Jean Michielshofje

Pieterskerkstraat 10

Gesticht in 1687

Gevestigd in een vroeg 17e eeuws complex

Verbouwd in 1747

Restauratie in 1964 en 1989

Bestuur: Stichting Leidse Studentenhuisvesting

 

Foto Marinus Klein

 

Op 26 januari 1687 bezocht Juffrouw Catharina Geschier, weduwe van Jean Michielsz. , Notaris Adriaen Oosterling om haar testament te laten beschrijven. Jean Michielsz was in leven koopman in Leiden en hij en zijn echtgenote bewoonden een huis aan de Herengracht. Beiden woonden op stand want in die dagen was het wonen aan de Herengracht bestemd voor rijke kooplieden. Juffrouw Geschier had eerder met haar overleden echtgenoot afgesproken dat de langstlevende van het kinderloze echtpaar een hofje zou stichten. In 1686 had haar man voor dat doel enkele huisjes gekocht in een poort uit het begin van de 17e eeuw aan de Pieterskerkgracht. De weduwe kocht een jaar na het opstellen van haar testament nog enkele huisjes ter plekke.

Na haar overlijden werd aan de bouw van het begonnen, geheel en al naar de wens van het echtpaar. De uitvoerders van het testament verbouwden en pasten de bestaande huisjes aan. Het hofje kreeg daardoor een rommelig karakter want op het hofje was geen huisje gelijk van bouw. Maar dat was juist het aardige er van. De huisjes op het hofjes werden bestemd voor vier echtparen en acht vrouwen, ongehuwd of weduwe. De bewoners waren lidmaat van de Waalse Gereformeerde Religie.

Voor zover het de renten van het nagelaten bezit het toeliet kregen de bewoners eten, drinken en andere milde gaven.

Rechts op de foto de plek waar bewoonsters vroeger de was deden.

 

Welkomstmaaltijd

Voorts werd jarenlang een aardige regel van het hofje in ere gehouden. Een nieuwe bewoner bood bij wijze van welkom de medebewoners een feestmaaltijd aan. Met die aardige gewoonte werd echter in 1757 gebroken.

Tien jaar later kwam er een eind aan een andere traditie, het gratis verstrekken van bier. De bewoners klaagden dat de drank door verblijf in de bierkelder nergens naar smaakte. Wellicht werd er te weinig gedronken!

Na de klacht over de smaak van het bier, kregen de bewoners per week twee stuivers biergeld. Voor die tijd toch een flink bedrag.

In 1747 werden de oude vensters van het hofje vervangen door schuiframen. Het hofje ging met zijn tijd mee. In 1962 werd het Jean Michielshofje door aankoop eigendom van de Stichting Leidse Studentenhuisvesting en onder leiding van de architect E. A. Canneman werd het gerestaureerd volgen de opvattingen van de jaren zestig. Gelukkig deed de restauratie geen afbreuk aan het oorspronkelijk rommelig karakter van het complex woninkjes.

In mijn jeugd heb ik het hofje mogen ervaren als een bij elkaar gerommeld schilderachtig geheel, waar gezellige en vriendelijke oude vrouwtjes woonden. Vanwege mijn bezoeken aan het Tevelingshofje bleef voor mij de poort van Jean Michielshofje niet gesloten.

Daarnaast ging ik vlak bij het hofje op school, de Jongensschool voor Ulo aan de Pieterskerkstraat. Dat schoolgebouw is jammergenoeg gesloopt. Wellicht vanwege het fabrieksachtig uiterlijk. Ook nu nog heeft het Jean Michielshofje een gezellig rommelig karakter.

 

hofje van Jean Michiel - vervolg