© A.J.van Bodegraven
Jachthondentraining
Aandachtstraining:
Vuistregel:
Een hond zonder aandacht voor de baas, kan geen goed
luisterende hond zijn en mag U ook niet verlangen dat
het goed gaat. Een gegeven "commando" zal dan genegeerd worden,echter
bij veel voorkomen zal dit commando zelfs negatief gaan werken!
Hoe zouden we zijn aandacht kunnen krijgen ? Het "verstoppertje-spel":Tijdens
een (bos)wandeling,als de hond een eindje van ons weg is,verstopt men
zich achter een boom of bosje en gaat men de hond "Influiten" met
de hoge-toon fluit.(Altijd wel dezelfde toonritme aanhouden!)Aangezien
de hond een roedel dier is (hij stamt immers af van de wolf),zal hij gaarne
bij zijn roedel (in dit geval de baas) ,willen blijven.Normaliter
zal hij ook komen,komt hij dan is er altijd de "beloning" in de vorm van
"braaf" en een klopje op de borst of een aai over zijn kop en niet te
vergeten het "snoepje"!
Het "wegloop-spel":
Dit wordt toegepast als de hond niet direct komt.
Men laat zich aan de hond zien,trekt zijn aandacht door hard in
de handen te "klappen",dan zijn naam te noemen, te fluiten en vervolgens
rent men hard van de hond weg!
Komt hij, dan is er altijd de "beloning",ook als het wat langer
geduurd heeft. Het "komen" naar de baas,dient immers altijd
als een positieve prikkel ervaren te worden. Want "een positieve
reactie die een fijn gevoel geeft",zal immers herhaald worden!
Een negatieve prikkel geeft een negatieve reactie en zal de hond geen
fijn gevoel geven. Met andere woorden: de actie wordt niet meer herhaald.
Dit gebruiken we dus om de hond iets "af te leren".
Het "voorzit-spel":
- De hond komt netjes Uw richting op,het "knisperende zakje met
lekkers" houdt U op kruishoogte.
- U loopt achteruit,als de hond zowat op kruishoogte is,brengt
U het "zakje lekkers" op borsthoogte (de hond gaat nu omhoog kijken)
en U geeft het commando "ZIT".
- De beloning wordt gegeven,wacht een ogenblikje en U geeft hem
"vrij". Direct aanlijnen zou hem namelijk een minder prettig
gevoel kunnen geven.
Deze methode kunnen we ook gebruiken om hem goed
"voor" ons te laten zitten,dit
om scheef zitten te voorkomen.
Dit is namelijk een voorbereidende fase voor het
"Model-apport", waarover later meer!
- U zet de hond een meter voor U neer,de hond kijkt
naar U en U naar de hond.
- U roept hem naar U toe
en volgt de methodiek met het "knisperende zakje lekkers".
- Zit hij correct voor U, dan de "beloning"
geven.
- Weer naar achteren lopen,de hond volgt
normaal gesproken vanzelf en de "beloning" geven.
- Dit enige keren
herhalen.
Spelenderwijs leren we hem om goed bij U te komen en
perfect voor te gaan zitten. Want voor het "snoepje" doet hij alles!
Het "voerbakspel":
Een prima manier om de hond vlot te leren "komen op
bevel".
Hier wordt gebruikt gemaakt van de primaire behoefte
van het dier, namelijk de "beloning" in de vorm van
eten.
In de pupfase is dit een uitstekende methode om dit
hem te leren op een vriendelijke en speelse manier.
Bij het aanbieden van zijn voerbak,roept men zijn
"naam" en fluit men hem in op de "Inkom-fluit".
Trainingsattributen:
- Hondenfluit "Hogetoon" met een Zit-rolfluit
"Lagetoon"
- Canvas-dummy met eventueel een eendenvleugel.
- Canvas-dummy met eventueel een konijnen-
of hazenvel.
- Zakje met snoepjes/kaas.
En
niet te vergeten een goed humeur, veel
geduld en een vrolijke
enthousiaste stem.
Vrolijk zijn en belonen is en blijft de basis van de hele training! En
zorgt voor een goede relatie baas > hond. U dient immers als een team te
werken.
