Schermvliegen of parapenten of paragliden - wat is dat?

Deze drie aanduidingen voor dezelfde vorm van vliegsport komen eigenlijk op hetzelfde neer. Het enige verschil is dat het eerste woord Nederlands, de tweede benaming Frans en de derde Engels is.

Schermvliegen wordt nog wel eens verward met parachutespringen, het zijn echter twee verschillende vliegsporten. Bij het parachutespringen is het scherm vóór het vliegen in een soort 'rugzak' gevouwen en wordt na het verlaten van een vliegtuig geopend, om de valsnelheid te reduceren tot een aanvaardbare snelheid. De foto's op onze website geven u een indruk van de fantastische mogelijkheden van het schermvliegen.

Dan liever de lucht in...

Bij het schermvliegen is het scherm echter al geopend vóór de piloot met het scherm de lucht in gaat. Hierbij ligt het scherm geopend achter de piloot en wordt in een vliegende toestand gebracht door te versnellen, bijvoorbeeld door van een heuvel/berg af te lopen of - zoals dat in Horst-America in Noord-Limburg gebeurt - met behulp van een lier waarmee de piloot naar een maximale hoogte wordt gebracht. Op een bepaalde hoogte ontkoppelt de piloot waarna hij zelfstandig verder kan vliegen. Het schermvliegen is eigenlijk met twee verschillende stromingen begonnen, namelijk: het valschermzweven en het Franse parapente. Het schermzweven zoals dat in de vlakke landen beoefend wordt, is ontstaan uit het valschermzweven. Dat is weer zo'n 20-30 jaar geleden ontstaan met de ronde springkoepels. Hangend onder deze lappen stof werden de 'piloten'vooruit gesleept door een boot of auto. Eigenlijk waren het nog niet helemaal piloten, omdat ze zelf weinig tot geen controle hadden over hun scherm. Daar kwam verandering in toen de eerste 'matrassen' aan de kabel verschenen. Hiermee was het mogelijk om, in tegenstelling tot de ronde koepels, te sturen. Na verloop van tijd werden ook deze chute's verbeterd, tot de hoge prestatieschermen waar nu mee gevolgen wordt.

Liervliegen

Deze methode wordt in de vlakke landen gebruikt om een bepaalde starthoogte te bereiken zodat daarna zelfstandig verder gevlogen kan worden.

De piloot staat klaar met het open scherm achter hem/haar op de grond. Aan de piloot of tandempassagier is een lierkabel bevestigd door middel van een ontkoppelingsmechanisme, waarmee de piloot of passagier op de gewenste hoogte af kan koppelen. Nadat de piloot kenbaar heeft gemaakt om te willen starten geeft de startleider dit via de radio door aan de lierman. Deze zal de lier starten, de kabel eerst strak spannen en vervolgens de lierkabel binnenhalen.

De piloot (en bij een tandemvlucht ook de passagier) rent nu enkele meters en trekt daarbij het scherm aan de zogeheten risers boven zijn hoofd.

Het scherm vult zich met lucht en door de aerodynamische eigenschappen van het scherm zal het scherm een opwaartse kracht (lift) veroorzaken die groter is dan de totale weerstand. Het scherm mét piloot (en eventueel passagier) zal zich voorwaarts en omhoog bewegen - het begin van een vlucht.

De starthoogte is ongeveer 1/3 van de lengte van de kabel. Als de piloot ontkoppeld heeft, is het mogelijk om boven te blijven met behulp van thermiek. Dit zijn warme luchtbellen die ontstaan doordat de aarde op bepaalde plaatsen opgewarmd wordt. Omdat warme lucht lichter is dan koude lucht, zal deze stijgen.

Bergvliegen

De naam zegt het al: hierbij start je van een helling af boven een dal. Je hebt dus al meteen een bepaalde starthoogte. Op de helling ligt het scherm achter je en trek je het aan de risers omhoog. Tegelijkertijd begin je te lopen of te rennen en nadat het scherm keurig boven je 'staat' ben je in principe klaar.

Vaak zijn enkele passen voldoende om los te komen en het luchtruim te kiezen. Een fantastische, adembenemende ervaring.

Ook is het hierbij beter mogelijk om boven te blijven door een combinatie van stijgwinden en thermiek. Stijgwinden ontstaan als de wind tegen een helling omhoog blaast en zo de chute met piloot omhoog 'blaast'. Thermiek is hierboven al beschreven.

Er kan in principe zowel in de zomer als in de winter gevlogen worden.