Raskatten fokken

Wie serieus katten wil fokken, doet niet aan doelloze vermeerdering, maar streeft naar verbetering van een ras. Het belangrijkste uitgangspunt daarvoor is een gezonde, rastypische poes, die wordt gepaard aan een kater die zo nauw mogelijk beantwoordt aan de vereisten van de rasstandaard. Katten fokken vereist speciale kennis van erfelijkheid, tijd, ruimte en in eerste instantie ook geld. Als u fokker van prachtige raskatten wilt worden moet u lid worden van een kattenvereniging
   

Kattenverenigingen

Als u een nestje raskittens wilt fokken, zult u stambomen voor de kittens moeten aanvragen. Dit kan alleen als u lid bent van één van de stamboekhoudende kattenverenigingen (bijvoorbeeld MUNDIKAT, FELIKAT, Nederlandse Kattenfokkersvereniging of zoals in mijn geval Limbra CatClub). De keuze voor een bepaalde vereniging kan afhangen van het ras of de variëteit die u fokt. Heeft u een ras, kleur of variëteit die weinig voorkomt of betrekkelijk nieuw is, dan is het verstandig om vooraf na te gaan of de betreffende vereniging voor deze specifieke kleur, variëteit of ras stambomen verstrekt.
   

Checklist aanstaande moederpoes

opsommingsteken getest op overdraagbare ziekten en vrij daarvan
opsommingsteken getest op en vrij verklaard van (eventuele) in het ras voorkomende erfelijke problemen
opsommingsteken recent ingeënt tegen kattenziekte en niesziekte
opsommingsteken ontwormd vóór haar krolsheid
opsommingsteken goed, stabiel karakter
opsommingsteken volgens rasnormen een mooi uiterlijk
opsommingsteken leeftijd voor een eerste nest: ten minste 10 maanden, liever niet ouder dan 18 maanden
opsommingsteken vrij van vlooien en ander ongedierte
opsommingsteken gezond verklaard door een dierenarts
opsommingsteken voldoende breed bekken hebben (dierenarts kan dit beoordelen)
   

Op zoek naar een kater

Als u op zoek bent naar een dekkater, dan is het verstandig om hierover de fokker van uw poes in te lichten. Fokt hij zij al langer met het ras, dan weet de fokker vaak al wel welke beschikbare kater het beste bij uw poes zal passen. De kater hoort uiteraard getest te zijn op kattenleukemie en kattenaids (en vrij bevonden), eventueel getest (en voorlopig - vrij bevonden) op in het ras voorkomende erfelijke gebreken, een stabiel, lief karakter te hebben, en er goed uit te zien.
    
Een poes kan en wil gedekt worden, en is ook alleen vruchtbaar tijdens haar krolsheid. De krolsheid kan al optreden als een poes vier maanden oud is, maar treedt normaal gesproken voor het eerst op tussen een leeftijd van negen tot elf maanden.
Symptomen van krolsheid:
opsommingsteken aanhankelijker
opsommingsteken veel kopjes geven
opsommingsteken rollen
opsommingsteken veel miauwen en 'purren'
opsommingsteken achterlijf omhoog drukken (en tegelijkertijd trappelen met de achterpoten)
opsommingsteken (soms) sproeien - markeren met urine- tegen voorwerpen, of 'wildplassen'.
     
Naar de kater
Zodra u merkt dat uw poes krols wordt, neemt u  contact op met de eigenaar van de dekkater. Meestal wordt dan afgesproken dat u de poes de volgende dag naar de kater brengt. Dit wordt gedaan omdat poezen  nog wel eens van slag kunnen raken als ze (ver) moeten reizen. Als de krolsheid nog niet goed heeft doorgezet, kan stress ertoe leiden dat de krolsheid ophoudt.
    

     

De Zwangerschap

    
karakterveranderingen
Eén van de eerste dingen die de eigenaar aan zijn of haar zwangere poes kan opmerken is een verandering in gedrag. Zodra de poes terug is van de dekkater, zal ze moe zijn en veel slapen. Soms komt het voor dat een poes nog wat krols gedrag vertoont. Er zijn ook poezen die zich niet lekker voelen in de eerste weken van hun zwangerschap, misselijk zijn en braken. Veel poezen die zwanger zijn, worden rustiger, maar dat geldt niet voor alle poezen. Zijn er meer poezen in huis, dan kan de zwangere poes vanaf de vijfde week van haar zwangerschap 'kattig' worden naar de rest toe. 
    