Commando's:
- " ZIT
",als de hond moet gaan zitten. Later kunnen
we ook de "Rol-fluit" voor dit commando
gaan gebruiken.
- " DOWN "of "AF",als de hond moet gaan
liggen.
- " HOGE
TOON FLUIT " met zelfde
toonritme (meestal
lang aanhoudend),als de hond naar de baas
moet komen. Het verdient aanbeveling om
ook zijn "Naam te noemen" en het commando
"Hier" te gebruiken.
- " VOLG
",vooraf gegaan aan de "Naam v/d hond,dit om de
hond attent
te krijgen". Wordt gebruikt als de hond
"aangelijnd of los gaat volgen".
- " VOOR-UIT ",als de hond weggestuurd
wordt.
- " OVER ",als de hond "over water" gestuurd
wordt.
- " APPORT ",als de hond iets moet
ophalen. Dit wordt gebruikt bij het apport
op "korte afstand te land";apport "uit het
water" en bij het "markeer apport".
- "
ZOEK-APPORT ",als de hond een apport moet
ophalen uit de "dichte dekking" of bij apport "over water".
- " SLEEP of ZOEK-SLEEP ",als
de hond een sleep-spoor
moet uitwerken.
- " VAST ",als de hond iets in zijn bek moet opnemen
en vast dient te houden.
- " LOS ",als de hond het
apport bij de baas moet afgeven en op zijn
commando pas los mag laten.
- " BLIJF ",als de hond op de plaats moet blijven
bij het "down liggen" of als hij moet blijven zitten,
zoals bij het
"markeer-apport" of bij oefeningen waarbij U het apport
zelf wegbrengt.
- " VOET ",een praktisch commando om de hond aan Uw
linkerzijde te laten
zitten,om hem dan in alle rust de riem om te
kunnen doen.
- " PLAATS ",een commando voor thuis om hem op zijn
rustplaats te "sturen".
HUISWERK.
Oefeningen die thuis een paar keer(kortstondig) per
dag gedaan dienen te worden:
Het vasthouden van een apport in de bek en dit op
commando ook weer loslaten.
Het beste kunnen we met de bekende "Dummy"
werken,later wordt wild gebruikt. Een dummy met een
eendenvleugel(vastgemaakt met
postbode-elastiek)verdient de voorkeur,de hond
apporten kunnen doen met dummy's(van belang bij
KNJV-werktesten)en wild(eend) bij
KNJV-proeven.
Gebruik van een dummy met daarom heen een konijnen-of
hazenvel kan beter op een later tijdstip gebruikt
worden of als de hond er eerder aan toe
is.
We gaan voor de hond zitten,maak het U evt.
gemakkelijk op een stoeltje (de hond blijft evt. aangelijnd in
verband met wegrennen).
We spelen een beetje met de dummy voor zijn neus,
zodat zijn interesse gewekt wordt.
Pakt hij de dummy,dan "Braaf, hou VAST","Dat is
Braaf, hou VAST!" etc.
Zelf activeer ik altijd een fijn gevoel bij de
hond,door hem in een soort "hypnose" te brengen,dit doe ik
door boven zijn neus/tussen zijn ogen te kriebelen en zachtjes
tegen hem te praten van "Hou VAST","Braaf" etc.
Niet te lang laten duren, wil de hond wel langer
vasthouden dit dan stimuleren.
Vervolgens gaan we de dummy uit zijn bek
verwijderen,we leggen onze hand om zijn snuit en drukken met
duim en wijsvinger zijnwangen tegen zijn tanden
aan,dit is een minder fijne ervaring voor de hond,gevolg zal
zijn dat zijn bek opengaat en de dummy uit zijn
bek valt. Op het moment dat dit gebeurt zeggen we
"LOS","Braaf" etc.
Een andere methode kan zijn om in de neus van de hond te blazen,dit geeft
een naar gevoel voor de hond,resultaat loslaten van de dummy.)
Zou de hond uit eigen beweging de dummy
loslaten,bijv.als hij hem kortstondig vast heeft gehouden,dan
snel "LOS" zeggen.
Als de hond de dummy los laat,dan geven we hem een
beloning. We "ruilen" als het ware de dummy voor
het snoepje!
