Geluidsbestanden bieden in het computergebruik allerlei voordelen:
Geluidsbestanden kunnen in allerlei programma's worden opgenomen van Powerpoint presentaties tot (offline) websites (zie bijv. de workshop met de muis erover ); maar ook in mijn lievelingprogramma's Leeslab en Clicker is veel met geluid mogelijk. Elders op deze site wordt uitvoerig uitgelegd wat de voordelen zijn van het werken met open inhoud programma's als deze;welnu kortgezegd, dat je de lesstof helemaal geschikt kunt maken voor één bepaalde (groep) leerling(en). Hier krijg je een softwareoverzicht welke (gratis) software je kunt gebruiken en hoe je er in grote lijnen mee werkt.
Geluid kan net als een afbeelding in allerlei formaten worden opgeslagen. Het meest basale bestandsformaat is .wav. Het nadeel van dit formaat is dat het schijfruimte vreet. Vandaar dat er allerlei compressieformaten zijn bedacht, waarvan mp3 het bekendste is, gevolgd door .wma (Microsoft) en .rm of ra (Real Audio), dat vooral op internet veel gebruikt wordt. Erg lastig allemaal; er bestaat allemaal wel software om het ene formaat andere om te zetten, maar het maakt het wel onoverzichtelijk en omslachtig.
Eerst moet je vaststellen:
Het mooie van Winamp is dat je een gratis conversieprogramma in huis haalt; van wav naar mp3 en terug;van mp3 naar wma . Er zijn nog meer mogelijkheden met plug-ins.
Een zeer prettig en en gratis programma om geluiden om te zetten is dBpowerAMP Music Converter (dMC); het biedt erg veel mogelijkheden geluid te converteren, eventueel met gratis plug-ins; zo kun je wma en asf bestanden omzetten naar wav of mp3 en omgekeerd.
Dit agressieve woord wordt gebruikt om het delven van geluid van een andere bron naar de harde schijf aan te duiden. Ik zal wat belangrijke mogelijkheden noemen met aanbevolen programma's.
Van cd naar harde schijf: een uitstekend programma, dat ik ook altijd gebruik als ik een muziekcd kopieer is Exact Audio Copy ; het zorgt voor wav bestanden van bijzonder goede kwaliteit; ook zeer aan te raden als de cd enigszins beschadigd is. Het kan ook kleine vervormingen weghalen (glitch removal).
Van line in ingang of microfoon ingang naar harde schijf: een beetje goede geluidskaart heeft ook opneem software erbij. Als je dat niet hebt, is er een gratis programma als Scanrecorder ; dit programma heeft een handige drempel, neemt alleen op als er een bepaald geluidsniveau is, wat handig is als je via een microfoon gesproken tekst opneemt. Vox Actuated Recorder doet hetzelfde. Er zijn ook programma's die opnames gelijk als mp3 opslaan (zie onder).
Van geluidskaart naar harde schijf: LineRipper neemt alles op van je geluidskaart; je kunt het gelijk in het compressieformaat zoals mp3 of wma opslaan (download versie 1.2a zonder reclame; versie 1.3 biedt wel extra ondersteuning bij het opnemen van internetradio).
Van internet naar harde schijf:soms werkt het al, als je een downloadmanager instelt om bijv. .mp3 te monitoren. Ook bij mp3tjes, die alleen als stream (uitzending) bedoeld zijn, zijn dan door op de link te klikken te downloaden.
Er zijn twee soorten streams: afzonderlijke nummers en uitzendingen, die bestaan uit meerdere muzieknummers en of gepraat.
Streams worden uitgezonden in verschillende formaten, zoals Real audio, .ra, Windows Media, .wma; livestream, helix streams en mp3; je hebt telkens andere programma's nodig om die te kunnen opnemen. Er woedt een grote strijd om digitale geluidsbronnen niet kopieerbaar te maken, waarbij met name Microsoft een voortrekkersrol vervult; dit is een argument om de windows media player en het wma formaat zoveel mogelijk te mijden en te boycotten.
Er zijn voor elk formaat weer speciale programma's om van het internet op te nemen, zoals het gratis Streamripper32, die een mp3 uitzending opslaat als aparte mp3tjes met eigen tags; erg fraai en handig.
Ook wma en real audio streams zijn te downloaden met behulp van Streambox VCR . Streamripper zet die .ra bestanden weer om naar wav of mp3.
Real7ime Converter pakt niet alleen erg veel streams, maar converteert het ook gelijk naar mp3 of avi.
Handig is ook de mogelijkheid tijdens het opnemen (trouwens niet persé van internet, ook van een andere bron zoals de microfoon) bestanden gelijk te bewerken; Absolute MP3 Recorder ; je moet wel de converteercodec al op je pc hebben staan; bijv. gratis via dMc of Winamp, zie boven.
