilia. In juni bloeit de linde rijkelijk en wordt door bijen en hommels bestoven. Aan de steel van de bloeiwijze zit een langwerpig blaadje dat, als de rijpe vruchtjes naar beneden vallen, zorgt voor een tollende beweging, waardoor de zaden langer in de lucht blijven en dus door de wind verder verspreid kunnen worden. De linde wordt veel gebruikt als leiboom, dan wordt hij wel leilinde genoemd.
Lingestraat
De Linge is een rivier die in de Betuwe van Doornenburg tot Gorinchem stroomt. Met 108 km is het de langste Neder- landse rivier. De rivier en de directe omgeving trekt veel toerisme, onder meer vanwege de fruitboomgaarden langs de Linge en de mogelijkheid tot kanovaren tussen Geldermalsen en Leerdam. Op dit traject slingert de rivier zich tussen de dijken door en is gezien de minimale scheepvaart en stroom, geschikt voor waterrecreatie.
Lintweg H de
H de Lint was burgemeester van Spijkenisse van 1873 tot 1914.
Lisstraat
Lis is een geslacht uit de lissenfamilie. De bloemen kunnen in kleur variëren van goudgeel, tot wit, blauw, lavendel en paars. Alle irissen hebben lange stelen en bloemen met zes kroonbladeren, waarvan drie naar beneden wijzen en drie rechtop staan. De meeste wilde lissen groeien uit een wortelstok, maar sommige soorten groeien vanuit een bol.
Lobeliaplein
Lobelia is een geslacht van kruidachtige planten uit de klokjesfamilie. De bloemen verschijnen vaak in druiven- trossen. Het vruchtbeginsel is onderstandig. Er ontwikkelt zich een doosvrucht. Bij de bloemen wordt het stuifmeel verspreid voordat de stempel bestoven kan worden, waardoor zelfbestuiving wordt voorkomen. De meeste soorten hebben helder gekleurde bloemen.
Lobeliastraat
zie Lobeliaplein
Loirestraat
De Loire is een rivier in Frankrijk, die met een lengte van 1012 km de langste rivier van dat land is. De Loire ontspringt in het Centraal Massief op een hoogte van 1400 meter en mondt uit in de Atlantische Oceaan. De Loire vallei tussen is door UNESCO tot Werelderfgoed verklaard.
Lorentzweg
Hendrik Antoon Lorentz (1853 - 1928) was een Nederlands natuurkundige en winnaar van de Nobelprijs voor de Natuurkunde 1902. Lorentz deed vooral theoretisch onderzoek naar de elektromagnetische eigenschappen van materie: zijn elektronentheorie. Na zijn emeritaat werkte hij van 1918 tot 1926 mee aan plannen voor de drooglegging van de Zuiderzee. Hij stelde de golfvergelijking op, waarmee de waterhoogtes - en daarmee benodigde dijkhoogtes - na afsluiting door de Afsluitdijk voorspeld konden worden. Tot op het eind van zijn leven stelde Lorentz collega's niet teleur als deze benieuwd waren "wat Lorentz er van vond"…..
Losstraat D
D Los was burgemeester van Spijkenisse van 1873 tot 1914. Hij was tevens schout van Spijkenisse en Braband.
Luitstraat
De luit is een snaarinstrument dat met de vingers wordt bespeeld. De luit wordt gekenmerkt door een bol klank- lichaam, in de vorm van een overlangs doorgesneden ei, en een korte brede hals die bevestigd is aan het smalle eind van het klanklichaam. De stemknoppen zijn in een doorgaans achterovergeknikte knoppenkast aangebracht. De gebruikte materialen zijn zeer dun en bijgevolg is het instrument kwetsbaar. Een renaissance- of barokluit in ongerestaureerde, speelbare staat is een zeldzaamheid.
Lulofsstraat Madelon
Magdalena Hermina Székely-Lulofs (1899–1958) was een Nederlands schrijfster en journaliste. In 1931 maakte ze haar debuut als romanschrijfster met ‘Rubber’. Mede door een lawine aan kritieken werd het meteen een bestseller. De roman werd in vijftien talen vertaald en het werd ook verfilmd. Deze roman van Székely-Lulofs gaf een onthullend beeld van het leven van planters en koelies in Nederlands-Indië. Rubber werd om die reden in Nederlands- Indië zelf slecht ontvangen….
Lupinepad
Lupine is een geslacht uit de vlinderbloemenfamilie. De meeste lupines zijn paars, wit en roze gekleurd, maar ook geel is geen uitzondering. Door kruisingen zijn ook combinaties van deze kleuren mogelijk. Lupines houden niet van kalkrijke grond, ze hebben voorkeur voor zure tot neutrale grond. Ze kunnen vermeerderd worden door middel van zaaien of wortelstekken, waarbij de jonge, witte wortelstokken uitgeplant kunnen worden. Lupines zijn in staat stikstof uit de lucht te binden en daarmee de grond te verrijken. In de voedselindustrie wordt steeds vaker lupinemeel verwerkt zoals in pasta's, koekjes, pannenkoekenmeel en snacks.
Lijnzaaddreef
Lijnzaad is het zaad van vlas. Het wordt gebruikt als grondstof voor lijnzaadolie, dat met behulp van een oliemolen uit het zaad wordt geperst. Het restproduct van dit proces noemt men lijnkoek. Lijnkoeken worden gebruikt als veevoer.
Lyrapad
De Lier is een sterrenbeeld aan de noorderhemel met Wega als helderste ster. Ongeveer in het midden bevindt zich een ringnevel, een zogenaamde planetaire nevel of gaswolk die in de laatste fase van het leven van een rode reus werd uitgestoten. Tussen 19 en 24 april, met een hoogtepunt rond 22 april lijkt de meteorenzwerm de Lyriden uit de Lier te komen.
Lijsterbesstraat
Lijsterbes is een geslacht van bomen en heesters. Hij bloeit in mei in brede, witte bloementuilen die sterk en eigenaardig geuren. Hij draagt ronde, oranjerode vruchten, waar de vogels dol op zijn. Het hout van de lijsterbes is tamelijk hard, buigzaam en elastisch, maar gaat vrij snel kapot.
Lijsterstraat
De lijster is een van de grootste zangvogels uit de familie lijsters en komt in bijna heel Europa heel het jaar voor. Hij zingt reeds aan het einde van de winter, wat voor weer het ook is, zittend in de top van een boom. Zijn zang is helder en bestaat uit korte zinnen met herhaalde motieven. De grote lijster is dol op de bessen van de vogellijm

M

Top

Maanstraat
De maan is de enige natuurlijke maan van de aarde. Ze wordt soms aangeduid met haar Latijnse naam Luna. De meeste manen in het zonnestelsel zijn erg klein, maar er zijn enkele grote, planeetachtige manen. Onze maan hoort daar ook bij. Wanneer de volle maan 'perfect' is, en zon, aarde en maan precies op één lijn staan, is er een maans- verduistering: de maan komt dan precies in de schaduw van de aarde te staan. In het geval van nieuwe maan kan er op overeenkomstige wijze een zonsverduistering ontstaan. Dan werpt de maan haar schaduw op de aarde. Het grootste deel van het maanoppervlak is bedekt met inslagkraters afkomstig uit de tijd van het grote oerbombardement, waarin restanten van het ontstaan van het zonnestelsel op de planeten en hun manen terecht kwamen.
Maanzaaddreef
Maanzaad is de populaire naam voor het zaad uit de maanbol van de slaapbol. De bol is een doosvrucht. Voor het telen van maanzaad worden rassen gebruikt met een laag gehalte aan opiaten. De bol vormt zich na de bloei uit het vruchtbeginsel van de bloem en krijgt als het zaad rijp is openingen onder een soort hoedje. Het hoedje is een overblijfsel van de stempelschijf.Als de steel bijvoorbeeld door de wind flink bewogen wordt, wordt het inmiddels droge zaad uit de bol geslingerd. Maanzaad wordt vooral gebruikt op brood en broodjes door voor het bakken het deeg in een bak met zaad te duwen of het zaad er overheen te strooien.
Maasboulevard
Een boulevard is een lange, brede, gewoonlijk met rijen bomen beplante straat in een stad of een brede wandelweg langs de zee. Het woord komt uit het Frans en is daarin oorspronkelijk een vervorming van het Nederlandse woord bolwerk.
Maaswijkweg
Een wijk is een gebied in een gemeente waar meestal woningen staan. Een wijk kan zijn onderverdeeld in buurten. Oude stadswijken zijn soms voormalige zelfstandige gemeenten, die zijn geannexeerd door een grotere buurgemeente. Een woonwijk wordt tegenwoordig meestal integraal ontworpen door een stedenbouwkundige.
Mackaystraat
Æneas baron Mackay (1839–1909) was minister-president van Nederland van 1888 tot 1890. Hij was een Christen- staatsman. Tijdens zijn regeerperiode kwamen de eerste overheidssubsidies voor het bijzonder onderwijs tot stand. Zijn regering is een beslissend keerpunt in de Schoolstrijd en is het begin van de neergang van de hegemonie van de liberalen in de 19e eeuw. Het Kabinet-Mackay werd door anti-revolutionairen en Rooms-Katholieken gesteund. Dit is de opmaat geweest naar de Rechtse Coalitie aan het begin van de twintigste eeuw.
Madeliefstraat
Het madeliefje is een kleine overblijvende plant uit de composietenfamilie. Aan het einde van de bloemstengel staat één bloemhoofdje. Deze wordt tot 2,5 cm groot en bestaat uit een hart van gele buisbloemen met een krans van witte straalbloemen. In het voorjaar kunnen de jonge blaadjes worden geplukt om verwerkt te worden in een salade. De bloemen kunnen ook worden gegeten. De plant komt veel voor in graslanden. Madeliefjes worden door kinderen veel geplukt om een ketting van te maken….
Magnoliastraat
Magnolia is de naam van een geslacht van de bedektzadigen en bekend vanwege de rijk bloeiende sierplanten die in veel tuinen zijn aangeplant en plaatselijk levert het geslacht bruikbaar hout, dat meer vriendelijk dan decoratief is.
Mahlerstraat
Gustav Mahler (1860–1911) was een Oostenrijks componist en dirigent. Hij was een van de belangrijkste dirigenten van zijn tijd tegenwoordig vooral gezien als de componist die de late romantiek verbonden heeft met de moderne periode van de klassieke muziek. Hij was tevens dirigent van de Wiener Philharmoniker. In 1902 huwde Mahler met Alma Schindler, die twintig jaar jonger was dan hij. Ze kregen twee dochters, Maria Anna en Anna,die later beeld- houwer zou worden. Mahler heeft ooit Dr.Sigmund Freud in Leiden bezocht om over de oorzaken van het slechte huwelijk te praten. Freud zei dat Mahler in elke vrouw zijn moeder zocht.
Mainstraat
De Main is een Duitse rivier die van oost naar west door Noord-Beieren. De rivier mondt bij Mainz uit in de Rijn en is 524 km lang. De Main is de op een na de langste rivier die geheel op Duits grondgebied loopt. Als alleen wordt gerekend vanaf het punt waar de bronrivieren zich verenigen, is de Main zelfs langer dan de Wezer.
Maïsdreef
Maïs is een graan en behoort tot de grassen. Maïs komt oorspronkelijk uit Midden-Amerika en Columbus, die in 1492 Amerika 'ontdekte' heeft de plant uiteindelijk meegenomen naar Spanje waar de plant direct goed gedijde. Bij maïs zijn de vrouwelijke en mannelijke bloemen van elkaar gescheiden. Aan de top van de plant zitten in de pluim de mannelijke bloemen. Ongeveer halverwege de plant zitten in de oksels van de bladeren één of meer kolven bestaande uit de vrouwelijke bloemen. Maïs is een windbestuiver.
Majoraandonk
Majoraan of marjolein is een plant die ook wel bekend staat als worstkruid. Ze is afkomstig uit het oosten van het Middellandse Zeegebied en de plant is reeds sinds de oudheid bekend in Europa. Marjolein heeft een intens aroma, dat aan tijm doet denken, maar die zachter van smaak en zoeter is. Het kruid wordt voornamelijk gebruikt bij de bereiding van worsten, maar past ook uitstekend bij witte bonen, aardappelgerechten, zuurkool, gehakt, varkensvlees, vleespastei, wild en gevogelte en in tomatensaus.
Malledijk
een dijk is een door mensen aangelegde verhoging, die het achterliggende land beschermt tegen golven en overstromingen met een hoge waterstand, maar waarom heet die dijk Malle-dijk…?
Mairovedonk
De malrove is een vaste plant, die behoort tot de lipbloemenfamilie. De kortgesteelde, aan de onderzijde viltige, eirond tot rondachtige, behaarde bladeren zijn sterk gerimpeld. De malrove bloeit in Nederland van juni tot de herfst met witte bolvormige veelbloemige schijnkransen. De plant komt in Nederland voor op open stikstofrijke grond in de duinen. De plant wordt in hoestdrank en hoestbonbons verwerkt, de oude Egyptenaren gebruikten het al….
Malvapad
of Kaasjeskruid is een geslacht van kruidachtige planten uit de kaasjeskruidfamilie. Verschillende soorten worden toegepast als tuinplant en andere worden beschouwd als onkruid…! Kaasjeskruid wordt zo genoemd omdat de vruchten wat op een Goudse kaas lijken.
Mandarijngaard
Een mandarijn is een citrusvrucht van de mandarijnboom die uit China afkomstig is. De mandarijn lijkt op een kleine sinaasappel. In China werd de mandarijn als de vrucht van de rijken gezien. De vrucht stond net zo hoog in aanzien als de hoogste Chinese staatsambtenaren: de Mandarijnen die vaak oranjekleurige mantels droegen, vandaar dat men de vrucht mandarijn zou gaan noemen…!
Mandolinestraat
De mandoline is een snaarinstrument dat bespeeld wordt met een plectrum. Het instrument is dubbelkorig en heeft acht snaren die twee aan twee hetzelfde gestemd zijn. Rond 1900 waren de beste bouwers te vinden in Italië en in het begin van de 20e eeuw werden hoogwaardige composities geschreven voor de mandoline. Componisten als Arnold Schönberg en Willem Pijper gebruikten het instrument in hun werken.
Manke-Zernikestraat Annie
Anne Zernike (1887-1972) was een Nederlandse predikante. Ze was de eerste vrouw die in beroepen werd. Anna werd in 1911 aangesteld door de doopsgezinde gemeente in de Friese plaats Bovenknijpe in de buurt van Heerenveen. In de zomer van 1913 leerde ze de kunstschilder Jan Mankes kennen met we ze in 1915 trouwde, waarna ze naar Den Haag verhuisden. In 1918 kregen ze een zoon en verscheen haar eerste boek. In 1920 bezweek Jan Mankes op 30-jarige leeftijd aan zijn ziekte. Een jaar later werd Anna predikante van de Vrije Gemeente in het Rotterdamse Tuindorp/Vreewijk
Mann-Bouwmeesterstraat Theo
Theodora Antonia Louisa Cornelia Bouwmeester (1850-1939) was een beroemd Nederlands actrice in de periode 1880-1926 Zij was driemaal getrouwd en trad daardoor onder verschillende namen op als Doortje Bouwmeester, Doortje Frenkel- Bouwmeester, Théo Brondgeest-Bouwmeester en Théo Bouwmeester maar ze leeft voort onder de naam uit haar laatste huwelijk met de musicus en componist Gottfried Mann. Zij kwam uit een befaamd acteursgeslacht; de acteur Louis Bouwmeester was haar broer. Theo Mann had een breed repertoire, van klassieke tragedies tot eigentijdse stukken en was lange tijd Nederlands meest gevierde actrice.
Maraboehoek
De maraboe is een bijzonder groot lid van de ooievaarfamilie die in een groot deel van Afrika voorkomt. De vogel heeft een vrijwel kale kop met een hangende krop, een grote gelige snavel, zwarte vleugels en staart en een wit lijf. In tegenstelling tot andere ooievaars vliegen zij met ingetrokken hals. Ze hebben een vleugelspanwijdte van ongeveer 2,60 meter. Maraboes zijn grotendeels aaseters en worden vaak in gezelschap van gieren aangetroffen.
Marconiweg
Markies Guglielmo Marconi (1874–1937) was een Italiaans natuurkundige, uitvinder en ondernemer. Marconi is vooral bekend door zijn uitvinding van de draadloze telegrafie in 1895. Hiermee staat hij bekend als uitvinder van de radio. Zijn uitvinding verkreeg de steun van invloedrijke bewonderaars, onder wie de Britse koningin Victoria. Vanaf nu kon ze berichten versturen tussen haar residentie op het eiland Wight en de Prince of Wales die voer op het koninklijke jacht.
Margrietstraat
Margriet werd in 1943 geboren en is de tweede dochter van prinses Juliana en prins Bernard en is de negende in lijn voor de troonopvolging Margriet is in 1967 gehuwd met Pieter van Vollenhoven. Het echtpaar heeft vier kinderen.
Marispad Jacob
Jacobus Hendricus Maris (1837–1899) was een Nederlands kunstschilder van de Haagse School. Dankzij een attente onderwijzer die vrienden had in de kunstwereld, kon Jacob al vroeg les krijgen. Jacob Maris is gespecialiseerd in landschappen, vooral in de Verenigde Staten en in Engeland werden zijn kwaliteiten al vroeg ontdekt; vandaar dat vele werken zich daar bevinden. Pas laat ontdekte Nederland zijn bekwame zoon en o.a. dankzij de familie Drukker, die werken van hem verzamelde, is er toch nog een belangrijk deel in Nederland te bewonderen.
Markenburgweg
de Markenburg is een polder bij Geervliet
Markt
Met de markt wordt vaak de traditionele markt bedoeld die op een plaats wordt georganiseerd en waar marktlieden in stalletjes hun waren aan de man proberen te brengen. Het woord markt is afgeleid van het Latijnse woord mercatus. We kennen een groentenmarkt, een vismarkt, een textielmarkt enz. Later kwam ook de supermarkt, die echter niet aan het begrip markt voldoet…!..
Marrewijklaan
deze laan is vernoemd naar de Marrewijk....
Marrewijkpad
dit pad is vernoemd naar de Marrewijk
Marsstraat
Mars is vanaf de zon geteld de vierde planeet van ons zonnestelsel en draait om de zon in een baan tussen die van de Aarde en Jupiter. De planeet is kleiner dan de Aarde en is vernoemd naar de Romeinse god van de oorlog. Mars is makkelijk met het blote oog te zien. De gedachte dat Mars bewoond wordt door intelligente marswezens ontstond aan het einde van de 19e eeuw en de ‘kanalen op mars’ vormden de achtergrond voor de idee dat de planeet een uitdrogende, afkoelende en afstervende wereld was waarin oude beschavingen irrigatiesystemen aangelegd hadden. De ruimtevluchten maakten echter vlot een eind aan dat idee.
Marstraat Fien de la
Josephina Johanna de la Mar (1898-1965) was een Nederlands actrice en cabaretière. Ze werd voor de oorlog meestal aangeduid als Fien de la Mar. De la Mar bezocht de meisjes-hbs, maar haakte drie maanden voor het eindexamen af om zich op het theater te storten…. Ze toonde zich een groot talent, maar haar karakter speelde haar wel eens parten. Haar vader was erg trots op zijn dochter en verwende haar. Fien had een grillig karakter, ging zich vaak te buiten aan drank en had veel minnaars. In de oorlogsjaren trouwde De la Mar met Piet Grossouw. Zij weigerde zich bij de Kultuurkamer aan te melden en haar carrière kwam dus enige tijd stil te liggen. Na de oorlog vond Fien als oudere actrice weinig aansluiting bij de jonge garde, die hun toneelspel op een andere wijze benaderden dan zij.
Marxveldtstraat Cissy van
Cissy van Marxveldt, (pseudoniem van Setske de Haan) leefde van 1889 tot 1948 en was een Nederlandse schrijfster. Onder haar pseudoniem werd ze bekend door haar vooroorlogse meisjesboeken, die zich in de 'betere milieus' afspeelden. De boeken over Joop ter Heul zijn haar bekendste boeken. Toen ze vijftien was, publiceerde ze een feuilleton in het Nieuwsblad van Friesland. Ze besloot onder pseudoniemen te publiceren omdat veel verhalen afgeleid waren van ware situaties, en omdat haar eigen naam niet goed genoeg zou zijn. De oorlog werd de zwartste tijd van haar leven. Haar echtgenoot werkte in het verzet en werd in 1944 opgepakt en in de duinen van Overveen geëxecuteerd. Van Marxveldt was gebroken. Ze was haar inspiratie kwijt, al schreef ze in 1946 ‘Ook zij maakte het mee’, een ingetogen verhaal over een meisje in het verzet.
Mauhsstraat Else
Alwine Julie Else Mauhs (1885-1959) was een Nederlands toneelspeelster.
Mazirelstraat Lau
Laura Carola (1907-1974) was een Nederlands juriste en verzetsstrijdster.
Medocgaard
De Médoc is een Franse wijnstreek in het departement Gironde, ten nooren van de stad Bordeaux. De streek strekt zich uit over een gebied van 80 bij 15 kilometer langs de linkeroever van de Gironde. De wijnstokken staan op terrassen van kiezel, grind, kalksteen, klei, mergel en zand, wat voor een goede afwatering zorgt. Door traditionele wijze van vinificatie ontstaan klassieke wijnen, geschikt voor enige tot tientallen jaren opleg.
Meekrapdreef
De meekrap is een plant, die behoort tot de sterbladigenfamilie. De plant heeft kleine, gele bloemen en in de grond bevinden zich wortelstokken. Meekrap is als landbouwproduct vooral geteeld voor de rode kleurstof alizarine, die werd gebruikt voor het kleuren van textiel en leer. Ook werd meekrap gebruikt in de miniatuurschilderkunst, als pigment om olieverf of lijmverf te kleuren. Daarnaast wordt al sinds de oudheid een medicinale werking aan deze plant toegeschreven.
Meeldijk
Meeldijk is een verbastering van middeldijk
Meesstraat D C
D C Mees was van 1914 tot 1924 burgemeester van Spijkenisse
Meeuwenhoek
De meeuw is een familie van vogels uit de orde steltloperachtigen. Er zijn ongeveer 120 soorten…! De meeuw is aan de kusten van België en Nederland, soms ook verder landinwaarts, een bekende verschijning. Hij is plaatselijk een algemene broedvogel van het duingebied. Meeuwen eten van alles: vissen, mosselen, kokkels, krabbetjes en wormen; in de stad allerlei afval. Het legsel bestaat meestal uit drie eieren.
Meiklokjespad
Het lelietje-van-dalen is een plant uit de leliefamilie. Het is een tot 30 cm hoge vaste plant die in het wild voorkomt in bosrijke streken, maar ook als tuinplant wordt gehouden. In de grond bevindt zich een kruipende wortelstok en een paar brede parallelnervige bladeren staan aan de voet van de bloeistengel. De bloem is wit, klokvormig en heeft een aangename geur en groeit in een tros van zes tot twaalf bloemen, ze bloeit in de maanden mei en juni. De bloemen en wortels worden door de farmaceutische industrie verwerkt, omdat deze de hartwerking kunnen beïnvloeden.
Meirstraat Golda
Golda Meïr (1898–1978) was van 1969 tot 1974 minister-presiden van Israël. Meïr werd geboren in Oekraïne maar op de vlucht voor het anti-semitisme in Rusland emigreerde de familie in 1906 naar de Verenigde Staten. In 1924 verhuisde ze naar Tel Aviv en in 1948 was ze een van de 24 personen die de Israëlische Onafhankelijkheids- verklaring ondertekende. Van 1948 tot 1949 was ze de eerste Israëlische ambassadeur in de toenmalige Sovjet-Unie In 1973 brak de Jom Kipoeroorlog en de nasleep van deze oorlog deed haar regering uiteindelijk de das om. Haar regering werd geteisterd door interne ruzies binnen de coalitie, vragen over strategische blunders en zwak leiderschap. Ze diende daarom in het voorjaar van 1974 haar ontslag in en werd opgevolgd door Rabin.
Mekongstraat
De Mekong is een rivier in Zuidoost-Azië. De rivier is 4900 kilometer lang en wordt beschouwd als één van de belangrijke rivieren in Azië. Ze ontspringt in China en mondt met een delta uit in de Zuid-Chinese Zee. De rivier kent sterk wisselende waterstanden. Met de groeiende behoefte aan elektriciteit in de regio is de rivier bij uitstek geschikt om dit te leveren. In 1993 en 2003 heeft China twee dammen voor elektriciteitsopwekking in de rivier aangelegd en in 2008 zijn er plannen voor nog eens zes dammen….
Melkwegplein
Melde is een geslacht van kruidachtige en struikvormige planten uit de amarantenfamilie. De planten in dit geslacht zijn zeer gevarieerd: sommige zijn woestijnplanten, andere groeien juist aan de kust en hebben een vochtig milieu nodig. Zoutstruiken zijn zeer zout tolerant en slaan zout op in hun bladeren. Deze worden soms ingezet om grond te ontzilten. Veel soorten zijn eetbaar.
Melkwegplein
De Melkweg is de naam voor het spiraalstelsel van middelmatige grootte, waarin ons zonnestelsel en het bestaat Het stelsel heeft een doorsnee van 100.000 lichtjaren en een dikte van ongeveer 3000 lichtjaren en het bevat tenminste 200 miljard sterren. Ons zonnestelsel bevindt zich in de schijf, ongeveer halverwege het centrum en de rand van de Melkweg. Het is onvoorstelbaar, maar er bevinden zich ontelbare sterrenstelsels in het heelal…..!
Meloengaard
In Nederland werd de meloen reeds rond 1900 onder platglas geteeld, maar na 1940 raakten kassen steeds meer gebruik. De teelt gebeurt vlakvelds of aan touwen. Voor de bestuiving zijn bijen of hommels noodzakelijk, er moet dan ook regelmatig gelucht worden. Rijpe meloenen hebben een zoete geur en de onderkant van de meloen geeft dan mee als erop gedrukt wordt. De smaak van meloenen kan variëren en is mede afhankelijk van het suikergehalte. Meloen bevat uitzonderlijk veel caroteen, hoe feller de oranje kleur des te meer caroteen de meloen bevat.
Mendelssohnstraat
Jakob Ludwig Felix Mendelssohn Bartholdy (1809-1847) was een Duits componist, dirigent, organist en pianist. Op negenjarige leeftijd trad hij op in een openbaar kamerconcert en voordat hij dertien was had hij al verscheidene composities op zijn naam gezet. Hij maakte veel reizen, onder andere naar Parijs en Italië. In Rome trok hij op met Hector Berlioz, die daar verbleef als winnaar van de Prix de Rome. Hij vertrok in 1841 naar Berlijn, waar hij benoemd was tot directeur van de muziekafdeling van de kunstacademie en een jaar later werd Mendelssohn als een der eersten opgenomen in de exclusieve Orde "Pour le Mérite". De Nationaalsocialisten verboden Mendelssohns werk dat zij als "Joods", en daarom verwerpelijk, beschouwden.
Mercatorlaan
Gerardus Mercator (1512–1594) was een Vlaams cartograaf. In 1569 tekende hij een wereldkaart die met recht zijn meesterwerk kan worden genoemd. Het is een van de eerste kaarten waarin een projectie is toegepast zonder hoek- vervorming. Wat is het geval? Het is onmogelijk om het bolvormige oppervlak van de aarde op een plat vlak af te beelden, te projecteren, zonder dat er vervormingen optreden, maar het grootste nadeel van zo'n projectie is dat er naar de polen toe enorme vergrotingen optreden. Hoe dichter je bij de polen komt, hoe groter de schaal. De polen zelf kunnen niet eens worden afgebeeld….
Mercierstraat Hélène
Helena Mercier (1839-1910) was een Nederlands schrijfster en feministe. Zij was een pionier op het gebied van het maatschappelijk werk. Op haar tweeëntwintigste begon zij een studie voor onderwijzeres, maar door ziekte heeft zij deze opleiding niet af kunnen maken. Mercier was ook voorstandster van vrouwenkiesrecht en zij verzette zich tegen de Arbeidswet van 1889, die vrouwen uitsloot van bepaalde vormen van gevaarlijk werk, omdat zij vond dat vrouwen en mannen gelijk behandeld moesten worden. In 1887 nam zij het initiatief tot oprichting van de eerste volkskeuken in de Amsterdamse Jordaan om zo arbeiders een voedzame warme maaltijd te verstrekken tegen een betaalbare prijs. Vanwege haar verdiensten werd Mercier in 1896 ridder in de Orde van Oranje Nassau.
Mercuriusstraat
Mercurius is de planeet die het dichtst bij de zon staat en is sinds Pluto de status planeet heeft verloren, de kleinste planeet van ons zonnestelsel. De planeet is vernoemd naar de Romeinse god Mercurius. Het oppervlak van Mercurius is bezaaid met inslagkraters en lijkt veel op dat van de maan. Het zonlicht op Mercurius' oppervlak is ongeveer negen keer zo intens als op aarde omdat Mercurius drie keer zo dicht bij de zon staat en de tempertuur op de planeet loopt op tot 500 graden.
Merelstraat
De merel is een vogel uit de familie Lijsters. De naam komt van het Latijnse woord voor merel, merula. De merel is één van de bekendste soorten van deze Lijsterfamilie en daarmee een typisch voorbeeld van een zangvogel. De merel is een soort met duidelijke verschillen in verenkleed tussen mannetjes en vrouwtjes. De mannetjesmerel is egaal zwart en hij heeft een opvallende oranje spitse snavel die van groot belang is bij de onderlinge communicatie. Het vrouwtje heeft een aardbruin tot licht roodbruin lijf en is dus lichter dan het mannetje en haar snavel is bruingeel gekleurd.
Merkenstraat Lucretia van
Lucretia Wilhelmina van Merken (1721–1789) was een Nederlandse dichteres en geschiedkundige die in 1774 tot ereburgeres van de stad Leiden werd benoemd. In 1745 schreef ze haar eerste grote werk: het treurspel “Artemines”.
Merwedestraat
Merwede is de naam voor de benedenloop van de Waal en vroeger ook van de Maas. De Merwede begint bij Slot Loevestein, waar de Waal en de Maas vroeger samenkwamen en waar de historische grens tussen Gelre en Holland ligt. Tegenwoordig vormt het eerste gedeelte van de Merwede, de Boven-Merwede, de grens tussen Zuid-Holland en Noord- Brabant. Onder de naam Bendeden-Merwede bereikt de rivier Dordrecht, waar ze zich splitst in de Noord en de Oude Maas.
Mesdag-Van Houtenstraat Sientje
Sina van Houten (1834–1909) was de echtgenote van Mesdag, de Nederlandse marineschilder van de Haagse School en ook zelf een schilderes. Een van haar broers was de latere minister Samuel van Houten. In 1881 schildert ze mee aan het Panorama Mesdag. Ze werd in 1904 opgenomen als Officier in de Orde van Oranje-Nassau.
Meteorenstraat
Een meteoor is een kortstondig lichtspoor aan de hemel dat men ziet wanneer een klein stofdeeltje op ca. 100 km hoogte met een enorme snelheid in de atmosfeer van de aarde terecht komt. Een deeltje ter grootte van een erwt geeft al een bijzonder heldere lichtstreep. Soms is een meteoor zo groot dat het niet volledig in de atmosfeer verdampt er valt dan een gedeelte op aarde, dit wordt dan een meteoriet genoemd.
Meijstraat Henriëette van der
Henriëtte Rosina Dorothea van der Mey (1850-1945) was de eerste vrouwelijke journalist in Nederland. Ze onder- tekende haar teksten met haar eigen naam. Dat was toen heel bijzonder. Een enkele keer publiceerden vrouwen hun eigen werk. Ze kozen dan een schuilnaam of ze gebruikten de naam van hun man. In 1896 stapte ze over naar het nieuwe feministische tijdschrift 'Belang en recht' en ze bleef buiten de SDAP om de vrouwenbeweging niet te schaden.
Middelweg
ligt midden tussen den Meeldijk en de Gaddijk.
Mildenburgallee
De eerste berichten van het bestaan van de buitenplaats Mildenburg dateren al uit de 16e eeuw. Aan het eind van de 18e eeuw werd het landgoed verfraaid met een aantal wandelwegen en een doolhof. In de loop der jaren raakte het landhuis echter in verval en in het midden van de 20e eeuw kwam het in het bezit van het Zuid-Hollands Landschap dat het huis sloopte. Het is nu een natuurgebied.
Mimosastraat
mimosa is een kruidachtige plant die aantoont dat planten niet alleen leven, maar ook zeer snel kunnen reageren hoewel ze geen zenuwstelsel hebben. Dit gebeurt met behulp van signaalstoffen. Bij aanraking van het evengeveerde samengestelde blad of door de wind gaan de 1 cm lange blaadjes "dicht" (vouwen samen).De bloemen hebben een sterke viooltjes geur. Het is een ideale kuipplant die wel vorstvrij moet overwinteren. Het sierlijke blad van de Mimosa is ook na de bloei erg decoratief.
Mintdonk
Munt of mint(?) is een geslacht van meerjarige planten uit de lipbloemenfamilie. Ze hebben sterk geurende stoffen (menthol) die gebruikt worden in diverse producten als smaak- en geurstof, bijvoorbeeld in snoep, thee en tandpasta. De muntolie wordt met name gewonnen uit pepermunt en aarmunt. In de supermarkt of bij de groenteboer wordt meestal aarmunt verkocht.
Misgomseweg
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Missouristraat
De Missouri is een zijrivier van de Mississippi en de langste rivier van Noord-Amerika met zijn 4370 km. De Missouri ontspringt in de Rocky Mountains en geeft bij St Louis haar water aan de Mississippi. De rivier vervoert een grote hoeveelheid slijk, vandaar de bijnaam Big Muddy. Er is weinig scheepvaartverkeer op de Missouri.
Margareth Mitchellstraat
Margaret Munnerlyn Mitchell (1900–1949) was de schrijfster van het succesvolle boek “Gejaagd door de wind” dat bekroond werd met de Pulitzer-prijs. Zij bracht haar jeugd door te midden van veteranen uit de Amerikaanse Burgeroorlog en kreeg zo veel over die oorlog te horen….. Zij begon met het schrijven van haar beroemde en enige boek toen zij rust moest nemen vanwege een enkelbreuk. Het huis waar zij toen woonde is nu een waar bedevaartsoord. In augustus 1949 overkwam haar een auto-ongeluk terwijl zij met haar man een straat overstak. Zij werd geraakt door een hardrijdende taxi en overleed vijf dagen later aan haar verwondingen.
Mizarpad
Mizar is een heldere ster in het sterrenbeeld Grote Beer en maakt deel uit van de Siriusgroep. Mizar was de eerste visuele dubbelster die ontdekt werd. Een dubbelster is een tweetal sterren die om elkaar heen bewegen. Een groep van drie of meer sterren noemt men een meervoudige ster. Van de circa 5000 sterren die men met het blote oog kan waarnemen, blijken er zo'n 2000 eigenlijk dubbelsterren of meervoudige sterren te zijn…
Mizarstraat
zie Mizarpad
Moeraskreek
Een moeras is een overgangsgebied tussen water en land. Het is een type drasland. Het wordt gekenmerkt door bijzondere plant- en diersoorten. In feite betreft het een tussenfase in de ontwikkeling. Deze wordt in stand gehouden door dieren of mensen. Bij dieren kunnen we bijvoorbeeld denken aan de Oostvaardersplassen in Flevoland. Hier houden ganzensoorten door begrazing van rietsoorten hun eigen leef- en woongebied in stand. Gebeurt er lange tijd niets, dan zal een moeras "verlanden", dat wil zeggen, gewoon land worden.
Moerbeihof
de Moerbei is een geslacht van tien tot zestien soorten bladverliezende bomen uit de moerbeifamilie. De vruchten zijn eetbaar en bijzonder smakelijk en worden veel gebruikt in gebak en wijnen. Ook is er een uitstekende jam van te maken. De vruchten van de rode moerbei hebben de beste smaak. De rode moerbei had aan het begin van de twintigste eeuw ook een relatief grote spreiding in Nederlandse tuinen. De rijpe vruchten, die nauwelijks verwijderbare vlekken veroorzaken, bevatten aanzienlijke hoeveelheden resveratrol, dat ook in druiven voorkomt en waarvan beweerd wordt dat het goed is tegen kanker en hart- en vaatziekten. De bast wordt wel gebruikt om papier van te maken.
Moerbeistraat
zie Moerbeihof.
Moezelgaard
de Moezel is een wijnstreek in Duitsland rond de rivieren de Moezel en de Saar in de buurt van Koblenz. De streek is bekend om zijn wijnen van de Riesling, Elbling en Müller-Thurgau druiven. De wijnbouwgeschiedenis van de Moezel gaat terug tot begin 4e eeuw. Onder impuls van Karel de Grote werd omstreeks 800 een selectie van de beste druiven en de beste liggingen, gecombineerd met een strenge wetgeving voor wijnbouwers en handelaren, door- slaggevend voor het ontstaan van een kwaliteitsgebied.
Molendijk
Een molen is een werktuig met uiteenlopende functies. Hij kan dienen tot het vervaardigen van meel, olie, verf enz het zagen van hout tot het oppompen van water. Een molen kan worden aangedreven door de wind, door water, door elektriciteit of door de spierkracht van mensen (handmolen, tredmolen) of dieren (rosmolen).
Moleneind
zie Molendijk
Molenlaan
zie Molendijk
Molenpad
zie Molendijk
Molenstraat
zie Molendijk
Molenstraat Gesina van der
Gezina Hermina Johanna van der Molen (1892-1978) was een Nederlandse rechtsgeleerde en verzetsstrijder. In de Tweede Wereldoorlog nam Van der Molen deel aan het verzet. Haar schuilnaam was Tante Lien. Vanaf 1941 was zij betrokken bij Vrij Nederland. Daarnaast redde zij talrijke Joodse kinderen het leven. Ze wist ze onder andere weg te smokkelen uit het Joodse kindertehuis aan de Plantage Middenlaan in Amsterdam. In 1943 was Van der Molen een van de grondleggers van het christelijke verzetsblad Trouw. In 1949 werd Van der Molen benoemd tot bijzonder hoogleraar volkenrecht aan de Vrije Universiteit van Amsterdam.
Mollaa, Kaatje
Kaatje Mol was vanaf 1948 tot begin jaren ‘80 lerares van de openbare kleuterschool en de kleuterschool “De Klimop” in Hekelingen. Zij overleed in 2005.
Mondriaanpad Piet
Pieter Cornelis Mondriaan (1872-1944) was een Nederlandse kunstschilder en kunsttheoreticus, die echter een groot deel van zijn leven in het buitenland woonde en werkte. Mondriaan wordt algemeen gezien als een pionier van de abstracte en non-figuratieve kunst. Vooral zijn latere geometrisch-abstracte werk, met de kenmerkende horizontale en verticale zwarte lijnen en primaire kleuren, is wereldberoemd en dient als inspiratiebron voor vele architecten en ontwerpers van toegepaste kunst. Het bij zijn dood nog onvoltooide schilderij Victory Boogie-Woogie laat zien dat Mondriaan bezig was met vernieuwing, Victory Boogie Woogie werd in 1997 door de Nederlandse Stichting Nationaal Fonds Kunstbezit voor 82 miljoen gulden gekocht en tegen deze koop is in Nederland door velen geprotesteerd want het was een onvoltooid schilderij, voorstellende een aantal kleurenvakjes, waarop de papieren plakstroken nog aanwezig waren…..
Morelgaard
Een morel is een zure soort kers, die donkerrood van kleur is maar ze worden vanwege de zure smaak in Nederland nauwelijks meer verkocht. In België echter worden morellen gebruikt voor een speciaal soort bier. Morellen worden ook met veel suiker gegeten, bijvoorbeeld in yoghurt.
Morseweg
Morse is een communicatiecode, bestaande uit met tussenpozen uitgezonden signalen, die letters, leestekens en cijfers representeren. De code werd in 1835 uitgevonden en ontwikkeld door Samuel Morse met het doel deze te gebruiken voor de telegrafie. Bij de telegraaf kon men alleen maar kiezen uit twee toestanden: sleutel naar beneden (= stroom) of sleutel niet bediend (= geen stroom) en tijdsduur (kort of lang).
Maasdelta in morse: -- .- .- … -.. . .-.. - .-
Mosterdzaaddreef
Mosterdzaadjes zijn ongeveer 0,5 tot 1 mm groot. Er bestaan verschillende soorten mosterdzaad. Zwart mosterdzaad is scherper dan geel of bruin mosterdzaad. Geel en bruin mosterdzaad hebben een wisselend gehalte aan olie en scherpte. Fabrikanten gebruiken de verschillen in kwaliteit om tot een gewenste blend te komen. Het eindproduct is daardoor van constante kwaliteit.
Mosterweg
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Mozartweg
Wolfgang Amadeus Mozart (1757–1791) was een componist, pianist, en dirigent van klassieke muziek. Mozart was een zogenaamd wonderkind dat op uitzonderlijk jonge leeftijd een aantal instrumenten kon bespelen en composities samenstellen. Reeds als tiener componeerde hij kwalitatief hoogstaand werk.
Mulder
Een mulder of molenaar is iemand die zich bezig houdt met het malen van iets op een molen. Meestal wordt er iemand mee aangeduid die graan vermaalt tot meel. Een korenmolen was vroeger een bijna onmisbaar onderdeel van de voedselvoorziening van een dorp waardoor de korenmolenaar in de dorpsgemeenschap een belangrijke positie innam. In veel gevallen was de molenaar pachter van een korenmolen en was de lokale adel, een gasthuis of het stads- bestuur eigenaar van de molen. Toch waren oudtijds ook veel molenaars eigenaar van de molen die ze bemaalden. Poldermolenaars waren in dienst bij het waterschap waarin de molen stond.
Multatulistraat
Eduard Douwes Dekker (1820 – 1887) was een Nederlands schrijver. Zijn bekendste werk is de ‘Max Havelaar’, waarin hij - op basis van zijn eigen ervaringen - de behandeling van de plaatselijke bevolking door Nederlandse en Nederlands-Indische bestuurders aan de kaak stelde. Dit boek schreef hij onder het pseudoniem Multatuli (ik heb veel geleden) en in 2002 werd het door de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde uitgeroepen tot het belangrijkste Nederlandstalig letterkundige werk aller tijden.
Muskadetgaard
Muscadet de Sèvre et Maine is afkomstig uit de streek 'Beneden-Loire'.De naam Muscadet slaat niet op een streek, maar op de druif; de Muscadet, ook nog Melon de Bourgogne genoemd. De wijngaarden liggen tussen de twee rivieren, Sèvre en Maine, ten zuiden en ten oosten van Nantes op de zuidelijke oevers van de Loire. Door de invloed van de Atlantische Oceaan heeft de streek een zonnig klimaat.
Muurbloempad
De muurbloem is een vaste plant uit de kruisbloemenfamilie. Het is een soort die niet alleen in het wild voorkomt, maar ook veel wordt gebruikt als sierplant. De plant krijgt pas in het tweede jaar bloemen en ze bloeit van april tot juni met geurende bloemen. De afgeplatte, vierkantige vruchten zijn smal en lijnvormig. De zaden van de wilde muurbloem zijn gevleugeld.
een muurbloem heeft ook een minder prettige betekenis, nl als een meisje op een bal niet ten dans wordt uitgenodigd en langs de muur blijft zitten....

