The5thSeAson: Palmen en andere Subtropen

In juni geven wij extra aandacht aan de subtropische planten. Juni is namelijk ideaal voor het aanplanten van subtropische planten als (winterharde) palmen, bananen, vijgen, sinaasappels, de aronskelk, de eriobotrya en de opuntia (vijgcactus). Deze planten maken uw tuin echt bijzonder en speciaal en verhogen de sierwaarde van de tuin jarenlang.

Bij The5thSeason kan stekmateriaal worden uitgewisseld en is er tijd en ruimte genoeg voor een persoonlijk advies.

Als u een kijkje wilt nemen in de tuin van The5thSeason dan is dat op de donderdagavond mogelijk. Een andere avond kan eventueel ook. Wel even contact opnemen met ons hierover (het gaat hier om een privé-tuin), dan krijgt u ook het adres van de tuin.

In mijn succesvolle en al jaren oude tuin zijn er al meerdere planten die zaad voortbrengen. Van twee van deze planten, de Trachycarpus fortunei en de Poncirus Trifoliata, wil ik zaden beschikbaar stellen aan bezoekers van deze website. Klik voor meer informatie hierover door naar de volgende pagina:

Zaden

De palmen

Linnaeus noemde de palm de koningin van het plantenrijk en wie droomt er nou niet van een tuin met palmbomen erin? En wist u dat Nederland door de koloniale aanwezigheid in het Verre Oosten er voor gezorgd heeft dat er meer kennis is gekomen over deze koningin van het plantenrijk, de palm.

Een subtropische tuin zonder palmen is onmogelijk. Met de Trachycarpus fortunei of zijn broertje Trachycarpus wachrianus lukt dat goed. Het gaat ook met een andere familie die er sterk op lijkt, de Chamaerops humilis, alleen heeft deze scherpe stekels aan de bladstelen.

De eerste jaren groeit de palm traag, maar na de eerste 6 jaar komt er echt schot in. 13 Bladeren per seizoen is dan niet ongebruikelijk. Bij mij is hij in de laatste 5 jaar anderhalve meter gegroeid en heeft hij al 3 keer gebloeid. Zelfs uitzaaien in de koude grond lukt, wat is gebleken na het afvallen van de bessen (de zaden) die ontstaan na de bloei.

De planten hebben een hekel aan een nat hart en natte voeten. Alleen op een warme zomerdag houden ze van veel vocht.

Voor alle winterharde soorten geldt dat ze best goed gedijen in ons klimaat. Alleen echt strenge winters (als het kouder is dan min 15 graden) kunnen palmen doen sneuvelen. Geloof ook niet de bakerpraatjes als “deze palmboom is volledig winterhard” of "alleen in zachte winters zijn sommige palmbomen een beetje winterhard".

Als het kouder wordt dan min 10 graden moeten palmen tegen de ergste vorst beschermd worden door een bos stro in het hart van de plant te stoppen. Eventueel kan nog een deken om de plant gewikkeld worden. (Noppen)folie kan ook, maar nooit langer dan 3 dagen omdat folie isolerend werkt en daardoor de vochtigheid niet wegkan – hierdoor kan de palm gaan rotten.

Meer informatie over winterhardheid en palmen staat op de volgende webpagina’s van The5thSeason:

Palmenoverzicht

Palmen in de winter

Winterhardheid en Vorstgevoeligheid

Musa basjoo, de banaan

De Musa basjoo is van origine een vezelige Japanse banaan. Het is de reus in de tuin waar de hele buurt het over heeft. Deze banaan kan in Nederland en België overwinteren en ieder jaar opnieuw 3 meter hoog worden.

Als vaste plant groeit deze in de loop der jaren uit tot een enorme kluit van allemaal jonge bananenbomen. De hoofdstam geeft elke 10 dagen weer een nieuw blad in het zomerseizoen en na 3 jaar kan de banaan ook gaan bloeien en bananen krijgen. Na de bloei sterft de hoofdstam af en de jonge spruiten blijven over. Het Nederlandse zomerseizoen is alleen helaas te kort om echt banaantjes te zien groeien.

De Musa basjoo valt uitstekend te combineren met andere planten zoals palmen, bamboe en siergrassen. Zo creëert u een oosterse of Indonesische tuin.

Ontwerpen van tuinen

Tuinsoorten

De Musa basjoo is van nature een windgevoelige plant en heeft voor de groei veel energie nodig. Kies daarom een beschutte plaats voor de plant. Het eerste jaar bij voorkeur als kuipplant houden en op een koude plaats (+0 graden) laten overwinteren. Hierdoor ontstaat er een goede wortelkluit.

Verder houdt de banaan van vruchtbare grond. Vul het plantgat met bemeste tuinaarde (koemest) of compost. Tijdens de groei vaker bijmesten (koemest) en veel water geven.

Het is aan te raden de banaan te planten in een grote kuip zonder bodem. Het voordeel hiervan is dat de spruiten makkelijker te verplanten zijn en dat ook het bemesten en water geven beter gaat.

Bij de eerste koudeperiode in het najaar sterft de plant bovengronds af. Breng een dikke laag droog blad en stro aan om de plant te beschermen tegen de ergste vorst. Liever niet met (noppen)folie, omdat dan de plant kan gaan rotten omdat het vocht niet weg kan.