Je kunt geluidsbestanden in stukken knippen aan elkaar plakken of proberen te bewerken (meestal verbeteren). Hier worden meestal kostbare geluidsbewerkingssoftware voor aangeschaft, zoals Cool Edit, Soundforge of Steinberg Clean. Maar hier laat ik slechts twee heel eenvoudige en -belangrijk- snelle programmaatjes, die mooi weer gratis te gebruiken zijn. Met het eerste kun je knippen en met het tweede plakken; dat wil zeggen al het editen, dat je voor eenvoudig gebruik nodig hebt, kun je doen met deze twee makkelijke én , heel belangrijk, snelle programma's.
Dit programma heeft het grote voordeel, dat het het te bewerken geluidsbestand niet in het geheugen laadt, zoals bijv. bij Coolaudio. Het belang hiervan is dat het zo veel sneller gaat; want dat is het vervelende bij het bewerken van geluidsbestanden, dat het vaak veel tijd kost, met als gevolg dat het er niet van komt. Maar op deze manier gaat het wel vlot. Hoe werkt het?
Eerst kies je bij Invoerbestand het bestand, waar je een stuk uit wilt snijden. Klik op de puntjes en selecteer het bestand. Dan kies je op de regel met Uitvoer bestand via weer de puntjes de map waar het resultaat moet komen en je geeft het een naam, in dit geval test1.wav.
Nu ga je bepalen welk deel van het bestand je knipt; laten we ervan uitgaan dat je het in twee helften knipt. De begin positie is dan 0 en de eindpositie 3343 van deel1 en van 3343 tot 6687 voor deel twee. Maar je kunt ook gewoon luisteren met de mediaplayer en de pauzeknop indrukken als je wilt beginnen of eindigen; je kopieert vervolgens de millisecondeaanduiding (achter Ga naar positie) naar resp. begin- of eindpositie. Met sleep,ctrl+ c en klik ctrl+v kun je de cijfers kopiëren en plakken.
Het oorspronkelijke bestand waaruit je geknipt hebt, blijft trouwens bestaan, zodat je fouten eventueel kunt herstellen. Dat betekent wel, dat je er rekening mee moet houden, dat je genoeg ruimte hebt op je harde schijf voor het uitvoerbestand.
Tip: Na download en installatie van Wave Splitter kun je met neerland.zip het program voorzien van een Nederlandse interface; kopieer de uitgepakte bestanden naar de programmamap van Wavesplitter en voorzie de link (rechtsklik op snelkoppeling, eigenschappen) van het achtervoegsel: -NL; dus "C:\Program Files\Wave Splitter\Wavsplit.exe" -NL
Na knippen volgt plakken; met WaveMerge (downloadlink) kun je weer plakken of samenvoegen.
Simpeler kan het haast niet: je sleept de wav bestanden in het venster, voegt eventueel een pauze tussenin aan toe en plakken (rode knop) maar. Let er wel op dat de bestandjes geresampled worden; als je ze niet te groot wilt maken, moet je 44100 hz (cd kwaliteit) in een lager getal, en stereo naar mono veranderen.
Het is ook mogelijk zonder om te zetten naar wav in het mp3 formaat te knippen en te plakken. Handig als je werkt met gesproken instructie of een langere radio- of concertopname.
Knippen:het gratis MP3 Split ; het heeft het nadeel, dat je niet de plek kunt horen, waar je wilt knippen; die moet je eerst in Winamp vaststellen.
Plakken: het gratis MP3 Merger ; met de mogelijkheid de ID Tag aan te passen.
Nog uitgebreider zijn de mogelijkheden van mp3DirectCut , (freeware), waarmee een bepaalde passage kunt verwijderen, het volume kunt wijzigen of een passage kunt bewaren als nieuw bestand; met Nederlands taalbestand. Je kunt het mp3 bestand beluisteren binnen het programma. En de bewerkingen leveren geen kwaliteitsverlies op.
Tot slot een waarschuwing: wees voorzichtig met het opslaan van geluid (.wav) op je computer; als het niet gecompresseerd (mp3,wma, asf,ra) is, is het al gauw heel omvangrijk;trouwens ook de kleinere bestandsformaten zijn nog altijd behoorlijk groot! En als je geluidsbestanden dan op je systeempartitie staan (C:), met te weinig ruimte voor de swapfiles kan je systeem vastlopen. Controleer regelmatig via zoeken bestanden,zoeken op grootte minimaal 5000 kb of je soms niet vergeten bent grote (geluids)bestanden weg te gooien na gebruik of het branden van een cd. Bij onervaren computeraars ben ik deze fout al vaker tegengekomen.
Je kunt via Mijn computer, rechtsklikken op een partitie (C: bijv.), Eigenschappen, de nog vrije ruimte vaststellen; hou een marge van 15 á 20 procent vrij aan voor het lekker laten lopen van je systeem.
Er zijn twee leuke gratis programma's om de indeling van ruimte van je harde schijf zichtbaar te maken: Sequoia View en Space Monger . Het leuke van Sequoia is dat ieder soort bestand een eigen keur heeft: groen geluid; geel dll's; lichtblauw exe's, is, paars zips , enz. Hieronder een screenshot van Sequoia van mijn D partitie:
