Pathopeia:
Beroep op de emotie en aansporingen
  • amfidiorthosis: het verzachten of afbakenen van een aanklacht die in woede is gedaan;
  • anacoenosis: het vragen van de mening van de toehoorders;
  • anticategoria: wederzijdse beschuldigingen of tegenbeschuldigingen;
  • antirrhesis: het verwerpen van een argument omdat het insignificant, fout of slecht is;
  • apaetesis: een zaak die in woede opzij is gelegd later opnemen;
  • apocarteresis: alle hoop opgeven in de ene richting en de andere inslaan voor hulp;
  • apodioxis: een argument verontwaardigd verwerpen als impertinent of absurd;
  • aporia: het tot uitdrukking brengen van twijfel of onzekerheid;
  • aposiopesis: het plotseling afbreken van een zin; een plotseling zwijgen;
  • apostrof: het zich plotseling wenden tot een andere persoon;
  • ara: een verwensing of smaadvers;
  • asphalia: zichzelf aanbieden als borg voor een verplichting;
  • bdelygma: een uitdrukking van haat of afschuw;
  • cataplexis: een bedreiging met straf, ongeluk of rampspoed;
  • compliment: het uitvoeren van geëmotioneerde ceremoniën;
  • comprobatio: het complimenteren van iemands rechters of toehoorders;
  • deesis: een heftige smeekbede aan goden of mensen;
  • dehortatio: een waarschuwing, een advies het tegenovergestelde te doen;
  • diabole: een voorspelling of afkeuring van toekomstige gebeurtenissen;
  • diasyrmus: een kleinering van de argumenten van de tegenstander;
  • dicaeologia: excuses maken uit noodzaak;
  • donysis: het beschrijven of reconstrueren van heftige emoties;
  • ekfonesis: een uitroep die emotie uitdrukt;
  • emfaze: het spreken met nadrukkelijke uitingen van gevoel en veel nadruk;
  • encomium: het prijzen van een persoon of voorwerp door inherente eigenschappen op te hemelen;
  • epiplexis: een vraag stellen om (vervolgens) te vermanen;
  • erotesis: een retorische vraag die sterke afkeuring of ontkenning impliceert;
  • eucharistia: een dankzegging tijdens een rede;
  • euche: een belofte of eed tijdens een rede;
  • eulogia: een persoon of voorwerp aanprijzen;
  • eustathia: een gelofte van standvastigheid;
  • exordium: de inleiding van een rede om de aandacht van de toehoorders te trekken;
  • exuscitatio: emotionele uitingen die de toehoorders moeten bewegen tot soortgelijke gevoelens;
  • hypocrisis: de spot drijven met een tegenstander door zijn gebaren of spraakeigenschappen te overdrijven;
  • indignatio: hartstochtelijk spraakgebruik of luid, boos spreken;
  • inter se pugnantia: op hypocrisie of inconsistentie wijzen in het gezicht van de tegenstander;
  • mempsis: klagen over onrecht en om hulp smeken;
  • mycterismus: de spot drijven met een tegenstander, begeleid door gebaren;
  • oictros: het opwekken van medegevoel of vergeving;
  • ominatio: een onheilsprofetie;
  • onedismus: het vermanen van iemand als ondankbaar of goddeloos;
  • optatie: het uitspreken van een (harte)wens;
  • orcos: een eed;
  • paeanismus: een uitroep van vreugde;
  • paramythia: een treurende troosten;
  • peroratie: een hartstochtelijke slotrede;
  • philophronesis: een poging woede te verzachten door vriendelijke spraak en nederige onderworpenheid;
  • proklesis: een heftige oproep tot actie;
  • protrope: het aansporen van de toehoorders door dreigingen en beloftes;
  • sarcasme: een schimpscheut of hoon;
  • sygnome: het vergeven van onrecht;
  • tapinosis: onwaardige taal die een persoon of voorwerp vernedert;
  • thaumasmus: een uitroep van verbazing;
  • threnos: een jammerklacht.
  Terug naar de stijlfiguren  
  © Maurice van Elburg  
  Terug naar de homepage