Een andere manier is de plant in de herfst "in te pakken": bladeren naar boven vouwen, rietmat of stro eromheen, dan (noppen-)folie eromheen wikkelen, ten slotte een oude paraplu tegen het inregenen. Eventueel kunt U een pvc rioleringsbuis gebruiken. In bet voorjaar eerst de paraplu eraf en dan het "jasje". Bij goed inpakken groeit de banaan verder vanaf het "inpak"-niveau.

Zantedeschia aethiopica, de witte aronskelk

Deze bekende plant kent een licht wrang verhaal: de aronskelk is vooral bekend als grafbloem. De aronskelk komt gelukkig weer terug in de meer eigentijdse interieurs en de plant wordt ook steeds vaker als potplant gezien.

Deze knolplant is in ons klimaat niet winterhard. Alleen door hem diep te planten, 15 cm in de grond, winnen we wel wat terrein op de vorst. Als in de herfst het afgevallen blad er ook nog overheen wordt gegooid dan redden ze het wel.

Een andere manier om de aronskelk te laten overwinteren is om de kluit van de plant in de vijver af te laten zakken tot onder het vorstniveau. Na de vorst kan de kluit dan weer omhoog gehaald worden.

De aronskelken worden ieder jaar groter en groter en er zal er een ongekende bloei zijn. De steriele zuivere witte kleur geeft de tuin een status van allure. De aronskelk wordt wel 120cm hoog met blad tot op 60 –70 centimeter hoog. Een lust voor het oog!

Een weetje: de planten die ik heb stammen af van een plant die sinds 1964 buiten staat.

De Vijg

De vijg komt uit het Middellandse-Zeegebied en staat symbool voor de warmere streken maar doet het ook in Nederland zeer goed. In de tuin van The5thSeason staan er een heleboel.

De vijg geeft goede rijpe vruchten, zelfs in de schaduw. De vijg is een snelle groeier en geeft vruchten op het nieuwe hout. Na de eerste vruchten komt er ook een tweede groei van vruchten, maar deze moeten rond januari worden verwijderd om taksterfte te voorkomen. Schimmel kan zich namelijk nestelen in de kleine groene jonge vruchten en veroorzaken soms taksterfte.

De vijg staat het liefst op een zonnige plaats in kalkrijke grond. Om te zorgen dat hij niet te hard groeit, snoeit u de toppen terug en ontstaan er vruchttakken.

De soort Brown Turkey is de beste en de vroegste. Deze vijg geeft over een lange periode steeds een paar vruchten dus een emmer hoeft niet mee bij het plukken. Zestig vruchten per seizoen zijn heel gewoon. Ook is er een zwarte en een gele siervorm. Deze zijn onvruchtbaar en geven dus geen vruchten maar hebben wel heel mooi blad.

Wat betreft vorstschade heb ik dat pas ondervonden bij -17 graden.

De Vijg (Ficus Carica) NIEUW!

Poncirus trifoliata, de tuinsinaasappel

De Poncirus trifoliata is een heel bijzondere struik: het is een familielid van de sinaasappel. Bijna alle gecultiveerde rassen zijn op deze wilde onderstam geënt om zijn sterke beworteling en winterhardheid tot wel minus 20 graden.

De in het begin traaggroeiende plant bloeit rond het 8^e levensjaar met redelijk grote bloemen. Deze geuren helaas niet zo als de andere citrussen. Het mooist zijn de kleine geeloranje sinaasappelen in de herfst (helaas niet eetbaar). De plant maakt ook erg grote stekels van soms wel 5 centimeter groot die overigens groen zijn, net als het jonge tot 3 jaar oude hout. Niet zo geschikt voor kinderen dus, maar weer wel voor een ondoordringbare haag.

Slaapkamergeluk

Slaapkamergeluk is in mijn tuin gelijk aan onkruid maar wel erg bruikbaar. Ik gebruik hem als bodembedekker met daar tussen andere opvallende planten. Voor het contrast is deze plant ook zeer bruikbaar in bloembakken en tussen stenen.

De plantjes vriezen ‘s-winters helemaal zwart weg maar komen spoedig weer op in het voor jaar.

Eriobotrya

Eriobotrya is een boom of struik die eigenlijk nooit wordt aangeboden. Het is een goed groeiende heester die er van houdt in de volle zon te groeien. De struik lijkt een beetje op de laurier en gedijt goed op zandgrond. Op kleigrond doet hij het iets minder. De eriobotrya bloeit in de winter met een beetje bruinwitte bloemen. Vanwege gebrek aan insecten in de winter worden de bloemen niet of slecht bevrucht. De vruchten die er aan komen lijken op pruimen.

Nachtvorst van min 10 tot min 15 graden kan schade opleveren maar deze groeit in het volgende groeiseizoen weer weg.

Kiwi

De kiwi is een subtropische plant die helemaal winterhard is. De kiwi is tweehuizig, wat wil zeggen dat er een mannelijke en een vrouwelijke plant is. De vrouwelijke kiwi brengt de vruchten voort. Dit gebeurt echter pas na enkele jaren.

De kiwi is een hele krachtige groeier en lijkt hierdoor soms wel op een slingerplant. De kiwi in de tuin van The5thSeason brengt jaarlijks wel tot ruim 150 vruchten voort.

Opuntia, de vijgcactus

De opuntia is een koude in zijn soort die het goed doet op een droog plekje in de zon en daar ook nog leuk kan bloeien. De plantjes groeien goed op een goed doorlatende grond verrijkt met steenpuin. In de winter eventueel nog een glasplaatje erover om ze droog te houden.