|
Hommels
of.....?
De meeste mensen kennen
hommels als "die dikke, ronde insecten met een vachtje en strepen
geel, zwart en wit. Maar in Nederland komen meerdere, ook anders
gekleurde, soorten voor. De eerste stap bij het waarnemen is dat je
er zeker van moet zijn met een hommel te maken te hebben. Hommels en
andere bijen behoren tot dezelfde familie, dus de verwarring ligt
voor de hand.Ook soorten uit andere families bootsen hommels na,
waaronder een aantal soorten zweefvliegen.
|
Ze vallen door de mand
door de vorm van hun antennes en het bezit van slechts één paar
vleugels. De antennes van zweefvliegen zijn meestal behaard en kort,
ze steken haast niet uit. Antennes van hommels zijn onbehaard en
lang. Het onderscheid maken van één of twee paar vleugels is
aanvankelijk lastig omdat bij hommels de voor- en achtervleugel in
elkaar haken zodat het één geheel lijkt.
|
 |
Een hommel is een bij...
 |
Hommels zijn hele ijverige insecten. Ze zijn overal te vinden
waar bloemen groeien. Ze zijn onmisbaar voor de bestuiving van
vele plantensoorten. Hommels behoren tot de bijenfamilie.Het
zijn dik behaarde insecten met vaak opvallende kleuren. Net als
honingbijen verzamelen ze stuifmeel en nectar voor hun kolonie.
Hommels maken geen voedselvoorraad voor de winter. De hele
kolonie sterft dan ook in de nazomer, behalve de jonge
koninginnen. Die graven zich in en wachten tot het volgend
voorjaar. Dan kruipen ze tevoorschijn en beginnen op een
geschikte plaats een nieuwe kolonie. |
..een bij is geen hommel!
|
Bijensoorten zijn een stuk kleiner, zoals de hiernaast
afgebeelde honingbij. Ze hebben meestal ook niet zulke
felgekleurde haren. Honingbijen verzamelen zoveel nectar dat hun
volk 's winters kan overleven. De imker maakt hiervan dankbaar
gebruik. Hij pakt de honing weg en vervangt dit door nepvoedsel
(suikeroplossing). |

|
Koekoekshommel
Koekoekshommels lijken
op echter hommels. Deze hommels bouwen zelf geen nest, maar dringen
een nest binnen, doden de koningin en leggen dan eitjes die door de
werksters verzorgd worden. Koekoekshommels hebben geen korfje voor
stuifmeel aan de achterste poten: ze hoeven ook geen stuifmeel te
verzamelen, dat ;aten ze de hommelwerksters doen. Bij
koekoekshommels kennen we alleen vrouwtjes en mannetjes. De
vrouwtjes die gepaard hebben overwinteren en komen iets later in het
voorjaar te voorschijn dan de hommelkoninginnen, die op dat moment
al een kolonie hebben gesticht. Hommels verdedigen hun nest tegen
indringers en het feit dat de koekoekshommel zo'n dik pantser heeft
kan een voordeel zijn bij een confrontatie.
|
 |
De koekoekshommel
verbergt zich enige dagen in het hommelnest om waarschijnlijk de
geur van het nest aan te nemen. Op een gegeven moment gaat ze in de
aanval en kan daarbij, maar dat hoeft niet altijd, de koningin en
een aantal werksters dood steken. De koekoekshommel vernielt dan de
hommellarven en eieren. Ze legt zelf een aantal eieren, waaruit dan
larven komen die door de hommelwerksters worden verzorgd.
Om hommels en
koekoekshommels te onderscheiden moet je o.a. kijken naar de
beharing. De beharing van een hommels is dicht en die van
koekoekshommels wat spaarzamer waardoor het pantser glanzend
zichtbaar is. Ook de bouw van de achterpoot is belangrijk. Heeft de
achterpoot een deel dat glimmend zwart is, omgeven door haren langs
de randen dan heb je te maken met een hommel. Koekoekshommels hebben
een behaard deel dat ook nog bol is. Het gedrag van koekoekshommels
is opvallender dan dat van hommels en bij het vliegen maken ze een
zwaar brommend geluid. Andere soorten die op hommels lijken zijn de
bontvlieg de grote narciszweefvlieg en de hommelzweefvlieg.
|
 |
Vijanden
Naast de
koekoekshommels zijn insectenetende vogels gevreesde vijanden.
De grauwe klauwier is daar een voorbeeld van. Ook veldmuizen en
spitsmuizen belagen hommelnesten. De meeste vijanden zijn echter
veel kleiner. Roofvliegen die hommels grijpen en leegzuigen.
Aaltjes die in een koningin in winterslaap kruipen.
Microscopische organismen waar de hommels diarree van krijgen. De wasmot is ook een van
de grootste vijanden van de hommel.
|
 |
|