N

Top

Naberstraat Johanna
De nederlandse feministe Johanna Wilhelmina Antoinette Naber (1859-1941) was secretaris van de vereniging voor vrouwenkiesrecht en bekleedde tal van nationale- in internationale functies binnen de vrouwenbeweging.
Nachtegaalstraat
De nachtegaal is een zangvogel uit de familie Lijsters. De naam is afgeleid van het Germaanse "galan" : zingen. Soms zijn ze in tuinen te horen, zien doe je de nachtegaal bijna niet, door zijn eenzaam karakter en onopvallend verenkleed. Zijn zang is verklinkend en erg karakteristiek, het bestaat uit herhaalde motiefjes en een crescendo. De grootste dichtheid van broedende nachtegalen vindt men tegenwoordig in de kustduinen.
Naeffstraat Top
Anthonetta Naeff (1878-1953) was een Nederlandse schrijfster die onder de naam Top Naeff haar boeken publiceerde. In 1900 publiceerde ze haar bekendste boek "School-idyllen". Ondanks het tragische einde is het een humoristisch meisjesboek waarmee zij haar naam onmiddellijk vestigde en waarvan het succes haar haar verdere leven vergezelde. In 1934 werd zij benoemd tot Officier in de Orde van Oranje-Nassau en tot Officier in de Kroonorde van België; in 1952 benoemde de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde haar tot erelid. In 1953 overleed zij aan de gevolgen van een hartaanval.
Narcisstraat
Narcis is een geslacht van bolgewassen uit de narcisfamilie. Narcissen zijn voorjaarsbollen en hebben een koude rustperiode nodig. Je vindt narcissen in vele soorten en kleuren. Je kunt narcissen rustig laten verwilderen; ze vermeerderen zich vanzelf en elk jaar zullen er meer bloemetjes komen.
Neckarstraat
De Neckar ontspringt op 706 m hoogte in het Zwarte Woud en kronkelt vervolgens in noordoostelijke richting naar Stuttgart om daarna Heilbronn te passeren. Vervolgens verloopt de stroom in een meer westelijke richting, om zich bij Mannheim bij de Rijn te voegen.
Nemelaerlaan
is een landgoed in Haaren. In de 13e eeuw hadden de hertogen van Brabant hier al een jachtslot. De naam is afgeleid van het riviertje de Nemer en van laar dat een open plek in het bos betekent.
Nepetapad
Kattenkruid is een geslacht van 250 soorten uit de lipbloemenfamilie. De stengels wortelen op de knopen en vormen vaak bodembedekkende tapijtenIn de tuin geven de planten de voorkeur aan volle zon of halfschaduw en verlangen ze een humusrijke droge grond. Vermeerdering kan gebeuren door stekken en scheuren in voorjaar of herfst.
Neptunusstraat
Neptunus is vanaf de Zon gezien de achtste planeet van ons zonnestelsel. Neptunus is het verst van de Zon verwijderd van de 8 huidige planeten. De planeet is vernoemd naar de Romeinse god van de zee. Omdat Neptunus pas in 1846 werd ontdekt en in 165 aardjaren om de zon draait, hebben we hem nog nooit een volledig rondje zien maken. We zullen hem voor het eerst op dezelfde plek zien in 2011.
Newtonweg
Sir Isaac Newton (1643–1727) was een Britse natuurkundige, wiskundige en theoloog. Hij was de grondlegger van de klassieke mechanica, alsmede de wet van de gravitatie ofwel zwaartekracht. Volgens een peiling uit 2005 beschouwden leden van de Britse Royal Society Newton als de grootste geleerde in de hele geschiedenis van de wetenschap. Anders dan Albert Einstein was Newton naast theoreticus ook een briljant experimentator.
Nienoordlaan
Nienoord is een landgoed in Leek, dat vooral bekend is van de voormalige borg Nienoord, op de plek waarvan zich nu een 19e eeuws landhuis bevindt. Verder is het Nationaal Rijtuigmuseum op het landgoed gevestigd. De oorspronkelijke borg is gebouwd in 1525 door de familie Van Ewsum. Tijdens de 80-jarige oorlog werd de borg ingenomen door de Spanjaarden. De mannen van Wigbold van Ewsum, heer van Nienoord, belegerden de borg en uiteindelijk slaagden ze erin de vlag van Nienoord weer op de borg te plaatsen en trokken de Spanjaarden zich terug.
Nieuw Hongerlandsedijk
deze dijk is wellicht gebouwd in de tijd dat er honger naar land was en dat was in de 17e eeuw het geval....??
Nieuwe Westdijk
een nieuwe dijk die in het westen van een gemeente ligt
Nieuwstraat
was een nieuwe straat...
Nigerstraat
De Niger is de belangrijkste rivier van West-Afrika met een lengte van ongeveer 4160 kilometer en mondt uit via een grote delta in de Golf van Guinee. De Niger heeft een zeer ongebruikelijke loop, namelijk in de vorm van een halve maan. Deze loop hield Europese geografen meer dan twee millennia bezig. De rivier ontspringt ongeveer in Guinee, maar stroomt in plaats van westwaarts naar de oceaan in noordoostelijke richting dus van de kust af de woestijn in….
Nispenstraat M van
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Nobelstraat
Alfred Bernhard Nobel (1833–1896) was een Zweeds chemicus en industrieel. Het bekendst is zijn uitvinding van het dynamiet in 1867, hoewel hij ook een reeks andere explosiemiddelen heeft uitgevonden en gefabriceerd. Hij bepaalde in zijn testament dat van de rente van zijn kapitaal van ca. 32 miljoen Zweedse kronen elk jaar op tien december (zijn overlijdensdag) vijf Nobelprijzen moesten worden uitgereikt. Hiertoe moest de Nobelstichting worden opgericht. In zijn testament staat dat de prijzen bestemd zijn voor "hen die in het afgelopen jaar aan de mensheid het grootste nut hebben verschaft"..
Nomadenkreek
Nomaden zijn mensen of bevolkingsgroepen die geen vaste woon- of verblijfplaats hebben en doorgaans mee met hun vee rondtrekken. Historisch gezien is dit de oudste vorm van menselijk bestaan.
Noordakker
is een akker die in het noorden van de gemeente ligt
Noordeinde
is het laatste deel van een weg aan de noordelijke zijde
Noorderweg
is een weg die in het noorden van een gemeente ligt
Noordhoekseweg
een hoek is een perceel grond en in dit geval ligt dat in het noorden
Noordkade
Deze kade ligt ten noorden van het water.Een kade of wal is een beschoeide of gemetselde oeverstrook. Kenmerkend voor een kade is dat in extra faciliteiten voor het aanleggen van schepen is voorzien, zoals een verhard loopop- pervlak (hout, steen, beton) bovenop de wal, en bolders om schepen aan te lijnen. De hoogte van een kade boven de waterspiegel is afhankelijk van de behoefte: voor kleine schepen een lage kade…..
Nootstraat Anthonis van der
Anthonis van der Noot staat vermeld in het vonnisboek van de 16e eeuw van de Raad van Brabant te Brussel.
Nijendalsingel
Het Landgoed 't Nijendal ligt niet ver van de rivier de IJssel in de Nederlandse provincie Overijssel tussen Olst en Diepenveen. Het in verval geraakte landgoed kwam in 1975 in bezit van Staatsbosbeheer. In het bestaande bos prevaleert de natuur: er wordt geen hout meer gekapt of geplant en het dode hout blijft liggen. De akkers worden op ecologisch verantwoorde wijze beteeld zodat de oorspronkelijk erbij behorende flora en fauna de kans krijgen zich te herstellen.
Nijlstraat
De Nijl is met een lengte van ruim 6600 km de langste rivier van de wereld. De Nijl ontspringt als Blauwe Nijl in Ethiopië en als Witte Nijl in het Victoriameer en beide takken komen in Khartoem samen. Daarna stroomt de rivier door Egypte naar het noorden, om ten slotte in een ruime delta uit te monden in de Middellandse Zee. De Nijl was en is van groot belang voor Egypte. Egypte is een vruchtbaar land in de Sahara, en dat komt door de bevloeiing door de Nijl. Egypte werd dan ook wel het ‘geschenk van de Nijl’ genoemd. De Nijl kon het leven van een Egyptenaar totaal veranderen.

O

Top

Oberonweg
Oberon is de naam van de laatste opera (1826 die de Duitser Carl Maria von Weber (1786-1826) schreef…
Oderstraat
De Oder is 800 km lang, ontspringt in Moravië en stroomt via de Moravische Poort naar Polen waar ze de grens tussen Polen en Duitsland vormt. Voordat de Oder in de Oostzee uitmondt, stroomt ze weer over Pools gebied.
Offenbachstraat
Jacques Offenbach (1819-1880) was een Franse componist en cellist. Hij geldt als een van de scheppers van de operette, maar hij heeft ook een opera geschreven, die nog steeds repertoire houdt: ‘Les contes d'Hoffmann’. Het werd zijn zwanenzang, die bij zijn overlijden nog onvoltooid was. Het gaat bij Offenbach steeds om vlotte, goed in het gehoor liggende muziek met een handeling die veelal op satire berust, vol toespelingen op zeden, gewoonten en personen uit het Tweede Keizerrijk onder Napoleon III. Onnavolgbaar zijn zijn karikaturen van militairen en Duitsers.
Ohmweg
Georg Simon Ohm (1787–1854) was een Duits wis- en natuurkundige. Hij is bekend geworden door de naar hem genoemde Wet van Ohm waarin de relatie tussen elektrische stroom en weerstand wordt uitgedrukt. Tevens is de eenheid van de elektrische weerstand - de Ohm - naar hem vernoemd: de stroomsterkte in een draad is recht evenredig met de aangelegde spanning en omgekeerd evenredig met de weerstand van de draad. De Amerikaan Joseph Henry zag dat de wet van Ohm alle onduidelijkheden omtrent elektrische schakelingen wegnam. In zijn thuisland moest Ohm echter twintig jaar wachten op erkenning…...
Olmen De
een Olm of iep is een geslacht van loofbomen. De bladeren zijn veernervig en hebben een gezaagde bladrand. Ze lijken soms op de bladeren van de haagbeuk. Olmenbladeren hebben echter in tegenstelling tot die van de haagbeuk een ongelijke bladvoet. De bloemen bloeien eerder dan dat de bladeren verschijnen. Het bloemdek is klein, groen en aan de slippen zijn ze onderling vergroeid. Daar boven staan de meeldraden met paarse helmhokken en de stamper. De zaden zijn afgeplat en hebben een brede gevleugelde rand. De iep is gevoelig voor de iepziekte, een schimmel die wordt overgebracht door de iepenspintkever.
Olijfgaard
De olijf is de vrucht van de olijfboom een boom van de olijffamilie . Het geslacht Olea telt ongeveer 30 soorten met een groot spreidingsgebied, voornamelijk in de Oude Wereld. De olijf zelf wordt gegeten en uit de pit wordt olijfolie gewonnen. Olijfbomen hebben zich circa 6000 jaar geleden verspreid vanuit Palestina naar de gebieden rond het oostelijk deel van de Middellandse Zee. In de cultuur van het Joodse volk wordt de boom nog steeds als symbool van vrede en geluk gezien.
Ooievaarshoek
De ooievaar een bekende vogel uit de orde van de ooievaarachtigen, is een grote witte vogel met zwarte vleugel- randen en rode poten en snavel. Een ooievaar eet vooral kikkers en grote insecten, maar ook jonge vogels, hagedissen en knaagdieren staan op het menu. Ooievaars zijn trekvogels die grote afstanden af kunnen leggen en het zijn ook sociale dieren, maar hebben ook veel tijd voor zichzelf nodig. In West-Europa was rond 1980 een dieptepunt bereikt in de ooievaarstand door verlies van geschikte woongebied door ruilverkaveling en bejaging langs de trekroutes, onder meer in Frankrijk.
Oort-Laustraat Mies van
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Oosthoeklaan, Dirk
Dirk Oosthoek was van 1850 tot 1894 dijkgraaf van de polder de Oude en Nieuwe Uitslag van Putten.
Oostkade
Deze kade ligt aan de oostzijde van het water.Een kade of wal is een beschoeide of gemetselde oeverstrook. Kenmerkend voor een kade is dat in extra faciliteiten voor het aanleggen van schepen is voorzien, zoals een verhard loopoppervlak (hout, steen, beton) bovenop de wal, en bolders om schepen aan te lijnen. De hoogte van een kade boven de waterspiegel is afhankelijk van de behoefte: voor kleine schepen een lage kade…..
Oprelseweg
een oprel is een hellende weg naar de kruin van een dijk
Oranjelaan
Oranje is een secundaire kleur die zich in het spectrum tussen rood en geel bevindt. Het woord oranje is afkomstig van het Spaanse naranja, dat sinaasappel betekent. Later werd via een toevallige associatie met de Franse stad Orange een link met het huis van Oranje gelegd....
Orchideestraat
De orchideeënfamilie is een van de grootste plantenfamilies op aarde, het aantal soorten wordt op zo rond de 20.000 geschat. De bloem van een orchidee is meestal eenvoudig te onderscheiden van een andere bloem, ze is opgebouwd uit drie kelkbladen en drie kroonbladen. Orchideeën hebben doorgaans stoffijn zaad. Deze hele kleine zaden kunnen gemakkelijk door de wind over grote afstanden worden vervoerd en dus kunnen ze relatief gemakkelijk nieuwe geschikte groeiplaatsen koloniseren. Op die plaats moet dan wel de voor de kieming noodzakelijke schimmel aanwezig zijn, omdat het zaad zonder de schimmel niet kan uitgroeien.
Orgelpad
Een huisorgel is een klein model van het grote pijporgel, dat als studie-instrument voor thuisgebruik of als tweede orgel voor koorbegeleiding (koororgel) in de kerk werd gebruikt. Omdat pijporgels voor huiskamergebruik nog steeds vaak te kostbaar en omvangrijk bleken, werd in de eerste helft van de 19e eeuw gezocht naar een goed- kope en compacte vervanging. Die ontstond in de vorm van het harmonium.
Orionpad
Orion is een opvallend sterrenbeeld. Hij is een jager die de Plejaden achtervolgde en door Diana werd gedood en tot sterrenbeeld verheven. Op het noordelijk halfrond is Orion in de winter opmerkelijk aanwezig.
Ostadepad Adriaan van
Adriaen van Ostade (1610-1685) was een Nederlandse schilder en graveur en tekenaar behorend tot de Hollandse School. Adriaen van Ostade kreeg les van Frans Hals. Hij trouwde in 1638 en zijn vrouw overleed een paar jaar later, waarna Adriaen snel hertrouwde. Het is onbekend hoeveel schilderijen Van Ostade geschilderd heeft: schattingen lopen uiteen van 385 tot meer dan 900.
Otellostraat
Otello is een opera in vier akten van Giuseppe Verdi en is gebaseerd op het toneelstuk Othello van William Shakespeare. De eerste uitvoering was in het Scalatheater in Milaan in 1887. De jaloerse generaal Otello is getrouwd met de mooie Desdemona. De intrigant Jago heeft een hekel aan Otello en verzint een plan om hem ten gronde te richten. Hij vertelt aan Otello dat Desdemona een affaire heeft met Cassio. Intussen regelt hij alle "bewijzen". Overtuigd van de overspeligheid van zijn vrouw, wurgt hij haar. Als de list van Jago eindelijk ontmaskerd wordt, slaat Otello de hand aan zichzelf.
Ottersveen
De otter is een marterachtige met zwempoten en een donkere dichte bruine vacht. Met zijn gestroomlijnde lichaam is het dier goed aangepast aan het leven in het water. De ogen en de kleine afsluitbare oren en neusgaten liggen op één lijn bovenop de platte kop, waardoor ze boven water blijven als het dier aan het wateroppervlak zwemt. De otter eet voornamelijk vis, ratten en in feite alles dat hij in het water aantreft.
Oud Oostbroeksedijk
een broek is een drassig en laag gelegen perceel land met een slechte afwatering.
Oude Maaspad
De Oude Maas is een rivier in Zuid-Holland die het eiland IJsselmonde scheidt van het Eiland van Dordrecht, de Hoeksche Waard en Voorne-Putten. De rivier begint bij Dordrecht waar de Beneden Merwede eindigt en de Noord zich afsplitst richting Rotterdam. De rivier is zo'n 30 km lang en eindigt bij Vlaardingen waar hij met de Nieuwe Maas samenvloeit tot de Nieuwe Waterweg.
Ouverturelaan
Een ouverture is een instrumentaal muziekstuk dat gespeeld wordt voor het begin van een opera of een concert, het oorspronkelijk Franse woord betekent dan ook opening. De ouverture moet het publiek alvast warm maken voor wat gaat volgen: muzikaal wordt dan ook sinds de tijd van Mozart meestal vooruit verwezen naar de rest van het werk.