Gaat het vasthouden redelijk goed,dan gaan we de
dummy voor de hond neerleggen.Zelf
staan of zitten we ook voor de hond,we wijzen naar de dummy of
rommelen er een beetje mede op de grond (aandacht trekken!).
Zeggen "Apport VAST",lopen zelf een stukje
achteruit en laten de hond voor ons zitten.Even wachten,dan
commando "LOS" (met evt. handhulp).Uiteraard is
er dan weer de bekende beloning!
Als op korte afstand dit goed gaat,kan de afstand
tussen baas en hond geleidelijk groter gemaakt
worden!
Gaat ook dit goed,dan gaan we hem ook leren volgen
(eerst aangelijnd) met de dummy in zijn bek (het dulden
van het apport). We staan naast de hond,gooien
een dummy een paar meter voor hem neer en lopen er samen
heen,bij de dummy gekomen commando"Apport
"VAST",doorlopen en het vasthouden blijven stimuleren door
tegen hem te praten en "Zo Braaf,hou VAST" etc.
We lopen een zelf bedacht parcours met wendingen
Links en Rechts etc. Gegeven moment maken we een
wending naar Rechts,blokkeren als het ware de hond,zodat hij
voor ons is. Lopen achteruit,zodat de hond ons
voor volgt,commando ZIT.
"Hou VAST","Braaf" en proberen hem op commando "LOS"
de dummy te laten afgeven.
Door dit een paar keer per dag te oefenen leren we de
Basis-oefening van het apport,het opnemen van het
apport,het dulden van het apport,het netjes
voorzitten voor de baas met het apport en het netjes
afgeven van het apport.
Bij alle apportoefeningen,komt deze basis terug! Het
is dus van het grootste belang,dat dit er bij de hond goed inzit.>
Steadiness
Zie volgende blad,bij Steadiness!
HUISWERK:
Oefeningen die thuis een paar keer(kortstondig) per
dag gedaan dienen te worden:
Het "DOWN"-commando.
Dit gebruiken we om de hond op commando te laten
liggen.
- Uitgangspunt,de hond zit links van U. U geeft het
Commando "DOWN" cc "AF",d.m.v. een snoepje dat U voor zijn
neus houdt en dan langzaam naar beneden laat gaan,leert U de
hond in lig-positie te gaan (evt. kunt U ook zijn voorpoten
onder hem uittrekken,zodat hij wel moet gaan
liggen).
- U stapt met Uw Rechterbeen weg,geeft het
commando "BLIJF",en blijft een meter voor hem staan.
Spreek hem toe "Blijf Down,Braaf" etc
(ondersteund door met Uw vlakke handpalm,richting hond te
wijzen).
- U gaat een rondje om hem heen lopen,ondertussen hem
toesprekende "Braaf,blijf Down"etc. Oefening
niet te lang maken.
- U loopt om de hond heen en gaat in de positie
staan,zoals bij het begin van de
oefening. U doet de riem om
zijn nek,geeft een kort rukje aan de
riem, vooraf gegaan aan het
commando "Naam v/d hond en ZIT". Normaliter zal de hond gaan zitten,lukt dit
niet,dan zelfde procedure volgen als eerder genoemd en
tevens Uw voet naar zijn voortenen brengen en hem daar
aanraken (dit geeft een minder prettig gevoel en zal hem laten
zitten).
- U geeft het commando "Naam v/d hond en VOLG",U
stapt met Uw Linkerbeen weg (de hond neemt U
a.h.w. mede aan Uw linkerbeen).
- Gaat dit alles op de korte afstand goed,dan gaat U de
loopcirkel om de hond steeds groter maken.
- Mocht de hond gaan lopen of gaan schuifelen,dan
altijd de hond weer rustig op zijn oorspronkelijke positie
terugbrengen en de oefening weer herhalen!
- Is de hond nu zover dat hij goed blijft liggen als
hij U nog ziet. Dan gaan we het nu moeilijker maken door
uit zijn gezichtsveld te verdwijnen (achter een
bosje,schutting o.i.d.). In het begin dusdanig dat u de hond
kunt zien, maar de hond u niet. Gaat hij zitten dan gelijk het
commando "Down" geven.
