
't Vingeraanwijssysteem
Voor wie is het geschikt ?
Voor niet sprekenden, die een zeer beperkte en wisselende motorische
beheersing van beide armen en handen hebben;dit systeem valt eigenlijk
alleen te verkiezen als andere mogelijkheden falen en de persoon niet
één sterk motorisch punt heeft; de persoon moet over een zekere
intelligentie beschikken om te snappen dat de vingers telkens weer voor
iets anders staan.
Hoe werkt het praktisch?
Leg je voorkeurshand (links of rechts) op je borst en breng hem daarna
naar voren zodat je hem kunt zien; je hand is evenwijdig met je
lichaam; spreid je vingers; wijs met de wijsvinger van je andere hand
beurtelings naar elk van de 5 vingers en geef er een betekenis aan ,
bijv. 1,2,3,4,5. Breng die hand nu in dezelfde positie naar je
gehandicapte gesprekspartner (c.p.) en vraag iets.
In het begin is het verstandig met drie vingers te werken dus je vouwt
je ringvinger en je pink naar binnen; benoem de drie vingers; bijv. wil
je eten, wil je drinken of iets anders. Leg de alternatieven altijd van
links naar rechts (voor de communicatiepartner) voor.Leg uit dat de
bedoeling is dat je gesprekspartner met zijn of haar hand één van je
vingers beetpakt.
Meestal zal je hand het makkelijkst op navelhoogte van je partner,
ongeveer 10 à 25 cm van zijn of haar buik te bereiken zijn. Verplaats
je hand naar de hand(en) van je c.p., als het hem of haar niet lukt om
de hand naar binnen , naar de buik te brengen. Houd je hand evenwijdig
aan diens lichaam, met de vingers naar boven.
Neem de tijd; wacht tot de beweging af is; soms zal men steun zoeken
bij een andere vinger, dan dat het bedoelde antwoord is; zolang je bij
je com.partner bewegingsonrust bemerkt is zij of hij nog niet klaar. De
laatst vastgehouden vinger geldt als het antwoord. In het begin is het
verstandig om bevestiging te vragen: "heb je het goed gezegd?", (met
wijsvinger en duim).
Inhoudelijk
Zorg dat je alternatieven in eerste instantie inspelen op de huidige
situatie; als er geen antwoord komt ga er dan vanuit dat je
alternatieven niet goed gekozen zijn; probeer altijd een open
alternatief te bieden, als dat zinnig is (in een verkennende fase).
Bijv."of iets anders" of "allebei" of "verkeerde vraag".
Check regelmatig na of je het nog goed begrijpt en of je niet op een
verkeerd spoor bent geraakt. Bijv. Kiki wordt onrustig; twee keuze: wil
je wat zeggen (ja of nee); ja;gaat het over nu of iets in het verleden
of toekomst? (drie) Nu; wil je wat eten of drinken of iets anders
(drie); iets anders; let op kijkrichting of ander lichaamstaal voor een
clue. Kiki kijkt in de richting van de muziek installatie; wil je
muziek of wat anders? (twee).Ja, wat voor muziek: pop, klassiek,folk of
iets anders? (vier). Klassiek. Met of zonder stem?(twee) Met. Man of
een vrouw? Vrouw. Nu kun je kiezen uit cd's. Dit vereist een creatieve
aanpak om telkens weer de meest relevante alternatieven te bedenken,
die je steeds dichter bij de mogelijke intentie brengen. Alternatieven
moeten zoveel mogelijk uitsluiten.
Wat kan er misgaan?
Als je het zo leest lijkt het misschien niet moeilijk; toch hebben we
gemerkt dat het echt een taal is die je moet leren.
Beginnersfouten zijn:
* verkeerde plaatsing van de handen: te
hoog, te laag of te ver weg;
* of de hand wordt telkens verplaatst
tijdens het antwoorden;
* men heeft niet het geduld echt het
antwoord af te wachten; bij de eerste reactie wordt al een antwoord
ingevuld, zonder dat de beweging klaar is;
* men richt zich niet voldoende op de
c.p. en biedt geen goede alternatieven en werkt niet precies bij het
verwerken van het antwoord;
* men let niet op de aanvullende
informatie die lichaamstaal zoals blikrichting, gezichtexpressie etc.
bieden;
* men laat zich zo meeslepen door de
normale verbale communicatie in de situatie, dat er geen aandacht is
-opzettelijk of niet- voor startsignalen (vaak lichaamstaal).
Het centrale punt is deze vorm van communicatie bloedserieus te nemen
en altijd in te gaan op de communicatie behoefte van de niet-sprekende
partner. Ook al is het de mededeling:"Ik zie dat je wat wil zeggen;
even geduld; ik kom zo bij je".
Tot Slot
Aarzel niet om me vragen te stellen als er iets nog niet duidelijk is.
Ook zou ik het leuk vinden, als mensen die deze methode gaan
uitproberen me over hun ervaringen vertellen. Als je er beiden ervaren
in bent, kun je op zo'n manier behoorlijk snel een uitgebreid
communiceren. Ik heb het idee dat veel meer niet sprekenden dan alleen
Kiki van deze methode zouden kunnen profiteren.