P

Top

Paalsporenkreek
Waar de geschiedenis de schriftelijke bronnen uit het verleden bestudeert, houdt de archeologie zich bezig met de niet-schriftelijke restanten uit vroeger tijd. Meestal zijn dat grondsporen, want vrijwel overal waar de mens is geweest, laat hij letterlijk zijn sporen na. Zo laten houten palen die zijn vergaan geen tastbaar materiaal achter in de bodem, maar alleen een spoor. Bijvoorbeeld een verkleuring.
Paganinihof
Niccolò Paganini (1782–1840) was een Italiaanse vioolvirtuoos en componist. Veel mensen geloofden dat Paganini een 'duivelsviolist' was. Paganini versterkte de legendevorming om zijn persoon door 's nachts op kerkhoven voor de doden te spelen. Hij had ook de gewoonte om voor een concert zijn gezicht wit te schminken om zo nog meer tot de verbeelding te spreken, als lijdend kunstenaar. Zijn oeuvre bevat onder meer 6 vioolconcerten voor viool en orkest en 12 sonata's voor viool en gitaar.
Paganinipad
zie Paganinihof
Pallaspad
Pallas is de tweede planetoïde in het zonnestelsel, zowel wat betreft de grootte als de volgorde van ontdekking en hij is vernoemd naar de dochter van Zeus en beschermgodin van de stad Athene.
Pampasgras
Pampa is de naam voor een grasvlakte zoals die in Zuid-Amerika voorkomt. Het is een vruchtbaar gebied tussen de Atlantische Oceaan en de Andes. Door het vochtige ecosysteem van de pampa vormt het een van de best begrazen vlaktes ter wereld….
Papaverpad
Klaproos of papaver is een plantengeslacht. Een bekende soort is de slaapbol waaruit opium gewonnen wordt. Deze soort wordt ook als sierplant gebruikt. In de volkstaal wordt de papaver soms kollebloem genoemd.(toverkol = heks) De papaver die in Nederland groeit, komt vooral voor op droge zanderige grond die kort geleden omgewoeld is, zoals op spoordijken of op opgespoten zandvlaktes. De zaden van de klaproos behouden onder de grond erg lang hun kiemkracht en ontkiemen als ze, soms na jaren, weer aan de oppervlakte komen. De papaver is dan ook een echte pioniersplant.
Papendijk
(1) Een paap is een klein zangvogeltje dat vooral in vochtige duinvalleien voorkomt. Het is een trekvogel in oktober trekt de paap naar Afrika en in april komt hij weer terug. Hij broedt het liefst in open grasland. (2) In vroeger jaren werd een RK-geestelijke paap genoemd…
Papestraat, N.A.
N.A. Pape was huisarts van Hekelingen, geboren in 1882 te Velp, overleden in 1981. 
Paprikadonk
De teelt van paprika vindt in Nederland in kassen plaats en is het belangrijkste gewas in de kasteelt van groenten. Per plant worden twee, drie of vier stengels aangehouden, die aan een touw omhoog geleid worden. De eerste bloem van een plant wordt meestal verwijderd, omdat deze een onregelmatige vrucht vormt. Er bloeien telkens enige bloemen tegelijk en zo ontstaan er verscheidene vruchten tegelijk aan de plant. Bestuiving door hommels bevordert de vruchtzetting. Rode paprika's zijn in onrijpe staat groen en worden vaak ook in die toestand gegeten.
Paradijsvogelhoek
Paradijsvogels zijn een familie van vogels uit de orde van de zangvogels. Het zijn stevig gebouwde vogels met een vrij zware snavel en krachtige poten en tenen. Zij variëren in grootte van die van een spreeuw tot die van een kraai. De mannetjes zijn bekend om hun uitbundige verenkleed met vaak lange, felgekleurde veren en ze proberen met een vaak ingewikkeld baltsgedrag indruk te maken op de veel minder opvallende vrouwtjes.
Parallelweg
een parallelweg is een weg die evenwijdig aan een andere weg loopt.
Parelgras
parelgras is een overblijvende plant die behoort tot de grassenfamilie. Eenbloemig parelgras bloeit in mei en juni met enigszins overhangende pluimen. Het 5 mm lange, zilverachtige aartje bestaat uit één tweeslachtige bloem van daar de Nederlandse naam. De plant komt voor op vochtige, matig voedselrijke tot voedselrijke grond in loofbossen en in duinen en de vrucht is een graanvrucht.
Parklaan
een park ligt meestal in de buurt van een landhuis, het is een met paden en lanen doorsneden uitgestrekt terrein waar bomen en struiken op groeien. Er wordt ook vaak een vijver of een andere kunstmatige verfraaiing aan gelegd.
Pascalweg
Blaise Pascal (1623-1662) was een Franse wis- en natuurkundige en theoloog. Hij ontdekte de naar hem genoemde Wet van Pascal: de druk die op een vloeistof wordt uitgeoefend plant zich in alle richtingen met dezelfde grootte voort Als christelijk denker wordt hij vooral gezien als de apologeet van de openbaring. Hij stelt met klem dat de rede haar eigen grenzen moet kennen en dat zij moet buigen voor de door God gegeven werkelijkheid. Bekend is zijn uitspraak, dat men volgens de kansrekening wel in God moet geloven: als deze namelijk bestaat, is de winst voor de gelovige oneindig. Bestaat God niet, dan verliest men niets. Deze redenering staat bekend als "de gok van Pascal".
Passage
een passage is een doorgang. In het cenrum van een gemeente is het meestal een overdekte winkelgalerij.
Patrijshoek
De patrijs of veldhoen is een akkervogel uit de familie van fazanten. Een volwassen patrijs is ongeveer 30 cm groot. De poten zijn grijs, de kop is kastanjebruin evenals de keel. Mannetjes hebben bovendien een kastanjebruine buikvlek in de vorm van een hoefijzer. De vrouwtjes hebben een kleinere vlek, de jongen hebben geen vlek. Voor de rest is er weinig verschil tussen mannetjes en vrouwtjes. Op de patrijs mag op dit moment in Nederland in geen enkel seizoen gejaagd worden.
Peddelkreek
een peddel is een korte roeiriem en het is het oudste hulpmiddel om een kleine boot voort te bewegen. Omdat de voort- stuwing met een enkelbladige peddel asymmetrisch is, krijgt een kano de neiging om een bocht te varen. Dit gieren kan worden tegengegaan door van zijde te wisselen, iets wat eigenlijk alleen maar goed werkt bij een hoog slagtempo en een goede wisseltechniek.
Pelikaanhoek
Pelikanen zijn een familie van watervogels die bekend zijn door hun opvallende uiterlijk, hun grootte en hun gedrag. Ze kunnen tot 14 kg zwaar worden. Ze worden tot 1.80 meter lang en kunnen een spanwijdte van 3 meter hebben en een leeftijd van 35 jaar bereiken. Pelikanen hebben een grote snavel en een grote keelzak tussen de onderkant van de snavel en de keel. Als een pelikaan een prooi ziet, schept hij de vissen uit het water, en als hij zijn hoofd optilt gaat het water weg en blijft de vis achter.
De pelikaan prijkt in het embleem van de Nederlandse Bloedtransfusiedienst
Peperdonk
Peper is een in de keuken gebruikte specerij met een zeer scherpe smaak. Peper groeit als bessen aan de tropische peperplant. De VOC is onder andere ontstaan vanuit de wens van de Nederlanders om zelf peper te gaan halen en de prijs van peper is altijd zeer hoog geweest. De Amerikaan Elihu Yale vergaarde vanaf 1672 een enorm kapitaal met de peperhandel, waarmee onder andere de Yale Universiteit is gesticht. Hier komt ook het woord peperduur vandaan.
Peppelstraat
een peppel of populier is een geslacht van loofbomen uit de wilgenfamilie. De snelgroeiende bomen kunnen tot 40 m hoog worden. De maximale leeftijd van de populier ligt op ongeveer tweehonderd jaar. Voor een goede groei hebben de bomen veel licht nodig. Evenals wilgen, hebben populieren een krachtige, oppervlakkige en verspreide wortelgroei, de reden waarom ze niet dicht bij huizen, wegen en leidingen geplant worden. De wortels kunnen door zachte muren en gaatjes in muren groeien.
Perengaard
een perengaard is een boomgaard met perenbomen
Perkstraat Jacques
Jacques Fabrice Herman Perk (1859–1881) was een begaafde Nederlandse dichter, wiens sonnettenkrans Mathilde, uitgegeven door Willem Kloos de opmaat vormde voor de vernieuwende Beweging van Tachtig in de Nederlandse literatuur. Hij was de zoon van een dominee. Hij overleed al op 22-jarige leeftijd te Amsterdam door een long- aandoening, na een kort ziekbed.
Perzikgaard
De perzik is een populaire vrucht. Ze bevat een harde houten pit net als de abrikoos, de pruim en de kers. Technisch zijn dit allen steenvruchten. De schil voelt een beetje pluizig aan. Een vorm zonder deze pluizige schil heet een nectarine. Behoudens de schil bestaat er geen wezenlijk verschil tussen perziken en nectarines. Een nectarine is dus geen kruising tussen een perzik en een pruim, zoals soms wordt verondersteld. In Nederland werden vroeger perziken onder glas geteeld. Deze teelt is nagenoeg verdwenen omdat de Nederlandse kasperziken qua kostprijs niet konden concurreren met de perziken die in zuid-Europa gewoon buiten groeien.
Peterseliedonk
Peterselie tweejarige winterharde kruidachtige plant uit de schermbloemenfamilie. De plant groeit op rijke, vochtige en diep gespitte grond in de volle zon of iets in de schaduw. De kiemingstijd van het zaad is relatief lang. Het kruid dient pas aan spijzen toegevoegd te worden vlak voor het serveren (dus niet meegekookt te worden) omdat het anders te veel van zijn smaak en frisheid verliest. Ook wordt het vaak samen met knoflook aan roomboter toegevoegd om kruidenboter te vormen.
Petuniapad
Petunia is de botanische naam van een geslacht van planten in de Nachtschadefamilie. Deze gekweekte rassen vormen vaak dankbare zomerbloeiers in de tuin. Petunia's hebben het liefst een natte bodem. Als de bloemen zijn uitgebloeid moet men niet alleen de bloem verwijderen maar ook de groene stengel waar de bloem op zat (hier zit het zaad in). Als dit niet gebeurt gaat de plant na een tijd sneller verwelken.
Phobospad
Phobos is de grootste van de twee manen van Mars en staat ook dichterbij Mars. De andere marsmaan is Deimos. De naam Phobos is afkomstig uit de Griekse mythologie. Phobos was de zoon van Mars en Venus. De naam komt terug in het Griekse woord "phobia" (vergelijkbaar is het Nederlandse woord "fobie"), dat angst betekent.
Pianopad
De pianoforte, doorgaans afgekort tot piano, is een slag-, toets- en snaarinstrument uit de citerfamilie dat bespeeld wordt met een enkel klavier en twee of drie pedalen. De piano is omstreeks 1700 door Cristofori in Florence uitgevonden en heette toen pianoforte of fortepiano, of hammerklavier. De meeste piano's hebben 88 toetsen en een bereik van zeven octaven plus een kleine terts. Het aantal snaren kan per piano verschillen.
Piccolopad
De piccolo is een kleine fluit en wordt als de dwarsfluit bespeeld door dwars over het mondstuk te blazen. De piccolo klinkt in de laagte nogal zacht, en in de hoogte gemakkelijk hard en schel. Het is lastig expressief te spelen op een piccolo. Dit maakt het instrument wat minder geschikt voor kamermuziek.
Pimentdonk
Piment ook wel bekend als Jamaicapeper is een specerij uit Midden-Amerika en West-Indië. De zaden worden gebruikt in gedroogde vorm, eventueel gemalen. De zaden ruiken naar kruidnagel met een vleugje kaneel en nootmuskaat, de smaak is echter scherp peperig.
Pimperneldonk
De pimpernel is een vaste plant uit de rozenfamilie en heeft een bolvorm. De bovenste bloemen hebben roodachtige stijlen, lange hangende meeldraden en ze zijn vrouwelijk, de onderste mannelijk. De bloeitijd is van mei tot in juli. De plant wordt gebruikt als bloedstelper. In de Middeleeuwen dronken soldaten voor de strijd een aftreksel van deze plant in de hoop dat wonden minder sterk zouden bloeden.
Pioenstraat
de naam pioen gaat terug naar de oudheid: Paieon was een god uit het Oude Griekenland en geneesheer van de goden. De plant werd in ons land gebruikt tegen jicht, epilepsie en darmstoornissen.
Plaatweg
deze weg is wellicht gedeeltelijk aangelegd op een zandplaat die vroeger in de Oude Maas lag.
Plaisierstraat Margaretha
Margartha Plaisier was een geliefde wijkverpleegster in Spijkenisse aan wie in 1965 de Jan Campertpenning is uitgereikt.
Planetenlaan
planeten zijn donkere hemellichamen die door de zon verlicht worden en op verschillende afstanden en in verschil- lende banen om de zon draaien. Er zijn in ons zonnestelsel acht planeten: Mercurius en Venus zijn binnenplaneten, dan komt de aarde en daarna komen de buitenplaneten Mars, Jupiter, Saturnus, Uranus en Neptunus.
Planetenplein
zie Planetenlaan.
Plataanstraat
de plataan is een geslacht van bomen uit de plataanfamilie. Het jonge blad en de twijgen zijn dicht bezet met stervormige haren. Als de haren uitvallen kunnen deze soms jeuk veroorzaken. Karakteristiek is ook de stam die, doordat er stukken schors afvallen, verschillende kleuren bruin en groen oppervlak vertoont. De plataan wordt in België en Nederland als laan- en straatboom aangeplant.
Plateau 't
een plateau is een terrein dat hoger ligt dan zijn omgeving en dat in een stedelijk gebied meestal omgeven wordt door winkels.
Plevierhoek
een plevier is familie van de pluvialen die onder andere de kievit omvat. Als de pluvieren piepen zal de regen weldra vallen, vandaar de naam plevier, afgeleid van pluvia dat regen betekent. Het is een snipachtige vogel die veelal op het strand of in de duinen te vinden is.
Ploegvoorde
De ploeg is een landbouwwerktuig dat in de akkerbouw wordt gebruikt om de grond, waarin het gewas wordt gezaaid, te keren waarna dit met een eg verkruimeld wordt. De ploeg werd oorspronkelijk getrokken door mensen of lastdieren maar tegenwoordig wordt een ploeg in ons land door een tractor voortbewogen.
Plokkerstraat W
Willem Plokker (1798-1857) was de schrijver van het boek “Geschied- en aardrijkskundige beschrijving van het eiland Voorne en Putten, benevens het eiland Rozenburg” dat in 1851 te Zwijndrecht is uitgegeven. Bij antiquariaten is er nog steeds vraag naar het boek, in de oorspronkelijke uitgave of de herdrukken van 1971 en 1995. Willem was onderwijzer aan de armenschool...
Pluimgras
is een soort van gras met in de bloeitijd grote pluimen waaruit eeuwen geleden de maïs is ontstaan…
Plutopad
Pluto is een in 1930 ontdekt donker hemellichaam in ons zonnestelsel dat eerst werd geclassificeerd als de negende planeet maar door zijn geringe omvang later als dwergplaneet. Hij is vernoemd naar de Romeinse god van de onderwereld, Pluto.
Polluxstraat
Pollux is de helderste ster in het sterrenbeeld Tweelingen en hij is vernoemd naar de gelijknamige Griekse mythologische figuur, de onsterfelijk tweelingbroer van Castor. Castor en Pollux zijn geboren uit Zeus en Leda.
Pomerolgaard
De vignoble de Pomerol behoren tot de befaamde Bordeauxwijnen. Pomerol is een merknaam voor rode wijnen uit een relatief klein gebied op de rechteroever van de Dordogne, bij Libourne. De beste wijnen uit de Pomerol kunnen zich gerust meten met die uit de Haut-Médoc. Eén van die wijnen is Château Pétrus waarvan maar weinig geproduceerd wordt en in somige jaren is er zelfs geen productie.
Polestraat Françoise le
Françoise le Poole (1882-1961) was een Nederlandse schrijfster op historisch gebied.
Poolsterstraat
De Poolster is de naam van de ster die dichtbij het verlengde van de aardas aan de hemelpool ligt. Gedurende de nacht lijken alle sterren door de rotatie van de aarde in een baan om de pool heen te draaien, de Poolster beweegt vrijwel niet zodat hij altijd op dezelfde plaats aan de hemel te vinden is. In vroeger jaren heeft de scheepvaart hier veel profijt van gehad, hij wees immers het noorden aan…
Populierenhof
Populier is een geslacht van loofbomen uit de wilgenfamilie. De snelgroeiende bomen kunnen tot 40 m hoog worden. De maximale leeftijd van de populier ligt op ongeveer tweehonderd jaar. Voor een goede groei hebben de bomen veel licht nodig. Evenals wilgen, hebben populieren een krachtige, oppervlakkige en verspreide wortelgroei. Daarom mogen ze niet dicht bij huizen, wegen en leidingen geplant worden. De wortels kunnen door zachte muren en gaatjes in muren groeien
Populierenstraat
zie populierenhof.
Posteleindreef
Postelein is een eenjarige plant, die behoort tot de posteleinfamilie. De plant heeft verspreid staande, vlezige bladeren en vormt een penwortel. De plant bloeit in Nederland van juni tot de herfst. Postelein heeft een licht zure en zoute smaak en kan zowel gekookt als vers gegeten worden. De plant vraagt veel warmte en wordt daarom meestal onder glas geteeld. Postelein heeft ook een medicinale werking de groente is te gebruiken bij verstopping en ontstekingen van de urinewegen. Daarnaast werkt het koortsverlagend. Postelein werkt ook verlichtend bij brandend maagzuur.
Posthumusstraat Willemijn
Willemien Hendrika Posthumus-de Groot (1897-1989) was een fervent feministe en een van de oprichters van het 'Internationaal Archief voor de Vrouwenbeweging’, een archief annex bibliotheek dat de geschiedenis van de vrouwen- beweging moet vastleggen en wetenschappelijk onderzoek mogelijk moet maken. Hierbij was ook het persoonlijk archief van Aletta Jacobs betrokken…!
Potgieterstraat
Everhardus Johannes Potgieter (1808–1875) was een Nederlands schrijver. Hij richtte in 1837 het progressief- Liberale weekblad De Gids op waarvan hij in 1866 afscheid nam. De directe aanleiding was een controverse over enkele artikelen van Busken Huet. Potgieter koos de zijde van Huet in een strijd met de andere redacteuren. Potgieters werk is over het algemeen kritisch en heeft een melancholische stemming. Zijn zienswijze wordt wellicht het best getypeerd door zijn bewondering van de Nederlandse maatschappij in de Gouden Eeuw en zijn strijd tegen de trage 19e eeuwse volksgeest. Hij introduceerde Jan Salie - een personificatie van de lamlendigheid. Zijn favoriet onder de Nederlandse schrijvers was P C Hooft, die hij qua stijl vaak imiteerde.
Pothuis-Smitstraat Carry
Carry Pothuis-Smit (1872-1951), was een Amsterdams feminist en socialistisch politicus. Zij was Nederlands eerste vrouw in de Eerste Kamer. Toen in 1918 het passief vrouwenkiesrecht werd ingevoerd, stelde Carry zich beschikbaar voor de kandidatenlijst van de SDAP. De partij gaf echter de voorkeur aan Suze Groeneweg. Wel kwam ze het volgend jaar met vier andere vrouwen in de gemeenteraad van Amsterdam. Daar streed ze vijf jaar lang voor vrouwenbelangen als badhuizen, consultatiebureaus en kinderbewaarplaatsen.
Potterstraat Paulus
Paulus Potter (1625-1654) was een Nederlands kunstschilder uit de Gouden Eeuw. Hij woonde ook een aantal jaren in Den Haag in een atelier aan de Dunne Bierkade, naast Jan van Goyen. Potter werd in 1649 lid van het plaatselijke gilde. In Den Haag leerde hij zijn vrouw kennen, de dochter van een architect. Vanwege zijn nette voorkomen werd Potter geïntroduceerd bij de elite. Onder anderen leden van het Huis van Oranje kochten werk van hem. Amalia van Solms had een schilderij gekocht met een "pissende koe", maar iemand raadde het haar af, omdat het onderwerp onwelvoeglijk was…. Potter stierf op 28-jarige leeftijd aan tuberculose.
Primulastraat
de Primula of Sleutelbloem is een geslacht van meer dan 500 soorten laaggroeiende planten uit de sleutelbloem- familie. Sommige soorten worden gekweekt vanwege hun decoratieve bloemen . Overblijvende soorten bloeien in het voorjaar. De kleur van de bloemen varieert van paars, geel, rood en roze tot wit. De planten geven meestal de voorkeur aan gefilterd of gedempt zonlicht. De botanische naam primula is afgeleid van het woord primus (eerste) en geeft aan dat ze als een van de eerste bloeiers in het voorjaar werd gezien.
Prinsen-Geerligspad Reina
Reina Prinsen Geerligs (1922–1943) was een Nederlands schrijfster en verzetsstrijdster tijdens de Tweede Wereldoorlog. Reina zat op het gymnasium in de klas met Willem Frederik Hermans. Als beginnend schrijfster maakte ze tijdens de Tweede Wereldoorlog deel uit van een links-radicale verzetsgroep. Nadat deze groep werd verraden, is zij in het concentratiekamp Sachsenhausen, zingend en met opgeheven hoofd, vermoord. De omstandigheden rond haar arrestatie zijn altijd onduidelijk gebleven. Haar naam is verbonden aan de Reina Prinsen Geerligsprijs, een literatuurprijs die haar ouders na de oorlog hebben ingesteld voor Nederlandse schrijvers tussen de 20 en de 25 jaar oud.
Pruimengaard
De pruim is een boomvrucht, meer bepaald een naam voor bepaalde soorten steenvruchten van het geslacht Prunus, die geteeld wordt voor consumptie. Voor het behoud van de raseigenschappen, dient de pruim vegetatief te worden vermeerderd. Hiertoe wordt de pruimenboom geënt op een onderstam. Er zijn veel soorten pruimen en de meest bekende is de Reine Claude Verte, de beroemde Reine Claude met de kleine ronde groene vruchten. Indien rijp geplukt, is dit qua smaak de koningin onder de pruimen met een heel specifiek eigen aroma.
Prunusstraat
het geslacht prunus behoort tot de rozenfamilie Het omvat 400 soorten. Van nature komt alleen de zoete kers voornamelijk in Zuid-Limburg voor. De vrucht is een steenvrucht. Andere soorten: abrikoos, pruim, perzik
Pulskensstraat Jacoba
was een verzetsstrijder in de Tweede Wereldoorlog en verleende hulp aan geallieerde piloten voor welk feit ze door de Duitsers werd doodgeschoten…
Puntweg
een punt is een woord dat verscheidene betekenissen heeft, misschien is de middel-Nederlandse term ‘punt ende pael stellen’ wel de juiste…? Dit was een uitdrukking om de grens van iemands eigendom aan te geven.
Pijlpuntkreek
Een pijl is gewoonlijk het onderdeel van een pijl en boog dat wordt weggeschoten. Voor een stabiele vlucht moet de punt verzwaard zijn en om het zwaartepunt naar voren te brengen en voor gebruik als wapen moet de punt scherp en hard zijn. In de prehistorie waren de pijlpunten van steen, bot of doorn, later werd dat brons en nu worden de pijlpunten van ijzer of staal gemaakt.
Pijnboomstraat
de pijnboom of grove den is een geslacht van naaldbomen met daarin meer dan honderd soorten. De Nederlandse naam 'den' levert verwarring op. De in onbruik geraakte benaming 'pijnboom' was eenduidiger. Het hout van Pinus soorten heet grenen en is niet te verwarren met dennenhout. Pinus heeft een grote verspreiding en heeft een aantal eigenschappen die hem zeer waardevol maken. In Nederland werd veel grove den aangeplant om het stuifzand vast te leggen. Hierdoor zijn de enorme stuifzandgebieden op de Veluwe in toom gebracht.
Pijperstraat Willem
Willem Frederik Johannes Pijper (1894–1947) was een Nederlands componist. In 1925 werd Pijper benoemd tot hoofd- docent aan het Conservatorium van Amsterdam en in 1930 werd hij directeur van het Rotterdams Conservatorium, waar hij tot zijn dood bleef. Als componist werd Pijper eerst beïnvloed door de Duitse laat-romantiek, maar al snel wendde hij zich tot het Franse impressionisme. Vanaf ongeveer 1932 ging Pijper milder en doorzichtiger componeren In die jaren schreef hij de opera's Halewijn en Merlijn (de laatste onvoltooid). Hij heeft een belangrijke bijdrage geleverd aan de ontwikkeling van de moderne muziek in Nederland.

Q

Top

....
..........
....
..........

R

Top

RTM-baan
Vanaf 1905 exploiteerde de RTM uitsluitend de lijnen naar de Zuid-Hollandse Eilanden en Zeeland. De stoomtram van de RTM had een lugubere bijnaam. In verband met de vele ongelukken in de druk bevolkte wijken in Rotterdam-Zuid, werd hij al snel "het moordenaartje" genoemd. Na de watersnood van 1953 werden de tramlijnen van de RTM één voor één opgeheven en werd het openbaar vervoer op de eilanden meer en meer verzorgd door busdiensten en later ook door de Rotterdamse metro van de RET. Op 14 februari 1966 reed de laatste tram tussen Hellevoetsluis en Spijkenisse.
Raadhuislaan
Een gemeentehuis of raadhuis is een gebouw waarin de ambtenaren van de gemeente, de burgemeester en wethouders werken en waar de gemeenteraad die de gemeente bestuurt, vergadert. Het gebouw is eigendom van de gemeente.
Raaigras
Raaigras is een geslacht dat behoort tot de grassenfamilie. Veel soorten zijn zeer voedselrijk en worden daarom gebruikt in weilanden en als hooi voor het vee. Het wordt ook ingezet om erosie van de bodem tegen te gaan. Sommige soorten worden gebruikt als gazongras. Het stuifmeel van raaigras is een van de belangrijkste veroorzakers van hooikoorts.
Raatlaan, L de
Leendert de Raat trouwde op 5 mei 1909 te Hekelingen met Janna Mol. Hij was de nestor van de Hekelingse gemeenteraad. “Ik hoop de samenvoeging van Hekelingen bij Spijkenisse nog mee te mogen maken” zei hij eens in de raadsvergadering waarin samenvoeging van beide gemeenten aan de orde werden gesteld. Het heeft echter niet zo mogen zijn, vijf maanden voordat de samenvoeging een feit werd, stierf hij op 82-jarige leeftijd.
Rabarberdreef
Rabarber is een plant uit de duizendknoopfamilie en wordt gekweekt vanwege zijn eetbare delen. Rabarber is voor- namelijk in de zomer op de markt, maar kan ook al vanaf november gekocht worden. Dit is mogelijk doordat de rabarberpollen geforceerd kunnen worden. Bij de buitenteelt is het belangrijk om na de langste dag geen stelen meer te oogsten, zodat de plant voldoende reservestoffen voor het volgend jaar kan vormen.
Rachelseweg
Rachel was de vrouw van de aartsvader Jakob en de moeder van Jozef en Benjamin. Uit het Bijbelboek Genesis blijkt dat Jakob Rachel meer lief had dan zijn eerste vrouw Lea. Rachal en Lea hadden een slechte onderlinge band.
Rademacherstraat
dokter Rademacher was tijdens de Tweede Wereldoorlog arts in Spijkenisse en dook onder nadat de NSB-opperwacht- meester door verzetsstrijders was doodgeschoten.
Rammenasdreef
De rammenas is een plant uit de kruisbloemenfamilie en wordt voor de vroegste teelt in het voorjaar gezaaid. De knol is wat later oogstbaar dan de radijs. Voor de zomerteelt wordt er gezaaid in april en mei. De rammenas verschilt van de radijs doordat de laatste een stengelknol en rammenas voor het grootste gedeelte een wortelknol is. Hierdoor is rammenas milder van smaak, steviger en groter dan radijs.
Randweg
een randweg is een weg die aan de rand van een gemeente ligt met als doel het doorgaande verkeer buiten die gemeente om te leiden
Ranonkelstraat
Ranonkel is de naam van een groot geslacht van ongeveer 400 soorten planten in de familie ranonkelachtigen. Het bevat onder andere de boterbloemen. Het zijn meestal overblijvende, kruidachtig planten met helder gele of soms witte bloemen. Als de kroonbladen wit zijn, is het centrum wel geel. Er zijn een aantal eenjarige of twee- jarige soorten, en enkele hebben oranje of rode bloemen. Alle soorten zijn giftig voor vee, maar hun onaangename smaak zorgt dat het vee ze vanzelf laat staan. De giftige stoffen worden grotendeels afgebroken wanneer de plant gedroogd wordt, waardoor hooi met gedroogde boterbloemen ertussen wel veilig is.
Ravelstraat
Maurice Ravel (1875–1937) was een Frans componist van Baskische afkomst en geldt als een van de voornaamste componisten van de 20e eeuw. Ravel kreeg op zevenjarige leeftijd zijn eerste pianolessen en werd in 1889 toegelaten tot het Parijse conservatorium. Hij maakte in 1928 een grote concertreis door de Verenigde Staten en Canada. In hetzelfde jaar kwam de ‘Bolero’ tot stand die zijn bekendste werk zou worden. Gedurende zijn laatste levensjaren was Ravel ten gevolge van een niet geheel opgehelderde neurologische aandoening, niet meer in staat te schrijven.
Reggepad
De Regge is een rivier in Overijsssel. Ze begint bij Diepenheim en mondt bij Ommen uit in de Overijsselse Vecht. Na 1894 is de Regge gekanaliseerd. Eerder veroorzaakte de rivier geregeld overstromingen. Tegenwoordig wordt getracht het natuurlijke verloop van de rivier in ere ter herstellen. Ten zuiden van Ommen is goed te zien hoe de Regge door de stuwwal heenbrak, waardoor de Besthmenerberg en de Archemerberg van elkaar gescheiden zijn.
Regteren-Altenastraat Marie van
De Amsterdamse Joffers is de aanduiding voor een groep kunstenaressen die aan het eind van de 19e eeuw studeerde aan de Rijksacademie van Beeldende Kunsten in Amsterdam. De schilderessen raakten bevriend en exposeerden samen en een van de ‘joffers’ was de schilderes Marie van Regteren-Altena (1868-1958).
Reichertstraat Zuster
Cornelia Johanna Maria (1901-1943) was een Rode Kruis verpleegster en tevens hoofd van een krankzinnigen tehuis in Nederlands-Indië. Zij is op 20 december 1943 doodgeschoten.
Reigerplein
De blauwe reiger is het bekendste en meest voorkomende lid van de reigerfamilie. Op z’n lange poten stapt hij voorzichtig door ondiepe plekken van stadssingels en poldersloten en door weilanden; hij wordt vliegend gezien langs grachten en bij meren; zijn broedkolonies bevinden zich midden in de stad in hoge bomen of juist in volstrekt afgelegen bospercelen. De blauwe reiger is een waadvogel, die voorzichtig door ondiep water schrijdt of doodstil wacht op een naderende prooi. Als hij een prooi waarneemt schiet de kop met de lange snavel razendsnel vooruit. Het is een wonder dat hij daarbij blijkbaar precies met de breking van het licht op het grensvlak van lucht en water rekening houdt. De blauwe reiger is ook regelmatig een ongenode gast aan de rand van tuinvijvertjes waarin goudvissen rondzwemmen.
Rembrandtstraat
Rembrandt Harmenszoon van Rijn (1606-1669) was een Nederlands kunstschilder. Hij wordt beschouwd als een van de belangrijkste Hollandse meesters van de 17e eeuw, samen met Johannes Vermeer. Rembrandt vervaardigde in totaal ongeveer driehonderd schilderijen, driehonderd etsen en tweeduizend tekeningen. Zijn naaste familie: zijn moeder, zijn vrouw Saskia van Uylenburgh en zijn zoon Titus van Rijn zijn vaak nadrukkelijk in zijn schilderijen aanwezig. Doordat Rembrandt zichtbaar begaan was met degenen die hij schilderde of tekende, waarbij hun rijkdom, leeftijd of afkomst er niet toe deden, wordt hij overal ter wereld begrepen en gewaardeerd. Rembrandt was een zelfbewuste man en de enige Hollandse schilder die met zijn voornaam signeerde. Rembrandt schilderde 'Het korporaalschap van Frans Banning Cocq' beter bekend als 'De Nachtwacht', tussen 1640 en 1642.
Renneshof Catharina van
Catharina van Rennes (1858-1940) is een Nederlands componiste en zangpedagoge. Ze richtte zich in haar werk vooral op kinderen. Eén van haar bekendste kinderliedjes is ‘Drie kleine kleutertjes die zaten op een hek’. In 1887 stichtte ze haar eigen zangschool voor kinderen, die ook in verschillende steden dependances kreeg. Ze ontwikkelde een eigen onderwijsmethode voor kinderen. Tot haar leerlingen behoorden Prinses Juliana en Jo Vincent.
Repelaar De
de straatnaam De Repelaer is een eerbetoon aan de adellijke familie die veel voor Spijkenisse heeft betekend….
Repelvoorde
een repel is een vlaskam met lange tanden die dient om de zaaddozen van het vlas te rukken.
Reijnvaanpad Anna
Anna Reynvaan (1844-1920) was een Nederlandse verpleegster en adjunct-directrice in het Buitengasthuis en in het Wilhelmina Gasthuis in Amsterdam. Ze behoorde tot de eerste lichting in de nieuwe opleiding tot lekenverpleegster en ze was de zevende persoon die het diploma behaalde (in 1880). Reynvaan heeft een essentiële bijdrage geleverd aan de initiële ontwikkeling van de verpleegkunde als vak en als beroep, een vrouwenberoep wel te verstaan. In Amsterdam wordt sinds 1999 jaarlijks de Anna Reynvaan Lezing gehouden, uitgesproken door een belangrijke internationale verpleegkundige. De lezing wordt georganiseerd door het AMC, de Hogeschool van Amsterdam en het vakblad Bijzijn.
Rheebruggenpad
Het Landgoed Rheebruggen bij Uffelte ligt op een keileem- en zandopduiking omringd door uitgestrekte vochtige groenlanden. De aantrekkelijke beslotenheid van het landgoed contrasteert sterk met de weidse openheid van het omliggende agrarische gebied. Het middeleeuwse woord Rhee of Rede staat voor waterloop en riet. Over het landgoed loopt dan ook een stroompje dat bekend staat onder de naam Scheidgruppe. Deze Scheidgruppe vormt de grens tussen de gemeenten Ruinen en Havelte. Een markant element op het landgoed is het 'Borgbargien'; een middeleeuwse woonterp waarop waarschijnlijk eens een houten of stenen woontoren heeft gestaan.
Rhonestraat
De Rhône is een rivier in Zwitserland en Frankrijk en de grootste Europese waterleverancier van de Middellandse Zee en ze is 812 km lang. De Rhônevallei staat bekend als een vooraanstaand wijnbouwgebied. De Rhône begint bij de grote Rhônegletsjer in de kanton Wallis en mondt uit in de Rhonedelta bij Arles in het zuiden van Frankrijk.
Ribbius-Peletierpad Liesbeth
Anna Elisabeth Ribbius-Peletier (1891-1989) studeerde en in 1925 begon haar carrière bij de SDAP. Na de oorlog lagen de activiteiten van Ribbius vooral op het bestuurlijke vlak. Van 1944 tot 1947 was zij lid van de Commissie Nederlands Volksherstel. Meteen na de bevrijding werd Ribbius door prinses Juliana gevraagd zitting te nemen in het Nederlands Vrouwen Comité. Van 1946 tot 1958 was zij voorzitster van de nieuw opgerichte Vrouwenbond van de PvdA die later Rooie Vrouwenbond zou gaan heten.
Ribesstraat
de Ribes is een geslacht uit de Ribes familie net als de aalbes, de kruisbes en de zwarte bes. De Witte bes en Rode bes zijn kweekproducten binnen de Aalbes of kruisingen met verwante soorten en de Ribes sanguineum wordt vaak in tuinen geplant omwille van hun mooie bloemtrossen in de lente.
Riekvoorde
een riek is een handwerktuig voor het verplaatsen van mest, bladeren, gras of gewied materiaal in de vorm van een grote vork met smalle tanden.
Rieslinggaard
Riesling is de meest bekende druif van Duitsland en de Elzas. Deze druif is pas laat rijp, meestal pas eind september of begin oktober en heeft dan een goudgele kleur met wat kleine vlekjes op de schil. De riesling is geschikt voor de productie van droge en fruitige wijnen. Zijn wereldbekendheid is echter te danken aan de zoete wijnen die deze druivensoort voortbrengt en hij is ook lang houdbaar.
Rietbroekweg
een broek is een laagliggend en slecht afwaterend dus moerassig terrein of perceel grond.
Rietgorshoek
Riet is een plant die behoort ot de grassenfamilie. De plant is prominent aanwezig is aan waterkanten en breidt zich op drie manieren uit: door zaad, door wortelstokken en door runners, dit zijn horizontale stengels waarbij op de knopen een nieuwe plant ontstaat. Riet kan 1-3 m hoog worden en met een 15-40 cm lange purperkleurige of bruinachtige pluim.
Riethilseweg
een hil is een verhoging in een perceel, in de provincie Zeeland zijn veel hillen die een toevluchtsoord waren tegen een hoge waterstand.
Rietkreek
Een kreek is een kleine watergeul, die ontstaat als gevolg van een dijkdoorbraak of is een restant van een ingedijkte vroegere getijdegeul.
Rietsnijder
een rietsnijder is iemand die riet snijdt.
Rigolettostraat
Rigoletto is een opera in drie bedrijven van Verdi gebaseerd op Victor Hugo's drama ‘Le Roi s'Amuse’ uit 1832. De Venetiaanse censuur wilde de opera eerst niet op laten voeren, aangezien het ten tonele voeren van soevereine vorsten verboden was. De première in 1851 was een overdonderend succes en betekende internationale doorbraak voor Verdi. Na de première zei de componist dat hij waarschijnlijk nooit nog zo iets moois zou kunnen schrijven. De opera is nog steeds een vaste in het operarepertoire en is één van Verdi's meesterwerken.
Rio Grandestraat
er zijn op de wereld tenminste zes rivieren die Rio Grande heten…..!
Ristervoorde
een rister is het strijkbord van een ploeg.
Ritte De
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Rivierlaan
Een rivier is een waterstroom en elke rivier ligt een stroomgebied, dat is het totale omringende gebied waar- binnen al het overtollige water via die ene rivier wordt afgevoerd. Bijvoorbeeld: het stroomgebied van de Rijn is al het water van alle bijrivieren van de Rijn. De scheidingslijn tussen twee stroomgebieden wordt de waterscheiding genoemd. De bepaling van de linker- en de rechteroever van een rivier gebeurt vanaf de bron in de richting van de stroming van de rivier gezien.
Robertsonlaan Suze
Susanne Robertson (1855-1922) was een Nederlandse schilderes. In 1883 gaf ze haar goedbetaalde docentenbaan op om zich volledig aan het schilderen te kunnen wijden. 'Ik gooide mijn 2500 gulden per jaar weg, terwijl ik nog nooit iets verkocht had', Suze Robertson schilderde haar leven lang dezelfde taferelen: dorpsgezichten, vrouwen op bleekvelden, interieurs, spinsters, aardappelschilsters en voedsters, portretten en stillevens. Soms in grove streken en over elkaar heen buitelende vlakken, soms veel preciezer, effener geschilderd. Vaak hoogglanzend, soms dof.
Roerdomphoek
De roerdomp is een reigerachtige die door zijn perfecte schutkleur in het rietland niet opvalt. Deze vogel is zeldzaam in Nederland, maar dankzij de ontwikkeling van nieuwe moerassen is er sprake van enig herstel. De roerdomp is afhankelijk van overjarig riet. Een vliegende roerdomp trekt zijn nek in naar zijn romp, net zo als de blauwe reiger dat doet. Op de grond houdt de roerdomp zich meestal op in het riet waar hij zoekt naar amfibieën en vissen. Als hij zich bespied waant, blijft hij roerloos staan met de snavel recht naar boven wijzend Op deze manier is hij nagenoeg onzichtbaar. Het dier vertoont de meeste activiteit rond zonsopkomst en -ondergang.
Roggedreef
Rogge is een kruisbevruchtende graansoort. Het behoort net als de overige granen tot de grassenfamilie. Rogge wordt vooral geteeld om er roggebrood van te maken en het wordt voornamelijk op de zand- en dalgronden verbouwd. De Romeinse schrijver Plinius beoordeelde rogge negatief: het zou een slecht soort voedsel zijn, alleen te gebruiken om niet te verhongeren en werd er spelt aan toegevoegd om de bittere smaak van het roggebrood of de roggepap te verdrijven.
Roland-Holststraat Henriëtte
Henriette Goverdine Anna Roland Holst-van der Schalk (1869–1952) was een Nederlands dichteres en socialiste. Haar roepnaam was Jet en bij velen stond ze bekend als 'tante Jet'. Al snel kwam Henriettes talent als dichteres tot ontwikkeling. Rond 1890 maakt Henriette kennis met Albert Verwey en Willem Kloos, de voormannen van de “Tachtigers”. In 1892 wordt ze ten huize van Albert Verwey voorgesteld aan de beeldend kunstenaar Richard Roland Holst (Rik) met wie ze in 1896 trouwde. Op 27-jarige leeftijd werd Roland Holst lid van de SDAP. Ze was daarna avond aan avond bezig in rokerige zaaltjes arbeiders op te roepen tot strijd om hun armzalige lot te verbeteren. Ze kwam in het partijbestuur en werd in 1900 afgevaardigd naar de Internationale.
Romein-Verschoorlaan Annie
Anna Helena Margaretha Romein-Verschoor (1895- 1978) was een Nederlandse schrijfster en historica. Ze studeerde letteren en geschiedenis aan de Rijksuniversiteit te Leiden. In 1920 trouwde ze met de historicus Jan Romein. Haar vele publicaties op het gebied van de literatuursociologie en cultuurgeschiedenis waren doorgaans marxistisch georiënteerd en getuigden zowel van gedegen historisch inzicht als van fijn literair aanvoelingsvermogen. ‘Omzien in verwondering’ (twee delen, 1970-1971) bevatten haar herinneringen aan een bijzonder rijk leven van strijdbaar-links engagement en inzet voor de vrouwenemancipatie.
Röntgenweg
Wilhelm Conrad Röntgen (1845-1923) was een Duits natuurkundige. Hij is vooral bekend door zijn ontdekking van de naar hem vernoemde röntgenstraling. In 1901 ontving hij de eerste Nobelprijs voor de Natuurkunde. Hij probeerde zonder diploma tevergeefs toegelaten te worden tot de natuurkunde studie aan de Universiteit Utrecht. Zijn belangrijkste bijdrage was de ontdekking van röntgenstraling in 1895. Röntgen stierf aan darmkanker…..
Roosenboomstraat Margaretha
Margaretha Roosenboom (1843-1896) was een Nederlandse schilderes. Ze kreeg les van haar vader en ze schilderde vooral stillevens en bloemen (rozen) Ze was getrouwd met de schilder Vogel.
Rossinistraat
Gioacchino Antonio Rossini (1792-1868) was een Italiaanse componist, die in twintig jaar 40 opera’s componeerde waar onder Il barbiere di Siviglia (De barbier van Sevilla). Het werk werd geschreven in 1816, in een tijdspanne van enkele dagen, door de toen 24-jarige componist. Rossini was op deze jonge leeftijd al geen onbekende meer in het muziekrepertoire, doch het was deze opera die zijn naam definitief vestigde. Tot op de dag van vandaag blijft het werk één van de meest opgevoerde opera's in 's werelds beste operahuizen en behoudt het de status van meesterwerk. In 1822 huwde hij met de sopraan Isabella Colbran en vertrok hij naar Londen. In 1824 vestigde hij zich in Parijs en zijn laatste grote theaterstuk, ‘Guillaume Tell’, schreef hij in 1829.
Rousselpad
Albert Charles Paul Marie Roussel (1869-1937) was een Frans componist. Het muzikale oeuvre van Roussel is niet omvangrijk, maar getuigt van een verrassende veelzijdigheid. Ondanks de invloed van verschillende stromingen vertoont het een gestadige ontwikkeling naar een geheel eigen stijl. Na een "traditionele" periode, waarin hij vooral onder de invloed stond van César Franck, namen zijn muzikale inzichten een totaal andere wending als gevolg van een reis naar India en Zuidoost-Azië en ontstond in zijn werk een eerder oosters getint impressionisme, beïnvloed door de hindoemuziek. Tijdens de Eerste Wereldoorlog was hij in militaire dienst.
Roijstraat B de
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Rozebottelgaard
De rozenbottel is de vlezige vrucht van een roos. Afhankelijk van de soort en variëteit van de roos kan de kleur rood, oranje, purper of zwart zijn. De vorm varieert van rond of langwerpig tot flesvormig. Een rozenbottel bevat veel geelwitte, harde zaden. Van rozenbottels wordt onder andere jam bereid, rijk aan vitamine C. Voor dieren is de rozenbottel een goede vrucht om de winter mee door te komen. Zo zijn in de heggen rozenbottels het voornaamste voedsel voor vogels in de wintermaanden
Rozemarijndonk
Rozemarijn is een houtige plant uit de lipbloemenfamilie. De winterharde, groenblijvende en meerjarige plant is oorspronkelijk afkomstig uit Zuid-Europa. Zaaien kan in de lente in een broeikas of buitenshuis in de zomer plaatsvinden, maar de beste manier om rozemarijn te vermeerderen is door stekken. Rozemarijn is een oud middel voor de versterking van het geheugen en het is een symbool voor vriendschap en trouw. Aangezien de smaak sterk is, is rozemarijn vooral geschikt om vleessoorten met een sterke smaak te begeleiden, zoals wild en rood vlees. Het overleeft een bak- en braadproces uitstekend en het kan tevens gebruikt worden in slaatjes en sauzen.
Rozenlaan
Rozen zijn bloeiende planten die tot het geslacht Rosa behoren.. De vrucht van de roos heet rozenbottel. Rozen worden al sinds duizenden jaren geteeld om hun schoonheid en heerlijke geur. Rozen zijn over het algemeen makkelijk te verzorgen. Belangrijk is dat het planten in het voor- of najaar gebeurt, tussen november en maart, maar niet tijdens vorst. De grond waarop rozen staan dient goed doorlatend te zijn om te voorkomen dat de planten in te veel water komen te staan., vooral in de winter leidt dit tot ongewenste resultaten. Andere vereisten zijn een zeer lichte plek en genoeg beschutting tegen de wind. Een vruchtbare grond werkt positief, zo mogelijk lichte kleigrond. Rozen zijn erg gevoelig voor droge grond, daarom moet er tijdens perioden van droogte water gegeven worden.
Rutgers-Hoitsemastraat Maria
Mietje Rutgers-Hoitsema (1847-1934) behaalde in 1865 haar onderwijzersakte en was hoofd van de Ulo-school voor meisjes te Rotterdam. In 1885 trouwde zij met Jan Rugers, de grote man van de sexuele revolutie. In 1894 was zij mede-oprichtster van de Vereniging voor Vrouwenkiesrecht. Zij was een feministe in hart en nieren.
Ruwaard van Puttenweg
Een ruwaard was tijdens de Middeleeuwen een functionaris die namens de landsheer een stad of gewest bestuurde.
Ruijsdaelpad Jacob van
Jacob Isaacsz van Ruisdael (ca 1628-1682) was een Nederlands landschapschilder. Jacobs talent was op jonge leeftijd al duidelijk en we kunnen er dus van uitgaan dat hij, zo gauw hij de minimumleeftijd van 20 had bereikt, toegelaten werd tot het schildersgilde. In 1646 begon Jacob te reizen en onderweg maakte een aantal schilderijen. Rond 1656 stopte Jacob met zijn studiereizen en verhuisde hij naar Amsterdam, waar hij in 1659 burgerrechten kreeg. Naast schilder schijnt Jacob ook te hebben gewerkt als chirurg.
Ruyterstraat M A de
Michiel Adriaenszoon de Ruyter (1607–1676) was een Nederlandse admiraal de bekendste zeeheld in de Nederlandse geschiedenis In de eerste drie Engels-Nederlandse Oorlogen speelde hij een belangrijke rol. Daarnaast nam hij deel aan diverse oorlogen in de Oostzee en tegen piraterij in de Middellandse Zee. De Ruyter heeft samen met Jan de Witt het korps Mariniers opgericht. Michiel trouwde drie maal. Hij had vijf dochters en twee zonen. Hij sneuvelde bij Syracuse en zijn stoffelijk overschot werd gebalsemd in Hellevoetsluis aan land gebracht. Als teken van respect liet de Franse koning Lodewijk XIV bij het langsvaren van de Eendraght saluutschoten afvuren.
Rijnlaan
de Rijn is met haar 1320 km een van de langste rivieren in Europa en zeker de meest belangrijke. Het is een gemengede rivier en ontspringt in de Zwitserse Alpen. Via een groot aantal naamsveranderingen mondt ze als Nieuwe Waterweg bij Hoek van Holland uit in de Noordzee.
Rijstgras
Rijstgras behoort tot de grassenfamilie.

S

Top

Saarhof
De Saar is een zijrivier van de Moezel in Frankrijk en Duitsland. Haar lengte is 250 kilometer, ze ontspringt in de Vogezen en stroomt daarna door de Elzas, door Lotharingen en door het Saarland.
Saffraandonk
Saffraan is een specerij die gewonnen wordt uit de saffraankrokus. Saffraan wordt verkregen door de stempels van de krokus te drogen en omdat de krokus met de hand wordt geplukt, is saffraan de duurste specerij. Het heeft een doordringend aroma en een scherpe smaak. Een draad saffraan volstaat om een liter kokend water in een uur diepgeel te kleuren en het wordt gebruikt bij de bereiding van brood, gevogelte, soep, rijst etc.
Sagittastraat
Pijl of Sagitta is een klein sterrenbeeld aan de noordelijke hemelkoepel en het heeft geen heldere sterren. Het bevindt zich wel in een rijk deel van de Melkweg…
Salamanderveen
Salamanders zijn een orde van de amfibieën. Het is nog niet duidelijk waar de grens ligt tussen de visachtige voorouders van de salamanders en de voorouders van andere amfibieën zoals de kikkers, die uit salamanderachtige dieren zijn ontstaan. De huidige vormen zijn nauwelijks veranderd sinds de verschijning van de eerste salamanders 100 miljoen jaar geleden en de meeste moderne families zijn niet recentelijk ontstaan maar zijn ook bekend als fossiel.
Salviapad
Salvia is een geslacht uit de lipbloemfamilie. De klassieke Grieken gebruikten de plant voor de behandeling van tuberculose, zweren en slangebeten. Het gebruik van salvia als kruid stamt uit het Middellandse Zeegebied. Sinds de Middeleeuwen worden de planten ook in Midden- en West-Europa gekweekt. De planten in dit geslacht worden hoog gewaardeerd om hun geneeskrachtige werking. Een spreekwoord uit de klassieke oudheid stelt: 'Waarom zou een mens sterven als hij salvia in zijn tuin heeft?'
Sandstraat George
George Sand, pseudoniem van Amandine Lucile Aurore Dudevant, (1804–1876) was een Frans schrijfster en feministe. Op dertienjarige leeftijd werd zij naar het klooster van de Engelse augustijnen te Parijs gestuurd, waar zij tot haar zestienjarige leeftijd zou blijven. Vanaf ongeveer 1830 tot aan haar dood schreef George Sand elke dag. De losbandige levenswandel van Sand en haar vele kortstondige romances zorgden voor heel wat schandaal. Bovendien kleedde Sand zich ook als een man – zij droeg een broek – en rookte zij pijp, wat haar eveneens tot een onderwerp van gesprek maakte….George Sand maakte deel uit van de eerste generatie schrijvers die daadwerkelijk van hun pen konden leven in de negentiende eeuw. Deze generatie omvatte schrijvers zoals Honoré de Balzac, Victor Hugo en Alexandre Dumas. Sand was wel de enige vrouw in dit selecte gezelschap. Zij was evenwel niet de enige vrouwelijke schrijver, maar wel de enige die het succesvol tot haar beroep had gemaakt..
Sasboutstraat Joost
Joost Sasbout was in de 16e eeeuw een kanselier van keizer Karel V
Saturnusstraat
Saturnus is van de zon af gerekend de zesde planeet in ons zonnestelsel en op Jupiter na de grootste. Beide gas- reuzen zijn zogenaamde 'buitenplaneten'. Saturnus is vernoemd naar de Romeinse god Saturnus. Saturnus is al sinds de prehistorie bekend en is met het blote oog zichtbaar als een heldere heldergele "ster" die niet flikkert. De ringen zijn niet met het blote oog te zien, met een verrekijker is wel te zien dat Saturnus niet cirkelvormig is. Een kleine telescoop laat de ringen al goed zien. De scheidingen tussen de ringen worden wel gebruikt om de kwaliteit van telescopen te testen. De zichtbaarheid van de ringen variëert overigens met de hoek waaronder wij ze vanaf de aarde zien.
Satijnbloemstraat
een satijnbloem is een eenjarige plant die bloeit van mei tot september met witte bloemen.
Saxofoonstraat
Een saxofoon is een blaasinstrument met een conische, vaak S-vormige buis die voorzien is van kleppen, in 1840 ontwikkeld door de Belgische instrumentmaker Adolphe Sax. De saxofoon werd uitgevonden als klassiek instrument en kent zijn eigen ontwikkeling binnen de klassieke muziek.
Schaduwgras
Schaduwgras of bosbeemdgras is een vaste plant die behoort tot de grassenfamilie. Het gras bloeit van juni tot september met wijd uitstaande lange pluimen. De plant komt voor op vochtige, matig voedselrijke grond in lichte bossen en aan beschaduwde beekoevers De vrucht is een graanvrucht. Bosbeemdgras kan onder bomen gezaaid worden als er niet of slechts weinig gemaaid wordt.
Schaepmanstraat
Hermanus Johannes Aloysius Maria Schaepman (1844–1903) was een Nederlands dichter, rooms-katholiek priester en politicus. Hij was de eerste priester die lid van de Tweede Kamer werd. Schaepman is van grote betekenis geweest voor de emancipatie van het katholieke volksdeel. Hij gaf de katholieken, sinds de Reformatie in de 16e eeuw steeds meer een achtergestelde minderheid in de Nederlandse samenleving, een maatschappelijk en politiek gezicht. Door zijn samenwerking met andere christelijke partijen wist hij deze politieke emancipatie ook daadwerkelijk voor elkaar te krijgen. Gezamenlijk hebben de confessionelen de politiek van de 20e eeuw beheerst.
Schaffelaarweg
Landgoed Schaffelaar is een park met landhuis in Barneveld. Het landuis dateert van rond 1850. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd het gebouw door de Duitse bezetter gebruikt als reserveringskamp, om joodse Nederlanders die van maatschappelijk belang waren, te interneren. Nadat de Joden op transport naar Theresienstadt waren gesteld, werden er in De Schaffelaar bejaarden ondergebracht die wegens bombardementen de Randstad waren ontvlucht. In 1967 verkocht de vrouwe van Schaffelaar het "kasteel" voor het symbolische bedrag van fl. 1,- aan de gemeente Barneveld. Het landgoed eromheen werd eigendom van Het Geldersch Landschap.
Schaftstraat Hannie
Jannetje Johanna Schaft (1920–1945) was een Nederlandse communiste en verzetsstrijdster tijdens de Tweede Wereldoorlog. Nadat ze als studente had geweigerd de loyaliteitsverklaring te tekenen, trok ze weer bij haar ouders in. Ze nam steeds actiever deel aan het verzet en hielp onderduikers met gestolen bonkaarten en persoonsbewijzen. Haar schuilnaam werd Hannie en haar bijnaam het meisje met het rode haar. Hoewel aan het einde van de oorlog een akkoord bestond tussen de bezetters en de Binnenlandse Strijdkrachten (BS) om geen vrouwen om te brengen, werd Hannie op 17 april 1945 in opdracht van Willy Lages doodgeschoten in de duinen bij Bloemendaal. Hierbij zou ze, na een schampschot, koelbloedig hebben gezegd: "Ik schiet beter", waarna SD-er Maarten Kuiper zijn machinepistool op haar leeg schoot.....
Schaik-Willingstraat Jeanne van
Jeanne van Schaik-Willing (1895-1984) was een Nederlandse schrijfster. In 1977 schreef ze: “Dwaaltocht, een stukje eigen leven”..
Schalmeistraat
Een schalmei is een blaasinstrument met een rechte conische boring. In Aziatische culturen komen verschillende vormen voor die meest in de buitenlucht gebruikt worden voor dansmuziek. Ook de speelpijp van een doedelzak wordt wel - enigszins ten onrechte - schalmei genoemd, hoewel men daar meestal van opgebonden dubbelrieten gebruik maakt. Uit zo'n speelpijp heeft de hobo zich ontwikkeld.
Schare
een schare of schaar is een aandeel in de meent ter grootte van een stuk gond dat nodig is om één dier te voeden.
Scharleidonk
Scharlei ook wel muskaatsalie, is een tweejarige plant uit de lipbloemenfamilie. De plant verspreid een sterke muskusachtige geur die zowel als zweetachtig als als hooiachtig omschreven wordt. De bloemen zijn lichtblauw, roze of lila en gaan vergezeld van grotere schutbladen. Deze kunnen variëren van wit tot wijnrood of lila. Scharlei bloeit in juni en juli. De olie die uit scharlei gewonnen kan worden, wordt gebruikt in de parfum- industrie. De bladeren worden als aroma toegevoegd aan allerhande voedingsmiddelen.
Schellincxstraat D
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Schenkelweg
Schenkel is de benaming voor een vleesproduct afkomstig van de poot van runderen. Schenkels worden horizontaal uitgesneden en bestaan uit een vleesdeel en een mergdeel. Schenkels worden gebruikt in stoofschotels en bouillon.
Schenkplein Lena
wordt aan gewerkt
Schepenpad
Een schepen is een openbaar bestuurder op plaatselijk niveau.. De term schepen was in Nederland vóór 1795 gebruikelijk als dorps- of stadsbestuurder. Schepenbank was het oude woord voor het lokale bestuur, met inbegrip van de plaatselijke rechtspraak en de schout met de schepenen samen vormden het dorpsbestuur.
Scherpgras
Scherpgras of fakkelgras komt voor op de kalkrijke binnenduinen van Noord-Holland, Zuid-Holland en Zeeland die hier een korte duingraslandvegetatie hebben. Deze vegetaties worden kort gehouden door de begrazing van de konijnen. Door de winderosie de grasvegetatie iets humeus en heeft die een goed ontwikkelde moslaag.
Schervenkreek
Een scherf is een fragment van een gebroken materiaal, meestal glas of aardewerk. Volgens het volksgeloof brengen scherven geluk. In de archeologie zijn scherven veelvuldig vertegenwoordigd in de vondsten. Een ostracon is een scherf met geschilderd of gekerfd opschrift dat veel gebruikt werd in verband met de rechtspraak in het oude Griekenland.
Schiekampsingel
Schiekamp is een polder in Spijkenisse.
Schiestraat
De Schie is een naam die voor vier waterlopen in de omgeving van het Nederlandse Overschie wordt gebruikt. We onderscheiden de Delfshavense Schie, de Delftse Schie, de Rotterdamse Schie en de Schiedamse Schie. Het bestaan van vier Schieën is het gevolg van de middeleeuwse rivaliteit tussen de steden Delft, Rotterdam en Schiedam omtrent tolrechten.
Schoenmaker
een schoenmaker is iemand die schoenen herstelt of fabriceert.
Schoestraat
Een schoe is een schuddebak, een open bakje in een korenmolen dat in een schuddende beweging gebracht wordt.
Schoffelvoorde
Een schoffel is tuingereedschap dat wordt gebruikt om onkruid onder de wortel door te snijden, waarbij tegelijk de grond los wordt gemaakt. Doordat het plantje geen grond heeft om zich in te wortelen, zal het uitdrogen en afsterven. De schoffel is een horizontaal liggend scherp geslepen mes van staal dat bevestigd is aan een houten steel. Door het gebruik van de lange houten steel kan rechtopstaand gewerkt worden.
Scholeksterhoek
De scholekster is een vrij stevig gebouwde, zwart-witte steltloper die algemeen in het binnenland kan worden aangetroffen. De broedtijd loopt van half april tot in juli en het nest is een ondiep kuiltje. Meestal broedt de scholekster op grasland, maar ook op bouwland worden veel nesten aangetroffen. Ze maken ook nesten op platte, met grind bedekte daken van grotere gebouwen, waar geen gevaar dreigt van grondpredatoren als vos en hermelijn.
Schoollaan
Een school is een instelling waarin onderwijs gegeven wordt, waarbij het overbrengen van kennis en vaardigheden met vooraf vastgelegde doelen, centraal staat.
Schopvoorde
Een schep, schop of bats is naast een spade het stuk tuingereedschap dat gebruikt wordt voor graafwerk en voor het verplaatsen van zand, grind of grond. De schep heeft in hoofdzaak twee delen: het blad en de steel.
Schorpioenstraat
Schorpioen is een sterrenbeeld aan de zuidelijke hemelkoepel. De ecliptica loopt door een klein stukje van het sterrenbeel dus het maakt deel uit van de dierenriem.
Schothorstlaan
Stadspark Schothorst bestaat uit het Landgoed Schothorst, waar het Centrum voor Natuur- en Milieu-Educatie is gevestigd, een groot grasveld op een dekzandrug uit de ijstijd (12000 jaar geleden) en diverse sportvelden. De buitenplaats Schothorst is in 1780 gesticht op de plek van een gelijknamige boerderij; de huidige villa met koetshuis en tuin dateren uit de negentiende eeuw. Het landgoed is sinds 1974 eigendom van de Gemeente Amersfoort.
Schoutstraat
De schout vormde samen met de schepenen het dorpsbestuur en hij was tevens het hoofd van de rakkers. Ook kon de schout de voornaamste bestuurder zijn binnen een heerlijkheid; hij werd dan aangesteld door de heer om in diens naam te handelen. In een boerenambacht werd de schout ook wel huisman genoemd en was hij een niet-horig bezitter van een vrij overerfbare hoeve.
Schouw De
De schouw is de toezicht op waterstaatswerken als watergangen en waterkeringen. De schouw wordt in de regel uitgevoerd door het waterschap. De schouw is meestal een visuele inspectie; men bekijkt of de sloot schoon genoeg is, de kade geen scheuren vertoont enz. Schouw kan echter ook met behulp van instrumenten worden gedaan.Aan de schouw zijn juridische gevolgen verbonden. Wordt er bijvoorbeeld geconstateerd dat een sloot onvoldoende geschoond is, volgt in de regel een brief waarin de onderhoudsplichtige (in de meeste gevallen de eigenaar) wordt gesommeerd de sloot schoon te maken. Schouw is dus meer dan een inspectie.
Schouwenburglaan
de Schouwenburg is een landgoed bij ’t Harde in Gelderland. Huis Schouwenburg heeft een 19de-eeuws uiterlijk, maar een oudere oorsprong. Het huis dateert grotendeels uit 1750.
Schröderstraat Truus
Truus Schröder (1889-1985) was een binnenhuisarchitecte die samen met Gerrt Rietveld het beroemde Rietveld Schröderhuis ontwierp waar Truus van januari 1925 tot haar dood in 1985 in heeft gewoond. Het huis bevindt zich op het adres Prins Hendriklaan 50 in de wijk Wilhelminapark en is te bezichtigen via een rondleiding. Het staat sinds 2000 op de Werelderfgoedlijst van de UNESCO.
Schrijnwerker
Een schrijnwerker is een oud woord voor meubelmaker, hij is iemand die in staat is meubels te fabriceren.
Schubertstraat
Franz Peter Schubert (1797-1828) was een Oostenrijks componist. Franz zong zo mooi, dat hij werd aangenomen als 'Sängerknabe' bij de Weense hofkapel en om de militaire dienst te ontlopen, werd hij hulponderwijzer aan de school van zijn vader. In 1815, het vruchtbaarste jaar van zijn leven, componeerde hij vier opera's, twee symfonieën, 144 liederen - waaronder 'Erlkönig' en 'Heidenröslein' -, twee Missen, een strijkkwartet en twee pianosonates….! In 1824 ging hij met de familie van graaf Johann Karl Esterhazy als pianoleraar mee naar hun landgoed in Hongarije. Aldaar genoot hij van de weinige zorgeloze maanden die zijn leven heeft gekend. Daarna ging het slechter: De armoede die Schubert moest verduren werd steeds ondraaglijker. Wanneer hij zondags zijn ouders bezocht, bedelde hij bij zijn stiefmoeder om wat geld om te kunnen eten en in 1828 kreeg hij tyfus….
Schuddebeursdijk
Schuddebeurs is de naam van een polder.
Schumannlaan
Robert Schumann (1810-1856) was een Duitse componist. Op zevenjarige leeftijd kreeg Robert Schumann zijn eerste pianoles. Zijn vader steunde de muzikale ambities van zijn zoon: er werd een vleugel aangekocht en zijn vader luisterde met plezier naar Roberts spel. Samen met Clara Wieck en een paar andere kunstenaars richtte hij in 1834 het “Neue Zeitschrift für Musik” op. Vanaf 1835 nam Schumann de volledige leiding op zich. Hij werd verliefd op Clara en in 1837 verloofde het paar zich tegen de wil van vader Wieck. De intriges van Wieck leidden bij Schumann tot een zenuwcrisis en aanvallen van zwaarmoedigheid. Via de rechtbank werd de toestemming voor het huwelijk geforceerd. In 1840 werd Schumann door de Universiteit van Jena tot eredoctor benoemd en maakte hij kennis met Franz Liszt en in deze tijd had hij ook verscheidene ontmoetingen met Richard Wagner. Hij heeft niet alleen een groot aantal belangrijke pianowerken en liederen nagelaten, maar verkende met zijn late koor- en orkestwerken vaak nieuwe mogelijkheden.
Scorelstraat Jan van
Jan van Scorel (1495-1562) was een Noord-Nederlands schilder. Hij wordt beschouwd als een belangrijk vertegenwoordiger van de Renaissance in de Lage Landen. In 1518 begon Jan van Scorel aan een lange reis, die hem eerst door Duitsland voerde. In Neurenberg ontmoette hij Albrecht Dürer, die een grote invloed op hem uitoefende. In 1522 werd hij door de uit Utrecht afkomstige paus Adrianus VI benoemd tot opzichter van de pauselijke kunstcollecties. Eervolle opdrachten waren de decoratie en organisatie van de intochten in Utrecht van Karel V in 1540 en van Filips II in 1549. Jan van Scorel bekleedt een belangrijke plaats in de Nederlandse kunstgeschiedenis. Hij speelde een hoofdrol in de verspreiding van de Italiaanse renaissancekunst in de noordelijke Nederlanden, die weldra de middeleeuwse kunst verdrong.
Seinestraat
De Seine is een rivier in Frankrijk met een lengte van 776 km. Ze stroomt vanaf het Plateau van Langres via Parijs en Rouen naar Le Havrel waar ze in het Kanaal uitmondt.
Servaesstraat Anke
Anke Servaes (1897-1945) , pseudoniem van Anna Geertruida Wijdom, was een Nederlandse auteur. Anke Servaes was een van de schrijfsters die een bepaald gebied als thema had: namelijk het lot van de invalide en verdrukte kinderen en zij heeft met haar indringende teksten dit leed enigszins kunnen verlichten. Ze beschikte als verpleegster over voldoende kennis met betrekking tot dit onderwerp…
Sikkelvoorde
Een sikkel is een vorm bestaand uit twee cirkelbogen met verschillende straal die zo samengevoegd zijn dat ze lijken op een halve maan. De sikkel is ook een landbouwwerktuig met een dergelijke vorm, gebruikt om gras en graan mee te maaien. De gebruiker moet dan wel bukken.
Sinaasappelgaard
De sinaasappel of appelsien is de vrucht van de sinaasappelboom die tot het geslacht Citrus behoort. De sinaasappel verkleurt tijdens rijping van groen naar oranje, maar soms worden de vruchten kunstmatig oranje gekleurd. Het vruchtvlees is licht oranjegeel van kleur, met een typische frisse smaak. Er bestaan ook sinaasappels met rood vruchtvlees, de bloedsinaasappels. De sinaasappel komt oorspronkelijk uit China, waar ook de naam vandaan komt: china-appel, evenals "appelsien" appel-china.
Siriuspad
Sirius is de helderste ster in het sterrenbeeld Grote Hond. De ster staat ook bekend als de Hondsster. Sirius is na de zon de helderste ster aan de hemel. Het is ook een van de dichtstbijstaande sterren. Als Sirius niet te zien is aan de hemel, zijn er de hondsdagen. In de Griekse mythologie doodt Artemis (na misleid te zijn door haar broer Apollo) per ongeluk haar geliefde, Orion. Hierdoor was ze zo bedroefd dat ze hem als een sterrenbeeld aan de hemel zette, met zijn trouwe hond Sirius naast zich, zodat ze hem kon blijven zien.
Slagsteenkreek
slagstenen zijn kloppers die gebruikt worden om de gevonden vuursteeenknollen te bewerken.
Slakkenveen
Slakken zijn een klasse uit de stam van weekdieren. Slakken zijn de enige weekdieren die zowel op het land als in de zee leven. Het lichaam van een slak bestaat voor een heel groot deel uit water, de slijmerige huid zorgt er bij landbewonende slakken voor dat de dieren niet uitdrogen. De belangrijkste functie van slijm ligt echter in de voortbeweging. Het zorgt er als het ware voor dat de weg geplaveid wordt, waardoor het dier zich al glijdend gemakkelijk over het substraat kan voortbewegen.
Slauerhoffstraat
Jan Jacob Slauerhoff (1898–1936) was een van de belangrijkste Nederlands dichters en romanschrijvers van de vorige eeuw. Slauerhoff ging naar de HBS in Leeuwarden; in 1916 verhuisde hij naar Amsterdam om geneeskunde te studeren In zijn studententijd leerde hij Simon Vestdijk kennen en schreef hij zijn eerste gedichten. Doordat hij weinig vrienden en vooral veel vijanden had gemaakt in de besloten kringen van geneeskundigen viel het hem zwaar een fatsoenlijke medische aanstelling te krijgen in Nederland. Hij besloot daarom aan te monsteren als scheepsarts bij een rederij die op Nederlands-Indië voer. Zijn faam als schrijver groeide, zijn romans ‘Het verboden rijk’ en ‘Het leven op aarde ‘ werden alom geroemd en in het jaar 1935 volgden weer enkele zeereizen maar hij kreeg TBC en op 38-jarige leeftijd stierf hij.
Sleedoornpad
De sleedoorn is een plant uit de rozenfamilie, het is een heester en hij komt vooral langs bosranden voor. De bloei is van maart tot april en de bestuiving vindt plaats door insecten, met name door de honingbij. Er zijn vruchten vanaf augustus, ze zijn pas lekker nadat de vorst er over heen geweest is. De vruchten worden verwerkt tot jam, vruchtenmoes, vruchtensap, likeur, vruchtenwijn en brandewijn. Het hout is zeer hard.
Slikweg
Een slik is een droogvallende plaat in een getijdenwater. Slikken vallen droog bij eb en lopen onder water bij vloed. Slikken komen met name voor in de Zeeuwse en Zuid-Hollandse delta en in de Waddenzee. Ze worden tweemaal per etmaal overspoeld waarbij kleine, fijne deeltjes die in het zeewater zweven, bezinken. In deze afzetting kunnen planten niet gedijen en omdat dit bezinksel ondoorlaatbaar is, wordt er een zwarte sliklaag gevormd als gevolg van het rotten van wieren en andere organismen die er gevangen zitten.
Sluiswachter
Een sluismeester of sluiswachter is de man of vrouw die een schutsluis bedient. Hij bewaakt en bepaalt hoe er geschut wordt en int het eventuele sluis- of schutgeld, het bedrag dat moet worden betaald om geschut te worden. Het sluisgeld wordt, vanwege de administratieve rompslomp die het met zich meebrengt, nog nauwelijks geheven.
Sluijterspad Jan
Johannes Carolus Bernardus Sluijters (1881-1957) was een Nederlandse kunstschilder. Hij ontwierp ook affiches en was boekbandontwerper. In 1929 was hij jurylid bij de eerste Miss-Holland verkiezingen. De jaren hierna kreeg Sluijters steeds meer bekendheid en nam het aantal aan zijn werk gewijde tentoonstellingen steeds meer toe. Sluijters is vooral bekend om zijn vrouwenportretten en in wat mindere mate om zijn kinderportretten. Na de Eerste Wereldoorlog was zijn experimenteerdrift wat verminderd en schilderde hij vrij realistisch maar met zijn kenmerkende felle kleurgebruik..
Smelegras
smelegras hoort tot de familie van de grassen en heeft donkergroene pollen als kenmerk.
Smetanastraat
Bedrich Smetana (1824–1884) was een Tsjechisch componist die vooral bekend werd door de cyclus van zes symfonische gedichten: Má Vlast (mijn vaderland). Smetana staat bekend als de eerste componist die muziek met een specifiek Tsjechisch karakter componeerde. Veel van zijn opera's zijn gebaseerd op Tsjechische thema's, met als bekendste ‘De verkochte bruid’ uit 1866. Hij gebruikte veelal Tsjechische dansritmes en zijn melodieën hebben wel wat weg van volksliedjes.
Smidsslop
De smid was vroeger een zeer veel voorkomend beroep en ieder dorp had er wel een. Hij was de belangrijke persoon die alle ijzeren voorwerpen maakte die in de maatschappij nodig waren. De smederij is de voor het smeden speciaal ingerichte werkplaats van de smid. Met behulp van een vuur, aangeblazen door een blaasbalg, werd ijzer of ander metaal eerst verhit totdat het vervormbaar was waarna het bewerkt werd.
Smidsweg
zie Smidsslop
Smitlaan Joke
Johanna Elisabeth Smit (1933–1981) was in de jaren zeventig van de twintigste eeuw een gevierd en gerespecteerd Nederlands feministe. Smit sprak al in 1966 over het recht van de vrouw zelf te mogen beslissen over wel of geen abortus. In 1967 brak ze definitief door met het artikel Het onbehagen bij de vrouw. Algemeen wordt dit artikel uit het literaire tijdschrift 'De Gids' gezien als het begin van de tweede feministische golf in Nederland. Zij beschreef hierin de frustratie van getrouwde vrouwen die meer wilden dan een bestaan als moeder en huisvrouw. Verder schreef ze allerlei artikelen en publicaties op het gebied van vrouwenzaken in de politiek, vrouwenrechten, de emancipatie van lesbische vrouwen, feminisme en socialisme, en onderwijs voor meisjes en vrouwen. Na haar dood werd haar naam verbonden aan een tweejaarlijkse Joke Smit-prijs.
Smulders-Beliënstraat Truus
Geertruida Catharina Theresia Maria Beliën (1902 -1966) was als burgemeester van Oost-, West- en Middelbeers van 1946 tot 1966 de eerste vrouwelijke burgemeester in Nederland. In 1932 trouwde ze met Jan Smulders, burgemeester van Oost-, West- en Middelbeers, die in april 1945 als gevolg van zijn verzet tegen de Duitse bezetters de dood vond. In 1946 solliciteerde Truus naar deze functie en door toedoen van de toenmalige minister Beel werd ze benoemd…!.
Sneevliet-Draaijerstraat Mien
Mien Draaijer was de vierde echtgenote van Henk Sneevliet, een spoorwegbeambte en SDAP-man die in de Tweede Wereldoorlog door de Duitsers werd vermoord.
Sniphoek
De strandlopers en snippen zijn een familie van vogels die de snippen, de ruiters, de wulpen, de grutto's en de strandlopers bevat. Samen met andere vogels zoals de kievit, de kluut en de plevieren vormt deze groep de steltlopers.
Snoekenveen
De snoek is een grote en vraatzuchtige zoetwatervis uit de familie snoeken. De snoek heeft een karakteristieke bouw; een zeer langwerpig, torpedo-achtig lichaam met een snavel-achtige bek. De onderkaak is duidelijk langer dan de bovenkaak en steekt uit. De vrouwtjes kunnen een lengte van 1,50 meter bereiken, terwijl de mannetjes niet groter worden dan ongeveer een meter. De snoek is een roofvis die voornamelijk leeft van vissen, maar ook amfibieën, kreeftachtigen en knaagdieren zoals de muskusrat worden gegeten. Zelfs jonge watervogels worden van onderen belaagd en ook de eigen jongen zijn niet veilig. De voorkeur van de snoek gaat echter uit naar vis, vooral op zieke en verzwakte exemplaren die makkelijker te vangen zijn, wordt gejaagd
Soeslolaan
Huize Soeslo ligt ten westen van Wijthmen bij Zwollle en het is in 1770 gebouwd. Het huis moet altijd zeer eenvoudig geweest zijn, een spieker, een voorraadschuur, waarin een deel van de opbrengst van de landbouw, opgebracht door de pachters, werd opgeslagen.Pas in 1815 kreeg het landhuis het aanzicht zoals wij het nu kennen, een strak eenvoudig landhuis met een fraai nabij gelegen koetshuis.
Someren-Downerpad Haya van
Haya Victoria van Someren-Downer (1926-1980) was een Nederlands politica. Namens de VVD was zij onder meer lid van de Tweede Kamer en de Eerste Kamer. Ook was ze een aantal jaren partijvoorzitter. Ze stemde tegen een wets- voorstel die abortus mogelijk moest maken. Bij de kabinetsformatie van 1977 werd haar naam genoemd als minister van Onderwijs, maar vanwege ziekte moest ze daarvan afzien. Vanwege haar aandacht voor training en opleiding tijdens haar voorzitterschap is het opleidingsinstituut van de VVD sinds 1981 naar Haya van Someren vernoemd: de Haya van Somerenstichting.
Spaarnestraat
Het Spaarne is een rivier in Noord-Holland en ze stroomt door Haarlem naar Spaarndam. De naam Spaarne is waar- schijnlijk afgeleid van 'Spier', dat riet betekent. Oorspronkelijk vormde het Spaarne een verbinding tussen het Haarlemmermeer en het IJ.
Sparrenstraat
de spar is een geslacht uit de dennenfamilie en de bomen behouden heel het jaar door hun naalden. De spar is van de den te onderscheiden doordat de naalden bij de spar afzonderlijk staan, terwijl ze bij de den bij elkaar staan. Ook heeft de spar platte, driehoekige of vierhoekige naalden en de den heeft ronde naalden.
Spavoorde
Een schep, schop of spa is naast een spade het stuk tuingereedschap dat gebruikt wordt voor graafwerk en voor het verplaatsen van zand, grind of grond. De schep heeft in hoofdzaak twee delen: het blad en de steel.
Spechtstraat
Spechten zijn een vogelfamilie van kleine tot middelgrote, robuuste vogels met scherpe snavels, een stijve staart met twee poten waarvan de twee middelste tenen naar voren staan en de buitenste twee naar achteren. Zij leven meestal in bomen en gebruiken hun scherpe snavel en lange kleverige tong om daaruit insecten los te peuteren. Zij gebruiken hun staart daarbij als steunpilaar. Zij leven meest in paren en hakken hun nest uit in een boomstam.
Speenkruidpad
Het gewoon speenkruid is een laagblijvende voorjaarsbloeier die behoort tot de ranonkelfamilie. De gele bloemen hebben acht tot twaalf kroonbladeren en drie groene kelkbladeren. Bij slecht weer blijven de bloemen gesloten, bij zon spreidt de bloem zich weid open. De planten vormen als het ware een "tapijt", het geheel is niet hoger dan 10 cm.
Speerpuntkreek
Een speer is een wapen dat weg gegooid wordt. Voor een stabiele vlucht moet de punt verzwaard zijn om het zwaarte- punt naar voren te brengen en voor gebruik als wapen moet de punt scherp en hard zijn. In de prehistorie waren de speerpunten van steen, bot of doorn, later werd dat brons en nu worden de pijlpunten van ijzer of staal gemaakt.
Sperwerhoek
De sperwer is een kleine snelle roofvogel en zoals bij alle roofvogels is het mannetje kleiner dan het vrouwtje. De voornaamste prooien zijn andere vogels zoals de huismus, vink, merel, spreeuw en de mees, maar ze lusten ook wel eens een Turkse tortel die dan eerder door het vrouwtje wordt gevangen. De sperwer jaagt vanuit dekking of met een plotselinge, snelle vlucht in het voorbijgaan.
Spicastraat
Spica is de helderste ster in het sterrenbeeld Maagd. De hoofdster bestaat uit twee sterren die zo dichtbij elkaar staan dat de lichtsterkte varieert met de omlooptijd. Spica is eenvoudig te vinden door van de steel van het "steelpannetje" (Grote Beer) met een boog door te trekken naar het zuiden toe. Doordat Spica vlak bij de ecliptica staat wordt zij herhaaldelijk door de maan bedekt.
Spierstraat Rosa
Rosa Spier (1891–1967) was een Nederlands harpiste. Haar naam zal voor velen synoniem zijn met het naar haar genoemde Rosa Spier Huis in Laren, een verzorgingshuis waar oudere kunstenaars en wetenschappers hun laatste levensjaren in een inspirerende omgeving kunnen doorbrengen. Na haar opleiding nam ze lessen bij Otto Müller, soloharpist bij de Berliner Philharmoniker. Het was het begin van een muzikale loopbaan, waarbij ze afwisselend in dienst was van een orkest en voor eigen risico als soliste haar diensten aanbood. Het musiceren combineerde ze vaak met lesgeven. Tijdens de oorlog werd Rosa Spier gevangen genomen. Haar huis werd leeg gehaald. Een buurman zag kans de harp weg te halen. Toen Spier na de oorlog terugkwam, was ze al haar bezittingen kwijt, behalve de harp, die door haar buurman bewaard was.
Spinetpad
Een spinet is een snaarinstrument dat behoort tot de klavecimbels. Het wordt op dezelfde wijze bespeeld als een klavecimbel, maar onderscheidt zich door de plaatsing van de snaren: ze liggen niet in het verlengde van de toetsen, maar maken er een hoek mee.
Sportlaan
Hoewel iedereen weet wat met sport bedoeld wordt, is het lastig om hiervan een eensluidende definitie te geven en er zijn nogal wat takken van sport…! Sport is gezond en staalt de spieren, was vroeger het devies…..!
Spreeuwenhoek
De spreeuw is een vogel uit de familie van de spreeuwachtigen. Hoewel hij het hele jaar door te zien is, is het een trekvogel. De spreeuwen die wij hier 's zomers zien, zitten 's winters zuidelijker en onze winterspreeuwen bevinden zich 's zomers noordelijker. Spreeuwen kunnen lang achtereen zingen, het geluid dat ze hierbij maken klinkt vaak meer als een soort gekwetter dan een gefluit. Ze vliegen in het najaar vaak in grote zwermen..
Springendalweg
‘De tuin van Nederland’ luidt de bijnaam van dit stukje Twente. Als je het Springendal ziet, begrijp je direct waarom. Schilderachtige kwelvijvers, watervalletjes en smalle beekjes midden in het bos zorgen voor een romantische aanblik. Heuvels, weilanden, meertjes, hooilanden, heide en historische boerderijen maken het plaatje compleet. Doordat het gebied niet toegankelijk is voor gemotoriseerd verkeer is het heerlijk rustig. De uitgestrekte bossen en pittoreske dorpjes vragen dan ook om een lange wandeling......
Spuistraat
een spui is een sluis die bedoeld is om binnenwater te spuien en buitenwater te keren. Vandaar dat zij ook wel keersluis wordt genoemd.
Spijkenisserbrug
De Spijkenisserbrug is een verkeersbrug over de Oude Maas tussen Hoogvliet en Spijkenisse. De eerste brug werd gebouwd in 1903 en in de jaren zeventig werd besloten de brug te vervangen. Deze nieuwe brug werd naast de oude brug gebouwd om het verkeer over de brug zo min mogelijk te storen. Al na enige jaren blijkt de nieuwe brug niet meer voldoende capaciteit te kunnen bieden aan de alsmaar groeiende verkeersintensiteit. Daarnaast staat de brug regelmatig open voor te hoge passerende schepen. Inmiddels krijgt ook de nieuwe brug de bijnaam 'brug der zuchten' en er ontstaan nieuwe discussies over hoe om te gaan met dit probleem. Oplossingen worden gezocht in het verhogen van de brug of het openen van de brug op vaste tijden.
Staal-Krophollerstraat Margaret
Margaret Staal-Kropholler (1891-1966) was de eerste vrouwelijke architect die in Nederland een beroepspraktijk uitoefende. Net als haar tijdgenoten zag Margaret Kropholler voor de vrouwelijke architect vooral een taak weggelegd als ontwerper van woningbouw. De combinatie huisvrouw/architect beschouwde zij als ideaal. Ze besteedde in haar ontwerpen dan ook speciale aandacht aan de wensen van huisvrouwen en streefde ernaar om haar woningen zo comfortabel en praktisch mogelijk in te richten.
Stadhuispassage
Een gemeentehuis of stadhuis is een gebouw waarin de ambtenaren van de gemeente, de burgemeester en wethouders werken en waar de gemeenteraad die de gemeente bestuurt, vergadert. Het gebouw is eigendom van de gemeente.
Stampioenstraat N
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Staringplantsoen
Anthony Christiaan Winand Staring (1767 – 1840) was een een romantische dichter in hart en nieren, een van de weinige Nederlanders die als zodanig bekend staan. Staring blonk uit in de dichterlijke vertelkunst. Een goed voorbeeld daarvan is zijn "Jaromir-cyclus", maar ook met "Marco" en "De hoofdige boer" verwierf hij bekendheid. Veel waardering ondervond hij echter niet, onder meer omdat zijn literaire werk moeilijk toegankelijk zou zijn. De 'landman' Staring had oog voor de natuur, maar ook voor de noden van de mensheid. Zo liet hij op zijn landgoed “De Wildenborch” een school bouwen, waar kinderen van boeren en landarbeiders onderwijs genoten.
Stationsstraat
Een station is een plaats waar treinen stoppen en reizigers in-, uit- of over- kunnen stappen en/of goederen kunnen worden verladen. Vroeger was hier het station van de RTM van waaruit vertrek naar Rotterdam, Oostvoorne of Hellevoetsluis, mogelijk was. Na de afsluiting van het Haringvliet kwam hier een eind aan en werd het vervoer overgenomen door een busdienst op de eilanden en een metro naar de stad.
Staverdenlaan
Kasteel Staverden is gelegen in Staverden. Het kasteel dat rond 1300 gebouwd werd, werd door de hertogen van Gelre gebruikt als jachtslot. Sinds 1400 woonden er leenmannen op Staverden, die het kasteel voor de graaf moesten bewaren en verdedigen. Zij hadden ook de verplichting om witte pauwen te houden. Met de veren van deze pauwen werden de helmen van de graaf versierd. Daarom wordt Kasteel Staverden ook wel de 'Witte Pauwenburcht' genoemd. Nog steeds zijn er witte pauwen op Staverden, maar de veren gebruikt men niet meer voor de helmen.
Steenstraat Jan
Jan Havicksz Steen (ca 1625–1679) was een kunstschilder uit Nederland in de 17e eeuw. Zijn werk is van ongelijke kwaliteit, maar mensenkennis, humor en uitbundig kleurgebruik zijn belangrijke kenmerken van zijn werk. Net als zijn beroemde tijdgenoot Rembrandt van Rijn bezocht Jan Steen de Latijnse school in Leiden In 1671 was hij gekozen tot hoofd van de kunstenaarsgilde. In 1672 opende Jan Steen een taveerne ‘de Vrede’. In 1674 werd hij opnieuw gekozen tot hoofd van het Sint-Lucasgilde. In deze tijd had de schilder vaak gezelschap van Frans van Mieris. Jan Steen stierf in 1679 en werd bijgezet in het familiegraf in de Pieterskerk in Leiden. Zijn dochter Catherina trouwde met de zeeschilder Jan Porcellis.
Steentijdkreek
Met steentijd of stenen tijdperk wordt de periode uit de prehistorie aangeduid waarin mensen gebruiksvoorwerpen uitsluitend van steen maakten. De duur van de steentijd is afhankelijk van de plaats die bekeken wordt: voor bepaalde stammen op Nieuw-Guinea is hij nog maar net afgelopen, en sommige stammen in het Amazonebekken bevinden zich aan het begin van de 21e eeuw nog in dit tijdvak…..
Steltlaan, Arie van de
Arie van der Stelt was in de periode 1868-1875 de laatste watermolenaar van de Brabantse watermolen.
Sternhoek
De stern behoort tot de familie van de meeuwen en hij is te herkennen aan zijn zwarte kuif. In het verleden broed- de deze vogel in zeer grote aantallen in het voormalige natuurreservaat de Beer op Rozenburg. Aan het eind van de vijftiger jaren moest dit reservaat echter plaats maken voor de vooruitgang. Er zou een hoogoven gebouwd worden in het Rotterdamse havengebied en daarvoor werd de Beer platgewalst. De populatie van de soort zakte met 95%. De hoogoven is er nooit gekomen. Deze gebeurtenis was een belangrijke reden waarom in de jaren zestig het milieu- bewustzijn in de regio Rotterdam goed op gang kwam.
Sterrenburgstraat J C
J C Sterrenburg was van 1825 – 1845 burgemeester van Spijkenisse, Braband, Hekelingen en Vriesland.
Sterrenplein
Een ster is een bolvormig hemellichaam, bestaande uit lichtgevend plasma. Bij de meeste sterren is de druk en temperatuur van de inwendige gasconcentratie zo hoog dat er kernfusiereacties plaatsvinden. Daarbij worden enorme hoeveelheden energie geproduceerd die door de ster worden uitgezonden in verschillende golflengten. De belangrijkste golflengte is waarschijnlijk de spectrale band van het zichtbare licht. De dichtstbijzijnde ster is voor ons de zon.
Steurkreek
Steuren vormen een familie uit de orde Steurachtigen. Enkele exemplaren zijn aangetroffen in de oceaan dichtbij de kust, maar de meeste zijn strikt zoetwatervissen. Enkele soorten steuren worden gevangen voor hun kuit, waaruit kaviaar wordt gemaakt. Omdat de vissen langzaam groeien en pas laat in hun leven volwassen worden, zijn ze kwetsbaar voor deze jacht en ook zijn ze erg gevoelig voor milieuverontreiniging. Ze worden onderscheiden van andere vissenfamilies door hun langgerekte lijf, het ontbreken van schubben en hun soms opvallende grootte, waarbij de vissen 2 tot 3,5 meter lang kunnen worden.
Stevinweg
Simon Stevin (1548–1620) was een Vlaams toegepast wiskundige, natuurkundige en ingenieur. Hij vond het decimale stelsel voor breuken uit en gaf de vestingbouw een wiskundige grondslag. Hij leverde als pionier vele bijdragen aan theorie en praktijk in wis- en natuurkunde en toegepaste wetenschappen als waterbouwkunde en landmeetkunde. Rond 1590 werd hij adviseur van Prins Maurits. Voor hem ontwierp hij baanbrekende vestingwerken en legerkampen op wiskundige grondslag.
Storm-VanderChijsstraat Anna
Anna maria Margaretha van der Chijs (1814-1895) was een wereldreizigster met een sterk sociaal gevoel. Zo was ze lid van een vrouwenvereniging die opkwam voor hulp behoevende vrouwen. Ze trouwde met Willem Storm en het paar kreeg geen kinderen.
Strausspad
Johann Baptist Strauss sr (1804-1849) was een Oostenrijks dirigent en componist. Zijn beroemdste werk is ongetwijfeld de "Radetzkymars", die hij schreef ter ere van de 82-jarige generaal Josef Radetzky, die in Italië grote militaire successen boekte. Daar deze generaal een republikein was, ontstond er zulke deining, dat Johann Strauss zelfs een tijdlang Wenen ontvlucht is. Johann Strauss had drie zonen die zelf ook componist werden: Johann (de Walskoning), Josef en Eduard. Van de in totaal 251 composities die hij geschreven heeft, zijn er 152 in de vorm van walsen en 18 marsen.
Strawinskystraat
Igor Fjodorovitsj Stravinsky (1882–1971) was een van de belangrijkste componisten van de 20e eeuw. In 1905 had Stravinsky zijn rechtenstudie voltooid en een jaar later trouwde hij met zijn nicht Katerina Nossenko. Pas in 1934 (na zijn naturalisatie tot Frans staatsburger) zouden de Stravinsky's zich permanent vestigen in Parijs, maar nadat hij zich eind jaren dertig van de 20e eeuw in de Verenigde Staten vestigde, werd hij in 1945 tot Amerikaan genaturaliseerd. Op 6 april 1971 overleed Igor Stravinsky in zijn appartement in New York.
Strobloempad
De strobloem is een kruidachtige plant uit de familie van de samengesteldbloemigen. Ze is overblijvend en draagt grijs-groene bladeren aan lange stelen. De typische composietenbloemhoofdjes zijn omringd door goudgele bloem- blaadjes.
Struisgras
struisgras is een vaste plant uit de grassenfamilie . In het wild groeit struisgras niet alleen op vochtige plekken, maar ook in weilanden, in wegbermen en in het bos.Tijdens droogte blijft gewoon struisgras lang groen. Daarnaast is het één van de belangrijkste grassoorten voor gazons en is het zeer goed geschikt voor de golfvelden. Het struisgras bloeit begin tot half juni. De bloeiwijze is een pluim. De bruine pluimen van aren vallen in de weide goed op.
Sullivantstraat Mary
Alma Marie Sullivan Reed (1889-1966) was een Amerikaans journaliste. In 1921 zette zij zich met succes in om de terdoodveroordeling van een 17-jarige Mexicaanse immigrant ongedaan te maken. Reed maakte in de jaren '30 enkele reizen naar het Midden-Oosten, waar ze verslag deed van de archeologische ontdekkingen aldaar. In haar latere leven zette ze zich onder andere in om kunstvoorwerpen die Thompson heimelijk van Chichén Itzá had ontvreemd, terug naar Mexico te krijgen. Ze ontving in 1950 de Orde van de Azteekse Adelaar, Mexico's hoogste onderscheiding voor buitenlanders. Ze overleed in 1966, op de dag van de Mexicaanse Revolutie.
Swarthstraat Hélène
Stephanie Hélène Swarth (1859-1941) was een Nederlands dichteres die gerekend wordt tot de Tachtigers. Haar gedichten werden warm ontvangen door Willem Kloos die haar 'het zingende hart van Holland' noemde en haar gedichten publiceerde in zijn tijdschrift De Nieuwe Gids. Swarth was tot op hoge leeftijd productief en in haar beste gedichten toont zij zich de evenknie van de andere vooraanstaande Tachtigers.
Sweelinckstraat J P
Jan Pieterszoon Sweelinck (1562-1621) was een Nederlands componist, organist, klavecinist en muziekpedagoog. Hij geldt als de belangrijkste Nederlandse componist van de vroeg-moderne geschiedenis. Sweelinck was als componist en als muziekpedagoog tot ver buiten de landsgrenzen bekend en beroemd. Reeds tijdens zijn leven verschenen vele van zijn vocale werken in druk en verspreidden zich over geheel Europa. Van Sweelinck zijn meer dan 70 composities voor 'klavier' bewaard gebleven.
Sylvanergaard
De Sylvaner is een witte druivensoort, die waarschijnlijk van oorsprong uit de Kaukasus afkomstig is. Nu vindt men de druif vooral in Duitsland en de druif ook veel voor in de Elzas, Oostenrijk en Hongarije, maar Rheinhessen oogst hiervan wereldwijd het meest. De wijnen van de Sylvaner zijn fris, fruitig, droog en hebben zachte zuren. Ze hebben aroma's van kruisbes, hooi, peren en karamel en de smaak van appel, perzik, bloemen en citroen.
Symfonielaan
Een symfonie is een muziekstuk dat door een aantal instrumenten tegelijk wordt gespeeld.
Symfonieplein
zie Symfonielaan

T

Top

Talinghoek
een taling is een klein soort eend. De woerd is kastanjebruin met een lichtblauwe voorvleugel en een groene spiegel. Hij heeft een zwarte snavel en oranjegele poten. Het vrouwtje is bruin met een lichtblauwe voorvleugel en een groene spiegel. De eenden leven graag in ondiepe vijvers met een rijke plantengroei en ook ook wel in moerassen. De broedtijd is half april tot eind mei en in deze periode mogen broedparen niet samen worden gehouden met soortgenoten of andere kleine eenden omdat woerden zeer agressief zijn.
Tamarstraat
De Tamar is een rivier in het Engelse graafschap Cornwall, die grotendeels de grens vormt met het oostelijk daar- van gelegen graafschap Devon.
De rivier Tamar op het Australische eiland Tasmanië is genoemd naar de Tamar in Cornwall.
Tamusdonk
De spekwortel is een klimplant en groeit aan de randen van loofbossen, in heggen en struiken. Het is een liaan. De klimplant wordt maximaal 3 m hoog, heeft van mei tot juni gele bloemen. De bladeren zijn hartvormig. De plant heeft ronde, bij rijpheid rode, vruchten van ongeveer 1 cm doorsnede. In een laboratoriumstudie is gebleken dat het wortelsap van deze plant ontstekingsremmende eigenschappen heeft. In de volksgeneeskunde werd de plant vroeger gebruikt tegen reuma en kneuzingen. De plant wordt nu in de homeopathie gebruikt.
Tarwedreef
Tarwe is een van de voornaamste granen waar de mensheid zich mee voedt, naast rijst en maïs. Het staat met maïs op een gedeelde eerste plaats. Door kruising en selectie zijn er van gewone tarwe duizenden rassen gekweekt met verschillende eigenschappen en een steeds hogere opbrengst per ha. Meel van gewone tarwe is afhankelijk van het ras geschikt voor het maken van brood, biscuit en gebak.
Taurusstraat
Stier is een sterrenbeeld net ten noorden van de hemelequator. De ecliptica loopt door dit sterrenbeeld, het maakt dus deel uit van de dierenriem. De zon staat in de Stier van 14 mei tot 21 juni. De Aldebaran is de helderste ster in dit sterrenbeeld en bij een donkere hemel is de Krabnevel als een vaag vlekje te zien met een grote verrekijker of telescoop. De Krabnevel is het restant van een supernova die in het jaar 1054 uitbarstte.
Taxusstraat
Taxus is een geslacht van coniferen uit de taxusfamilie. Het zijn vrij traag groeiende bomen of struiken die zeer lang kunnen leven. open. Het rode besje dat het zaad bevat, worden door lijsters en andere vogels gegeten, maar verteren niet en het zaad wordt via hun uitwerpselen verspreid. Het hout van de taxus is roodachtige bruin en tamelijk hard. Het werd traditioneel gebruikt om bogen te maken
Telemannstraat
Georg Philipp Telemann (1681–1767) was een Duits componist, dirigent en organist en vermoedelijk de meest productieve componist ooit. Zijn grote oeuvre omvat naast opera's, veel kerkmuziek, maar ook een groot aantal instrumentale werken, zowel kamermuziek als orkestmuziek.Slechts een klein deel van al dit werk is bewaard gebleven. Zijn petekind Carl Philipp Emanuel Bach volgde hem op als muzikaal directeur van de vijf stadskerken. Telemann heeft nieuwe koorwerken voor verschillende geestelijke en wereldlijke gebeurtenissen geschreven. Van 1716 tot 1766 schreef hij rond 1200 kerkcantates en 9 wereldlijke cantates en serenades.
Tennispad
Tennis is een balsport voor twee (enkelspel) of vier (dubbelspel) spelers, waarbij een kleine bal met een racket over een net gespeeld moet worden. Tennis is ontstaan in Engeland en wordt in zijn hedendaagse vorm gespeeld sinds 1873. De naam is evenwel afgeleid van het Franse woord "tenez!": "houd (de bal)!".
Terpsingel
Een terp is een kunstmatige heuvel, opgeworpen om bij hoogwater een droge plek te hebben. De eerste terpen werden gebouwd rond 500vC en de terpenbouw eindigde met de komst van de eerste dijken in het gebied, zo rond 1200. Aan het begin van de 20e eeuw werden veel terpen afgegraven. De vrijkomende grond (terpaarde) werd onder andere gebruikt ter bemesting van de ontginningen in Drenthe.
Terwindstraat Trix
Beatrice Wilhelmina Marie Albertina Terwindt (1911- 1987) was gedurende de Tweede Wereldoorlog een geheim agente van het Englandspiel. Terwindt volgde in Engeland een parachutisten-opleiding en ze werd in 1943 in Nederland gedropt om een ontsnappingsroute te organiseren. Kort daarop werd ze door de Duitsers gearresteerd en later naar het concentratiekamp Ravensbrück getransporteerd. Ze werd daar op 5 mei 1945 door de Amerikanen bevrijd. Net na de oorlog werd ze de eerste naoorlogse stewardess van Nederland en werd ze gevraagd kandidaten te selecteren. Aan het einde van haar leven overwoog ze haar memoires te schrijven, doch hier kwam niets van terecht. Terwindt is onder meer onderscheiden met het Bronzen Kruis en de Medal of Freedom.
Tesselschadestraat Maria
Maria Tesselschade Roemers Visscher (1594–1649), door haar vader zo genoemd vanwege door hem geleden averij bij Texel, was een Nederlands dichteres..Ze was de dochter van Roemer Visscher en bij haar ondertrouw te Amsterdam met Allart Janz. Crombalch in 1623, gaf zij op 28 jaar te zijn, de bekende vergissing van de enigszins bejaarde bruiden van vroeger tijden. Na zijn dood keerde ze alleen naar Amsterdam terug om andermaal - doch onder de kennelijke invloed van doorstaan leed en klimmende jaren - het sieraad te zijn van de Muiderkring. Zelden worden zoveel gaven van lichaam en geest verenigd gevonden en bewonderd…en haar begrafenis werd ‘2 uijren beluijt met de grote clock.’
Theemsweg
De Theems is de grootste rivier van Engeland en de op een na grootste van Groot-Brittannië, na de Severn. De Theems is een belangrijke vaarweg. Zij ontspringt bij in de heuvels van de Cotswolds, stroomt oostelijk naar Oxford waar de rivier Isis heet, dan zuidwaarts tot Reading om vervolgens dwars door Londen te slingeren. Bij Southend- on-Sea stroomt zij met een breed estuarium uit in de Noordzee.
Thorbeckelaan
Johan Rudolph Thorbecke (1798 - 1872) was een staatsman van liberale signatuur. Als voorzitter van de Grondwets- commissie was Thorbecke in 1848 grondlegger van de Nederlandse parlementaire democratie. Deze commissie was door koning Willem II ingesteld met als opdracht een nieuwe Grondwet te ontwerpen. De reden hiervoor was dat koning Willem II geschrokken was van de politieke woelingen in het buitenland. Met het aanstellen van deze commissie passeerde de koning de ministers van zijn kabinet. De nieuwe Grondwet bevatte bijna volledig het werk van Thorbecke. Door de invoering van de nieuwe grondwet kwamen er rechtstreekse verkiezingen en ministeriële verantwoordelijkheid, werden parlementaire rechten uitgebreid en werd de mogelijkheid van Kamerontbinding ingevoerd. Deze grondwet zou van Nederland, na een proces van gewenning dat jaren duurde, een moderne staat maken. De nieuwe grondwet werd geproclameerd op 3 november 1848.
Tigrispad
De Tigris is een rivier in het Midden-Oosten en ze is 1900 kilometer lang. De Tigris stroomt vanaf de bergen in Oost-Turkije door Irak. Bij Korna, op 150 kilometer van de monding, vloeit de Tigris samen met de Eufraat. Vanaf daar stroomt de verenigde rivier door een groot moerasgebied via Abadan naar de Perzische Golf. Het gebied tussen de Eufraat en de Tigris, dat bekend staat als Mesopotamië of Tweestromenland, was de oorsprong van diverse oude beschavingen, zoals de Soemerische, de Babylonische en de Assyrische.
Tilanusstraat Liesbeth
Als inspectrice van de arbeid verrichtte Liesbeth Tilanus veel pionierswerk op het gebied van arbeidsomstandig- heden en hygiëne. Op 24 november 1898 trad ze in het huwelijk met Rudolf Kuyper, met wie ze in 1897 het Nederlandse Sanatorium voor ‘minvermogende longlijders’ met bijbehorende bibliotheek in Davos oprichtte. Het huwelijk bleef kinderloos en werd ontbonden op 5 oktober 1906. Het sanatorium voor tuberculosepatiënten werd na de Tweede Wereld- oorlog een astmacentrum. Jarenlang heeft het zelfstandig bestaan. Vanwege bezuinigingen heeft het centrum onlangs het eigen onderkomen moeten verlaten.
Titanstraat
Titan is de grootste maan van Saturnus waarop in 1994 Hubble Space Telescope een gebied werd ontdekt dat een stuk lichter van kleur is dan het omliggende deel. De grootte van het gebied is vergelijkbaar met Australië. Er is onzekerheid over de aard van het gebied maar sinds de foto's genomen door Cassini ruimtesonde op 26 oktober 2004 wordt gesuggereerd dat het om een landmassa/ijscontinent, omringd door donkere vochtige gebieden, gaat. Radaropnamen hebben mogelijke drainage-rivierbeddingen gezien die vanuit het lichtere Xanadu afwateren in de omliggende donkere vlakten......
Toekanhoek
Toekans zijn een familie van vogels uit de orde spechtvogels die voorkomt in Midden- en Zuid-Amerika. De vleugels van de toekan zijn relatief kort en de staart is tamelijk lang. Zijn rugveren zijn glanzend zwart en vaak heeft hij op zijn borst een bontgekleurd verenpak. De poten zijn gebouwd zoals die van de specht, met twee tenen naar voren en twee tenen naar achteren gericht. Mannetjes en vrouwtjes zien er hetzelfde uit. Het meest opvallende kenmerk van de toekan is de enorme maar toch vederlichte veelkleurige snavel, die fungeert als koelsysteem net als de oren van een olifant. Hiermee kan de toekan snel overtollige lichaamswarmte kwijtraken. De functie van de snavel was tot nu toe een raadsel...!
Toldijk
Een toldijk is een dijk, waarvoor de gebruiker op directe wijze betaalt om er gebruik van te mogen maken. In vroeger jaren moest de reiziger vaak tol betalen als hij in een ander dorp kwam. Tegenwoordig maken sommige tolwegen gebruik van grote en dure kunstwerken als tunnels en bruggen. Men spreekt dan vaak over toltunnels en tolbruggen.
Tollensstraat
Henricus Franciscus Caroluszoon Tollens (1780–1856) was een Nederlands dichter. Tijdens zijn leven werd Tollens gezien als de grootste Nederlandse dichter van zijn tijd. Zijn poëzie prees de zegeningen van het huiselijk leven en riep op tot trouw aan God en het Vaderland. Zijn nationalistische “Wien Neerlands bloed” werd zelfs tot het Nederlandse volkslied uitgeroepen. Voor de Tachtigers was hij een frequent voorbeeld van spot. Deze groep jonge dichters hekelden vooral zijn retorische, bombastische taalgebruik.
Toorop Jan
Johannes Theodorus Toorop (1858–1928) was de belangrijkste Nederlandse kunstschilder van het symbolisme. In de hoofdingang van de Beurs ontwierp Toorop in 1903 de drie grote tegeltableaus "Verleden, Heden en Toekomst". Ook voor de Graanbeurszaal en de Effectenbeurszaal maakte hij tegeltableaus. Alle werken in de Beurs hebben ideële thema's zoals de emancipatie van vrouwen en de verheffing van arbeiders. De spanning tussen deze symboliek en de kapitalistische functie van de Beurs is frappant. In het Beurs van Berlage Café in de oude hoofdingang aan het Beursplein is dit nog dagelijks te ervaren…….
Torellistraat
Giuseppe Torelli (1658-1709) was een Italiaans componist, één van de grote van zijn tijd. Hij studeerde viool en vanaf 1686 was hij er altviolist in Bologne bij de "Accademia Filarmonica". Daarna was hij nog een tiental jaar kapelmeester aan het hof van de graaf van Ansbach in Beieren. Na een kort verblijf later in Wenen keerde hij terug naar Italië.
Torenstraat
Een toren is een bouwwerk dat aanmerkelijk hoger dan dat het breed en lang is. Een toren kan alleenstaand of met een ander gebouw verbonden zijn en hij steekt in de regel boven andere gebouwen uit.
Toscastraat
Tosca is een opera geschreven door Puccini. Floria Tosca,een zangeres,is verliefd op de schilder Mario Cavaradossi maar deze wordt gevangen genomen omdat hij een gevluchte gevangene, onderdak zou hebben gegeven. Baron Scarpia, politiechef van Rome, op zijn beurt is verliefd op Tosca, en chanteert haar: hij zal Cavaradossi bevrijden als ze zich aanbiedt aan hem. Hij zal de executie van de schilder simuleren door losse flodders. Tosca doet alsof ze akkoord gaat, maar nadat de agenten Cavaradossi naar de plaats van zijn executie gebracht hebben, vermoordt Tosca Scarpia met een dolkstoot. Tosca woont de executie bij, onwetend dat Scarpia ook gelogen had en de soldaten met echte kogels zouden schieten. Nadat ze de dood van Cavaradossi heeft aanschouwd, pleegt Tosca zelfmoord door zich van de transen van de Engelenburcht te werpen.
Tramdijk
Deze dijk dankt zijn naam aan de tram van de RTM (Rotterdamse Tramweg Maatschappij) die tot 1966 van Hellevoet- sluis/Oostvoorne via Spijkenisse naar Rotterdam v.v. reed.
Trilgras
Trilgras is een plant uit de grassenfamilie, ze is vrij zeldzaam en zeer sterk afgenomen. De plant heeft zijn naam te danken aan het ratelen van de aartjes aan de pluimen door de wind. Het is een vaste plant, die 20-50 cm hoog wordt. De plant vormt korte wortelstokken, die aan het eind weer als spruit boven de grond komen en zich zo kan voortplanten. Trilgras bloeit van mei tot augustus en de vrucht is een graanvrucht.
Tritonpad
Triton is de eerst ontdekte en de grootste maan van Neptunus, ze ze is in 1846 ontdekt en vernoemd naar Triton, de zoon van de Griekse god Poseidon en Amphitrite. Het meest opmerkelijke zijn de uitbarstingen van actieve geiserachtige structuren. Op de opnamen van Voyager 2 heeft men twee van deze uitbarstingen waargenomen die donker materiaal tot 8 kilometer hoog stuurden. Daarna werden ze door de wind afgevoerd in westelijke richting.
Troelstrapad
Pieter Jelles Troelstra (1860 - 1930) was een Nederlandse advocaat, journalist en politicus. Hij is bekend geworden als de socialistische leider die in november 1918, in navolging van de omwenteling in Duitsland, in Nederland de socialistische revolutie wilde uitroepen. Daarnaast heeft Troelstra in Friesland grote bekendheid gekregen als Fries schrijver en dichter. Troelstra heeft, ook na zijn tijdelijke afscheid van Friesland, altijd zijn Friese patroniem Jelles gehanteerd. In zijn literair werk schreef hij zijn naam dikwijls in het Fries als Piter Jelles.
Trombonestraat
De trombone (in de volksmond ook wel foutief schuiftrompet genoemd) is een blaasinstrument. Het geluid ontstaat ter plaatse van het mondstuk. Hier wordt de lucht door liptrillingen in beweging gebracht en ontstaat een staande golf in de buis en omdat in een gegeven buislengte meer geheel staande golven passen, is het mogelijk bij gelijk- blijvende buislengte verscheidene tonen te produceren.
Trompetpad
De trompet is een blaasinstrument waarbij het geluid ontstaat doordat de lippen die tegen het mondstuk geplaatst worden, met de adem in trilling worden gebracht. De trompet klinkt vrij hoog en heeft een heldere doordringende toon en omdat de trompet nu op veel verschillende manieren in de muziek gebruikt wordt, is het wenselijk om de klank van de trompet te kunnen aanpassen. Hiervoor kan een trompettist diverse dempers gebruiken.
Trompstraat M H
Maarten Harpertszoon Tromp (1598–1653) was een admiraal van de Nederlandse marine. Hij vocht tegen de Duinkerker kapers en tegen de Engelsen. In 1639 versloeg hij de ‘Spaanse Tweede Armada’ bij Duins In 1653 sneuvelde hij tijdens de slag bij Kijkduin. Hij was erg geliefd bij de matrozen die hem ‘Bestevaer’ noemden en hij was bovendien een bekwaam strateeg die als eerste de tactiek van het varen in linie uitvoerde.
Tubastraat
een tuba is een koperen blaasinstrument. Er werd aanvankelijk niets geschreven voor de tuba als solo-instrument. Pas na de Tweede Wereldoorlog kwam er een repertorium voor dit instrument. Inmiddels zijn er heel wat concerti en solo-werken voor tuba gecomponeerd.
Tuinpad
Een tuin is een meestal afgesloten stuk grond waar gewassen worden verbouwd. Een tuin kan utilitair van aard zijn, een groentetuin, wetenschappelijk, een botanische tuin, of decoratief, een siertuin. In het laatste geval kan deze ontworpen zijn door een tuin- en landschapsarchitect en een bepaalde stijl hebben, zoals een Engelse of een Franse tuin.
Tuinstraat
zie Tuinpad.
Tulpstraat
een tulp is een geslacht van eenzaadlobbige planten uit de Leliefamilie. Van origine komt de bloem uit Turkije. Omstreeks 1593 verschenen de eerste exemplaren in Nederland. Tulpen kunnen niet in een warm klimaat worden gekweekt, omdat ze een koude nacht en een koude winter nodig hebben om te kunnen groeien. Tulpenbollen worden gewoonlijk in oktober en november geplant. De bloeiperiode loopt van april tot in juni. Behalve de gecultiveerde tulp kent men ook de 'botanische tulp', die vooral geschikt is voor in de tuin, omdat de bollen in de grond kunnen blijven zitten en het jaar daarop weer uitkomen.
Tussenbroekstraat Catharina van
Albertina Philippina Catharina van Tussenbroek (1852-1925) was een Nederlandse arts en feministe.Van Tussenbroek was eerst onderwijzeres, maar begon in 1880 in Utrecht alsnog aan een studie geneeskunde, waarop ze in 1887 promoveerde. Ze opende in Amsterdam een artsenpraktijk bestemd voor vrouwen en meisjes. In 1898 pleitte ze in een lezing voor een vakopleiding voor vrouwen. Dit leidde tot een jarenlang debat. Samen met Aletta Jacobs was ze een belangrijke wegbereider voor de emancipatie van vrouwen.
Tweede Havenslop
Een haven is een aanlegplaats voor schepen. Vaak wordt de benaming ook gebruikt om de plek aan te geven waar goederen worden verscheept en gelost. Een ankerplaats waar geen goederen of passagiers aan wal worden gebracht noemt men een reede.
Tweede Kooistraat
waarschijnlijk heeft hier een eendenkooi gestaan, dus een plek waar in het wild levende eenden werden gevangen voor consumptie. De eendenkooi bestaat uit een vijver waar enkele smalle sloten op uitkomen, de vangpijpen. Eenden die hier willen overwinteren zoeken vaak plekken uit waar ze kunnen uitrusten van de reis en om overvliegende eenden te lokken, heeft de kooiker op de kooiplas een aantal staleenden die hij dagelijks voert waardoor die gewend zijn. Als het jachtseizoen geopend is, jaagt het hondje de tamme eenden een pijp in, de wilde eenden gaan dan mee en het hondje jaagt ze verder waarna ze in een vanghok terecht komen. De kooiker spaart zijn eenden en draait de wilde eenden de nek om…
Tymdonk
Tijm is een geslacht uit de lipbloemenfamilie. Het omvat kruidachtige of houtachtige planten met een zeer aromatische geur, die tot 30 cm hoog worden en in schijnkransen bloeien. Vanwege de aromatische geur wordt tijm dikwijls in de zeepindustrie gebruikt. Van de bloemen en bladeren wordt ook thee en siroop bereid. Tijm wordt ook gebruikt bij de bereiding van likeuren zoals bénédictine. Daarnaast is het zoetige, sterke aroma geschikt voor het kruiden van groente, vis, vlees en sauzen. Tijm bevat de stof thymol, die goed is voor de luchtwegen, meer bepaald tegen hoesten en symptomen van astma. Om deze symptomen tegen te gaan wordt veelal gebruik gemaakt van tijmsiroop, een siroop met hoge concentratie suiker en tijm.

U

Top

Uilenhoek
Uilen zijn roofvogels, ze hebben een rond, afgeplat gezicht met grote naar voren gerichte ogen die vast in de schedel staan. Om dus in diverse richtingen te kunnen kijken moet de uil steeds de kop draaien, wat uilen dan ook zeer goed kunnen. Ze hebben een haaksnavel en krachtige klauwen aan hun poten, die vaak dicht bevederd zijn. Uilen hebben grote ogen die helpen een prooi in het donker te ontdekken. Uilen hebben een bijzonder goed gehoor. Ze zijn in staat om bij complete duisternis hun prooi te vinden. In een experiment wisten ze in 13 van de 17 gevallen een muis te vangen die in een compleet donkere kamer was losgelaten.
Uitstraat
Wanneer een onroerend goed niet of niet voldoende bereikbaar is vanaf de openbare weg, zegt men dat het perceel ingesloten is. De eigenaar of huurder van een ingesloten perceel kan dan een recht van uitweg vragen tot aan de openbare weg. Deze uitstraat loopt bijgevolg over de grond van andere eigenaars.
Undsetstraat Sigrid
Sigrid Undset (1882–1949) was een Noorse romanschrijfster die in 1928 de Nobelprijs voor de Literatuur won. Undset werd in Denemarken geboren, maar haar familie verhuisde naar Noorwegen toen zij twee jaar oud was. Ze vluchtte in 1940 naar de Verenigde Staten wegens haar verzet tegen de Duitse bezetting, maar na de Tweede Wereld- oorlog in 1945 keerde ze terug. Haar bekendste werk is ‘Kristin Lavransdatter’, een trilogie over het leven in Scandinavië in de middeleeuwen. Het boek speelt zich af in middeleeuws Noorwegen en werd van 1920 tot 1922 in drie delen gepubliceerd. Kristin Lavransdatter beeldt het leven van een vrouw van geboorte tot dood uit.
Uranusstraat
Uranus is de op twee na grootste en vanaf de zon gezien de zevende planeet van ons zonnestelsel. Deze ijsreus is vernoemd naar de god Uranus, de personificatie van de hemel, uit de Griekse mythologie. Met het blote oog is Uranus net niet te zien, alleen als hij in oppositie staat, onder zeer gunstige omstandigheden en als bekend is waar gezocht moet worden, komt de helderheid in de buurt van de grens van wat nog met het blote oog gezien kan worden. Met een gewone verrekijker is Uranus wel te zien als een zwak "sterretje", maar zelfs met een grote telescoop blijft Uranus niet meer dan een groenachtig schijfje.
Uyllaan Dr J M den
Johannes Marten den Uijl (1919–1987) was een Nederlands politicus. Hij was van 1967 tot 1986 de politiek leider van de Partij van de Arbeid en van 1973 tot 1977 minister-president van Nederland. Zijn achternaam luidde officieel 'Den Uijl', maar hij gebruikte altijd de spelling 'Den Uyl'. Den Uyl had als leider grote aanhang. Hij werd in het algemeen gekarakteriseerd als idealistisch en bevlogen, maar ook eerder polariserend dan samenbindend. Hij wordt gezien als een belangrijke representant van het idee van de maakbare samenleving. Naast waardering was er ook ontevredenheid over zijn beleid, bijvoorbeeld over de opgelopen staatsschuld, hoewel deze ook onder volgende kabinetten opliep. Den Uyl was vanaf 1944 gehuwd met Liesbeth van Vessem. Ze kregen tussen 1946 en 1965 vier dochters en drie zonen, door cabaretier Wim Kan ooit schertsend "de Uylskuikens" genoemd.

V

Top

Vaartstraat
Een vaart is een door de mens (met behulp van machines) gegraven vaarweg, meestal in een rechte lijn aangelegd en meestal ten behoeve van scheepvaart.
Valeriaandonk
valeriaan is een kruidachtige plant uit de kamperfoeliefamilie. Valeriaan is een bekende plant binnen de homeopathie; alternatieve geneeskundigen beweren dat de plant een geneeskrachtige werking heeft. Hier is echter geen enkel wetenschappelijk bewijs voor. Al bij de Oude Grieken en Romeinen werd valeriaan als krampstillend middel gebruikt. Het zou ook helpen tegen de pest. De veronderstelde rustgevende werking werd voor het eerst in de 18e eeuw beschreven.
Valkhoek
de valk is een roofvogel behoort tot de familie van de valkachtigen. Wereldwijd komen er 58 soorten valken voor, die zich allen kenmerken door lange spitse vleugels, een naakt loopbeen en naakte tenen. De rest van de poten is met losse veren bedekt. In Nederland is de torenvalk de meest voorkomende valkensoort. Valken werden veelal afgericht door een valkenier en voor de jacht gebruikt. Als voedsel eten ze andere vogels en kleine zoogdieren.
Vedergras
is een siergras uit het geslacht stipa, een plant plant die vanwege de bijzondere decoratieve waarde wordt toegepast. In de tuinkunstgeschiedenis is de toepassing op grotere schaal van siergrassen een relatief laat verschijnsel. Ofschoon in diverse bronnen uit de 17e en 18e eeuw al melding wordt gemaakt van grassen die traditionele borders kunnen opsieren, ontstaat pas in de 20ste eeuw serieus aandacht voor de sierwaarde van diverse grassoorten.
Veerman
Met een veerpont wordt dus een oeververbinding gerealiseerd waarbij personen met of zonder een vervoermiddel zoals een auto of een fiets, naar de andere kant van een water worden gebracht waarbij de veerman de pont bedient.
Veertig Morgenweg
Een morgen is een oud-Nederlandse oppervlaktemaat. Met een morgen werd een gebied aangeduid dat in een ochtend kon worden geploegd. Een morgen was meestal iets minder dan een hectare groot. De precieze grootte was echter streek- gebonden.
Veerweg
Krijn Dekker (1818-1896) was landbouwer op de boerderij aan het Veer in Spijkenisse . Hij startte in 1856 de veer- dienst op Hoogvliet. Dit veer bleef bestaan tot de bouw van de Spijkenisser brug in 1903. Voor het veer moest de Veerweg aangelegd worden en roeiboten gekocht en hij begon zelfs een cafe in het Veerhuis. In 1888 werden de twee roeiboten vervangen door een echte veerpont. De boerderij werd in de eerste dagen van de oorlog in brand geschoten door de Duitsers en in 1942 weer opgebouwd.
Veldepad Adriaen van de
Adriaen van de Velde (1636–1672) was een Nederlands schilder gespecialiseerd in landschappen, strandgezichten, idyllische dierstukken, portretten en verder figuren in de landschappen van anderen. Buiten zijn schilderijen, waarvan bijna tweehonderd zijn teruggevonden, maakte hij ongeveer twintig etsen, waarvan verschillende rond zijn veertiende levensjaar werden gemaakt. Ze zijn simpel, maar aangenaam om naar te kijken en vallen op door de grote directheid van zijn methode en zekerheid…..
Velhorstlaan
Het landgoed de Velhorst ligt tussen Warnsveld en Lochem en in de 19e eeuw woonde daar de bekende hoogleraar Allard Pierson. Het is nu een rijksmonument. Een eerste vermelding van het landgoed vinden we in 1313 want in dat jaar kreeg Herbertus van Puttende Veldhorst te leen van de hertog van Gelre.
Venkeldonk
Venkel is een plant uit de schermbloemenfamilie. Het is een naar anijs smakende plant die als kruid gezien wordt, maar ook als groente en dan vooral de verdikking van de onderkant van de steel die aan de voet van de plant groeit. De zaden staan al eeuwenlang bekend om hun geneeskrachtige werking. Ze worden op verschillende manieren tot medicijn verwerkt. De krachtigste vorm daarvan is de venkelolie, die uit de zaden wordt geperst. Venkelzaad kan onder meer helpen bij darmproblemen en menstruatiestoornissen.
Venrodelaan
Venrode is een landgoed van 88 ha in de gemeente Boxtel. Het wordt beheerd door de Stichting Brabants Landschap. Het landgoed is gelegen op een stuifzandrug die zich langs de westoever van de Dommel uitstrekt tussen de plaatsen Boxtel en Sint-Michielsgestel. Omstreeks 1900 werd dit stuifzand, waarin zich door uitstuiving een aantal vennen hadden gevormd, beplant met grove den. Geleidelijk aan heeft zich hier eiken-berkenbos ontwikkeld. In het westen van het landgoed liggen landbouwgronden en een landhuis dat dateert uit het einde van de 18e eeuw en in klassieke stijl is gebouwd. Dit ligt in een park van 8 ha.
Venusstraat
Venus is vanaf de zon gezien de tweede planeet van ons zonnestelsel. De planeet is vernoemd naar Venus; de Romeinse godin van de liefde. Vanaf Aarde gezien is Venus na de zon en de maan na het helderste object aan de hemel, vanwege die grote helderheid wordt Venus wel de avondster of morgenster genoemd. De planeet heeft ongeveer dezelfde grootte, massa en samenstelling als de Aarde. Venus heeft de dichtste atmosfeer van alle lichamen in het zonnestelsel, die voornamelijk uit kooldioxide bestaat. Een dikke laag wolken van zwavelzuur omringt de planeet, zodat het oppervlakte vanuit de ruimte niet te zien is.
Verdilaan
Giuseppe Fortunino Francesco Verdi (1813 – 1901) was een van de grootste componisten van Italiaanse opera's, waar- van hij er in totaal zesentwintig schreef. Zijn werk was tijdens zijn leven zeer geliefd en is dat nog steeds. Hij schreef de opera Nabucco in 1842, Rigoletto in 1851 en Aïda in 1872. Verdi schreef dit voor de Egyptische Khedive ter gelegenheid van de opening van een nieuw operagebouw in Caïro en niet zoals vaak wordt gedacht voor de opening van het Suezkanaal.
Vereijleweg
onbekend, maar als U het weet dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Vermaatstraat
Willemina Vermaat (1873-1967) was een Nederlandse schrijfster met een duidelijke sterk christelijke signatuur. Zij debuteerde in 1907 met het verhaal `Oude vrijster', in Ons Tijdschrift. Ze deed kweekschool en ging in Apeldoorn in het onderwijs werken, maar raakte echter rond haar twintigste in een persoonlijke psychische en ook lichamelijke crisis. Hiervan hersteld, raakte zij tijdens de Eerste Wereldoorlog betrokken bij groepen die hulp verleenden aan oorlogsslachtoffers en vluchtelingen. Ze sloot zich aan bij de pacifistische beweging onder leiding van Kees Boeke. Ze was een productief schrijfster. Zij sprak nimmer een onwaarheid, en toen in de oorlog de Duitsers aan haar deur klopten en haar vroegen of zij ook onderduikers had, antwoordde zij hierop dan ook naar waarheid met "ja"; de Duitsers dachten echter dat ze voor het lapje werden gehouden en vertrokken weer……
Vermeerstraat Johannes
Johannes Vermeer (1632-1675) is een van de beroemdste Nederlandse kunstschilders uit de Gouden Eeuw. Hij wordt de Sfinx van Delft genoemd, zijn schilderijen onderscheiden zich door een wonderlijk mooi en subtiel kleurgebruik en een ideale ordening. Het is niet verwonderlijk dat door de ruimtelijke illusie die hierdoor ontstaat Vermeer van oudsher is geprezen als een van de grootste Nederlandse schilders uit de zeventiende eeuw.
Versluys-Polemanstraat Annette
Annette Versluys-Poelman was een Nederlandse feministe.
Verweelstraat L
Vernoemd naar Lambertus Verweel, oprichter en dirigent van een muziekvereniging. Hij trouwde met Aria van Hamburg en emigreerde naar Canada.

Verweijstraat Albert
Albert Verwey (1865-1937) was een Nederlandse dichter. Hij richtte in 1885 het tweemaandelijkse literaire tijdschrift De Nieuwe Gids op, waarvan de eerste aflevering in oktober van dat jaar verscheen en waaraan Verwey behalve als redacteur ook als redactiesecretaris meewerkte. De Nieuwe Gids zou tot 1943 blijven bestaan. Van 1924 tot 1935 was Verwey hoogleraar in Leiden. Hoewel zijn colleges slechts de intentie hadden te worden aangehoord, was er toch van enige interactie sprake doordat hij zijn studenten de gelegenheid gaf tot voordrachten of spreekbeurten. Ook was hij lid van Commissie-Marchant, die in de jaren dertig een spellingvernieuwing voorbereidde. De twee intrigerende regels op de klokkentoren van de Beurs zijn van Verwey: Duur Uw Uur - Beidt Uw Tijd.
Vestapad
Vesta is een planetoïde, haar grootte en haar ongewoon heldere oppervlak maken van Vesta de helderste planetoïde. Het is de enige planetoïde die onder gunstige omstandigheden met het blote oog zichtbaar is. De planetoïde is vernoemd naar Vesta, de Romeinse godin van huis en haard.
Vierambachtenkade NZ
Een ambacht was vroeger een rechtsgebied, een ambtsgebied of vrije heerlijkheid, in Holland of Zeeland waar de landsheer een ambtenaar, de zogenaamde ambachtsheer, voor bestuur en rechtspraak had aangesteld.
Vierambachtenkade ZZ
Een ambacht was vroeger een rechtsgebied, een ambtsgebied of vrije heerlijkheid, in Holland en Zeeland waar de landsheer een ambtenaar, de zogenaamde ambachtsheer, voor bestuur en rechtspraak had aangesteld.
Violierstraat
Violier is een plant uit de kruisbloemenfamilie. Het is een rechtopgaande, meestal vertakte, eenjarige plant die tot 40 cm hoog wordt. De plant groeit bij voorkeur op een zonnige, beschutte plaats in een vochtige, goed waterdoorlatende grondDe plant bloeit gedurende de zomer tot in de herfst. De bloemen kunnen roze, lila of paars zijn in verschillende gradaties. Deze bloemen zijn niet erg opvallend, maar hebben een sterk zoete geur die alleen 's nachts is waar te nemen. Hierdoor wordt de plant ook wel 'avondviolier' of 'nachtviolier' genoemd. Het is een populaire tuinplant.
Virgostraat
Virgo of maagd is een sterrenbeeld aan de hemelequator Het bevat de ecliptica en is ook een teken van de dieren- riem, de zon staat hier van 16 september tot 31 oktober. De Spica is de helderste ster in dit sterrenbeeld. In het noordelijke gedeelte van het sterrenbeeld zijn duizenden sterrenstelsels te vinden, de zogenaamde Virgocluster.
Visserskreek
Visserij is een verzamelnaam voor alle menselijke activiteiten met als doel organismen uit het water te halen, zoals vissen, week- schaal- en schelpdieren, algen en wieren. Het doel hiervan is deels voedselvoorziening en deels als productiegrondstof voor onder andere lijm. De visserij kan worden gebruikt als bron van inkomsten of als voedingsmiddel, de zogenaamde beroepsvisserij, of als recreatie, de sportvisserij. In relatief veel landen is de visvangst een belangrijke bron van inkomsten.
Visserstraat Clara
Clara Visser (1932-1942) geboren in Amsterdam was een Joods meisje dat op tienjarige leeftijd in de Tweede Wereldoorlog in Auschwitz vermoord werd.
Als U het weet dat hier een andere Clara bedoeld wordt dan graag een mailtje naar Jaap van der Kooij
en bedankt!
Vivaldiplein
Antonio Lucio Vivaldi (1678–1741) bijgenaamd de rode priester was een Italiaanse violist, priester en componist. Vivaldi's muziek is vernieuwend. Zijn composities waren helder, met harmonische contrasten, en Vivaldi slaagde er vaak in vernieuwende melodieën en thema's te bedenken. Van belang is ook dat zijn muziek bedoeld was om ook de massa aan te spreken, in plaats van alleen de intellectuele elite. Het vrolijke karakter van zijn muziek weer- spiegelt Vivaldi's eigen plezier in het componeren en is een belangrijke reden voor de enorme populariteit van zijn werk.
Vlasdreef
Vlas is een plant uit de vlasfamilie. We onderscheiden vezelvlas als grondstof voor het linnen en olievlas. Het is een gewas dat al duizenden jaren geteeld wordt. Planten van olievlas zijn korter en meer vertakt dan die van vezelvlas en worden verbouwd voor de zaden waar olie uit gewonnen wordt. Vezelvlas wordt geteeld om de vezel. De vezel bestaat uit een bundel van cellen, waarvan de celwanden verdikt zijn met cellulose. De vlasplant wordt met wortel en al uit de grond getrokken om een zo lang mogelijke vezel te behouden. Vroeger gebeurde dit met de hand en werd het vlas in schoven gezet. Dit gaf het typische beeld van de "vlaskapelletjes": kleine bosjes drogend vlas. Tegenwoordig gebeurt het trekken meestal machinaal en wordt het vlas plat op de grond gelegd, een bewerking die in het vakjargon slijten wordt genoemd.
Vlegelvoorde
De vlegel bestaat uit een houten steel met een ijzeren oog waaraan een rondhout met een stuk leer bevestigd is. Het is een landbouwwerktuig om graan te dorsen. Men slaat de vlegel op het graan waardoor de korrels uit de aren verwijderd worden. Na het verwijderen van het stro, worden de korrels in een wan opgegooid, zodat de wind het kaf en het stof afscheidt.
Vlietstraat
een vliet is een stromend water.
Vlinderveen
Vlinders zijn een orde van insecten waarvan vele soorten bekend staan om hun bonte kleuren en complexe patronen. Vlinders kennen, net zoals kevers en vliegen en muggen, een volledige gedaanteverwisseling. Er zijn vier stadia: het eerste is het ei, daaruit kruipt de larve die na een tijdje verandert in een pop. Uit de pop komt ten slotte de volwassen vlinder, die bij veel soorten een korte levensduur heeft. Vlinders zijn een belangrijke schakel in de natuur, niet alleen werken de rupsen enorme hoeveelheden planten weg maar ook vormen zij een belangrijke voedselbron voor veel andere dieren. Ook spelen vlinders een rol in de bestuiving van planten.
Vloedkreek
Vloed is een getijde waarbij het water van de zee stijgt, in tegenstelling tot eb, waarbij het water zakt. Zowel vloed als eb ontstaan onder invloed van de maan (en de zon). Bij vloed komen hoger gelegen gedeeltes onder water te staan, waardoor de kuststrook, zoals het strand smaller kan worden. De waterstand die aan het einde van de vloedperiode bereikt is, heet hoogwater of hoogtij. Bij een volle maan of een nieuwe maan wordt de kracht versterkt doordat de zon en de maan op één lijn staan, waardoor er een springvloed ontstaat. De watersnood van 1953 werd veroorzaakt door een combinatie van springvloed en noordwesterstorm waar een zuidwesterstorm aan vooraf ging.
Vlotgras
vlotgras is een overblijvende plant die behoort tot de grassenfamilie. De plant vormt wortelstokken, meestal liggende bovengrondse uitlopers en stengels, die op de knopen wortelen. Mannagras bloeit van mei tot augustus met lange, smalle pluimen en de vrucht is een graanvrucht.
Vogelenzanglaan
Vogelenzang is het vermogen van vogels om te fluiten en het is tevens de bekendste vorm van diercommunicatie. Van zingen is geen sprake omdat vogels geen strottenhoofd hebben, maar de lucht laten trillen met behulp van membranen. Vrijwel iedere vogelsoort heeft een unieke zang, zodat soortgenoten elkaar makkelijker kunnen vinden. Ook bij het tellen van vogelpopulaties worden de soortspecifieke geluiden gebruikt.
Vondelsingel
Joost van den Vondel (1587–1679) was een Nederlands dichter en toneelschrijver. In 1610 trouwde Joost met Mayke de Wolff. Hij verdiende zijn brood met zijn kousenhandel in de Warmoesstraat…! In 1613 begon hij Latijn te leren om Seneca te kunnen lezen en later leerde hij Grieks om zijn toneelstuk “Palamedes oft vermoorde onnooselheit” te kunnen schrijven. Het stuk is een scherpe kritiek op prins Maurits en de auteur moest Amsterdam dan ook ont- vluchten. In 1641 ging Van den Vondel over van de Remonstranten tot de Rooms-katholieke Kerk, wat hem niet in dank werd afgenomen. Na het faillissement van de kousenzaak in de Warmoesstraat werd hij in 1658 suppoost bij de Bank van Lening. Hij stierf op 91-jarige leeftijd. Als zijn laatste werk dichtte hij spottend zijn grafschrift: 'Hier leit Vondel zonder rouw, Hy is gestorven van de kouw'
Vonkplantsoen Corrie
Cornelia Diederika Vonk (1901-1988) was een Nederlands revuester en cabaretière. In 1933 trouwde zij met de bijna tien jaar jongere cabaretier Wim Kan. In de jaren '30 was Vonk regelmatig te zien in Nederlandse speelfilms,zoals ‘Bleeke Bet’ en ‘Komedie om geld’. In 1936 vormde Kan zijn ABC-cabaret, waar Corry Vonk aanvankelijk de grote ster van was. Voor haar schreef Wim Kan bekend geworden teksten als de monoloog ‘Het konijn is dood’. In 1966 behaalde ze nog succes met het lied ‘Met me vlaggetje, me hoedje en me toeter’, dat de gevoelens van het volk vertolkte bij de verloving van Prinses Beatrix en Claus van Amsberg. In 1982 werd Corry Vonk getroffen door een hersenbloeding. Een jaar later stierf Wim Kan. De laatste jaren van haar leven bracht Vonk door in afzondering.
Voorde
een voorde is een doorwaadbare plaats in een rivier of beek.
Voordeplantsoen
Een plantsoen is een openbare tuin met bomen en planten, al wordt de term ook wel gebruikt voor jonge bomen en heesters, welke gekweekt zijn voor aanplant. Een plantsoen kan het best beschouwd worden als een tuin met de kenmerken van een park. Tegenwoordig worden er ook meer kunstmatige plantsoenen aangelegd, in de vorm van een strak bestraat pleintje met enkele bomen en stroken gras.
Voorstraat
was eens de voornaamste straat.
Voorweg
was eens de voornaamste weg.
Vosstraat Roosje
Roosje Vos (1860-1932) was een Nederlands socialiste en vakbondsleidster. Tot haar veertiende werd zij opgevoed in het Nederlands Israëlitisch Meisjesweeshuis waar zij werd opgeleid als naaister, het beroep dat zij later uitoefende. Zij was een spreekster die binnen de SDAP voor de achturige werkdag en voor vrouwenkiesrecht pleitte. In 1903 trouwde Vos met de onderwijzer Melle Gerbens Stel en verhuisde naar Westeremden in Groningen. Daar werd ze vooral actief in de SDAP, die haar aanhang vooral onder landarbeiders had. Na 1909 ging zij met de radicale socialisten over naar de Communistische partij en van 1919 tot 1927 was ze voor deze partij lid van de Provinciale Staten van Groningen.
Vredehofplein
het Vredehofplein is vernoemd naar de algemene begraafplaats Vredehof.
Vredehofstraat
het Vredehofplein is vernoemd naar de algemene begraafplaats Vredehof
Vrieslandseweg
deze weg is vernoemd naar de polder Vrieseland.
Vuursteenkreek
Vuursteen is een gesteente dat vaak in klompen in kalksteen wordt aangetroffen en het is erg hard. Bij een harde slag op een stuk vuursteen ontstaat er vaak een schelpvormig breukvlak met scherpe kanten. In de steentijd maakten mensen bij voorkeur stenen gebruiksvoorwerpen, zoals schrapers, speer- en pijlpunten en bijlen van dit materiaal. Het gesteente wordt zo genoemd omdat een slag met een stuk vuursteen op een stuk ijzer of pyriet kan resulteren in vonken, dus in vuur…
Vuykstraat Bep
Bep Vuyk (1905-1991) was een Nederlandse/Indonesische schrijfster, woonde eerst in Nederland, daarna in Indonesie en na 1958 weer in Nederland. Nog steeds wordt aan borreltafels van literaire kringen over Beb gesproken. Haar temperament, haar genegenheid, haar uitmuntende kennis van de Indische keuken. En ook over haar bijzondere werk, even wreed als teder, even gevuld met angst voor de wereld als met liefde voor de natuur. Beb Vuyk was een vrouw van tegenstellingen. Zij heeft ons een fascinerend oeuvre geschonken.
Vijverboslaan2
Een vijver is een door de mens aangelegd relatief klein meer. Vijvers zijn in stedelijke gebieden vaak aangelegd voor de verfraaiing van parken en tuinen.Ook worden vijvers gebruikt voor de kweek of het bewaren van vis. Grote (sier)vijvers vinden we in tuinen van paleizen en kastelen en soms wordt een fontein in een vijver gezet, ter verfraaiing of om extra zuurstof in het water te brengen.

