Schachtenhofje
Middelste Gracht 27
Gesticht in 1664
Het hofje werd gebouwd in 1671
Gerestaureerd 1977-1978
Bestuur: College van regenten van de
Gereformeerde Kerk vanaf 1921
Foto: Marinus Klein
,jammer dat er voor zulke monumentale
geveltjes altijd auto’s staan geparkeerd …’
Het hofje werd gesticht door de Leidse
weesjongen Theunis Jacobsz. Van der Schacht. Hij groeide op in het Weeshuis en
leerde veters en band vervaardigen.
Later had van der Schacht en zijn vrouw
een bedrijfje aan de Nieuwe Rijn. Daar deed het echtpaar goede zaken en zij
beheerden met zuinigheid en vlijt hun spaarpot. Zij kochten vijf huisjes aan de Middelste Gracht en een
familiegraf in het koor van de Pieterskerk. Een bijzondere plek in de kerk en
alleen weggelegd voor welgestelde lieden. In 1664 stapte van der Schacht naar
de notaris om zijn testament te laten maken. Hij bepaalde dat na zijn
overlijden een hofje met twaalf huisjes moest worden gebouwd dat zijn naam zou
dragen. Bewoners van veertig jaar, zowel mannen als vrouwen, mochten er gratis wonen. De stichter bepaalde
voorts dat de toekomstige bewoners allereerst familieleden moesten zijn van hem
en zijn echtgenote. Daarna ging zijn voorkeur uit naar bewoners die in het
Weeshuis van Leiden waren opgegroeid. Direct na zijn overlijden gingen de
uitvoerders van zijn testament aan het werk. De huisjes aan de Middelste Gracht
werden afgebroken om ruimte te verkrijgen voor de bouw van het hofje. Al in
1671 werden de eenvoudige huisjes bewoond. De dubbele pomp op het hofje dateert
echter uit 1730 en pompte naar behoefte put- of regenwater. De gevel van het
voorhuis aan de Middelste Gracht, waarin het jaartal 1671, werd versierd met
zandstenen ornamenten. Zij verwijzen naar het beroep van de stichter.