Andere veranderingen
Vaak is er niets te zien aan de poes totdat ze ongeveer drie weken zwanger is. Daarna zullen de melkklieren (tepels) die voorheen wit of in elk geval heel licht van kleur waren, rozig worden en een beetje opzetten. Hierdoor gaat het haar dat rond de tepels groeit wat afstaan. Vanaf de vijfde, soms zesde, week van de zwangerschap begint een zwangere poes echt uit te dijen. Of een poes al snel heel dik is, of juist niet, zegt weinig over het aantal kittens dat ze draagt. 

   

Duur zwangerschap
Poezen zijn gemiddeld 65 dagen zwanger, gerekend vanaf de eerste geslaagde dekking. Is de poes op de zeventigste dag nog niet bevallen, neem dan contact op met de dierenarts.Poezen die op de zestigste dag of eerder bevallen zetten doorgaans niet levensvatbare kittens op de wereld.
   

De ontwikkeling van de kittens in de buik 

  

     

1 2 3
4 5 6
   

De groei van de ongeboren kittens begint pas goed 16 dagen na de bevruchting (1). Het embryo (a), omgeven door twee vruchtvliezen, het chorion en het amnion (b), komt vast te zitten aan de baarmoederwand (c). Een dooierzak (d) verschaft de voedingsstoffen totdat de placenta (e) en de navelstreng (f) zich voldoende hebben ontwikkeld. Na 18 dagen (2) verschrompelt de dooierzak en begint zich een embryonale werverlkolom (g) te ontwikkelen. Vier dagen later (3) ontvangt het embryo de voeding van de moeder via de volgroeide placenta en beginnen de ledematen, kop en ogen zich te vormen. Vier weken na de bevruchting (4) heeft zich een mini-katje ontwikkeld van ongeveer 2,5 cm lang, dat reeds al zijn organen heeft; nu spreekt men van een foetus, en de productie van progesteron wordt overgenomen door de placenta. De foetus groeit nu zeer snel, en na vijf tot zes weken (5) is deze foetus ongeveer 6 cm lang; in de negende week, vlak voor het kitten wordt geboren, bedraagt deze lengte het dubbele (6)

   
Benodigdheden voor de bevalling
opsommingsteken flinke doos (geen bananendoos i.v.m. insecticiden)
opsommingsteken digitale thermometer
opsommingsteken op de gram nauwkeurige digitale keukenweegschaal of brievenweger
opsommingsteken handdoeken of washandjes
opsommingsteken kraamonderleggers of andere goed vochtabsorberende ondergrond
opsommingsteken hoogwaardige vervangende kittenmelk
opsommingsteken insulinespuitje zonder naald
opsommingsteken telefoonnummer van de dierenarts en dekkatereigenaar
opsommingsteken schrijfgerei en blocnote
opsommingsteken losse druivensuiker
    

De bevalling

   

Weeën

Eigenaren die hun poes goed kennen zullen vanzelf wel merken dat de bevalling aanstaande is. De meeste poezen worden in de uren voor de bevalling erg onrustig. Ze krabben en graven in hun kraamdoos, miauwen soms veel, komen de eigenaren 'waarschuwen', of zijn in hun algemeenheid wat onrustig. De bevalling zet zich echter pas in zodra de poes weeën krijgt. Weeën zijn samentrekkingen van de baarmoeder. De spierbewegingen kunt u aan de buitenzijde van de flanken zien. De weeën kunnen variëren in frequentie, kracht en duur. Vanuit medisch oogpunt begint de bevalling echter pas echt als uw poes daadwerkelijk persweeën heeft. Deze zijn heel wat heftiger dan de normale ontsluitingsweeën. U ziet de flanken echt flink samentrekken. In normale gevallen wordt het eerste kitten geboren binnen een uur nadat de poes de eerste persweeën heeft gehad. Is dat niet zo, en is de poes erg onrustig of zelfs paniekerig, neem dan contact op met uw dierenarts. Er kan een kitten 'dwars' zitten, waardoor de geboorteweg geblokkeerd raakt, of er kan een ander probleem zijn waardoor de poes niet normaal kan bevallen.
Bronvermelding:

Katten & Kittens, Joan Moore, Reo Productions

Katten, Michael Wright en Sally Walters, het spectrum