- De procedure zoals eerder genoemd wordt
herhaald,hierbij nu op te letten,dat we altijd dusdanig van
de hond weglopen dat hij ons kan zien weggaan! Zouden we dit namelijk niet zo doen,dan heeft
de hond de neiging om zich om te draaien (hij wil ons immers
zien),met zeer grote kans dat de hond van zijn plaats gaat en
dit dienen we juist te vermijden!
Als we de hond gaan ophalen,nooit in zijn ogen kijken! Dit is namelijk
een dominantie gedrag voor de hond en kan hem er toe brengen dat hij naar U
toekomt. De lagere geplaatste in de roedel(de hond),gaat immers altijd naar
de hoger geplaatste in de roedel(de mens).
Ook deze oefening "Uit Zicht" dienen we geleidelijk
op te bouwen,gaat het niet goed dan liever een stapje
terug.
Deze oefening is een opbouwen van een dusdanig
vertrouwen in U,dat de hond weet dat hij altijd weer door U
opgehaald wordt.
Note: Nooit de hond naar u toeroepen, altijd
ophalen!
U oefent eerst met kortstondig uitzicht en bouwt dit
dusdanig op,dat dit minuten kan duren!
OPM: De K.N.J.V.-proef vereist een minimum van 2
Minuten uit zicht,deze
proef maakt deel uit van het C-diploma!
Steadiness:
Door de commando's BLIJF Zit en BLIJF Down,leren we
de hond pas van zijn plaats te komen,als de voorjager(de baas)
het commando tot apporteren geeft.
Tijdens de apport oefeningen,de hond blijft op zijn
plek zitten,leggen we een paar meter voor de hond de dummy
neer en pakken hem zelf weer op.Gaat dit goed,dan leggen we de
dummy weer neer en geven we hem het commando "Apport".Op deze
wijze leert de hond de dummy op te halen op het
gegeven commando van de baas.Het verdient aanbeveling om in
het begin,naast de hond te gaan zitten,uw beide armen voor de
borst van de hond te houden en als hij geen druk op uw
armen meer uitoefent het apport-commando te
geven!
Zo leren we de hond ook om niet in te
springen.
HUISWERK.
Oefeningen die thuis een paar keer(kortstondig) per
dag gedaan dienen te worden:
Het "ZIT"-commando.
Voor het laten zitten van de hond aan de linkerzijde
van de voorjager,o.a. gebruikt tijdens "pauzes". Bijv:Op post
staan, los en aangelijnd volgen,dirigeren
etc.
- We beginnen altijd met de hond aangelijnd aan de
linkerzijde van ons.
- Geven commando "ZIT",gelijk gevolgd door de riem
omhoog te trekken en zijn kruis zachtjes
naar beneden te drukken. Door deze
situatie,raakt de hond uit zijn balans en zal hij wel moeten
gaan zitten. Door nu continu het commando "ZIT" te
herhalen,zal op een gegeven moment de hond begrijpen dat hij
moet gaan zitten en kan de verbale handeling achterwege
blijven. Op puppyleeftijd is dit zelfs al snel te
leren!
- Begrijpt de hond dit commando goed,dan gaan we hem nu
ook leren op de fluit te gaan zitten. We gebruiken
daarvoor de "Rol-fluit",het "scheidsrechter-fluitje". De hond
wordt aangelijnd en we gaan er mede wandelen,we
stoppen,geven het commando "ZIT" en blazen
gelijk op de "Rol-fluit "met een korte krachtige stoot.
Gaat dit goed,dan laten we het commando "ZIT" achterwege en
blazen alleen op de Rol-fluit.
Zoals bij elke oefening geldt ook hier: altijd
belonen!
Het "VOLG" commando.
O.a. gebruikt bij het "Los en Aangelijnd volgen" van
de C-proef bij het KNJV-diploma.
- Gebruik makende van de bekende paaltjes, 1x in 't
midden en de andere 4x in 't rechthoek. Startpunt is de
middenpaal,hond zit aangelijnd links van ons. Geven de "Naam
v/d hond",gevolgd door commando "VOLG" en stappen met ons linkerbeen weg.
- We dienen binnen- en buitenbochten te maken.Bij de
Binnenbocht kunnen we evt.als de hond voor ons gaat lopen,de
hond met onze linkerknie een "zetje" naar links geven ter
correctie,gevolgd door commando Beter-volg.
- Bij de buitenbocht,wil de hond wel eens te wijd
gaan,dit corrigeren we dan door een "rukje" aan de riem
te geven met commando Beter-volg. Altijd flink tempo
blijven lopen!
- Zelfde procedure wordt gevolgd bij het Los-volgen,de
riem dient dan bij de middenpaal neergelegd te
worden.
Note: Koop bij de elektra winkel pvc buis en maak 5
stukken van +/- 40 cm. U heeft dan
oefenpaaltjes!
Het vooruitsturen en komen op bevel (C-proef):
Dit gaan we doen als de hond redelijk
apporteert.
- Op een recht pad (bijv:fietspad of smal
landweggetje),leggen we een dummy weg op een dusdanige manier
dat de hond dit kan zien liggen.
- Het rechte pad heeft tot doel om de hond rechte
lijnen te leren lopen,later wordt dit bijv.op een open vlakte
gedaan.
- Als we een helper hebben,kan deze het voor u
neerleggen en weer bij u komen staan.
- Doen we dit alleen met de hond,dan kan het commando
"Blijf Zit" gegeven worden,u legt zelf de dummy weg,en keert
bij de hond weer terug.Evt. kunt u samen met de hond de dummy
neerleggen en teruglopen naar het startpunt.
- U staat rechts naast de hond,zwaait met uw linker- of
rechterarm naar voren en geeft op een lang gerekte toon
het commando "Voor-Uit".
- Als de hond de dummy vastpakt, roept u de naam van de
hond en blaast op de "Hoge toonfluit",lang aanhoudende
toon.
- Aarzelt de hond,dan achteruit rennen en het commando
herhalen.
- Op deze wijze leren we de hond snel naar ons
toekomen!
- Komt hij naar ons toe, dan proberen de dummy netjes te
laten apporteren.(model-apport). Altijd belonen.
Maak de afstand in het begin niet te groot ca. 30-50 mtr.
Gaat dit goed,dan de afstand geleidelijk vergroten
bijv.75-100 mtr.Dit is tevens de basis voor het dirigeren op
grotere afstand.
- Als deze oefening goed gaat,dan kunt u een paar
dummy's meer neer gaan leggen,leg deze op +/- 5 mtr van
elkaar. En laat de hond deze ophalen met eerdere
genoemde commando.
- Probeer nu later eens om de hond op
eerdere genoemde wijze "Vooruit te sturen",zonder dat er een
dummy ligt.
- U kunt ook afwisselen,door eerst een dummy te laten
ophalen en dan vervolgens de hond weg te sturen zonder
dummy.
- Doel is nl.om de hond van u weg te krijgen en op het
commando bij u te laten komen!
- Ook kunt u "de hond voor de gek houden" door net te
doen of u op afstand iets neerlegt.Door op de plek met de hand
op de grond te kloppen,denkt de hond dat daar iets ligt.
U stuurt de hond weg en op de plek aangekomen
roept/fluit u hem naar u toe.
- Een voerbak met een snoepje erin,kan ook goed
werken.De hond wordt als het ware beloont voor het vooruit
gaan(snoepje in de bak op afstand!) en wordt beloont voor het
komen(snoepje van de baas).
- Als deze oefening goed gaat,dan kunt U de hond ook
gaan leren om "over de kop" voorruit te sturen. U
gaat samen met de hond,naar een plaats ongeveer 5 mtr.van het
startpunt.Daar aangekomen maakt U een wending van 180 graden
en blaast op de Zitfluit. U loopt achteruit tot het startpunt.
U maakt met uw beide armen een gestrekte beweging omhoog(net
of u een bal weggooit) en geeft gelijkertijd het commando
"Voor-uit".
- Normaliter zal de hond zich 180 graden omdraaien en
de dummy ophalen.Verder de oefening afmaken zoals eerder
genoemd.