W

Top

Waalpad Anna de
Anna de Waal (1906-1981) was een Nederlands politica en bestuurder. Zij was staatssecretaris van 1953 tot 1957 en daarmee de eerste Nederlandse bewindsvrouw. Aan het begin van de Tweede Wereldoorlog werd zij als Indische gijzelaar geïnterneerd in het concentratiekamp Ravensbrück. Na de oorlog werd zij politiek actief als gemeente- raadslid en Tweede Kamerlid voor de KVP. In 1953 werd zij staatssecretaris van Onderwijs onder minister Cals in de kabinetten Drees II en III. In 1954 reikte zij de P.C. Hooft-prijs uit aan de schrijver F. Bordewijk. In 1962 verliet Anna de Waal de KVP vanwege het standpunt over Nieuw-Guinea, en gaf haar stem aan de PSP.
Waalstraat
De Waal is een Nederlandse rivier. Het is de grootste arm van de Rijn, die zich ter hoogte van Pannerden splitst in het Pannerdensch Kanaal naar rechts en de Waal naar links. Voorbij Wijk bij Duurstede heet de rivier de Lek. De Waal is veruit de waterrijkste riviertak en ook de voornaamste voor de scheepvaart. Het water van de Waal stroomt vervolgens via verschillende routes naar de Noordzee; het meeste water stroomt via de Noord, de Nieuwe Maas en de Nieuwe Waterweg.
Waarsman De
een waarsman is iemand die op het vee in de uiterwaarden past.
Wachthoevestraat
de wachthoeve is de naam van een boerderij.
Wagenaarstraat J
Johannes Wagenaar (1862-1941)was een Nederlandse componist die in het Utrechtse muziekleven een centrale plaats innam. Meer dan eens trad hij op als dirigent bij de stadsconcerten en met zijn Toonkunstkoor gaf hij verscheidene premières van buitenlandse composities in Nederland. Zijn orgelconcerten in de Dom waren vermaard, niet alleen om zijn Bachvertolkingen, maar ook om zijn improvisatiekunst.
Wagenmaker
een wagenmaker is de vakman die wagens maakt.
Wagnerlaan
Wilhelm Richard Wagner (1813–1883) was een Duits componist. Wagner liet de klassieke muziek in een heel andere staat achter dan hij deze aantrof. Harmonieën die voor zijn tijd niemand had durven proberen, opera's die in bijna niets leken op wat er voor die tijd onder die naam bekend stond, orkestraties en melodieën die niemand eerder had geprobeerd, oerthema's uit de mythologie met een universele geldigheid en aantrekkingskracht. Hij ageerde sterk tegen Joden en heeft een lang antisemitisch artikel “Das Judenthum in der Musik” geschreven. Hij is ook wel betiteld als een van de voorlopers van het antisemitisme zoals dat zich in de tweede helft van de negentiende en de eerste helft van de twintigste eeuw in Europa openbaarde.t
Waldhoornstraat
De waldhoorn stamt af van de jachthoorn en is een koperen blaasinstrument waarvan de buis is opgerold in de vorm van een cirkel. De totale buislengte van het instrument is ongeveer 4 meter! Het geluid wordt geproduceerd door het vibreren van de lippen van de speler tegen het mondstuk. Door het indrukken of loslaten van ventielen, kun je op dit instrument verschillende tonen maken. De draaiventielen (cilinders) zorgen ervoor dat de buis van het instrument verkort (hogere tonen) of verlengd (lagere tonen) kan worden.
Wall-Duyvendakstraat Mia van der
Mieke van der Wall-Duyvendak (1922-1992) werd in 1964 PvdA burgemeester van Geldermalsen en ze was in de Tweede Wereldoorlog een verzetsstrijdster.
Wallsteijnpad
Landgoed Wallsteijn ligt in de buurt van Zundert in de provincie Noord-Brabant en het is in het begin van de 19e eeuw aangelegd door Frederik van de Wall uit Zundert. Het is een prachtig park om te wandelen en de diverse routes zijn duidelijk gemarkeerd.
Walnootstraat
De okkernoot is een plant uit de okkernootfamilie maar de soort wordt ook wel walnoot genoemd. De plant wordt al eeuwen geplant vanwege de economische waarde van het hout en de eetbare noten. De boom kan een hoogte tot 30 m bereiken en kan een meer dan 10 m brede kroon ontwikkelen. De boom vormt een ronde, half-open kroon. Bij het ouder worden krijgt de grijze stam een diep gegroefde bast. Notenhout is een klassiek meubelhout, heel makkelijk te bewerken. Het hout is heel variabel van kleur, samenhangend met de herkomst. Het hout wordt gebruikt voor de meubelindustrie en werd vroeger ook gebruikt voor gebruiksvoorwerpen, zoals lepels, deurklinken en vliegtuig- propellers. Tijdens de Eerste Wereldoorlog zijn er veel bomen gekapt voor het maken van geweerkolven.
Walstroodonk
walstro is een vaste plant uit de sterbladigenfamilie die in weilanden, heggen, duinen, aan wegkanten, oevers en op droge zandgronden te vinden is. Doordat de ronde stengels vier ribben hebben, lijken ze net vierkant. Walstro is een geneeskrachtig kruid, dat tevens gebruikt wordt voor het kleuren van kaas. De bloem is citroengeel en de kroonslippen hebben een fijne stekpunt en een omgerolde rand. De onderzijde van de bloem is behaard. De bloemen hebben een honingachtige geur en de plant bloeit van juni tot de herfst.
Wanvoorde
Een wan is een platte mand, waarmee graankorrels en kaf in de lucht omhoog gegooid worden, waarna de wind het kaf wegblaast en de graankorrels terugvallen in de wan. Het wannen met een wan is de oudste methode voor het scheiden van de graankorrels van het kaf. Tegenwoordig wordt het machinaal in dezelfde werkgang als het oogsten gedaan met een maaidorser.
Wassermanstraat Ida
Ida Wasserman (1901-1977) was een bekende Nederlandse actrice. Ze was getrouwd met de Vlaamse acteur Joris Diels.
Waterman
Waterman is een tamelijk onopvallend sterrenbeeld aan de hemelequator. De ecliptica loopt door Waterman, het sterrenbeeld maakt dus deel uit van de dierenriem. De zon staat hier van 16 februari tot 12 maart. In Waterman komen veel meteorenzwermen voor.
Wattweg
James Watt (1736-1819) was een Schots ingenieur en wordt beschouwd als de uitvinder van de moderne stoommachine. Maar ook is hij de uitvinder van het eerste kopieerapparaat, waar hij in 1781 patent op kreeg. Matthew Boulton had een grote nijverheidsfabriek en gaf Watt opdracht om een stoommachine te bouwen. Dat was de eerste Watt stoom- machine en het werd een groot succes. In 1774 begonnen ze gezamenlijk een bedrijf in Soho, een plaats bij Birmingham waar ze de verbeterde stoommachines produceerden. Men kan stellen dat Watt de industriële revolutie bewerkstelligde, iets wat het leven van de mens op aarde onomkeerbaar veranderd heeft. Tot die tijd werd nog heel veel door mensenkracht gedaan en kinderarbeid was aan de orde van de dag. Een specifieke toepassing van zijn stoommachine is te vinden in de stoomlocomotief. Watt verwierf hier in 1784 patent op.
Weegschaal
Weegschaal is een sterrenbeeld aan de hemelequator. De ecliptica loopt door Weegschaal, het is dus een teken van de dierenriem en de zon staat in Weegschaal van 21 september tot 23 oktober.
Wegastraat
Wega is tweemaal zo zwaar als de zon en de helderste ster in het sterrenbeeld Lier en een van de helderste van de noordelijke hemel. In 1983 werd door de IRAS satelliet ontdekt dat de ster omgeven wordt door een schijf van stof waaruit in de toekomst misschien planeten kunnen ontstaan. Door de beweging van de stand van de aardas stond ongeveer 14000 jaar geleden de noordelijke hemelpool in de buurt van Wega, dit was toen dus de Poolster en niet de ster Polaris.
Weserstraat
De Weser is een rivier in Duitsland met een lengte van ruim 700 km en heeft twee bronrivieren die beiden in het zuiden ontspringen. De Weser mondt bij Bremerhaven uit in de Noordzee. Door een flink aantal sluizen en stuwen is de rivier heel het jaar bevaarbaar.
Westakker
Een akker is een stuk omgewerkte grond waarop gewassen worden verbouwd. Een akker kan begrensd worden door sloten, wegen of afrasteringen. De afrasteringen kunnen bestaan uit palen met draad, een heg of een houtwal.
Westdijk
Een dijk is een door mensen aangelegde verhoging, die het achterliggende land beschermt tegen een overstroming.
Westendorp-Osieckstraat Betsy
Betsy Westendorp-Osieck (1880-1968) was een van de Amsterdamse Joffers, een grote groep kunstenaressen die aan het eind van de 19e eeuw studeerden aan de Rijksacademie van Beeldende Kunsten in Amsterdam. De schilderessen raakten bevriend en exposeerden samen. De vrouwen muntten uit in het schilderen van portretten, stillevens en genrevoor- stellingen. De vriendinnen behoorden ook tot de Amsterdamse kunstkringen Arti et Amicitiae en Sint Lucas.
Westerdijkstraat Johanna
Johanna Westerdijk (1883-1961) was een Nederlands botanicus. Zij werd in 1917 benoemd tot buitengewoon hoogleraar in de plantenziektekunde aan de Universiteit Utrecht. Na deze benoeming, volgde in 1930 een tweede benoeming aan de Universiteit van Amsterdam. Ze was de eerste vrouw in een dergelijke positie in Nederland.
Westersingel
Een singel is een water rond een binnenstad, een overblijfsel van de verdedigingsgracht van een vestingstad. Een singel heeft, in tegenstelling tot grachten in binnensteden, doorgaans geen gemetselde kademuren, maar schuin aflopende walkanten.
Westerslop
een slop is een nauwe doorgang
Westkade
Een kade is een beschoeide of gemetselde oeverstrook. Kenmerkend voor een kade is dat in extra faciliteiten voor het aanleggen van schepen is voorzien, zoals een verhard loopoppervlak (hout, steen, beton) bovenop de wal en bolders om schepen aan te lijnen. De hoogte van een kade boven de waterspiegel is afhankelijk van de behoefte: voor kleine schepen een lage kade….
Wezelveen
de wezel is een roofdier uit de familie der marterachtigen. De wezel is het kleinste roofdier ter wereld. Een vrouwtjeswezel weegt slechts 35 gram en dat is lichter dan een veldmuis. In België wordt het dier ook wel muishond genoemd. De wezel voedt zich voornamelijk muizen, lemmingen, konijnen, vogels en veel hun prooidieren zijn groter dan de wezel zelf….
Wibautstraat
Florentinus Marinus Wibaut (1859-1936) bijnaam de Machtige was een Nederlandse zakenman en politicus voor de SDAP. Wibaut was in Middelburg een succesvol zakenman, die in de internationale houthandel een aanzienlijk vermogen verdiende. Hier had hij ook zijn eerste ervaringen met de sociale woningbouw. Hij vestigde zich in Amsterdam waar hij als wethouder veel tot stand bracht, onder andere op het gebied van de volkshuisvesting ('Wie bouwt? Wibaut!'). Tezelfdertijd was hij in de periode 1922-1935 een gezaghebbend lid van de Eerste Kamer, die zich mengde in debatten over financieel-economische politiek.
Wichmannstraat Clara
Clara Meijer-Wichmann (1885-1922) was een Nederlandse anarcho-socialiste en juriste. Als juriste drong zij in veel artikelen aan op een radicale hervorming van het strafrecht. Ook op andere gebieden zoals de anti- militaristische beweging en de vrouwenbeweging was zij actief. Naar haar is het Clara Wichmann Instituut genoemd dat van 1987 tot 2004 opkwam voor de belangen van vrouwen. Tevens wordt sinds 1988 elk jaar op 10 december de Clara Meijer-Wichmann penning uitgereikt door de Liga voor de Rechten van de Mens.
Wiekstraat
In Nederland hebben de windmolens vier wieken, enden genoemd. In het buitenland in bijvoorbeeld Engeland en Spanje komen ook molens voor met zes wieken. Onderzoek heeft echter uitgewezen dat vier wieken optimaal zijn. Bij meer dan vier wieken treedt te veel verstoring van de lucht voor de volgende wiek op en is het rendement daardoor lager. Als men met het gezicht naar de wieken staat draaien de wieken tegen de wijzers van de klok in. Hierdoor zal de molen ook bij ruimende wind nog blijven draaien en behoeft er dus niet direct gekruid te worden.
Wielrenpad
Wielersport is een verzamelnaam voor alle sporten waarbij gebruik wordt gemaakt van een fiets. Voor die sporten waarbij het op snelheid aankomt, wordt ook de term wielrennen gebruikt. De Internationale Wielerunie is de wereld- bond van het wielrennen. Er zijn verschillende takken binnen de wielersport. Binnen elke tak draagt de wereld- kampioen op een bepaald onderdeel altijd de Regenboogtrui.
Wikkedreef
Wikke is een plantengeslacht uit de vlinderbloemenfamilie. Het geslacht komt met ongeveer 140 soorten voor in gematigd streken van het noordelijk halfrond. Wikkes zijn kruidachtige planten, meestal met ranken waarmee ze naburige planten beklimmen en de vruchten zijn peulen. De tuinboon wordt al zeer lang verbouwd voor de menselijke consumptie. Het is de enige eetbare boon die van nature voorkomt in de Oude Wereld. Een aantal wikkesoorten,zoals voederwikke en bonte wikke zijn op vele plaatsen in de wereld in cultuur als veevoer. De planten binden stikstof uit de lucht en zijn daardoor ook zeer geschikt als groenbemester en voor het produceren van plantaardige compost. De zaden worden vaak gebruikt in vogelvoer.
Wildenborchlaan
De Wildenborch is een kasteel en landgoed gelegen in het midden van de driehoek Lochem, Ruurlo, Vorden in de provincie Gelderland. Het huis wordt voor het eerst vermeld in 1372 als de roofridder Sweder Rodebaert van Wisch eigenaar van het kasteel is. Het kasteel lag strategisch te midden van moerassen en was een ideale schuilplaats na gehouden rooftochten. Onder druk van hertog Karel van Gelre, die het kasteel driemaal tevergeefs belegerde, gaf de kasteelheer zich toch in 1512 over waarna de verdedigingswerken gesloopt werden. Later heeft de dichter Staring er gewoond en nu wordt toegang verleend tot het omvangrijke Staring-archief, dat op de Wildenborch ligt. Onder- zoekers kunnen in het kasteel de archieven bestuderen…..
Wilgenstraat
de Wilg is een geslacht van tweehuizige bomen uit de wilgenfamilie. Wilgen zijn bladverliezende bomen met verspreide bladstand. De knop heeft één knopschub. De bloem van de wilg heeft de vorm van katje en groeit uit de zijknoppen van een éénjarige twijg. De wilgenkatjes zitten of staan, dit in tegenstelling tot populieren die hangende katjes hebben. Wilgen komen in Nederland veel voor langs sloten, ze houden namelijk van een vochtige bodem.
Wilhelminalaan Koningin
Wilhelmina Helena Pauline Maria (1880 – 1962) Prinses der Nederlanden was van 1890 tot 1948 regerend Koningin der Nederlanden. De koningin-moeder Emma reisde in mei 1900 met haar dochter naar het slot Schwarzburg in Thüringen. Daar had ze ontmoetingen gearrangeerd met drie huwelijkskandidaten. Moeder en dochter kozen voor hertog Hendrik zu Mecklenburg Schwerin. Op 30 april 1909 werd hun enige kind geboren: Juliana. In februari 1939 werd besloten tot de bouw van een centraal vluchtelingenkamp voor uit Duitsland gevluchte joden. Gekozen werd voor een locatie bij Elspeet. Koningin Wilhelmina verzette zich daar tegen; zij vond de afstand van twaalf kilometer tot haar zomerverblijf paleis Het Loo veel te weinig. Het kamp werd uiteindelijk bij Hooghalen gebouwd (kamp Westerbork). In mei 1940 vluchtte zij met de regering naar Engeland en in mei 1945 kwam ze weer terug.
Willemshoevelaan
wellicht vernoemd naar de Willemshoeve…?
Wingerd De
de wingerd is een geslacht van houtige klimplanten uit de wijnstokfamilie. Planten uit dit geslacht worden vaak gebruikt als sierplant. De Nederlandse naam 'wingerd' is een verkorting van wijngaard, wat duidt op de verwant- schap met de wijnstok.
Winterakker
Winter is een van de vier seizoenen. De winter loopt officieel van 21 december t/m 21 maart, op die datum passeert de zon de evenaar op weg naar het noorden en dan begint bij ons de lente. De winterakker wordt in september bewerkt en ingezaaid met wintergranen.
Wittstraat Witte de
Witte Corneliszoon de With (1599–1658) (bijgenaamd Dubbelwit) was een Nederlandse Vlootvoogd in de 17e eeuw. Hij werd in Nieuwenhoorn geboren. In 1628 werd hij, in dienst van de WIC, vlaggenkapitein bij Piet Hein op de Amsterdam bij diens aanval op de Zilvervloot. De With kreeg een prijsgeld van ongeveer 500 guldens, wat hem zwaar tegenviel want hij vond dat hij een cruciale rol gespeeld had bij het onderscheppen van de vloot. Hij sneuvelde in de Noordse oorlog tegen de Zweden.
Wolffstraat Betje
Elizabeth Wolff-Bekker (1738-1804) was een Nederlands schrijfster. Ze trouwde in 1759 met de 52-jarige predikant Adriaan Wolff. In 1777, na de dood van haar echtgenoot, ging Wolff samenwonen met Aagje Deken en begonnen zij gezamenlijk te publiceren. Hun grootste successen was de briefroman ‘De Historie van mejuffrouw Sara Burgerhart’. Vanwege hun patriottische sympathieën verhuisden Wolff en Deken in 1788 naar Frankrijk. Tussen 1793 en 1796 schreven ze aan ‘Historie van Mejuffrouw Cornelia Wildschut’, een roman in 6 delen. Door financiële nood moesten zij in 1797 terugkeren naar Holland, waar ze in Den Haag woonden. Wolff stierf in Den Haag; enkele dagen na haar overlijden stierf ook Deken.
Wollegras
wollegras is een pollenvormende vaste plant, die behoort tot de cypergrassenfamilie. De soort staat op de Neder- landse Rode lijst van planten als vrij zeldzaam en matig afgenomen. Wollegras bloeit van maart tot mei met een 2 cm lange, langwerpig-eironde aar met talrijke borstels die uitgroeien tot 2,5 cm lange, witte haren. Hieraan heeft de plant de naam wollegras te danken. De plant komt in moerassen voor en is een veenvormer.
Wolvendijk
In 1800 toen er in ons land twee miljoen mensen woonden, kwamen er nog wolven voor en onlangs besloot Staatsbos- beheer dat die diersoort vrij rond moet kunnen lopen in de Oostvaardersplassen. "De wolf hoort hier thuis'', zegt ecoloog Frans Vera van Staatsbosbeheer dus…..!
Wolvenpolder
zie Wolvendijk
Wolwever
iemand die wollen garen tot stoffen weeft, dit beroep komt in de 17e eeuw vaak voor, vooral in gebieden waar veel schapen gehouden werden
Woonkreek
De eerste bewoners van ons land waren nomaden, dus mensen die met hun vee van de ene plaats naar de andere trokken. Later vonden de een vaste woonplaats, liefst in de buurt van water. Een kreek is een kleine watergeul en in de eeste nederzettingen woonden veel mensen in een hol onder de grond, daarna in een hut van takken, vervolgens in een plaggenhut, weer later in een houten hok en tenslotte in huizen van steen…..
Wulphoek
De wulp is een vogel uit de familie van snipachtigen. Het vrouwtje groter dan mannetje en met langere snavel. Hij is de grootste Europese steltloper met lange poten, donkere erg lange snavel naar beneden gebogen. De wulp is schuw en moeilijk te benaderen, hij broedt in duinen, weilanden, moerassen, etc., met dichte vegetatie, maar nooit onder bomen en hij fourageert in open terrein in weilanden, kwelders en moddervlaktes.
Wupperpad
De Wupper is een rivier in Noord-Rijnland-Westfalen, Duitsland, die als Wipper ontspringt bij Börlinghausen in het Bergische Land. De monding van de rivier is bij Leverkusen in de Rijn. De lengte van de Wupper is 113 km. De Wupper/Wipper heeft de naam gegeven aan twee Duitse steden: Wuppertal en Wipperfürth.
Wijngaard
Een wijngaard is een met druivenplanten door wijnboeren in cultuur gebracht stuk landbouwgrond. Wijngaarden worden meestal op hellingen aangelegd, met name hellingen die naar het zuiden gericht zijn. Hierdoor ontvangen ze meer zonlicht.
Wijnruitdonk
De wijnruit is een vaste plant die behoort tot de wijnruitfamilie. De plant wordt als sierplant in tuinen gebruikt, vanwege de blauwgrijsachtige bladeren die echter een stof bevatten die bij zonlicht een huidirritatie kan veroor- zaken. De wijnruit bloeit in juli en augustus met gele bloemen en de bloeiwijze is een tuil. De plant kan zeer goed tegen hitte en droogte.
Wijsmuller-Meijerpad Truus
Truus Wijsmuller-Meijer (1896-1978) - Oorlogsheldin en lid van de Amsterdamse gemeenteraad voor de VVD. Begon reeds in 1933 met het redden van Joodse kinderen. Lou Vroland schreef het later bekend geworden boek "Geen tijd voor tranen". Zij redde in totaal meer dan 10.000 kinderen uit de klauwen van het Nazi-regime…..!

X

Top

.....
..........
.....
..........

Y

Top

IJsbloemstraat
De ijsbloem is een geliefde tuinplant en doet wel iets aan grote madeliefjes denken, maar dat is enkel bij zeer oppervlakkige beschouwing. Planten uit de ijskruidfamilie hebben namelijk geen bloemhoofdjes, zoals bij de composietenfamilie. Het bloempje reageert direct op zonlicht, schijnt de zon dan gaat de knop open en bij bewolkt weer blijft het knopje gesloten….
IJsselstraat
De rivier de IJssel is een Nederlandse aftakking van de Rijn. Zij takt bij Westervoort af en stroomt in noordoostelijke en later in noordelijke richting naar het Ketelmeer respectievelijk het IJsselmeer. De lengte van de IJssel is ongeveer 125 km. Om de scheepvaart richting de IJssel te waarborgen is de huidige geul kunstmatig verdiept dankzij strekdammen of kribben. Bij lage afvoer zorgt dit voor een smallere, maar toch nog snel stromende en daardoor relatief diepe Ijssel. De IJssel is jaarlijks op de laatste zondag van september het toneel van de Veluwerally, met honderden deelnemers een van de grootste kano-prestatietochten in Nederland.
IJsvogelhoek
De ijsvogel is een kleine vogel met een korte staart en pootjes, een korte nek, korte, afgeronde vleugels, een grote kop met grote ogen en een lange, dolkvormige snavel, geschikt om vissen mee te vangen en vast te houden. De ijsvogel heeft een snelle, rechte vlucht, vaak vlak boven het wateroppervlak. Hij kan op deze manier snelheden bereiken van 80 km per uur. De vleugelslag is snorrend, afgewisseld met een korte glijperiode. Hierdoor is er van een ijsvogel in vlucht zelden meer te zien dan een blauwe en/of oranje flits.
Yukonstraat
De Yukon is een rivier (3185 km) in Canada en Alaska, ze ontspringt in het Tagishmeer, stroomt met een boog door Alaska en mondt uit via een wijde delta in de Beringzee. De Yukon heeft een gering debiet en een regelmatig verval. De zeldzame stroomversnellingen, die de Yukon een onregelmatige loop geven, zijn aangelegd om elektriciteit op te wekken. De rivier is vanaf Fort Selkirk tot aan Dawson bezaaid met kleine eilandjes. In Alaska wordt de rivier breder en ze is gedurende drie maanden per jaar bevaarbaar vanaf Whitehorse, de hoofdstad van Yukon.
IJzertijdkreek
De ijzertijd is de periode die volgde op de bronstijd en gekenmerkt werd door het gebruik van ijzer. Er is geen eenduidige wereldwijde ijzertijd vast te stellen omdat de exacte periode waarin mensen begonnen ijzer te gebruiken afhankelijk is van de cultuur en geografische ligging. In West-Europa wordt de ijzertijd gedateerd op de periode van circa 800 v.C. tot de Romeinen naar de Lage Landen kwamen dus circa het begin van onze jaartelling.

Z

Top

Zaanstraat
De Zaan is een waterloop van 10 kilometer lengte, die dwars door de gemeente Zaanstad loopt: Van Oost- en West- Knollendam in het noorden tot de Dam in Zaandam in het zuiden. Oorspronkelijk was de Zaan een aftakking van het IJ.
Zambezistraat
De Zambezi is een rivier in zuidelijk Afrika met een lengte van 2660 km en heeft haar bron in Zambia en vormt de grens met Zimbabwe vanaf de Victoriavallen. Ze vloeit via het Karibameer naar Mozambique, waar ze uitmondt in de Indische Oceaan.
Zanddijk
Het lichaam van een zanddijk bestaat uit zand en dat is natuurlijk geen partij voor stromend water. Daarom moet een zanddijk aan alle kanten beschermd worden zodat het zand niet wegspoelt bijv met stenen of met gras.
Zandweg
een zandweg is een weg waarvan het wegdek uit zand bestaat.
Zeefvoorde
Een zeef is een instrument dat gebruikt wordt om mengsels te scheiden op basis van korrelgrootte, of vast van vloeibaar. Wat wel of niet door de zeef valt wordt dus gesorteerd in groter of kleiner dan de openingen in de zeef. Het kan bijvoorbeeld worden gebruikt in een zandbak. Als je fijn zand in een zeef stopt dan zal het zand door de gaatjes zakken, maar onzuiverheden als takjes en steentjes zullen blijven hangen.
Zeggelenstraat Marie van
Marie Christina van Zeggelen (1870-1957) was een Nederlandse schrijfster die veel over Nederlands-Indië heeft geschreven. Het bijzondere van Van Zeggelens boeken is dat zij vrijwel altijd vanuit het inlandse perspectief schrijft. Haar hoofdpersonen zijn inlanders en bewegen zich in een Indonesische samenleving. De Europeanen zijn vreemdelingen in haar boeken en worden vaak als indringers gezien. Van Zeggelen begon te schrijven vanuit een idealistische literatuuropvatting;op zoek naar het mooie en schone in het inlandse leven en de Indonesische natuur….
Zeisvoorde
Een zeis is een landbouwwerktuig dat kan worden beschouwd als een verdere ontwikkeling van de sikkel. Een zeis bestaat uit een lang gebogen mes, aan de binnenbocht scherp, met een scherpe punt, bevestigd aan een steel met soms een maar meestal twee handvatten. De zeis wordt gebruikt door met een snelle zwaaiende beweging lang gras of graan te maaien zonder dat de maaier zich daarvoor hoeft te bukken.
Zeldenrust-Noordanusstraat Mary
Mary Zeldenrust-Noordanus (1928-1984) was psycholoog-psychotherapeut en voorzitter van de NVSH (Nederlandse Vereniging voor Sexuele Hervorming) en ze was nauw betrokken bij de consultatiebureaus Rutgers Stichting. Zij ontpopte zich in de loop der tijd eveneens als een groot voorstandster en -vechtster van de totale vrijgave van (bijna) alle pornografie. In haar laatste levensfase – Mary Zeldenrust overleed uiteindelijk aan de gevolgen van borstkanker – heeft zij zich bijzonder ingespannen voor nader onderzoek naar de relatie tussen kanker, de menselijke psyche en diverse omgevingsfactoren.
Zichtvoorde
een zicht is een landbouwwerktuig voor het maaien van graan dat het midden houdt tussen een zeis en een sikkel. Een zicht en een sikkel worden met één hand gehanteerd, een zeis met twee handen. De steel en handvat van een zicht heten samen de werft.
Zinkseweg
Zink is een blauwig wit metaal en een redelijk goed geleider en In de industrie wordt zink veelal gebruikt in legeringen. Rond het jaar 1000 was men in India al in staat zink te smelten en gedeeltelijk te zuiveren. Zink wordt gebruikt tegen corrosie door verzinken en zinkoxide bij de verfindustrie. Zinkoxide wordt ook als bestand- deel gebruikt bij verschillende zalven tegen exceem
Zinniapad
de zinnia is een sierplant uit Mexico, vernoemd naar de Duitser Johann Gottfried Zinn. De plant bloeit van half juli tot oktober met witte, roze of purperen bloemen. De plant is eenjarig en kan in mei in de volle grond gezaaid worden.
Zomerakker
de Zomer is een van de vier seizoenen, ze duurt van 21 juni t/m 23 september, op die datum passeert de zon de evenaar op weg naar de zuiderkeerkring en dan begint bij ons de herfst. De zomer kenmerkt zich op het noordelijk halfrond door relatief hoge temperaturen, langer daglicht en vooral bloeiende akkers…!
Zonnebloemstraat
De zonnebloem is een tot 3 m hoge, eenjarige plant uit de composietenfamilie. De bloem wordt gemakkelijk gekweekt uit een pit die in de tuin geplant kan worden. De zonnebloem groeit op elke goed gedraineerde leemsoort. Onvol- wassen zonnebloemen waarvan de bloemknop nog niet geopend is, draaien overdag met de zon mee van oost naar west en 's nachts keert de bloemknop terug naar de oostelijke stand. Tegenwoordig bestaat er een kweekvorm met een hangend hoofd, die aantrekkelijk is voor boeren omdat de bloemen minder beschadigd worden door vogels en vuil van uit de lucht. De zonnebloem bloeit van juli tot oktober.
Zonstraat
De zon is de ster die zich het dichtst bij de aarde bevindt en het helderste object aan onze hemel en vergeleken bij andere sterren is ze een gele dwerg. Het licht van de zon doet er acht minuten over om de aarde te bereiken, dat betekent dus dat we de zon zien op de plaats waar ze acht minuten geleden stond… Op de zon vinden veel nog nauwelijks begrepen verschijnselen plaats. Zo treden zonnevlekken op, verschijnen er protuberansen en zonnevlammen, is er sprake van zonnewind, zijn er zonnebevingen en wordt er opvallend weinig straling afgegeven bij een zonne- minimum.
Zoom De
De Zoom is een beek in de provincie Noord-Brabant, ontspringt in België als ‘Oude Moervaart’ aan de noordkant van de Kalmthoutse Heide en stroomt als ‘Spillebeek’ ten westen van Essen naar de Nederlandse grens. In Nederland stroomt zij als ‘Zoom’ langs Wouwse Plantage en mondt uit in de Theodorushaven in Bergen op Zoom.
Zoutgras
De zoutgrasfamilie is een familie van eenzaadlobbige planten. Het zijn kruidachtige, voor het merendeel over- blijvende moeras- en waterplanten. De familie komt voor van koude tot subtropische gebieden, voornamelijk in de kuststreken. In Nederland groeien het moeraszoutgras en het schorrenzoutgras.
Zuidakker
wordt aan gewerkt
ZutphenstraatJanvan
Johannes Andries van Zutphen (1863-1958) was een Nederlands vakbondsman en oprichter en voorzitter van sanatorium Zonnestraal in Hilversum. Hij groeide op in de Amsterdamse volksbuurt Kattenburg en werd daar al op vroege leeftijd geconfronteerd met het arbeidersbestaan. In 1883 werd hij lid van de Sociaal-Democratische Bond. Vanaf 1907 had hij als SDAP vertegenwoordiger zitting in de Provinciale Staten van Noord-Holland. In 1898 werd zijn vriend Johan Harttorff getroffen door tuberculose en Van Zutphen, die onder anderen zijn moeder en zus had verloren aan deze ziekte, begon een geldinzamelingsactie om een sanatoriumkuur te financieren en dat resulteerde in het sanatorium Zonnestraal. In 1943 werd de Zonnestraal door de Duitsers ontruimd en dreigde deportatie voor de joodse patiënten. Van Zutphen nam, uit protest tegen het optreden van de bezetter, ontslag als voorzitter van het dagelijks bestuur van het sanatorium en nam samen met zijn tweede vrouw de zorg voor zijn rekening voor meer dan honderd joodse onderduikers….!!
Zuylenstraat Belle van
Isabella Agneta Elisabeth van Tuyll van Serooskerken (1740 - 1805), beter bekend onder haar pseudoniem Belle van Zuylen of Isabelle de Charrière, was een achttiende-eeuwse Franstalige schrijfster en componiste. Na afwijzing van verscheidene huwelijkskandidaten trouwde Belle uiteindelijk in 1771 met Charles-Emmanuel de Charrière, een Zwitser en voormalig huisleraar van haar broers. Het echtpaar vestigde zich in Zwitserland. Daar begon haar schrijfcarrière pas goed. Ze schreef romans, brochures, toneelstukken, opera’s, liederen, sonates voor klavier en dansen. De gemeente Utrecht wil in Leidsche Rijn een toren met de naam Belle van Zuylen met een hoogte van ruim 250 meter bouwen.
Zwaag
Zwaag is een oud dorp dat in de dertiende en veertiende eeuw al bestond en zelfs stadsrechten verkreeg. Door voortdurende onenigheid met Hoorn is Zwaag deze weer kwijtgeraakt en sindsdien is het een dorp gebleven…...
Zwaluwstraat
Zwaluwen vormen een familie uit de orde van zangvogels. Zwaluwen zijn snelle vliegers die tijdens de vlucht jagen op insecten. Er wordt gezegd dat je aan de hand van de hoogte van de vlucht van zwaluwen het weer kunt voorspellen; bij mooi weer vliegen de insecten hoog, terwijl bij slecht weer de insecten lager vliegen. Zwaluwen jagen in de lucht op insecten en zitten dus op dezelfde hoogte. Volgens het bijgeloof brengen zwaluwen geluk. Daar waar een zwaluw zijn nest bouwt, zal voorspoed heersen en zal de bliksem niet inslaan. Men zag pas in de negentiende eeuw in dat zwaluwen niet overwinteren, maar dat ze net als vele andere vogelsoorten, naar het zuiden trekken
Zwanenhoek
Zwanen zijn de grootste watervogels uit de onderfamilie Zwanen en ganzen. Zwanen zijn elegante vogels met een lange hals. Ze zijn zwaargebouwd en stijgen moeizaam op van het water. Daarbij trappelen ze en slaan ze krachtig met de vleugels. Het voedsel bestaat meestal uit waterplanten, die gezocht worden in ondiep water. Hierbij komt hun lange hals goed van pas. Maar bij gebrek aan flora zal de zwaan ook kleine vissen eten. Zwanen zijn monogaam; een paar blijft hun hele leven bij elkaar. Het nest bevindt zich op de grond of op een berg plantaardig materiaal in of op de oever van water. Bij het verdedigen van hun broedsel kunnen mannetjes behoorlijk agressief zijn.
Zwenkgras
struisgras is een vaste plant uit de grassenfamilie. In het wild groeit struisgras niet alleen op vochtige plekken, maar ook in weilanden, in wegbermen en in het bos. Ook komt het voor op ietwat zure gronden van heide en veengebieden. Tijdens droogte blijft gewoon struisgras lang groen. Daarnaast is het één van de belangrijkste gras- soorten voor gazons en is het zeer goed geschikt voor de greens van golfvelden.
Zwette
een zwette is een oud-Nederlands woord en betekent grens: hier wellicht een waterscheiding
Zijlstraat
een zijl is een aan weerszijden afsluitbaar kunstwerk waarin door aanpassing van het waterpeil, schepen van het ene op het andere niveau worden gebracht.

Top